Nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm giày dép của Việt Nam là việc làm hếtsức cần thiết để duy trì và phát triển một trong những ngành thế mạnh của ViệtNam.. Với những lí do đó, nhó
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM
BỘ MÔN: QUẢN TRỊ KINH DOANH QUỐC TẾ
BÀI TIỂU LUẬN NHÓM
Trang 2Bài làm được thực hiện bởi:
Họ & Tên Công việc thực hiện
Phân tích yếu tố các điều kiện về nhu cầu
Đinh Thị Anh Thư
Tình hình sản xuất và xuất khẩu giày dép của việt nam ( giai đoạn 2010 – 2014)
- Sơ lược về ngành da giày Việt Nam
- Tình hình xuất khẩu giày dép của Việt Nam ( giai đoạn 2010-2014)
- Tóm tắt lý thuyết Michael Porter
- Phân tích sự sẵn có của YTSX
- Format file word
MỤC LỤC
Trang 3I LỜI MỞ ĐẦU
Giày dép là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam Hiện tại,
dù là quốc gia xuất khẩu giày dép đứng hàng thứ 3 thế giới sau Trung Quốc vàItalia, tuy nhiên năng lực cạnh tranh của mặt hàng giày dép “ made in Vietnam”vẫn chưa thật sự nổi bật
Năm 2015, Việt Nam đã kết thúc đàm phán Hiệp định đối tác xuyên Thái BìnhDương (TPP) và Hiệp định thương mai tự do FTA với Liên minh Châu Âu (EU).Đây thực sự là cơ hội và cả thách thức cho ngành sản xuất và xuất khẩu giày dépcủa Việt Nam Để có thể cạnh tranh với các quốc gia khác, Việt Nam cần nhìn lại
“chính mình”, đã có và chưa có những gì
Nâng cao năng lực cạnh tranh cho sản phẩm giày dép của Việt Nam là việc làm hếtsức cần thiết để duy trì và phát triển một trong những ngành thế mạnh của ViệtNam Qua đó, xây dựng thương hiệu “ giày dép Việt Nam” vững mạnh trên thịtrường thế giới
Với những lí do đó, nhóm quyết định chọn đề tài “ Phân tích lợi thế cạnh tranh củasản phẩm giày dép Việt Nam xuất khẩu sang thị trường Vương Quốc Anh theo môhình kim cương của Michael Porter ( đối thủ cạnh tranh là Trung Quốc)”
I TÌNH HÌNH SẢN XUẤT VÀ XUẤT KHẨU GIÀY DÉP CỦA VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2010 – 2014
A Sơ lược về ngành da- giày Việt Nam
Ngành công nghiệp da giày Việt Nam đă phát triển rất nhanh và được xem là mộttrong những ngành công nghiệp chính đưa nền kinh tế Việt Nam phát triển Da
Trang 4giày là một trong 3 ngành đem lại kim ngạch xuất khẩu lớn nhất hiện nay sau dầuthô và dệt may.Với khoảng 800 doanh nghiệp đang hoạt động và thu hút khoảng 1triệu lao động phổthông ,ngành da giày đang là một ngành xuất khẩu mũi nhọn vàđầy tiềm năng.
Theo số liệu thống kê, Việt Nam nằm trong top 4 nước sản xuất giầy dép lớn nhấtthế giới về số lượng sau Trung Quốc, Ấn Độ và Brazil, nhưng là nước xuất khẩulớn thứ 3 trên thế giới về trị giá, sau Trung Quốc và Italia Sản phẩm giầy dép củaViệt Nam đã xuất khẩu tới trên 50 nước, tại Hoa Kỳ, EU và Nhật Bản, giầy dépViệt Nam tiếp tục tăng thị phần và đứng vị trí thứ hai sau Trung Quốc
Khi Việt Nam tham gia vào Hiệp định TPP thì lợi thế trước tiên là xóa bỏ mức thuếhiện tại từ 3,5% - 57,4% để hưởng ưu đãi các dòng sản phẩm da giày về mức 0%,
từ đó giúp ngành da giày tăng trưởng xuất khẩu Việt Nam được đánh giá dồi dào
về nguồn tài nguyên thiên nhiên, lao động dư thừa Tuy nhiên, riêng ngành giày dalại có sự khác biệt so với các ngành công nghiệp khác có đến 70% nguyên liệu sảnxuất chính phải nhập khẩu từ nước ngoài.Đây vừa là cơ hội cũng là thách thức chonền công nghiệp Việt Nam, đặc biệt là đối với ngành da giày
1 Tình hình xuất khẩu giày dép của Việt Nam ( giai đoạn 2010-2014)
Giày dép của Việt Nam xuất khẩu sang hơn 40 thị trường trên thế giới, đóng gópvào sự tăng trưởng về kim ngạch trong thời gian qua với những thị trường chínhgồm: Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc Trong đó, Hoa Kỳ luôn làthị trường tiêu thụ lớn nhất các loại giày dép của Việt Nam, kim ngạch xuất khẩusang thị trường này trong năm 2014 đạt 3,33 tỷ USD, chiếm 32,2% tổng kim ngạchxuất khẩu của nhóm hàng này, tăng 26,7% so với năm ngoái; tính riêng trong tháng12//2014, kim ngạch tăng 28,7% so với tháng 11/2014, đạt 369,68 triệu USD.Đứng thứ hai là xuất khẩu sang thị trường Bỉ, trị giá đạt 659,44 triệu USD, tăng27,7% so với năm trước, chiếm 6,4% tổng kim ngạch Thị trường Đức xếp thứ 3 vềkim ngạch xuất khẩu giày dép của Việt Nam trong năm 2014, xuất khẩu sang thịtrường này đạt 600,36 triệu USD, chiếm 5,8% tổng kim ngạch, tăng 31,2% so vớinăm 2013
Nhìn chung, xuất khẩu giày dép của Việt Nam trong năm 2014 sang hầu hết các thịtrường đều đạt mức tăng trưởng về kim ngạch so với năm ngoái; trong đó đáng chú
ý là xuất khẩu sang thị trường Phần Lan, tuy kim ngạch chỉ đạt 13,22 triệu USDnhưng có kim ngạch tăng mạnh nhất, tăng tới 215,2% Ngoài ra, một số thị trườngcũng đạt mức tăng trưởng cao so với năm trước gồm: Israel tăng 70,1%; Ba Lantăng 67,8%; UAE tăng 51,1%; Đan mạch tăng 49,8%
Trang 5Thị trường xuất khẩu giày dép tháng 12 và 12 tháng năm 2014
ĐVT: USD
Thị trường
xuất khẩu T12/2014
So T12/2014 với T11/2014 (% +/- KN)
Năm 2014
Năm 2014 so với năm 2013 (% +/- KN)
Trang 7Tình hình xuất khẩu da giày việt nam trong giai đoạn 2010-2014.
USD)
TỶ LỆ TĂNG TRƯỞNG(%)
(Nguồn số liệu:Tổng cục Thống kê)
2 Tình hình xuất khẩu giày dép sang Vương Quốc Anh giai đoạn
2010 – 2014
Đối tác nhập khẩu mặt hàng giày dép của Việt Nam năm 2014
Thị phần xuất khẩu của ViệtNam
Trang 8Kim ngạch xuất khẩu giày dép sang anh giai đoạn 2010-2014
Năm Giá trị (USD)
với 2013
Nguồn tham khảo: vietnamexport.com, itpc.gov.vn, Tổng cục Hải quan,…
B TÌNH HÌNH NHẬP KHẨU GIÀY DÉP CỦA VƯƠNG QUỐC ANH GIAI ĐOẠN 2010 – 2014
1 Cơ sở lựa chọn Vương Quốc Anh là thị trường phân tích
Vương Quốc Anh là một cường quốc kinh tế trên thế giới
Từ sau cuộc khủng hoảng kinh tế năm 2008, kinh tế Anh hằng năm có nhữngbước cải thiện đáng kể Năm 2014, Vương Quốc Anh là cường quốc kinh tếlớn thứ 5 thế giới, sau Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, và CHLB Đức Với tốc độtăng trường GDP 2,6%, mức tăng trưởng mạnh nhất của Anh từ năm 2007, đưa
Trang 9Vương Quốc Anh trở thành một trong những quốc gia có nền kinh tế phát triểnnhanh nhất thế giới năm 2014
Với dân số 64.6 ( triệu người), GDP bình quân đầu người năm 2014 đạt 44141USD, Vương Quốc Anh là một thị trường lớn với sức mua cao
Hơn thế nữa, Vương Quốc Anh là một quốc gia với các hoạt động xuất nhậpkhẩu hết sức nhộn nhịp.Theo Tổ chức Thương Mại Thế Giới (WTO), năm
2013, Vương Quốc Anh đứng thứ 8 trên toàn thế giới về xuất khẩu hàng hóavới kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 541 tỷ USD và đứng thứ 6 trong top nhữngquốc gia nhập khẩu hàng hóa nhiều nhất Thế giới với kim ngạch nhập khẩu đạthơn 655 tỷ USD
Quan hệ hợp tác Việt Nam – Anh có những chuyển biến tốt đẹp
Vương Quốc Anh và Việt Nam thiết lập quan hệ ngoại giao cấp đại sứ từ năm
1973 Tuy nhiên quan hệ giữa hai nước chỉ thực sự phát triển tốt từ giữa nhữngnăm 90 của thế kỷ 20 Hiện nay quan hệ hợp tác song phương của Việt Nam vàAnh đã được mở rộng trên nhiều lĩnh vực
Năm 2010, Việt Nam và Vương Quốc Anh chính thức thiết lập quan hệ đối tácchiến lược
Năm 2015, Việt Nam và Vương Quốc Anh có có 42 năm quan hệ ngoại giao Năm 2014, Vương Quốc Anh đứng thứ 16 trong tổng số 101 quốc gia và vùnglãnh thổ đầu tư vào Việt Nam với tổng vốn đầu tư đăng ký là 2.83 tỷ USD Tuynhiên con số này vẫn chưa thật sự ấn tương với tiềm năng và vị thế của hainước
Năm 2015, Thủ tướng Anh David Cameron đã có chuyến thăm chính thức đếnViệt Nam trong từ ngày 29-30/7 Đây là chuyến thăm chính thức đầu tiên củamột Thủ tướng còn đương nhiệm của Anh đến Việt Nam Trong chuyến thămnày, cả hai nước đã có một Tuyên Bố chung, khẳng định quan hệ kinh tế làmối quan hệ quan trong nhất trong mối quan hệ hợp tác của hai nước
Vương Quốc Anh đã trở thành một trong những đối tác thương mại lớn của Việt Nam
Trang 10Vương Quốc Anh là một thành viên của Liên minh Châu Âu (EU), thị trườngxuất khẩu lớn nhất của Việt Nam trong các năm qua Anh, cùng với Đức, Pháp,
Hà Lan, Italia, Tây Ban Nha, Áo, Bỉ là 8 quốc gia EU nhập khẩu nhiều nhất từViệt Nam với kim ngạch đạt 3,65 tỷ USD ( năm 2014)
Bảng: Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hai chiều Việt Nam – Vương Quốc
Anh giai đoạn 2010 – 2014.
Trang 11phần Điều này được kỳ vọng sẽ tác đông tích cực đến những sản phẩm như dệtmay, giày dép, nông sản của Việt Nam.
Có thể thấy rằng Vương Quốc Anh là một thị trường đáng chú ý để thực hiên cáchoạt động xuất khẩu
Với những lí do trên, nhóm quyết định lựa chọn thị trường Vương Quốc Anh đểphân tích hoạt động xuất khẩu của sản phẩm giày dép của Việt Nam
2 Tình hình nhập khẩu giày dép của Vương Quốc Anh giai đoạn 2010 – 2014
Vương Quốc Anh là một trong những quốc gia tiêu thụ mặt hàng giày dép nhiều nhất thế giới
Theo thống kê thường niên của Worldfootwear.com, năm 2013, Vương Quốc Anhtiêu thụ 447 triệu đôi, xếp thứ 7 trong danh sách những nước tiêu thu giày dép nhiều nhất trên thế giới Tại khu vực Châu Âu, Anh là quốc gia tiêu thụ mặt hàng giày dép nhiều thứ 2, sau Đức, với tổng giá trị vào khoảng 10 tỷ Euro
Biểu đồ: Mức tiêu thụ sản phẩm giày dép của 12 quốc gia tiêu thụ nhiều nhất
ở khu vực EU
Trang 12( Nguồn: Trade Statistics –Footwear sector, Trung tâm xúc tiến nhập khẩu từ cácnước đang phát triển, Bộ Ngoại giao Hà Lan)
Cũng theo một thống kê của trang Statista.com, mức tiêu thụ giày dép hàng nămcủa Vương Quốc Anh tăng đều hằng năm từ năm 2005 đến năm 2014 Trong đó,tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2010-2014 là 7% mỗi năm
Biểu đồ: Chi tiêu cho mặt hàng giày dép tại Anh giai đoạn 2005-2014
Trang 13Biểu đồ Tổng giá trị nhập khẩu giày dép của Vương Quốc Anh giai đoạn
2010 – 2014.
( Nguồn: Statista.com)
Từ biểu đồ có thể thấy, trong giai đoạn 2010 – 2014, giá trị nhập khẩu giày dép vàoVương Quốc Anh tăng liên tục qua từng năm Giai đoạn 2010 – 2014 chứng kiếnmức tăng trưởng bình quân của giá trị nhập khẩu mặt hàng giày dép ở Vương QuốcAnh vào khoảng 4,6% mỗi năm
Trong đó, giá trị nhập khẩu giày dép từ các nước ngoài EU cao đáng kể so với giátrị nhập khẩu từ các nước khối EU, đạt tỷ trong khoảng 60% trong tổng giá trị nhậpkhẩu
Biểu đồ Tổng giá trị xuất khẩu giày dép của Vương Quốc Anh giai đoạn
2010 – 2014.
Trang 14( Nguồn:
Statista.com)
Vương Quốc Anh cũng là một trong số những nhà xuất khẩu giày dép lớn nhất thếgiới Theo bảng số liệu, năm 2013, tổng giá trị xuất khẩu giày dép của VươngQuốc Anh đạt mức 1215 triệu GBP, tương đương 1876 triệu USD
Với nhu cầu cho tiêu dùng và xuất khẩu cao như vậy, chưa chắc sản xuất trongnước tỏ ra hiệu quả Giá xuất khẩu trung bình của giày dép Anh đạt 13,02 USD, ởmức trung bình thấp không cạnh tranh về giá với Trung Quốc, cũng không thểcạnh tranh với Italia, Pháp, Đức …về phẩm cấp sản phẩm xuất khẩu.Ngành giàydép Vương Quốc Anh không phải là một ngành ấn tượng, có sức cạnh tranh mạnh
mẽ Để tận dụng nguồn lực hiệu quả, việc Vương Quốc Anh trở thành một trongnhững nhà nhập khẩu giày dép hàng đầu thế giới không có gì quá bất ngờ
Top 15 quốc gia xuất khẩu giày dép nhiều nhất thế giới năm 2013
Trang 15Nguồn: Hiệp hội gia dày Việt Nam ( LEFASO)
Lưu ý: Gía xuất khẩu trung bình của từng nước phản ánh chủng loại và phẩm cấp sản phẩm xuất khẩu của nước đó
3 Cơ sở lựa chọn Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh
TQ là nước có kim ngach xuất khẩu giày da lớn nhất thế giới, Việt Nam đứngthứ 3
Hoa Kỳ là nước nhập khẩu giày dép lớn nhất thế giới, hơn 80% thị trường này
là của Trung Quốc, gần đây, một số chính sách nhằm hạn chế lượng giày dépTrung Quốc nhập khẩu và giày dép của Việt Nam ngày được ưa chuộng làmtăng thị phần của giày dép VN tại thị trường Hoa Kỳ là 10%
Trang 162011 2012
2,020
1,1137643711962071422534013251576023
Nguồn: www.lefaso.org.vn
Trang 17 Tại thị trường nội địa, Trung Quốc đang chiếm ưu thế
Viêt Nam và Trung Quốc có nhiều điểm tương đồng về nguồn lực sản xuất vàđiều kiện xuất khẩu giày da: vị trí địa lý, nhân công lao động
II TÓM TẮT LÝ THUYẾT MÔ HÌNH KIM CƯƠNG CỦA MICHAEL PORTER
Michael Porter – một giáo sư tại ĐH Harvard, đã công bố mô hình kim cương phântích lợi thế cạnh tranh của một quốc gia vào năm 1990
Với mô hình trên ông đã giải thích được tại sao một quốc gia đạt được thành côngquốc tế trong một ngành cụ thể
Mô hình kim cương gồm 4 yếu tố tác động qua lại, và phụ thuộc lẫn nhau:
1. Sự sẵn có của các yếu tố sản xuất:
• Dựa trên nền tảng học thuyết Hecksher – Ohlin
• Phân cấp YTSX:
a. Cơ bản: tài nguyên thiên nhiên, khí hậu, vị trí địa lý, nhân khẩu học)
b. Tăng cường: hạ tầng truyền thông, lao động lành nghề và trình độcao, cơ sở nghiên cứu, công nghệ
Yếu tố tăng cường đóng vai trò vô cùng quan trọng trong lợi thếcạnh tranh của một quốc gia Và đậy lại là sản phẩm của đầu tưchính phủ, các cá nhân và doanh nghiệp Do đó để nâng cao nănglực cạnh tranh của một quốc gia, chính phủ nên chú trọng đầu tư vàogiáo dục cơ bản, nâng cao cũng nghiên cứu chuyên sâu
• Mối quan hệ giữa yếu tố cơ bản và phân cấp:
a. Yếu tố cơ bản cung cấp lợi thế ban đầu Sau đó, được củng cố thôngqua đầu tư vào các yếu tố cao cấp
b. Các bất lợi của yếu tố cơ bản tạo ra áp lực buộc phải đầu tư vào các
Trang 182. Các điều kiện về nhu cầu:
Nhu cầu nội địa giúp nâng cao lợi thế cạnh tranh
Đặc điểm của nhu cầu thị trường nội địa định hình thuộc tính của sản phẩm, tạo động lực cho sang tạo, đổi mới và nâng cao chất lượng
DN dành được lợi thế cạnh tranh nếu người tiêu dung trong nước họ sành điệu và đòi hỏi cao Do khi tính chất người tiêu dung như vậy sẽ áp lực buộc doanh nghiệp phải nỗ lực để đáp ứng
3. Các ngành công nghiệp liên kết phụ trợ:
Lợi ích có được do các ngành liên kết phụ trợ đầu tư vào các YTSX cao cấp có thể
sẽ lan tỏa sang một ngành khác, từ đó giúp ngành này đạt được một vị trí cạnh tranh vững mạnh trên thị trường thế giới
Các ngành thành công trong phạm vi một quốc gia có xu hướng tập hợp với nhau thành các ngành có lien quan
Kiến thức, giá trị có thể luân chuyển giữa các doanh nghiệp trong cùng một cụm,
từ đó mang lại lợi ích cho tất cả các doanh nghiệp khác cùng nằm trong cụm đó Các luồng kiến thức sẽ luân chuyển khi nhân viên di chuyển giữa các DN trong nội
bộ cụm, hội nghị, hội thảo
4. Chiến lược, cấu trúc DN và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp:
Sự khác biệt về đặc điểm, hệ tư tưởng có thể giúp hoặc không giúp doanh nghiệp trong việc tạo dựng lợi thế quốc gia
Có sự liên hệ chặt chẽ giữa mức độ cạnh tranh trong một quốc gia, sự sáng tạo, sự duy trì lâu dài của lợi thế cạnh tranh trong một ngành Mức độ cạnh tranh mạnh mẽtrong nước tạo áp lực cho DN phải nỗ lực đáp ứng, tìm cách nâng cao hiệu quả từ
đó táoức cạnh tranh mạnh mẽ hơn trên thị trường thế giới
5. Hai yếu tố khác ảnh hương đến mô hình kim cương là cơ hội và chính phủ.
Quốc gia có khả năng thành công cao nhất trong những ngành/phân ngành
mà mô hình kim cương có nhiều thuân lợi nhất
Trang 19III PHÂN TÍCH LỢI THẾ CẠNH TRANH CỦA VIỆT NAM VÀ TRUNG QUỐC THEO MÔ HÌNH KIM CƯƠNG CỦA MICHAEL PORTER
1 Tính sẵn có của các yếu tố sản xuất
- Thiếu kỹ thuật viên, kỹ sư tay nghề cao
- Nguồn nguyên liệu trong nước không đủ đáp ứng như cầu SX và XK da
- Thiếu về vật tư chủ chốt như da, nhựa PVC, sơn PU, vải, vật tư phụ kiện
- Da tổng hợp là 30%, vải 70%, đế giày 60% Hơn nữa, tỷ lệ nhập khẩumột số nguyên liệu (giả da, da thuộc, phụ kiện sản xuất túi xách) trongsản xuất sản phẩm có giá trị xuất khẩu cao lại chiếm tới 80% giá trị xuấtkhẩu
- Da thu được từ heo bò thường chất lượng thấp, do chăn nuôi chưa tậptrung, thiếu các kỹ thuật chăm sóc gia súc
- 70% doanh nghiệp phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn thiết bị kỹ thuật,công nghệ, thiết kế sản phẩm và thị trường nước ngoài
- Môi trường kinh doanh ổn định
- Chính trị ổn định
- Tỷ giá ổn định
- Tốc độ tăng trưởng kinh tế cao
- Tỷ lệ nội địa hóa: 40% – 45%