ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC LÊ THỊ TRÂM ANH QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHỐI HỢP GIỮA GIA ĐÌNH VÀ NHÀ TRƯỜNG TRONG VIỆC CHĂM SÓC – GIÁO DỤC TRẺ 5-6 TUỔI TẠI TRƯỜNG MẦM NON TU
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
*****
LÊ THỊ TRÂM ANH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHỐI HỢP GIỮA GIA ĐÌNH VÀ NHÀ TRƯỜNG TRONG VIỆC CHĂM SÓC – GIÁO DỤC TRẺ 5-6 TUỔI TẠI TRƯỜNG MẦM NON TUỔI HOA –
QUẬN BA ĐÌNH – THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI - 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
LÊ THỊ TRÂM ANH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHỐI HỢP GIỮA GIA ĐÌNH VÀ NHÀ TRƯỜNG TRONG VIỆC CHĂM SÓC – GIÁO DỤC TRẺ 5-6 TUỔI TẠI TRƯỜNG MẦM NON TUỔI HOA –
QUẬN BA ĐÌNH – THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số: 60 14 01 14
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Văn Lê
HÀ NỘI - 2015
Trang 3MỤC LỤC
Lời cảm ơn i
Danh mu ̣c chữ viết tắt ii
Mục lục iii
Danh mu ̣c bảng vii
Danh mu ̣c hình vii
MỞ ĐẦU 5 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHỐI HỢP GIỮA GIA ĐÌNH VÀ NHÀ TRƯỜNG TRONG VIỆC CHĂM SÓC
- GIÁO DỤC TRẺ 5-6 TUỔI Error! Bookmark not defined
1.1 Tổng quan nghiên cứu về quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và
nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi.Error! Bookmark not defined
1.1.1 Nghiên cứu ở nước ngoài Error! Bookmark not defined 1.1.2 Nghiên cứu trong nước Error! Bookmark not defined 1.2 Một số khái niệm cơ bản Error! Bookmark not defined 1.2.1 Quản lý Error! Bookmark not defined 1.2.2 Chăm sóc giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined 1.2.3 Trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined 1.2.4 Quản lý phối hợp các lực lượng giáo dụcError! Bookmark not defined
1.3 Ý nghĩa, vai trò của việc phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc
chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined 1.3.1 Vai trò của gia đình trong việc chăm sóc, giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined
1.3.2 Ý nghĩa của việc phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm
sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
1.4 Nội dung và hình thức hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường
trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
Trang 41.4.1 Nội dung phối hợp Error! Bookmark not defined 1.4.2 Hình thức phối hợp Error! Bookmark not defined
1.5 Nội dung quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong
việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
1.5.1.Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường
trong việc chăm sóc – giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
1.5.2 Lập kế hoạch quản lý, điều hành hoạt động phối hợp giữa gia đình và
nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
1.5.3 Tổ chức chỉ đạo triển khai các hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà
trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
1.5.4 Kiểm tra đánh giá công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong
việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
1.6 Những yếu tố tác động tới quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và
nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi.Error! Bookmark not defined
1.6.1 Yếu tố khách quan Error! Bookmark not defined 1.6.2 Yếu tố chủ quan Error! Bookmark not defined Tiểu kết chương 1 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHỐI HỢP GIỮA GIA ĐÌNH VÀ NHÀ TRƯỜNG TRONG VIỆC CHĂM SÓC - GIÁO DỤC TRẺ 5-6 TUỔI TẠI TRƯỜNG MẦM NON TUỔI HOA- BA ĐÌNH - HÀ NỘI Error! Bookmark not defined 2.1 Đặc điểm kinh tế, xã hội và giáo dục Quận Ba Đình, Hà Nội Error! Bookmark not defined
2.1.1 Vài nét về kinh tế - xã hội Quận Ba Đình, Hà NộiError! Bookmark not defined
Trang 52.1.2.Tình hình phát triển giáo dục mầm non Quận Ba Đình, Hà Nội Error! Bookmark not defined
2.2 Sơ lược về trường mầm non Tuổi Hoa, Quận Ba Đình, TP Hà Nội
Error! Bookmark not defined 2.2.1 Quy mô trường lớp Error! Bookmark not defined 2.2.2 Chất lượng giáo dục Error! Bookmark not defined
2.2.3 Nhu cầu học tập, chăm sóc nuôi dưỡng của trẻ và yêu cầu, mong muốn
của phụ huynh Error! Bookmark not defined
2.3 Hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc -
giáo dục trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non Tuổi HoaError! Bookmark not defined
2.3.1 Nhận thức về việc phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc
chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non Tuổi Hoa Error! Bookmark not defined
2.3.2.Thực trạng hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc
chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non Tuổi Hoa Error! Bookmark not defined
2.4 Thực trạng quản lý phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc
chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
2.4.1 Thực trạng tổ chức các hoạt động tuyên truyền, giáo dục về phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi
Error! Bookmark not defined
2.4.2 Thực trạng công tác lập kế hoạch quản lý, điều hành hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi
Error! Bookmark not defined
2.4.3 Thực trạng tổ chức chỉ đạo triển khai các hoạt động phối hợp giữa gia
đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
Trang 62.4.4 Thực trạng kiểm tra đánh giá hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà
trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổiError! Bookmark not defined
2.4.5 Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình
và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non
Tuổi Hoa Error! Bookmark not defined Tiểu kết chương 2 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG PHỐI HỢP GIỮA GIA ĐÌNH VÀ NHÀ TRƯỜNG TRONG VIỆC CHĂM SÓC - GIÁO DỤC TRẺ 5-6 TUỔI TẠI TRƯỜNG MẦM NON TUỔI HOA – BA ĐÌNH – HÀ NỘI Error! Bookmark not defined
3.1 Nguyên tắc đề xuất các biện pháp Error! Bookmark not defined 3.1.1 Đảm bảo tính hệ thống cấu trúc Error! Bookmark not defined 3.1.2 Đảm bảo tính thực tiễn Error! Bookmark not defined 3.1.3 Đảm bảo tính hiệu quả Error! Bookmark not defined
3.2 Biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm
non Tuổi Hoa Error! Bookmark not defined
3.2.1 Đổi mới các hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm
sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Error! Bookmark not defined
3.2.2 Xây dựng kế hoạch chiến lược trong quản lý, điều hành công tác phối
hợp phù hợp với đặc điểm nhà trường Error! Bookmark not defined
3.2.3 Tổ chức triển khai các hoạt động phối hợp với vai trò chủ đạo của nhà
trường Error! Bookmark not defined
3.2.4 Tăng cường chỉ đạo công tác phối hợp trên cơ sở phát huy sức mạnh
tập hợp của cả gia đình và nhà trường Error! Bookmark not defined
Trang 73.2.5 Thực hiện việc kiểm tra đánh giá thường xuyên và định kỳ về công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6
tuổi Error! Bookmark not defined 3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp Error! Bookmark not defined 3.4 Khảo nghiệm về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp Error! Bookmark not defined
3.4.1 Những vấn đề chung về khảo nghiệm đã đề xuấtError! Bookmark not defined
3.4.2 Kết quả khảo nghiệm Error! Bookmark not defined 3.4.3 Nhận xét Error! Bookmark not defined Tiểu kết chương 3 Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined
1 Kết luận Error! Bookmark not defined
2 Khuyến nghị Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO 10 PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined
Trang 8MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Ngày nay, giáo dục mầm non đã được coi là một bậc học trong hệ thống giáo dục quốc dân Để thực hiện tốt mục tiêu, sứ mạng của ngành giáo dục mầm non mà Nghị quyết số 29-NQ/TW Hội nghị lần thứ 8, BCHTƯ khóa
XI đã đặt ra là: “Nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc - giáo dục trẻ trong các cơ sở giáo dục mầm non, phấn đấu trẻ em đạt chuẩn phát triển là 95% và giảm tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng xuống dưới 10% năm 2015” [27]
“Giúp trẻ phát triển trí tuệ, thể chất, tình cảm, hiểu biết, thẩm mỹ, hình thành các yếu tố đầu tiên của nhân cách, chuẩn bị tốt cho trẻ bước vào lớp 1”
“ Hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi vào năm
2015, nâng cao chất lượng phổ cập trong những năm tiếp theo và miễn học phí trước năm 2020”
“Từng bước chuẩn hóa hệ thống các trường mầm non Phát triển giáo dục mầm non dưới 5 tuổi có chất lượng phù hợp với điều kiện của từng địa phương và cơ sở giáo dục”
Để đạt được mục tiêu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo của cấp học, cần phải thực hiện triệt để nguyên tắc “giáo dục là sự ngiệp của toàn dân” mà Đảng và Nhà nước đã đề ra đó là: tạo điều kiện cho các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức xã hội nghề nghiệp, các bậc phụ huynh và toàn
xã hội tham gia phát triển giáo dục mầm non, huy động sự chung tay góp sức của cả gia đình, nhà trường và xã hội giúp trẻ được nuôi dưỡng chăm sóc trong điều kiện tốt nhất với một môi trường giáo dục có chất lượng đạt tiêu chuẩn, an toàn và năng động, đáp ứng nhu cầu đa dạng trong đó có nhu cầu xã hội của trẻ
Lứa tuổi mẫu giáo lớn (5-6 tuổi) là giai đoạn trẻ chuẩn bị bước vào lớp
1, đây là bước ngoặt quan trọng đầu tiên trong cuộc đời học tập của trẻ, bởi vậy trẻ cần được cung cấp đầy đủ các điều kiện về sức khỏe, kiến thức, kỹ
Trang 9năng để tự tin và đáp ứng tốt những yêu cầu của môi trường mới Để đạt được điều này thì sự phối kết hợp chặt chẽ, thống nhất giữa gia đình và nhà trường
đã trở thành một nguyên tắc giáo dục bắt buộc mà nếu nó được thực hiện tốt thì hiệu quả và chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ sẽ được nâng cao vì cha mẹ
là người vừa chăm lo nuôi nấng, giáo dục nhận thức, vừa đôn đốc dìu dắt con mình ngay từ khi mới sinh ra và gia đình không chỉ là cái nôi sinh thành, nơi chiếm phần lớn thời gian sinh sống, mà còn là môi trường giáo dục đầu tiên của mỗi người Bên cạnh đó, trường mầm non chính là hạt nhân, là trung tâm khoa học còn cô giáo mầm non là chuyên gia chăm sóc giáo dục, có trình độ chuyên môn, có kỹ năng giao tiếp sư phạm giỏi
Trên thực tế, gia đình và nhà trường cũng đã quan tâm sát cánh chăm chút cho sự phát triển của trẻ và có sự hợp tác thống nhất nhất định, trường mầm non Tuổi Hoa của chúng tôi cũng có hội CMHS hoạt động thường xuyên, có kế hoạch theo điều lệ của hội, phụ huynh cũng quan tâm tới chương trình giáo dục mà nhà trường dành cho các con, tuy nhiên hoạt động phối hợp này chưa được quản lý, tổ chức một cách khoa học, hệ thống nên nó còn mang tính hình thức, lỏng lẻo, thiếu thường xuyên, liên tục
Xuất phát từ những yêu cầu cả về mặt lý luận và thực tiễn trên, với tư cách là cán bộ quản lý trong nhà trường, tôi luôn trăn trở với câu hỏi làm thế nào để phát triển được những hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi của trường mình Chính vì vậy, tác giả chọn đề tài nghiên cứu luận văn thạc sĩ với tiêu đề : “Quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ
5-6 tuổi tại trường mầm non Tuổi Hoa - quận Ba Đình – thành phố Hà
Nội”.
2 Mục đích nghiên cứu
Đề xuất các biện pháp khả thi nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi tại trường mầm non Tuổi Hoa - Ba Đình - Hà Nội
Trang 103 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu
Hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ tại trường mầm non
3.2 Đối tượng nghiên cứu
Quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi tại trường mầm non Tuổi Hoa - Ba Đình - Hà Nội
4 Giả thuyết khoa học
- Hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi tại trường mầm non Tuổi Hoa - Ba Đình - Hà Nội đã và đang được thực hiện nhưng còn thiếu sự đồng bộ, chưa có đột phá về định hướng và chỉ đạo của đội ngũ cán bộ quản lý
- Nếu nâng cao được nhận thức về tầm quan trọng của hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ và áp dụng một số biện pháp quản lý phù hợp về các khâu như lập kế hoạch, tổ chức chỉ đạo và kiểm tra đánh giá sẽ góp phần nâng cao chất lượng hoạt động chăm sóc - giáo dục trẻ ở trường mầm non Tuổi Hoa hiện nay
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích nghiên cứu đề ra, đề tài sẽ tập trung giải quyết các nhiệm vụ sau:
5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về hoạt động chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi
và công tác quản lý phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc giáo dục trẻ ở lứa tuổi này
5.2 Khảo sát thực trạng quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ mẫu giáo tại trường mầm non Tuổi Hoa – Ba Đình và phân tích nguyên nhân của thực trạng
Trang 115.3 Trên cơ sở phân tích thực trạng và nguyên nhân, đề xuất một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi tại trường mầm non Tuổi Hoa - quận Ba Đình – thành phố Hà Nội
6 Phạm vi nghiên cứu
Luận văn tập trung nghiên cứu công tác quản lý hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc giáo dục trẻ 5-6 tuổi tại trường mầm non Tuổi Hoa - Ba Đình - Hà Nội trong giai đoạn hiện nay Cụ thể là: Khảo sát và đánh giá hoạt động phối hợp giữa cha mẹ và trường mầm non trong việc nuôi và dạy trẻ, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả của hoạt động này Đặc biệt là nghiên cứu công tác quản lý của nhà trường, nhất
là của hiệu trưởng để nâng cao hiệu quả công tác phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi
Khách thể khảo sát: Cán bộ quản lý, giáo viên, công nhân viên và phụ huynh trường mầm non Tuổi Hoa - Ba Đình
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lí luận
Thu thập các tài liệu liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu, đặc biệt về quản lí các hoạt động chuyên môn của nhà trường; phân tích, phân loại, xác định các khái niệm cơ bản; đọc sách, tham khảo các công trình nghiên cứu có liên quan để hình thành cơ sở lý luận cho đề tài
7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Điều tra bằng bảng hỏi: Phiếu trưng cầu gồm các câu hỏi đóng/mở về vấn đề phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc - giáo dục trẻ 5-6 tuổi Đối tượng khảo sát sẽ là giáo viên, nhân viên, cán bộ quản lí và phụ huynh trong nhà trường
- Phỏng vấn: Thu thập những thông tin sâu về một số vấn đề cốt lõi của
đề tài Nhóm đối tượng phỏng vấn sẽ hạn chế hơn và tập trung vào giáo viên
và phụ huynh