Bài 15. Tiêu hóa của động vật

C - Tiêu hoá là quá trình biến đổi thức ăn thành các chất dinh dưỡng và tạo ra năng lượng.. D - Tiêu hoá là quá trình biến đổi các chất dinh dưỡng có trong thức ăn thành những chất đơn

TIẾT 14: TIÊU HOÁ TIẾT 14: TIÊU HOÁ

B - CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG Ở ĐỘNG VẬT

I - KHÁI NIỆM TIÊU HOÁ:

Chọn câu trả lời đúng về khái niệm tiêu hoá:

A - Tiêu hoá là quá trình biến đổi thức ăn thành các

chất hữu cơ.

B - Tiêu hoá là quá trình tạo ra các chất dinh dưỡng

và năng lượng, hình thành phân thải ra ngoài.

C - Tiêu hoá là quá trình biến đổi thức ăn thành các

chất dinh dưỡng và tạo ra năng lượng.

D - Tiêu hoá là quá trình biến đổi các chất dinh

dưỡng có trong thức ăn thành những chất đơn giản

mà cơ thể hấp thụ được.

- Khái niệm:

Tiêu hoá là quá trình biến đổi các chất dinh dưỡng có trong thức ăn thành những chất đơn

giản mà cơ thể hấp thụ được.

Tiêu hoá thức ăn ở các nhóm động vật bằng

cách nào?

II - TIÊU HOÁ Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT:

TÌM HIỂU TIÊU HOÁ Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT

- Phân hoá về cấu tạo và chuyên

hoá về chức năng.

- Gồm hai phần: + Ống tiêu hoá + Tuyến tiêu hoá.

- Bắt đầu hình thành.

- Ruột hình túi, chỉ có một lỗ miệng duy nhất thông ra ngoài.

- Có các tế bào tiết dịch.

- Chưa có.

- chỉ có

không bào tiêu hoá tạm thời.

DUNG

II - TIÊU HOÁ Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT:

- Thức ăn được biến đổi cơ học -

> Thành phần nhỏ.

- Tiếp tục biến đổi hoá học nhờ các enzim -> Chất

đơn giản hoà tan, hấp thụ vào máu

và bạch huyết.

- Thức ăn được biến đổi trong túi tiêu hoá nhờ enzim của tế

bào tuyến ->

Chất dinh dưỡng.

Thức ăn bị phân huỷ bởi enzim thuỷ phân của Lizôxôm ->

Chất dinh dưỡng.

BIẾN ĐỔI

THỨC ĂN

- Nhờ các cơ quan ở miệng:

Răng, lưỡi, mỏ…

- Nhờ các tua, xúc tu xung quanh miệng.

- Thực bào nhờ co bóp của chất NS.

DUNG

Phân biệt tiêu hoá nội bào và ngoại bào?

+ Tiêu hoá ngoại bào: Ngoài tế bào, trong cơ quan tiêu hoá chuyên hoá, sau khi biến đổi hoàn toàn

thức ăn thành chất đơn giản mới được đưa đến tế bào cơ thể.

+ Tiêu hoá nội bào: Trong tế bào, không có cơ quan

tiêu hoá

III - TIÊU HOÁ Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĐỘNG VẬT ĂN TẠP:

NỘI DUNG

1 - SỰ TIÊU HOÁ:

1 - SỰ TIÊU HOÁ:

+ Miệng: Cắt, nhai, nghiền nhỏ thức ăn.

+ Miệng: Cắt, xé, nhai, nghiền nhỏ thức ăn.

+ Dài hơn, do thức ăn nhiều xellulôzơ.

+ Răng hàm: Dẹt.

+ Răng cửa và răng nanh: Nhọn, sắc, cong.

+ Răng hàm: Có mấu dẹt, sắc.

NỘI DUNG

III - TIÊU HOÁ Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĐỘNG VẬT ĂN TẠP:

1 - SỰ TIÊU HOÁ:

+ Miệng: Tiêu hoá 1 phần ( E Nước bọt ) + Dạ dày: Chỉ có

lượng nhỏ thức ăn được biến đổi nhờ tác dụng của HCl và pépsin trong dịch vị + Ruột: Thức ăn

được biến đổi hoàn toàn thành chất đơn giản hoà tan.

+ Miệng: Tiêu hoá 1 phần ( E Nước bọt ) + Dạ dày: Thức ăn Pr được biến đổi nhờ tác dụng của HCl và pépsin trong dịch vị.

+ Ruột: Thức ăn được biến đổi hoàn toàn thành chất đơn giản hoà tan.

NỘI DUNG

1 - SỰ TIÊU HOÁ:

Sự tiêu hoá ở động vật ăn thịt và động vật ăn

tạp khác nhau cơ bản ở điểm nào?

Khác nhau ở cách biến đổi và thời gian tiêu hoá

thức ăn.

III - TIÊU HOÁ Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỊT VÀ ĐỘNG VẬT ĂN TẠP:

2 - SỰ HẤP THỤ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG:

Ruột non có cấu tạo như thế nào?

-> Diện tích hấp thụ tăng nhiều lần.

Các chất được hấp thụ nhờ cơ chế nào?

* Cơ chế hấp thụ:

- Khuếch tán: Qua lớp phốt pho lipít kép( Glixêrin,

axít béo,VTM…)

Gồm 2 phần:

+ Dạ dày tuyến tiết enzim.

+ Dạ dày cơ có vách cơ dày.

- Nhỏ, chỉ có 1 ngăn gồm 2 phần: Thượng

vị và hạ vị.

- To, có 4 ngăn:

Dạ cỏ, dạ tổ ong, dạ lá sách,

- Lưỡi hoá

sừng.

- Bộ răng có đủ

3 loại nhưng không nhọn, răng hàm to.

- Hàm không có

răng cửa và răng nanh.

- Chỉ có răng

hàm với bề mặt rộng và nhiều nếp, men răng cứng.

MIỆNG

ĐV ĂN HẠT

ĐV CÓ DẠ DÀY ĐƠN ĐỘNG VẬT NHAI LẠI

-Nhỏ, dài, manh

tràng không phát triển.

- Ruột già

không phân hoá thành ruột thẳng, không

có nơi trữ phân.

-Dài, giữa ruột

non và ruột già

có manh tràng lớn, có nhiều nếp xoắn là nơi tiêu hoá

xellulozơ.

- Ruột thẳng trữ

phân, hấp thụ lại nước trong phân.

- Dài, to, gồm 2 phần: Ruột non

và ruột già.

RUỘT

Manh tràng

- Nghiền nát

thức ăn.

- Thức ăn được

ngấm đều dịch vị.

- Thức ăn được nghiền, nhào trộn, ngấm đều dịch tiêu hoá.

- Nhào trộn và thấm dịch vị.

- Dùng lưỡi giật

cỏ, không nhai hoặc nhai qua loa, nuốt xuống

dạ dày.

- Ợ lên nhai lại,

thức ăn được nhai kĩ và nhỏ.

MIỆNG

ĐV ĂN HẠT

ĐV CÓ DẠ DÀY ĐƠN ĐỘNG VẬT NHAI LẠI

NỘI DUNG

TÌM HIỂU TIÊU HOÁ Ở CÁC NHÓM ĐỘNG VẬT ĂN THỰC VẬT

IV - TIÊU HOÁ Ở ĐỘNG VẬT ĂN THỰC VẬT:

- Diễn ra tại dạ

dày tuyến và ruột.

BIẾN ĐỔI

HOÁ HỌC

ĐV ĂN HẠT

ĐV CÓ DẠ DÀY ĐƠN ĐỘNG VẬT NHAI LẠI

NỘI DUNG

V - ĐẶC ĐIỂM TIÊU HOÁ Ở THÚ ĂN THỊT VÀ THÚ ĂN TV:

N Á

T H

C Ế

U H

K

O À

B A

Đ

Ấ G

P Ế

N

A U

T

À B

I Ộ

N

U Á

M G

N Ờ

Ư Đ

G N

Ă R

Tìm ô chữ hàng dọc : Nói về một cơ quan tiêu hoá, là

nơi biến đổi hoàn toàn thức ăn thành chất dinh dưỡng cung cấp cho tế bào cơ thể?

Hàng ngang số 1: Gồm 4 chữ cái Đây là cơ quan giúp các loài thú ăn thịt cắt, xé thức ăn?

Hàng ngang số 2: gồm 8 chữ cái Đây là con đường vận chuyển các chất sau khi hấp thụ

rồi đi qua gan để đén các tế bào

Hàng ngang số 3: gồm 6 chữ cái Ở động vật đơn bào, quá trình tiêu hoá này là chủ yếu?

O

Hàng ngang số 4: gồm 3 chữ cái Động vật

đa bào bậc thấp, như thuỷ tức, sứa dùng bộ

phận này để lấy thức ăn?

Hàng ngang số 7: gồm 9 chữ cái Các chất như Glyxêrin, axít béo hấp thụ qua màng tế

bào nhờ cơ chế này?

Hàng ngang số 6: gồm 5 chữ cái Tiêu hoá ngoai bào chỉ có ở những loài động vật này?

Hàng ngang số 5: gồm 6 chữ cái Nhờ có đặc điểm này mà bề mặt hấp thụ của ruột tăng lên

gấp nhiều lần?

P