Bài 5.Trao đổi n][cs và...

Nhân tố môi trường nào ảnh hưởng đến quá trình trao đổi khoáng và nitơ?. - Ánh sáng ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ khoáng và nitơ, trên cơ sở đó ánh sáng liên quan chặt chẽ đến quá trì

KIỂM TRA BÀI CŨ:

Vai trò của nitơ trong đời sống thực vật?

* Vai trò cấu trúc:

Tham gia cấu tạo một lượng lớn các hợp chất hữu cơ cần thiết , bao gồm các a.a, các Pr, các

Co.enzim, các a.nucleic và diệp lục

Vai trò chức năng:

- Tham gia váo các quá trình TĐC và năng lượng.

- Quyết định toàn bộ quá trình sinh lí của cây trồng.

* Vai trò: Nitơ rất cần thiết cho quá trình sinh

trưởng và phát triển của thực vật.

VK

2 H

2 H +

VK

2 H VK

2 NH 3

* Điều kiện để quá trình cố định nitơ xảy ra:

- Lực khử mạnh với thế năng khử cao( NAD, FADP ).

- Có năng lượng đủ ( ATP ), có sự tham gia của

nguyên tố đa lượng ( Mg ).

- Có sự tham gia của enzim Nitrogenaza.

- Tiến hành trong điều kiện yếm khí.

( TIẾP THEO )

Nhân tố môi trường nào ảnh hưởng đến quá

trình trao đổi khoáng và nitơ?

1 - ÁNH SÁNG:

Ánh sáng ảnh hưởng như thế nào đến quá

trình trao đổi khoáng và nitơ?

Vai trò của ánh sáng đối với quá trình quang

hợp?

Mối quan hệ giữa ánh sáng và quá trình thoát

hơi nước?

- Ánh sáng ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ khoáng

và nitơ, trên cơ sở đó ánh sáng liên quan chặt chẽ đến quá trình quang hợp, trao đổi nước của cây.

- Quang hợp tao ra NL và lực khử -> Hấp thụ và

vận chuyển khoáng, nitơ.

- Sự thoát hơi nước liên quan đến quá trình hấp thụ nước và các chất hoà tan.

VI - ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ MÔI TRƯỜNG ĐẾN

QUÁ TRÌNH TRAO ĐỔI KHOÁNG VÀ NITƠ:

2 - NHIỆT ĐỘ:

Nhiệt độ ảnh hưởng như thế nào đến sự hút

khoáng và nitơ ở rễ?

- Ảnh hưởng rất lớn đến sự hút khoáng ở rễ:

+ T 0 càng thấp -> độ khuyếch tán các chất càng

thấp

+ T 0 tăng ở một giới hạn nhất định -> Hấp thụ các chất khoáng và nitơ tăng.

+ T 0 vượt quá mức tối ưu -> Hút khoáng giảm, hệ thống lông hút bị biến tính và chết.

Nguyên nhân nào dẫn đến sự ảnh hưởng

trên?

- Nguyên nhân: Nhiêt độ ảnh hưởng trực tiếp đến

quá trình hô hấp.

- Cơ chế: Nhiệt độ ảnh hưởng chủ yếu lên quá trình TĐC, quá trình liên kết giữa các phân tử trong chất nguyên sinh với các nguyên tố khoáng

Cơ chế tác dụng diễn ra như thế nào?

Trong sản xuất nông nghiệp hiện nay chúng

ta đã áp dụng những biện pháp kĩ thuật gì đối với những vùng đất khô hạn, nhiệt độ cao?

- Xây dựng các hồ chứa nước.

- Chọn giống có khả năng chống chịu hạn…

VI - ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ MÔI TRƯỜNG ĐẾN

QUÁ TRÌNH TRAO ĐỔI KHOÁNG VÀ NITƠ:

3 - ĐỘ ẨM ĐẤT:

Độ ẩm ảnh hưởng đến quá trình trao đổi

khoáng và nitơ như thế nào?

- Có quan hệ chặt chẽ với quá trình trao đổi khoáng

và nitơ:

Độ ẩm liên quan đến lượng nước tự do như thế nào? Và ảnh hưởng gì đến quá trình trao

đổi khoáng?

+ Hàm lượng nước tự do nhiều -> Hoà tan nhiều ion

khoáng.

+ Ion hoà tan dễ hấp thụ theo dòng nước.

Độ ẩm ảnh hưởng đến quá trình hút bám xảy

ra như thế nào?

- Độ ẩm đất cao giúp cho hệ rễ sinh trưởng tốt, tăng diện tiếp xúc của rễ với các phân tử keo đất -> Quá trình hút bám trao đổi tăng.

Trong sản xuất làm thế nào để đất luôn ẩm?

- Làm cho đất luôn tơi xốp.

- Tưới nước thường xuyên.

- Tăng khả năng giữ nước cho đất - Cải tạo đất.

Rễ cây hấp thụ chất khoáng trong nước độ

pH như thế nào? Giải thích?

Rễ hấp thụ khoáng tốt nhất ở pH = 6 - 6.5 vì đây là

môi trường trung tính.

Vì sao đất có pH axít thường ít các nguyên

tố dinh dưỡng?

Vì: Ion H + nhiều đã thay thế các nguyên tố dinh dưỡng trên bề mặt keo đất -> Các nguyên tố dinh dưỡng khi ở trạng thái tự do thì dễ bị rửa trôi.

Phân tích mối quan hệ giữa pH của dung

dịch đất với sự hút NH4 + và NO3 -.

Độ pH là nhân tố quan trọng đối với sự trao đổi

khoáng:

- Quyết định hàm lượng các nguyên tố khoáng trong

đất.

- Ảnh hưởng đến sự hấp thụ các chất khoáng hoà

tan.

- Ảnh hưởng đến các chất hút bám trên bề mặt keo

đất.

Độ pH ảnh hưởng như thế nào đến quá trình

hấp thụ khoáng và nitơ?

Trong sản xuất nong nghiệp làm thế nào để

cải tạo độ pH cho đất?

- Điều chỉnh pH bằng cách bón vôi.

- Trước khi bón phân phải xác định độ pH.

VI - ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ MÔI TRƯỜNG ĐẾN

QUÁ TRÌNH TRAO ĐỔI KHOÁNG VÀ NITƠ:

5 - ĐỘ THOÁNG KHÍ:

Khí CO2 do hô hấp ở rễ sinh ra được trao đổi

trong đất như thế nào?

- Khí CO 2 sinh ra do hô hấp ở rễ trao đổi với các ion

khoáng bám trên bề mặt keo đất.

Thế nào là độ thoáng khí?

Là môi trường có nồng độ CO 2 và [ O 2 ] phù hợp.

Nồng độ O2 trong đất liên quan như thế nào

đến quá trình trao đổi khoáng và nitơ?

- Nồng độ O 2 trong đất cao giúp cho rễ hô hấp, tạo được áp suất thẩm thấu cao -> tăng hút nước và

muối khoáng

-> Hoạt động của hệ rễ trong môi trường thoáng khí của đất liên quan chặt chẽ với quá trình hấp thụ

khoáng và nitơ.

Trong sản xuất cần áp dụng biện pháp khoa

học nào để đất luôn được thoáng khí?

Nồng độ O 2 trong đất từ 2 - 3% là môi trường thuận lợi nhất cho sự hấp thụ chất khoáng và nitơ.

- Làm cỏ, sục bùn khi bón phân, phá úng khi gặp

mưa…

- Chọn các giống chịu úng trồng ở những nơi ngập

úng

Để bón phân hợp lí cho cây trồng căn cứ vào

những tiêu chí nào?

Lượng phân bón hợp lí căn cứ vào:

-Nhu cầu dinh dưỡng của cây:

- Khả năng cung cấp chất dinh dưỡng của đất:

- Hệ số sử dụng phân bón:

Hiểu như thế nào là dinh dưỡng của cây?

Là lượng chất d 2 mà cây cần qua các thời kì để tạo nên năng suất tối đa.

Khả năng cung cấp chất d2 của đất là gì?

Là

độ màu mỡ của đất và tuỳ thuộc vào từng loại đất.

Thế nào là hệ số sử dụng phân bón?

Là tỷ lệ lượng chất d 2

mà cây có khả năng lấy đi so với lượng phân bón được bón cho đất.

Công thức tính lượng phân bón:

Lượng phân bón Nhu cầu d 2 - Khả năng cccđ

VII - BÓN PHÂN HỢP LÍ CHO CÂY TRỒNG:

2 - THỜI KÌ BÓN PHÂN:

Nhận xét về hình dạng và màu sắc lá cây cà

chua?

Lá bị biến dạng, màu sắc thay đổi

Bón phân vào giai đoạn nào của cây? Nhận

biết bằng cách nào?

- Mỗi thời kì sinh trưởng của cây trồng cần các chất dinh dưỡng khác nhau với lượng bón khác nhau.

- Cách nhận biết thời điểm bón phân căn cứ vào dấu hiệu bên ngoài của lá.

Về nhà: Việc nhân biết thời điểm bón phân

có ý nghĩa như thế nào?

VII - BÓN PHÂN HỢP LÍ CHO CÂY TRỒNG:

3 - CÁCH BÓN PHÂN:

Có bao nhiêu cách bón phân? Đặc điểm từng

cách?

-Bón lót:

-Bón thúc:

- Bón qua lá:

Là bón trước khi gieo trồng, nhằm cung cấp chất d 2 cho sự sinh trưởng ban đầu của cây.

Bón nhiều lần, vừa thoả mãn nhu cầu, vừa tránh lãng phí do rửa trôi.

Phun lên lá, đây là phương pháp tiết kiệm nhất và hiệu quả nhất.

Căn cứ vào yếu tố nào để lựa chọn phân bón?Chọn phân bón phù hợp phải căn cứ:

- Loại đất.

- Loại cây trồng.

- Giai đoạn phát triển của cây.

CỦNG CỐ

-Trình bày các nhân tố ảnh hưởng đến

quá trình háp thụ các chất khoáng và nitơ.

- Bón phân cho cây trồng như thế nào là

hợp lí.

HOÀN THÀNH CÁC BÀI TẬP SGK TRANG 27