SKKN CÔNG NGHỆ K9

SKKN CÔNG NGHỆ K9 tham khảo

PHẦN MỞ ĐẦU: LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Môn Công nghệ lớp 9 là một môn học khá mới, khó cho cả GV và học sinh về

phương pháp dạy của thầy cũng như phương pháp học của trò

Thực tế cho thấy giáo viên dạy bộ môn Công Nghệ còn thiếu, kể cả giáo viên

kiêm nhiệm Nhiều giáo viên và học sinh coi môn này là môn phụ nên chưa đầu tư

thích đáng về thời gian nghiên cứu tài liệu, đầu tư cho các giờ dạy lý thuyết và đặc

biệt là các giờ thực hành

Môn Công Nghệ 9 được thiết kế theo Mô đun nghề nên thời lượng thực hành là

khá nhiều, môn học mang tính thực tế cao, rất thiết thực cho việc chọn nghề, hướng

nghiệp cho học sinh sau này

Hơn nữa, phần lớn các trường điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu, chưa có

phòng thực hành chuyên biệt dẫn đến chất lượng học tập của học sinh nói chung và

việc nâng cao tay nghề, kỹ năng thực hành cho học sinh nói riêng là không cao

Là một giáo viên Công Nghệ, sau nhiều năm công tác tại trường , trực tiếp

giảng dạy môn Công Nghệ lớp 9, với trăn trở là làm sao để nâng cao chất lượng môn

học phục vụ cho định hướng nghề nghiệp, tương lai của các em sau nay Nên tôi đã

thực hiện một số phương pháp mới trong việc dạy thực hành môn Công Nghệ để đạt

hiệu quả cao nhất

PHẦN 2: NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÍ LUẬN:

Môn Công Nghệ 9 được thiết kế theo Mô đun nghề Mô đun nghề Điện dân dụng nói

riêng cũng như các Mô đun nghề khác của môn Công Nghệ 9 có thời lượng thực

hành khá cao

Với cấu trúc chung của các bài thực hành: Có phần chuẩn bị, nội dung thực

hành, trình tự tiến hành hoặc mẫu báo cáo có phần đánh giá Cấu trúc này đã đảm

bảo được những yêu cầu của nội dung thực hành tuy nhiên để vận dụng vào thực tế,

nhằm giúp cho học sinh nâng cao kỹ năng thì cần phải áp dụng một cách linh hoạt

theo từng nội dung cụ thể

Một thực tế là sau khi hoàn thành chương trình thì đa phần học sinh thao tác

thực hành còn yếu, để tự mình tạo ra một sản phẩm theo yêu cầu của môn học là rất

khó khăn vì đặc trưng của môn học đòi hỏi người học phải được trang bị nhiều kỹ

năng khác nhau như cách sử dụng các loại kìm điện, sử dụng khoan, sử dụng cưa

mặt khác còn phải tính toán được các thông số kĩ thuật của mạch điện, có óc quan

sát thẩm mĩ

II CƠ SỞ THỰC TIỄN:

Việc thực hiện chương trình đối với các trường là khó khăn vì cơ sở vật chất

không thuận tiện Mặt khác các đồ dùng, thiết bị dạy học có chất lượng không cao,

các vật liệu tiêu hao không bổ sung kịp thời…

Môn học Công Nghệ lại là môn học khô cứng mang tính hướng nghiệp, việc lôi

cuốn học sinh yêu thích môn học là khó khăn Tâm lí các em học sinh chưa thực

sự yêu thích môn học khi thực hiện bài học ngay tại lớp học, điều này đã được kiểm

nghiệm khi thực hiện chương trình trong các năm học trước

* Về đối tượng:

Các em học sinh đa phần đều là con em gia đình làm nghề nông nghiệp hoặc buôn

bán nhỏ Việc hướng các em yêu thích nghề nghiệp mang tính Công nghiệp như môn

Công Nghệ 9 là điều trước tiên các giáo viên giảng dạy bộ môn Công Nghệ phải

làm Ngoài ra cần phải tạo cho các em sự tự tin vì nhiều em còn e ngại khi tiếp xúc

với điện, với các thiết bị điện, mặt khác các thiết bị điện đối với các em là còn khá

mới mẻ trong học tập cũng như sinh hoạt

III THỰC TRẠNG DẠY HỌC MÔN CÔNG NGHỆ 9 MÔ ĐUN LẮP ĐẶT

MẠNG ĐIỆN TRONG NHÀ TẠI TRƯỜNG THPT TẦM VU 3

1 Khảo sát:

Sau khi tham khảo, lấy ý kiến học sinh về môn học Công Nghệ tôi thấy đa phần

các em học sinh cho rằng môn học hơi khô khan, thực hành khá vất vả và tiếp xúc

với các dụng cụ làm điện như khoan, cưa, búa, kìm …cũng như mạch điện khá nguy

hiểm

Về địa điểm các em không thích học thực hành ngay tại phòng học lý thuyết Tỷ

lệ học sinh muốn được học thực hành tại phòng học thực hành chuyên biệt hoặc làm

việc ứng dụng thực tế là khá cao

2 Phương pháp áp dụng SKKN:

3 Thực tế dạy học môn Công Nghệ 9 Mô đun Lắp đặt mạng điện trong nhà tại

trường THPT Tầm Vu 3 tôi đã mạnh dạn áp dụng một số kinh nghiệm riêng

như sau:

- Đối với các bài Thực hành tôi phân phối thời gian thành hai phần theo nội

dung bài dạy

+ PHẦN LÝ THUYẾT THỰC HÀNH:( Dạy trong 1 tiết học 45 phút)

I PHẦN CHUẨN BỊ

II PHẦN NỘI DUNG THỰC HÀNH

1 Tìm hiểu sơ đồ nguyên lý: GV giảng nguyên lý hoạt động của mạch

điện, tổ chức cho học sinh tìm hiểu các mối quan hệ điện trong mạch

điện

2 Vẽ sơ dồ lắp đặt: GV tổ chức cho học sinh vẽ sơ đố lắp đặt mạch điện

theo đúng qui trình Sau đó lựa chọn một sơ đồ khả thi nhất để sử dụng

3 Lập kế hoạch làm việc: GV tổ chức cho học sinh lên kế hoạch làm việc

bao gồm lập bảng dự trù thiết bị, bảng nội dung công việc cần làm, yêu

cầu kĩ thuật

+ PHẦN THỰC HÀNH:

III GV kiểm tra việc chuẩn bị của học sinh:

IV GV tổ chức cho học sinh tự quan sát bố trí bảng điện, thiết bị tiêu thụ

điện trong một phòng cụ thể thực tế ( Có thể là phòng học, có thể là

phòng ở KTT GV )

V GV giám sát hướng dẫn học sinh làm việc lắp đặt thực tế

VI GV tổ chức cho học sinh tự đánh giá theo tiêu chí Sau đó GV nhận

xét, kết luận chung Rút kinh nghiệm

Ví dụ một bài cụ thể:

Bài 8: (Tiết lý thuyết): LẮP MẠCH ĐIỆN 2 CÔNG TẮC 2 CỰC ĐIỀU KHIỂN 2 ĐÈN.

I MỤC TIÊU:

Dạy xong bài này Giáo viên cần làm cho Học sinh đạt được:

 Hiểu được nguyên lý làm việc của mạch điện dùng 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn

 Vẽ được sơ đồ lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn

 Lắp đặt được mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn đúng yêu cầu kĩ thuật, đúng qui trình và đảm bảo an toàn điện

 Làm việc cẩn thận, an toàn và khoa học

II CHUẨN BỊ:

2.1Chuẩn bị của Giáo viên:

 Bộ dụng cụ, thiết bị điện

 Các loại vật liệu

 Bảng điện mẫu mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn

2.2Chuẩn bị của Học sinh:

 Kìm, dao nhỏ, tua vít

 Bảng điện, công tắc hai cực, bóng đèn, đui đèn, băng cách điện

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

Hoạt động 1: Tìm hiểu nguyên lý hoạt động của mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển

2 đèn.

Hoạt động 2: Vẽ sơ đồ lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.

- Giáo viên Giới thiệu về nguyên lí làm

việc của mạch điện 2 công tắc 2 cực điều

khiển 2 đèn

Sơ đồ nguyên lí:

O A

Hoạt động 3: Tiến hành qui trình lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn:

- GV nêu qui trình và giải thích kĩ từng

công đoạn

Hướng dẫn cụ thể tỉ mỉ từng bước

+ Bước 1: Vạch dấu

+ Bước 2: Khoan lỗ BĐ

+ Bước 3: Lắp TBĐ của BĐ

+ Bước 4: Nối dây mạch điện

+ Bước 5: Kiểm tra

( Dọn dẹp, vệ sinh nơi làm việc)

Hoạt động 4: Tổng kết bài.

-GV trình bày ứng dụng và nêu quy trình

thực hiện việc thực hành theo các bước

- Học sinh vẽ sơ đồ lắp đặt, đi dây theo sơ

đồ nguyên lí

Giáo viên hướng dẫn học sinh vẽ lại trên bảng sau đó yêu cầu học sinh vẽ đúng vào vở

 Giáo viên tổng kết bài học, củng cố kiến thức.

 Giáo viên nhắc nhở học sinh về nhà chuẩn bị cho tiết sau thực hành

Bài 8: (Tiết thực hành): LẮP MẠCH ĐIỆN 2 CÔNG TẮC 2 CỰC ĐIỀU KHIỂN 2 ĐÈN.

(Tiếp theo).

MỤC TIÊU:

Dạy xong bài này Giáo viên cần làm cho Học sinh đạt được:

 Hiểu được nguyên lý làm việc của mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn

 Vẽ được sơ đồ lắp đặt mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn

 Lắp đặt được mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn đúng yêu cầu kĩ thuật, đúng qui trình và đảm bảo an toàn điện

 Làm việc cẩn thận, an toàn và khoa học

II CHUẨN BỊ:

2.1Chuẩn bị của Giáo viên:

Bộ dụng cụ, thiết bị điện

Các loại vật liệu

Bảng điện mẫu mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn

2.2 Chuẩn bị của Học sinh:

 Kìm, dao nhỏ, tua vít

 Bảng điện, công tắc hai cực, bóng đèn, đui đèn, băng cách điện

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

Hoạt động 1: ổn định lớp và giới thiệu mục tiêu bài học.

Hoạt động 2: Tổ chức thực hành.

 Giáo viên chia nhóm, cử nhóm trưởng Nêu yêu cầu, nội qui thực hành

 Giáo viên kiểm tra đồ dùng, dụng cụ, vật liệu thiết bị mà học sinh chuẩn bị theo yêu cầu

 Giáo viên yêu cầu học sinh mang sản phẩm đã làm từ tiết trước ra để hoàn thiện sản phẩm

 Giáo viên yêu cầu học sinh thực hành theo từng công đoạn Sau mỗi công đoạn Giáo viên kiểm tra, nhận xét cụ thể sau đó mới cho tiến hành làm tiếp công đoạn tiếp theo

 Trong quá trình học sinh làm việc Giáo viên quan sát, uốn nắn, sửa sai những lỗi mà học sinh mắc phải Hướng dẫn học sinh cách sử dụng khoan

 Giáo viên kiểm tra trong từng công đoạn xem học sinh dùng dụng cụ gì, có thích hợp không? và có đảm bảo yêu cầu kĩ thuật không Sau đó uốn nắn để học sinh làm tốt hơn

Hoạt động 3: Tổng kết rút kinh nghiệm.

 Giáo viên yêu cầu học sinh thu dọn vệ sinh nơi làm việc Yêu cầu học sinh nộp lại sản phẩm

 Giáo viên nhận xét chung về quá trình làm việc của học sinh

+ Về ý thức kỉ luật

+ Về sự chuẩn bị của học sinh

+ Về thái độ làm việc

+ Về kết quả đạt được

+ Về thực hiện qui trình

Hoạt động 4: Báo cáo thực hành.

Giáo viên hướng dẫn học sinh làm báo cáo thực hành theo mẫu Sau đó tự nhận xét kết quả làm việc của từng cá nhân

Họ và tên: Lớp:

BÁO CÁO THỰC HÀNH

Bài thực hành lắp mạch điện 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn.

1 Sơ đồ nguyên lý:

2 Sơ đồ lắp đặt:

3 Qui trình lắp đặt:

4 Lập bảng dự trù:

TT Vật liệu, dụng cụ, Thiết bị Số lượng Yêu cầu kĩ thuật

5 Báo cáo nội dung thực hành.

Các công đoạn Nội dung làm việc Sử dụng dụng cụ Yêu cầu kĩ thuật

6 Đánh giá kết quả thực hành.

4 Kết quả thực nghiệm:

Khi chưa áp dụng phương pháp mới vào giảng dạy thu được kết quả như sau:

Năm học 2008 – 2009

9A

1

9A

2

9A

3

9A

4

Năm học 2009 – 2010

Lớp Số HS GIỎI KHÁ TB YẾU KÉM

9A

1

9A

2

9A

3

9A

4

Sau khi áp dụng phương pháp mới vào thực tế giảng dạy tại trường THPT

Năm học 2010- 2011 thu được kết quả như sau:

9A

1

9A

2

9A

3

9A

4

Năm học 2011- 2012 thu được kết quả như sau:

9A

1

2

9A

3

9A

4

9A

5

Thực tế để đạt được kết quả cao nhất thì đòi hỏi giáo viên cần phải thực sự có sự

chuẩn bị thật kỹ trước khi tiến hành tổ chức cho học sinh học thực hành Nếu thấy

cần thiết thì phải thao tác nhiều lần để nâng cao kỹ năng làm việc cũng như phấn

đoán được các nguyên nhân hư hỏng hoặc mạch điện không làm việc có thể xảy ra

Giáo viên hướng dẫn thực hành phải theo dõi chặt chẽ học sinh và đảm bảo được

các điều kiện an toàn cho học sinh khi học sinh thực hiện thực hành

Trong quá trình giảng dạy trực tiếp, trước khi tiến hành cho học sinh thực hành

tôi luôn làm thử trước, quan sát và chuẩn bị trước nơi làm việc Đặc biệt là kiểm tra

thật kĩ phần chuẩn bị của học sinh Khi sản phẩm hoàn thành thì giáo viên phải trực

tiếp kiểm tra và vận hành thử

Sau mỗi bài thực hành nên nhận xét rút kinh nghiệm ngay

PHẦN 3: KẾT LUẬN

1 - Đánh giá:

Trong quá trình áp dụng sáng kiến mới của mình bản thân tôi nhận thấy không

chỉ học sinh hiểu bài, kỹ năng được nâng cao hơn mà học sinh còn trở nên yêu

thích môn học hơn rất nhiều

Khi hỏi về nghề nghiệp tương lai một số em đã mạnh dạn nói sẽ theo nghề điện

dân dụng

Không chỉ các em được làm việc thực tế tại trường học mà các em có thể lắp đặt

được một số mạch điện đơn giản trong gia đình nhà mình Các em cũng có thể tính

toán được các thông số kỹ thuật của mạch điện

Kết quả đạt được rất khả quan,số học sinh đạt loại giỏi , khá tăng nhiều, số học

sinh đạt loại TB giảm Không có học sinh xếp loại yếu kém

2 - Ý kiến đề xuất:

Môn Công Nghệ là một môn học có phần khô cứng, tỷ lệ thực hành khá cao lại

là môn mà đòi hỏi người dạy phải trang bị rất nhiều kỹ năng khác nhau từ kỹ năng

sử dụng khoan, kỹ năng sử dụng các loại dụng cụ điện, đến kỹ năng sử dụng cưa,

đục, kìm… Vì vậy giáo viên trực tiếp giảng dạy phải là giáo viên được đào tạo

đúng chuyên ngành

Mặt khác đặc thù của bộ môn đòi hỏi khá nhiều về điều kiện cơ sở vật chất từ

phòng thực hành chuyên biệt đến trang bị các dụng cụ, trang thiết bị, vật tư điện nên

các nhà trường cần có sự đầu tư thường xuyên bổ sung cho môn học Các giáo viên

trực tiếp giảng dạy môn học này để đạt được thành công thì cần phải tuân thủ việc

chuẩn bị thật kỹ trước khi lên lớp Theo cá nhân tôi, trước khi lên lớp giáo viên cần

chú ý những điểm sau:

- Lên kế hoạch thật chi tiết, cụ thể Bố trí địa điểm, tạo điều kiện về nơi làm

việc cũng như nguồn điện ổn định, an toàn

- Nghiên cứu thật kỹ nội dung chương trình SGK, SGV

- Sưu tầm tài liệu hỗ trợ, tham khảo các loại tài liệu liên quan

- Làm thử trước

- Kiểm tra thật kỹ các dụng cụ, các vật liệu, thiết bị điện cần sử dụng trong bài

giảng

Hiện nay theo phân phối chương trình 1tiết/1tuần nên việc bố trí thời khoá

biểu cần phải phù hợp hơn bởi thời lượng thực hành đảm bảo thì chất lượng mới

được nâng cao Có thể bố trí 2 tiết liên tục /2 tuần đối với bài thực hành

MỤC LỤC