YÊU cầu và đề CƯƠNG THẢO LUẬN (dân sự phần i)

Đối với mỗi vấn đề pháp lý được gợi ý trong tài liệu thảo luận, sinh viên chuẩn bị ở nhà và nghiên cứu vấn đề từ các góc độ sau đây: 1 Với mục tiêu là phải hiểu tốt quy định hiện hành củ

Trang 1

YÊU CẦU và ĐỀ CƯƠNG THẢO LUẬN (Dân sự Phần I)

************************************

Yêu cầu trước buổi thảo luận Đối với mỗi vấn đề pháp lý được gợi ý trong tài liệu thảo

luận, sinh viên chuẩn bị ở nhà và nghiên cứu vấn đề từ các góc độ sau đây:

1) Với mục tiêu là phải hiểu tốt quy định hiện hành của pháp luật Việt Nam nên

sinh viên phải trả lời được câu hỏi: Nhìn từ góc độ văn bản thì vấn đề nêu trên được giảiquyết như thế nào? Để có câu trả lời thì sinh viên phải đọc BLDS và văn bản hướng dẫn.Lưu ý là vấn đề được thảo luận thường là những vấn đề mà văn bản không rõ ràng, khôngđầy đủ hoặc có bất cập

2) Với mục tiêu là phải có kiến thức thực tiễn về lĩnh vực mà mình học nên sinh

viên phải trả lời được câu hỏi: Nhìn từ góc độ thực tiễn thì vấn đề nêu trên được giảiquyết như thế nào? Để có câu trả lời, sinh viên phải đọc những bản án, quyết định, côngvăn của Tòa án (hay tài liệu khác tương đương)

3) Với mục tiêu là phải có kiến thức sâu và rộng về lĩnh vực mà mình đã học nên

sinh viên phải trả lời được câu hỏi: Vấn đề nêu trên được các học giả kiến nghị giải quyếtnhư thế nào nhằm hoàn thiện pháp luật? Để có câu trả lời, sinh viên phải đọc bài viết haysách của các tác giả và xem lại bài giảng của giáo viên (giáo viên có thể trình bày quanđiểm của các tác giả khi thuyết giảng)

4) Với mục tiêu là phải có tư duy phản biện nên sinh viên phải trả lời được câu

hỏi: Theo quan điểm cá nhân của sinh viên, vấn đề nêu trên nên được giải quyết như thếnào là thuyết phục nhất? Luật là một ngành khoa học khó Do đó, trước khi đưa ra chínhkiến cá nhân, sinh viên (tương lai là luật gia) nên suy nghĩ kỹ, đọc nhiều tài liệu liênquan

5) Trong điều kiện có thể, sinh viên nên biết ở nước ngoài vấn đề đó được giải quyết như thế nào? Để có câu trả lời, sinh viên có thể tham khảo trực tiếp tài liệu nước

ngoài hoặc đọc các tài liệu bằng tiếng Việt có đề cập đến pháp luật nước ngoài (trong đó

có bài giảng của giáo viên)

Yêu cầu tại buổi thảo luận Với mục đích là sinh viên phải có kỹ năng tự nghiên cứu

nên trước khi bắt đầu buổi thảo luận, sinh viên phải nộp cho giảng viên kết quả làm việc

ở nhà theo những chủ đề đã được gợi ý

Với mục đích là sinh viên phải có kỹ năng thuyết trình một vấn đề pháp lý và

phát triển tư duy phản biện nên trong buổi thảo luận sẽ có sinh viên (hay nhóm sinh viên)trình bày kết quả đã chuẩn bị, sinh viên khác phản biện và giảng viên kết luận

Ngoài ra, tùy theo từng buổi thảo luận, còn có các yêu cầu khác căn cứ vào mục

đích mà giảng viên đặt ra cho sinh viên

Lưu ý: Trong tập tài liệu phục vụ thảo luận chỉ có những bản án, quyết định Tòa án Đối

với những tài liệu khác như văn bản, các bài viết liên quan, sinh viên tự tìm để nghiêncứu và đọc trước khi tham gia buổi thảo luận (xem Trang Webhttp://www.hcmulaw.edu.vn/_Khoa Luật dân sự_Tài liệu học tập)

“Những điều chúng ta biết chỉ là một giọt nước Những điều chúng ta

không biết là cả một đại dương”

**************************

Trang 2

Buổi thảo luận thứ nhất: Chủ thể của pháp luật dân sự

Làm việc nhóm, có thảo luận trên lớp với giảng viên về kết quả chuẩn bị ở nhà

I- Mục tiêu đánh giá

- Sinh viên hiểu và biết vận dụng một số kiến thức liên quan đến cá nhân bị hạn chếhay mất năng lực hành vi dân sự, tuyên bố cá nhân đã chết, mối quan hệ giữapháp nhân và các thành viên đối với nghĩa vụ phải thực hiện cho người thứ ba; hộgia đình;

- Sinh viên làm quen và phát huy hình thức làm việc nhóm Do đó bài tập thảo luậnthứ nhất được tiến hành theo hình thức bài tập nhóm (khoảng 10 sinh viên/nhóm);

- Rèn luyện kỹ năng viết Do đó, sinh viên phải chuẩn bị bài viết ở nhà và đến buổithảo luận nộp cho giảng viên phụ trách một bản (đánh máy vi tính) để giảng viênđánh giá;

- Rèn luyện kỹ năng thuyết trình Vì vậy, trong buổi thảo luận, một nhóm trình bàybài tập đã chuẩn bị ở nhà và các nhóm khác phản biện;

- Rèn luyện kỹ năng tự đọc tài liệu, văn bản pháp luật để giải quyết một số vấn đềpháp lý;

- Rèn luyện kỹ năng phân tích để hiểu, đánh giá một quyết định của Tòa án, nhất làđối với những vấn đề mà văn bản không rõ ràng hay không đầy đủ

II- Cấu trúc bài tập (03 bài tập)

* Cá nhân mất, hạn chế năng lực hành vi dân sự và giám hộ

Nghiên cứu

- Tình huống sau : Bà Chim (sinh năm 1923) và ông Mừng (chết năm 1957) có

ba người con là Rảnh (sinh năm 1954), Rang (sinh năm 1955) và Rồi (sinhnăm 1957) Bà Rồi chưa có chồng nhưng có hai con là Thanh (sinh năm 2005)

và Thi (sinh đầu năm 1993 và bị câm điếc) Năm 2009, bà Rồi chết trong mộttai nạn giao thông và để lại một số tài sản trong đó có căn nhà tại số 7/1SQuang Trung Năm 2010, Tòa án xác định bà Chim mất năng lực hành vi dân

sự do cao tuổi và UBND Phường đã công nhận bà Rảnh là giám hộ cho bàChim, chị Thi và cháu Thanh Năm 2011, ông Rang yêu cầu thay đổi ngườigiám hộ (ông giám hộ thay cho bà Rảnh) để được quản lý căn nhà trên vàtranh chấp phát sinh

- Điều 22, 23, 58 đến 70 Bộ luật dân sự; quy định liên quan khác (nếu có)

- Đỗ Văn Đại và Nguyễn Thanh Thư, Vấn đề bảo hộ người mất năng lực hành

vi dân sự, Tạp chí Khoa học pháp lý số 5/2011 (được cung cấp cùng với đề cương);

Trang 3

- Tài liệu liên quan khác (nếu có).

Và cho biết:

- Trong trường hợp nào cá nhân được xác định là mất năng lực hành vi dân sự?Việc Tòa án xác định bà Chim mất năng lực hành vi dân sự do cao tuổi có thuyếtphục không? Tại sao?

- Ngay sau khi bà Rồi chết, cháu Thanh có là người được giám hộ không và cóthuộc trường hợp phải có người giám hộ không? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Việc UBND công nhận bà Rảnh làm giám hộ cho cháu Thanh có phù hợp vớiBLDS không? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Bà Chim có thuộc trường hợp phải có người giám hộ không? Việc UBND côngnhận bà Rảnh làm giám hộ cho bà Chim có phù hợp với BLDS không? Nêu cơ sởpháp lý khi trả lời

- Việc bà Rảnh giám hộ cùng một lúc cho nhiều người có phù hợp với BLDSkhông? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Trong trường hợp nào được thay đổi giám hộ? Yêu cầu thay đổi giám hộ của ôngRang có được chấp nhận không? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Ông Rang và bà Rảnh có thể cùng là người giám hộ cho cháu Thanh không? Vìsao? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Trong trường hợp nào cá nhân bị coi là hạn chế năng lực hành vi dân sự? Nêu cơ

sở pháp lý khi trả lời

- Những điểm giống và khác nhau giữa hạn chế năng lực hành vi dân sự và mấtnăng lực hành vi dân sự

- Chị Thi có được coi là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự không? Vì sao?

- Trong trường hợp nào giám hộ chấm dứt? Ngày nay, việc giám hộ của chị Thi đãchấm dứt chưa? Vì sao?

- Suy nghĩ của anh/chị về các quy định hiện hành về giám hộ (như về xác địnhngười giám hộ, số lượng người giám hộ…)

* Tư cách pháp nhân và hệ quả pháp lý

là một tổ chức kinh tế có tư cách pháp nhân, hạch toán kinh tế độc lập » Thực

tế, Chi nhánh Công ty Bắc Sơn ký Hợp đồng kinh tế với Công ty Nam Hàtrong đó thỏa thuận bán cho Công ty Nam Hà 6.000 xe gắn máy Trung Quốcsản xuất với tổng giá trị là 38.100.000.000đồng Khi có tranh chấp, Công ty

Trang 4

Bắc Sơn đã phủ nhận trách nhiệm đối với hợp đồng trên với lý do Chi nhánh

- Đỗ Văn Đại và Nguyễn Thanh Thư, Vấn đề bảo hộ người mất năng lực hành

vi dân sự, Tạp chí Khoa học pháp lý số 5/2011 (được cung cấp cùng với đề cương);

- Các tài liệu liên quan khác (nếu có)

Và cho biết:

- Những điều kiện để tổ chức được thừa nhận là một pháp nhân

- Pháp nhân có năng lực hành vi dân sự không? Vì sao?

- Giao dịch do người đại diện của pháp nhân xác lập nhân danh pháp nhân córàng buộc pháp nhân không? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Ai là người xác lập hợp đồng vay với bà Hà? Những người này vay cho cánhân họ hay cho Hợp tác xã? Đoạn nào của Quyết định cho câu trả lời?

- Những người vay trực tiếp bà Hà với tư cách đại diện theo pháp luật hay đạidiện theo ủy quyền của Hợp tác xã? Vì sao?

- Những người trực tiếp vay tiền của bà Hà có là thành viên của Hợp tác xãkhông?

- Các thành viên của pháp nhân có phải chịu trách nhiệm thay cho pháp nhânkhông? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Tòa phúc thẩm xác định ai là người chịu trách nhiệm trả nợ cho bà Hà? Đoạnnào của Quyết định cho câu trả lời?

- Theo Chánh án và Tòa dân sự Tòa án nhân dân tối cao, những người trực tiếpnhận tiền của bà Hà có phải chịu trách nhiệm trả nợ cho bà Hà không? Đoạnnào của Quyết định cho câu trả lời?

- Theo Chánh án, Hợp tác xã có nghĩa vụ trả nợ cho bà Hà không? Và theo Tòadân sự, Hợp tác xã có trách nhiệm trả nợ cho bà Hà không? Đoạn nào củaQuyết định cho câu trả lời?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa dân sự Tòa án nhândân tối cao

- Hợp đồng ký kết với Công ty Nam Hà trong tình huống trên có ràng buộcCông ty Bắc Sơn không? Vì sao? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

* Giao dịch liên quan đến tài sản của Hộ gia đình

Nghiên cứu

Trang 5

- Bản án số 2079/2009/DSPT ngày 30/9/2009 của Tòa án nhân dân Tp Hồ ChíMinh;

- Điều 106 đến 110 Bộ luật dân sự; các quy định liên quan khác (nếu có)

- Ông Đáng chuyển nhượng tài sản trên với tư cách gì?

- Theo Tòa án, việc ông Đáng chuyển nhượng tài sản trên mà không có sự đồng

ý của các con ông Đáng có trái với quy định của pháp luật không?

- Theo BLDS, chủ hộ có quyền làm gì? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Theo BLDS, việc định đoạt tài sản có giá trị lớn của hộ gia đình cần sự đồng ýcủa những ai? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa án

* Về tài liệu tham khảo (1 điểm), yêu cầu

- Sinh viên phải khai thác tài liệu mà đề cương yêu cầu;

- Việc khai thác tài liệu được yêu cầu trong đề cương chỉ được tính điểm khi đượctrích dẫn ít nhất một lần trong nội dung của bài tập

* Về nội dung (8 điểm)

- Thời điểm: Vào đầu buổi thảo luận thứ nhất;

- Chế tài: Nhóm không nộp bài đúng thời hạn thì cũng coi như không nộp bài và

không có điểm đối với buổi thảo luận

**************************

Trang 6

Buổi thảo luận thứ hai: Giao dịch dân sự

***************************

- Sinh viên hiểu và biết vận dụng một số kiến thức liên quan đến điều kiện để giaodịch dân sự có hiệu lực và hệ quả pháp lý khi giao dịch dân sự bị tuyên bố vôhiệu;

- Sinh viên làm quen và phát huy hình thức làm việc nhóm Do đó bài tập của buổithảo luận thứ hai được tiến hành theo hình thức bài tập nhóm (khoảng 10 sinhviên/nhóm);

- Rèn luyện kỹ năng viết Do đó, sinh viên phải chuẩn bị bài viết ở nhà và đến buổithảo luận nộp cho giảng viên phụ trách (vào đầu buổi thảo luận) một bản để giảngviên đánh giá;

- Rèn luyện kỹ năng thuyết trình Vì vậy, trong buổi thảo luận, một nhóm trình bàybài tập đã chuẩn bị ở nhà và các nhóm khác phản biện;

- Rèn luyện kỹ năng tự đọc tài liệu, văn bản pháp luật và giải quyết một số vấn đềpháp lý khi văn bản không đầy đủ, không hoàn thiện hoặc có sự khác nhau giữavăn bản và thực tiễn;

- Rèn luyện kỹ năng phân tích để hiểu, đánh giá một quyết định của Tòa án, nhất làđối với những vấn đề mà văn bản không rõ ràng hay không đầy đủ

* Giao dịch xác lập bởi người mất năng lực hành vi dân sự

Nghiên cứu:

- Điều 22, 122, 127, 130 và 133 BLDS; Quy định liên quan khác (nếu có);

- Bản án số 98/2011/DSST ngày 22/12/2011 của Tòa án nhân dân TP Tuy Hòa tỉnhPhú Yên

Đọc:

- Lê Minh Hùng, Tập bài giảng Pháp luật về hợp đồng và bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, Khoa Luật dân sự ĐH Luật TP HCM, tr 119-120;

- Nguyễn Xuân Quang, Lê Nết và Nguyễn Hồ Bích Hằng, Luật dân sự Việt Nam,

NXB Đại học quốc gia, 2007, tr 341 đến 343;

- Đỗ Văn Đại, Luật hợp đồng Việt Nam-Bản án và bình luận bản án, Nxb CTQG

Trang 7

- Căn cứ vào Điều 130 BLDS, yêu cầu hủy hợp đồng (tuyên bố vô hiệu hợp đồng)của chị Ánh có được chấp nhận không? Vì sao? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời.

- Căn cứ vào Điều 133 BLDS, yêu cầu hủy hợp đồng (tuyên bố vô hiệu hợp đồng)của chị Ánh có được chấp nhận không? Vì sao? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Đoạn nào của bản án cho thấy Tòa án đã tuyên bố vô hiệu hợp đồng do ông Hộixác lập?

- Trong thực tiễn xét xử, có vụ việc nào giống hoàn cảnh của ông Hội không vàTòa án đã giải quyết theo hướng nào? Cho biết tóm tắt vụ việc mà anh/chị biết

- Anh/chị có suy nghĩ gì về hướng giải quyết của Tòa án trong vụ việc trên (liênquan đến giao dịch do ông Hội xác lập)?

* Giao dịch xác lập do có nhầm lẫn

Nghiên cứu:

- Điều 131 BLDS; Quy định liên quan khác (nếu có)

- Điều 131 (Dự kiến sửa đổi BLDS của Bộ tư pháp) về Giao dịch dân sự vô hiệu do

bị nhầm lẫn: Giao dịch dân sự được xác lập do nhầm lẫn dẫn tới mục đích thật sự của giao dịch không thể đạt được bị vô hiệu

Đọc:

- Lê Minh Hùng, Tập bài giảng Pháp luật về hợp đồng và bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, Khoa Luật dân sự ĐH Luật TP HCM, tr 117;

- Suy nghĩ của anh/chị về sự thay đổi trên

- So với BLDS hiện hành, Dự kiến sửa đổi của Bộ tư pháp có gì khác về đối tượngcủa nhầm lẫn?

- So với BLDS hiện hành, Dự kiến sửa đổi của Bộ tư pháp có gì khác về khả năngthay đổi nhầm lẫn?

- Ngoài những vấn đề trên, anh/chị có nhận xét gì bổ sung về chế định nhầm lẫnkhông?

* Giao dịch xác lập do có lừa dối

Nghiên cứu:

- Điều 132 BLDS; Quy định liên quan khác (nếu có);

Trang 8

- Quyết định số 521/2010/DS-GĐT ngày 19/8/2010 của Tòa dân sự Tòa án nhândân tối cao.

Đọc:

- Những điểm mới của BLDS năm 2005 so với BLDS năm 1995 về giao dịch dân

sự vô hiệu do có lừa dối?

- Đoạn nào của Quyết định trên cho thấy thỏa thuận hoán nhượng đã bị tuyên vôhiệu do có lừa dối?

- Hướng giải quyết trên đã có tiền lệ chưa? Nếu có tiền lệ, nêu vắn tắt tiền lệanh/chị biết

- Trên cơ sở kinh nghiệm của pháp luật nước ngoài, suy nghĩ của anh/chị về hướnggiải quyết trên của thực tiễn xét xử (về mối quan hệ giữa không cung cấp thôngtin và lừa dối)

* Hậu quả của giao dịch dân sự vô hiệu

Nghiên cứu:

- Điều 134 và 137 BLDS; Quy định liên quan khác (nếu có)

- Tình huống sau: A cho B thuê mặt bằng để kinh doanh với thời hạn thuê là 02năm Hợp đồng này không được công chứng theo quy định của pháp luật và Tòa

án tuyên bố hợp đồng vô hiệu A yêu cầu B trả 03 tháng tiền thuê còn thiếu nhưng

B từ chối thanh toán;

- Quyết định số 75/2012/DS-GDDT ngày 23/02/2012 của Tòa dân sự Tòa án nhândân tối cao

Đọc:

2011 (tái bản lần thứ 3), Bản án số 41; 44-46;

- Tài liệu liên quan khác (nếu có)

Và cho biết:

Trang 9

- Giao dịch dân sự vô hiệu có làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa các bên không?Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời.

- Nếu căn cứ vào BLDS thì B có phải thanh toán 03 tháng tiền thuê còn thiếukhông? Vì sao?

- Trong thực tiễn xét xử, đối với hoàn cảnh như trên, thì bên thuê có phải thanhtoán tiền thuê còn thiếu không? Nêu thực tiễn xét xử mà anh/chị biết

- Anh/chị có suy nghĩ gì về hướng giải quyết như trên của thực tiễn?

- Nếu áp dụng hướng giải quyết của thực tiễn xét xử, B có phải thanh toán 03 thángtiền thuê còn thiếu không?

- Trong Quyết định số 75, vì sao Tòa dân sự Tòa án nhân dân tối cao xác định hợpđồng vô hiệu?

- Suy nghĩ của anh/chị về việc Tòa dân sự Tòa án nhân dân tối cao xác định hợpđồng vô hiệu trong Quyết định trên

- Với thông tin trong Quyết định số 75 và pháp luật hiện hành, ông Sanh sẽ đượcbồi thường thiệt hại bao nhiêu? Vì sao? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Sinh viên phải biết khai thác các tài liệu được cung cấp;

- Việc khai thác tài liệu chỉ được tính điểm khi được trích dẫn ít nhất một lần trongnội dung của bài tập

- Thời điểm: Vào đầu buổi thảo luận thứ hai;

- Chế tài: Nhóm không nộp bài đúng thời hạn thì cũng coi như không nộp bài và

**************************

Buổi thảo luận thứ ba: Quyền sở hữu

Làm việc cá nhân, có thảo luận trên lớp với giảng viên về kết quả chuẩn bị ở nhà

Trang 10

- Sinh viên hiểu và biết vận dụng một số kiến thức liên quan quyền sở hữu;

- Rèn luyện kỹ năng tự làm việc, tự nghiên cứu;

- Rèn luyện kỹ năng thuyết trình cá nhân Vì vậy, trong buổi thảo luận, một sinhviên trình bày bài tập đã chuẩn bị ở nhà và sinh viên khác phản biện;

- Rèn luyện kỹ năng tự đọc văn bản pháp luật, khai thác, tìm kiếm tài liệu và giảiquyết một số vấn đề pháp lý;

- Rèn luyện kỹ năng đọc, phân tích để hiểu, đánh giá một bản án, quyết định củaTòa án

* Khái niệm tài sản

Nghiên cứu:

- Quyết định số 16/2011/DS-GĐT ngày 21/4/2011 của Hội đồng thẩm phán Tòa

án nhân dân tối cao;

- Nguyễn Xuân Quang, Lê Nết và Nguyễn Hồ Bích Hằng, Luật dân sự Việt Nam,

NXB Đại học quốc gia, 2007, tr 111 và 112;

- Nguyễn Minh Oanh, Các loại tài sản trong Luật dân sự Việt Nam, Tạp chí Luật học số 1/2009, tr 14 và tiếp theo; Đỗ Thành Công, Vai trò của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và vấn đề kiện đòi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, in Đỗ Văn Đại (chủ biên), Giao dịch và giải quyết tranh chấp giao dịch về quyền sử dụng đất, Nxb Lao động, 2012 (được cung cấp cùng đề cương);

Và cho biết:

- Điểm khác biệt giữa BLDS năm 1995 và BLDS năm 2005 về khái niệm tài sản

- Thế nào là giấy tờ có giá? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Trong bài viết Các loại tài sản trong Luật dân sự Việt Nam, tác giả Nguyễn

Minh Oanh có coi “giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận sở hữunhà” là tài sản không?

- Trong bài viết Vai trò của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và vấn đề kiện đòi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, tác giả Đỗ Thành Công có coi “giấy

chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận sở hữu nhà” là tài sản không?

- Trong thực tiễn xét xử, “giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận

sở hữu nhà” có là tài sản không? Đoạn nào của quyết định trên cho câu trả lời?

Trang 11

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của thực tiễn xét xử liên quan đến

“giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận sở hữu nhà” nhìn từ kháiniệm tài sản (về nếu có điều kiện, đối chiếu thêm với pháp luật nước ngoài)

* Căn cứ xác lập quyền sở hữu

- Nguyễn Xuân Quang, Lê Nết và Nguyễn Hồ Bích Hằng, Luật dân sự Việt Nam,

- Các tài liệu liên quan khác (nếu có)

- Quyết định số 16/2011/DS-GĐT ngày 21/4/2011 của Hội đồng thẩm phán Tòa

án nhân dân tối cao; Bản án số 10/2010/DSPT ngày 16/12/2010 của Tòa phúcthẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Đà Nẵng ;

- Điều 168, 174 và 439 Bộ luật dân sự; khoản 5 Điều 93 Luật nhà ở

Và cho biết:

- Loại tài sản nào được pháp luật quy định phải đăng ký quyền sở hữu?

- Quyền sử dụng đất, nhà ở có là tài sản phải đăng ký quyền sở hữu không? Vì sao?

- Nhà ở, quyền sử dụng đất có là bất động sản không? Vì sao?

“Bên mua, bên nhận tặng cho, bên đổi, bên được thừa kế nhà ở có trách nhiệm nộp hồ sơ để được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở theo trình tự quy định tại Điều 16 của Luật này, trừ trường hợp bên bán nhà ở là tổ chức có chức năng kinh doanh nhà ở hoặc các bên có thỏa thuận khác Quyền sở hữu nhà ở được chuyển cho bên mua, bên nhận tặng cho, bên thuê mua, bên nhận đổi nhà ở kể từ thời điểm hợp đồng được công chứng đối với giao dịch về nhà ở giữa cá nhân với cá nhân hoặc đã giao nhận nhà ở theo thỏa thuận trong hợp đồng đối với giao dịch về nhà ở mà một bên là tổ chức kinh doanh nhà ở hoặc từ thời điểm

mở thừa kế trong trường hợp nhận thừa kế nhà ở”.

Trang 12

- Đoạn nào của Quyết định số 16 cho thấy anh Hòa, anh Chúc được thừa kế và làchủ sở hữu căn nhà số 509bis Lý Thường Kiệt?

- Căn cứ vào pháp luật hiện hành, ở thời điểm nào anh Hòa, anh Chúc là chủ sở hữucăn nhà số 509bis Lý Thường Kiệt?

- Đoạn nào của Quyết định trên cho thấy bà Găng được tặng cho và là chủ sở hữucăn nhà 284-286 Tân Trang?

- Theo quy định hiện hành, ở thời điểm nào bà Găng là chủ sở hữu căn nhà 284-286Tân Trang?

- Trong Bản án số 10, ở thời điểm nào bà Hiệp yêu cầu áp dụng biện pháp khẩn cấptạm thời và bà Yến công chứng hợp đồng chuyển nhượng nhà ở cho bà Hoa?

- Theo Tòa án, vì sao bà Hiệp phải bồi thường thiệt hại cho bà Hoa ?

- Suy nghĩ của anh/chị về các quy định về thời điểm chuyển quyền sở hữu tài sảntrong pháp luật hiện hành (có nên phân biệt thời điểm chuyển quyền sở hữu vớicác bên trong giao dịch và với người thứ ba không?) Nếu có điều kiện, sinh viêncho biết thêm kinh nghiệm nước ngoài về chủ đề này

* Chuyển rủi ro đối với tài sản

Nghiên cứu:

- Tình huống sau: Bà Dung có mua của bà Thủy 01 ghe xoài trị giá 16.476.250đồng Tuy nhiên ghe xoài này đã bị hư do cháy chợ sau khi bà Dung nhận hàng và

bà Dung từ chối thanh toán tiền mua với lý do đây là việc rủi ro

- Điều 166, 234, 248 và Điều 440 Bộ luật dân sự

Và cho biết:

- Ai phải chịu rủi ro đối với tài sản theo quy định của BLDS? Nêu cơ sở pháp lý khitrả lời

- Tại thời điểm cháy chợ, ai là chủ sở hữu số xoài? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Bà Dung có phải thanh toán tiền mua ghe xoài trên không? Vì sao? Nêu cơ sởpháp lý khi trả lời

- Sinh viên phải biết khai thác các tài liệu được cung cấp và tìm kiếm tài liệu đãđược định hướng;

- Việc khai thác tài liệu chỉ được tính điểm khi được trích dẫn ít nhất một lần trongnội dung của bài tập

Trang 13

- Thời điểm: Vào đầu buổi thảo luận thứ ba;

- Chế tài: Sinh viên không nộp bài đúng thời hạn thì coi như không nộp bài và

được coi như không có điểm đối với buổi thảo luận

**************************

Buổi thảo luận thứ tư: Bảo vệ quyền sở hữu

- Sinh viên hiểu và biết vận dụng một số kiến thức liên quan đến bảo vệ quyền sở hữu;

- Sinh viên làm quen và phát huy hình thức làm việc nhóm Do đó bài tập thảo luận thứ

tư được tiến hành theo hình thức bài tập nhóm (khoảng 10 sinh viên/nhóm);

- Rèn luyện kỹ năng viết Do đó, sinh viên phải chuẩn bị bài viết ở nhà và đến buổithảo luận nộp cho giảng viên phụ trách một bản để giảng viên đánh giá;

- Rèn luyện kỹ năng thuyết trình của sinh viên Vì vậy, trong buổi thảo luận, một nhómtrình bày bài tập đã chuẩn bị ở nhà và các nhóm khác phản biện;

- Rèn luyện kỹ năng tự đọc tài liệu, văn bản pháp luật để giải quyết một số vấn đề pháp

lý thường gặp trong thực tiễn;

- Rèn luyện kỹ năng phân tích để hiểu, đánh giá một quyết định (bản án) của Tòa án,nhất là đối với những vấn đề mà văn bản không rõ ràng hay không đầy đủ

* Đòi động sản từ người thứ ba

Nghiên cứu:

- Quyết định số 123/2006/DS-GĐT ngày 30/05/2006 của Tòa dân sự Tòa án nhân dântối cao;

- Điều 174, 189, 256, 257, 599 và tiếp theo BLDS năm 2005 (Điều 181, 195 và 264,

604 và tiếp theo BLDS năm 1995) và các điều luật liên quan khác (nếu có)

Đọc:

- Chu Hải Thanh, Giáo trình Pháp luật về tài sản, quyền sở hữu tài sản và quyền

thừa kế của Đại học Luật TP HCM, Nxb Hồng Đức 2012, tr 145 đến 170;

NXB Đại học quốc gia, 2007, tr 116 đến 120; 144 đến 149;

- Đỗ Thành Công, Quyền đòi lại tài sản từ người chiếm hữu không có căn cứ pháp

luật, Tạp chí Tòa án nhân dân, số 15 tháng 8 năm 2010;

Trang 14

- Tài liệu liên quan khác (nếu có).

Và cho biết:

- Trâu là động sản hay bất động sản? Vì sao?

- Trâu có là tài sản phải đăng ký quyền sở hữu không? Vì sao?

- Đoạn nào của Quyết định cho thấy trâu có tranh chấp thuộc quyền sở hữu của ôngTài?

- Thế nào là chiếm hữu tài sản và ai đang chiếm hữu trâu có tranh chấp?

- Việc chiếm hữu của ông Dòn có căn cứ pháp luật không? Vì sao?

- Thế nào là chiếm hữu không có căn cứ pháp luật nhưng ngay tình? Nêu cơ sở pháp

lý khi trả lời

- Ông Dòn có là người chiếm hữu ngay tình không? Vì sao?

- Thế nào là hợp đồng có đền bù và không có đền bù theo quy định của Điều 257BLDS?

- Ông Dòn có được con trâu thông qua giao dịch có đền bù hay không có đền bù? Vìsao?

- Trâu có tranh chấp có phải bị lấy cắp, bị mất hay bị chiếm hữu ngoài ý chí của ôngTài không?

- Theo Tòa dân sự Tòa án nhân dân tối cao, ông Tài được đòi trâu từ ông Dòn không?Đoạn nào của Quyết định cho câu trả lời?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa dân sự Tòa án nhân dân tốicao

- Khi ông Tài không được đòi trâu từ ông Dòn thì pháp luật hiện hành có quy địnhnào bảo vệ ông Tài không?

-Khi ông Tài không được đòi trâu từ ông Dòn thì Tòa án đã theo hướng ông Tài đượcquyền yêu cầu ai trả giá trị con trâu? Đoạn nào của Quyết định cho câu trả lời?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa dân sự Tòa án nhân dân tốicao

- Chu Hải Thanh, Giáo trình Pháp luật về tài sản, quyền sở hữu tài sản và quyền

thừa kế của Đại học Luật TP HCM, Nxb Hồng Đức 2012, tr 145 đến 170;

- Đỗ Thành Công, Quyền đòi lại tài sản từ người chiếm hữu không có căn cứ pháp

luật, Tạp chí Tòa án nhân dân, số 15 tháng 8 năm 2010;

NXB Đại học quốc gia, 2007, tr 112 đến 113 và 144 đến 149;

Trang 15

Và cho biết:

- Đoạn nào của bản án, quyết định cho thấy nhà đất tranh chấp có nguồn gốc củaông Cón, bà Bảy?

- Ai là người thừa kế của ông Cón, bà Bảy?

- Ai là những người đã thỏa thuận để ông Hơn đại diện đứng tên trên giấy chứngnhận quyền sử dụng đất có tranh chấp?

- Ai là những người thừa kế không tham gia vào thỏa thuận trên?

- Theo Tòa phúc thẩm và Tòa giám đốc thẩm, thỏa thuận trên có giá trị pháp lýkhông? Vì sao?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa phúc thẩm và Tòa giámđốc thẩm

- Đoạn nào của bản án, quyết định cho thấy nhà đất có tranh chấp đã được bán cho

- Theo anh/chị, điều kiện nào của chế định bảo vệ người thứ ba ngay tình khôngđược thỏa mãn trong vụ việc này?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa dân sự Tòa án nhân dântối cao

* Lấn chiếm tài sản liền kề

Nghiên cứu

- Quyết định số 617/2011/DS-GDDT ngày 18/8/2011 của Tòa dân sự Tòa án nhândân tối cao và Quyết định số 23/2006/DS-GĐT ngày 07-09-2006 của Hội đồngthẩm phán Tòa án nhân dân tối cao;

- Điều 9, 189, 259, 265 BLDS năm 2005 (Điều 12, 195, 265, 270 BLDS năm 1995)

và các điều luật liên quan khác (nếu có)

Đọc:

- Chu Hải Thanh, Giáo trình Pháp luật về tài sản, quyền sở hữu tài sản và

quyền thừa kế của Đại học Luật TP HCM, Nxb Hồng Đức 2012, tr 145 đến

170;

- Đỗ Văn Đại – Lương Văn Lắm, Xử lý việc lấn chiếm tài sản người khác trong

pháp luật Việt Nam, Tạp chí Khoa học pháp lý, Số 4 (59) 2010;

Và cho biết:

- Đoạn nào của Quyết định số 23 cho thấy ông Tận đã lấn sang đất thuộc quyền sửdụng của ông Trường, bà Thoa và phần lấn cụ thể là bao nhiêu?

Trang 16

- Đoạn nào của Quyết định số 617 cho thấy gia đình ông Hòa đã lấn sang đất(không gian, mặt đất, lòng đất) thuộc quyền sử dụng của gia đình ông Trụ, bàNguyên?

- BLDS có quy định nào điều chỉnh việc lấn chiếm đất, lòng đất và không gianthuộc quyền sử dụng của người khác không?

- Ở nước ngoài, việc lấn chiếm như trên được xử lý như thế nào?

- Đoạn nào của Quyết định số 617 cho thấy Tòa dân sự Tòa án nhân dân tối caotheo hướng buộc gia đình ông Hòa tháo dỡ tài sản thuộc phần lấn sang khônggian, mặt đất và lòng đất của gia đình ông Trụ, bà Nguyên?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa dân sự Tòa án nhân dântối cao

- Đoạn nào của Quyết định số 23 cho thấy Tòa án không buộc ông Tận tháo dỡ nhà

đã được xây dựng trên đất lấn chiếm (52,2 m2)?

- Ông Trường, bà Thoa có biết và phản đối ông Tận xây dựng nhà trên không?

- Nếu ông Trường, bà Thoa có biết và phản đối ông Tận xây dựng nhà trên thì ôngTận có phải tháo dỡ nhà để trả lại đất cho ông Trường, bà Thoa không? Vì sao?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa án liên quan đến phần đấtông Tận lấn chiếm và xây nhà trên

- Theo Tòa án, phần đất ông Tận xây dựng không phải hoàn trả cho ông Trường,

bà Thoa được xử lý như thế nào? Đoạn nào của Quyết định số 23 cho câu trả lời?

- Đã có quyết định nào của Hội đồng thẩm phán theo hướng giải quyết như Quyếtđịnh số 23 liên quan đến đất bị lấn chiếm và xây dựng nhà không? Nêu rõ Quyếtđịnh mà anh/chị biết

- Anh/chị có suy nghĩ gì về hướng giải quyết trên của Hội đồng thẩm phán trongQuyết định số 23 được bình luận ở đây?

- Đối với phần chiếm không gian 10,71 m2 và căn nhà phụ có diện tích 18,57 m2trên đất lấn chiếm, Tòa án sơ thẩm và Tòa án phúc thẩm có buộc tháo dỡ không?

- Theo anh/chị thì nên xử lý phần lấn chiếm không gian và căn nhà phụ trên nhưthế nào?

- Suy nghĩ của anh/chị về xử lý việc lấn chiếm quyền sử dụng đất và không gian ởViệt Nam hiện nay

- Sinh viên phải khai thác tài liệu mà đề cương yêu cầu;

- Việc khai thác tài liệu được yêu cầu trong đề cương chỉ được tính điểm khi được tríchdẫn ít nhất một lần trong nội dung của bài tập

- Bài tập 1: 3 điểm;

Trang 17

- Bài tập 2: 3 điểm;

- Bài tập 3: 2 điểm

Thời hạn nộp bài

- Thời điểm: Vào đầu buổi thảo luận thứ tư;

**************************

Trang 18

Buổi thảo luận thứ năm: Quy định chung về thừa kế

- Rèn luyện kỹ năng phân tích để hiểu, đánh giá một quyết định (bản án) của Tòa

án, nhất là đối với những vấn đề mà văn bản không rõ ràng hay không đầy đủ;

- Rèn luyện kỹ năng tìm kiếm tài liệu liên quan đến một chủ đề Do đó, so với bàitập trước, trong bài tập lần này sinh viên phải tìm kiếm tài liệu theo yêu cầu của

- Tình huống: Khi còn sống cụ Quế và cụ Cơ tạo lập được 4.368m2 đất (tại bản

đồ số 10 xã Phước Long) Năm 1969 cụ Cơ chết và năm 1970 cụ Quế lấy cụMinh Khi còn sống cụ Quế và Minh cùng thành viên gia đình tạo lập được9.520m2 đất (tại bản đồ số 06 xã Phước Long) và đã được UBND cấp giấy chứngnhận cho hộ cụ Quế và cụ Minh (tổng cộng 06 thành viên) Năm 1996, cụ Quếcho bà Ánh (con cụ Quế và Minh) cất nhà trên phần diện tích đất 978m2 (thuộcbản đồ số 10) Tháng 1/2006, cụ Minh ký Giấy cam kết sang nhượng cho vợchồng ông Việt 600m2 đất (thuộc bản đồ số 10 xã Phước Long) và đã nhận tiền.Sau khi cụ Quế và cụ Minh chết, những người thừa kế có bất đồng về di sản của

Trang 19

- Và các tài liệu liên quan khác (nếu có)

- Tình huống: Bà Loan vay của Ngân hàng 100 triệu đồng Một thời gian sau bà

Loan mất và các con bà Loan đã chia thừa kế di sản của bà Loan;

- Bản án số 82/2009/DSPT ngày 31/12/2009 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam;

- Điều 374, khoản 3 Điều 424, khoản 4 Điều 496, khoản 4 Điều 589, Điều 636,Điều 637 BLDS năm 2005 và các điều luật liên quan khác (nếu có)

Đọc:

- Đỗ Văn Đại, Luật thừa kế Việt Nam-Bản án và bình luận bản án, Nxb CTQG

2013 (tái bản lần thứ nhất), Bản án số 95-97 và 98-100;

Và cho biết:

- Theo BLDS, ai là người phải thực hiện nghĩa vụ về tài sản của người quá cố? Nêu

cơ sở pháp lý khi trả lời

- Nghĩa vụ của bà Loan đối với ngân hàng có là nghĩa vụ về tài sản không? Vì sao?

- Nếu ngân hàng yêu cầu được thanh toán, ai là người phải thực hiện nghĩa vụ trả

nợ trên của bà Loan? Vì sao?

- Theo BLDS thì những hợp đồng nào của người quá cố sẽ đương nhiên chấm dứt

và những hợp đồng nào của người quá cố sẽ không đương nhiên chấm dứt? Nêu

cơ sở pháp lý khi trả lời và cho ví dụ minh họa

- Hợp đồng trong bản án số 82 là hợp đồng gì và, theo Tòa án, ai là người phải thựchiện hợp đồng này? Đoạn nào của bản án cho câu trả lời?

- Suy nghĩ của anh/chị về giải pháp trên của Tòa án

* Thời hiệu trong lĩnh vực thừa kế

Nghiên cứu

- Điều 645 BLDS năm 2005 (Điều 648 BLDS năm 1995) và các điều luật liên quankhác (nếu có)

Trang 20

- Tình huống: Cụ Tành và cụ Chắc có 3 người con là ông Chanh, ông Trạch và bà

Sắc Cụ Tành mất tháng 2/1986, cụ Chắc mất năm 2009 Di sản hai cụ để lại làmột mảnh đất và trên đất có nhà ở (do ông Chanh đang quản lý) Nay ông Trạchyêu cầu chia thừa kế di sản của hai cụ

- Quyết định số 333/2012/DS-GĐT ngày 24/07/2012 của Tòa dân sự Tòa án nhândân tối cao

Và cho biết:

- Yêu cầu của ông Trạch có trong thời hiệu không? Nêu cơ sở pháp lý khi trả lời

- Câu trả lời cho câu hỏi trên có khác không khi bà Sắc định cư tại Mỹ từ năm 1990

và nhà ở do cụ Tành và cụ Chắc tạo lập? Vì sao?

- Câu trả lời cho câu hỏi đầu tiên có khác không khi bà Sắc định cư tại Mỹ từ năm

1990 nhưng nhà ở trên đất không là của cụ Tành và cụ Chắc (mà do người quenđược mượn đất cất nhà để ở nhờ)? Vì sao?

- Vào thời điểm nguyên đơn yêu cầu chia di sản do cụ Chấn và cụ Lang để lại thìthời hiệu yêu cầu chia di sản có còn không? Vì sao?

- Theo quy định hiện hành, trong trường hợp (điều kiện) nào di sản (hết thời hiệukhởi kiện để chia thừa kế) được chuyển thành tài sản chung của các đồng thừa kế?

- Trong Quyết định giám đốc thẩm, theo Tòa sơ thẩm và Tòa phúc thẩm, điều kiện

để di sản có tranh chấp là tài sản chung có hội đủ không?

- Theo Tòa giám đốc thẩm, điều kiện để chia tài sản chung có hội đủ không? Đoạnnào của Quyết định cho câu trả lời?

- Suy nghĩ của anh/chị về hướng giải quyết trên của Tòa giám đốc thẩm (đối chiếutừng điều kiện để coi di sản là tài sản với hoàn cảnh trong Quyết định số 333)

- Nếu hết thời hiệu chia di sản thừa kế và không đủ điều kiện chuyển di sản thànhtài sản chung của các đồng thừa kế, di sản thừa kế được xử lý như thế nào?

- Cần xử lý phần di sản do cụ Tành để lại như thế nào trong tình huống trên? Vì sao

Yêu cầu 1 : Liệt kê những bài viết liên quan đến pháp luật về tài sản và thừa kế

được công bố trên các Tạp chí chuyên ngành Luật từ đầu năm 2010 đến nay Khi liệt kê,

yêu cầu viết theo trật tự theo tên tác giả và việc liệt kê phải thỏa mãn những thông tintheo trật tự sau : 1) Họ và tên tác giả, 2) Tên bài viết in nghiêng, 3) Tên Tạp chí, 4) Số và

Định dạng
Số trang	40
Dung lượng	286 KB