Hệ thống đèn xi nhan và báo nguy Giúp cho người lái xe ra tín hiệu báo rẽ và báo tình trạng hư hỏng của xe cho các xe khác tránh, như khi động cơ chết máy giữa đường.. Hệ thống cảnh báo
Trang 1TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT
LÝ TỰ TRỌNG
Lớp: 13TC – Ô1
Thực hiện : Nhóm IV
Giáo viên bộ môn : Thầy Anh Tuấn
TIỂU LUẬN
HỆ THỐNG TÍN HIỆU TRÊN
XE ÔTÔ
Trang 2Nhóm thực hiện: Nhóm IV (Lớp: 13TC – Ô1)
Trần Quốc Thắng
Tsằn Trân Long
Võ Trung Thiên
Võ Trung Hiếu
Ngô Quang Tuấn
Mục Lục
Trang
Phần 1: Mở đầu 03
Phần 2: Phân tích hệ thống tín hiệu 04
1 Hệ thống đèn xi nhan và báo nguy 04
1.1 Công tắc đèn báo rẽ 04
1.2 Công tắc đèn báo nguy 04
2 Hệ thống cảnh báo đèn 04
3 Vị trí 04
4 Hệ thống đèn xinhan và cảnh báo nguy hiểm 05
4.1 Hệ thống đèn xinhan có công tắc hazard rời 05
4.2 Hệ thống đèn xinhan có công tắc hazard tổ hợp 06
4.3 Hệ thống đèn xinhan điều khiển bằng bộ tích hợp 06
4.3.1 Nguyên lý hoạt động của đèn xinhan 06
4.3.2 Nguyên lý hoạt động của đèn báo nguy hiểm 07
5 Hệ thống nhắc nhở và cảnh báo 07
5.1 Hệ thống cảnh báo đèn phía sau 07
5.1.1 Hở mạch các đèn phanh và đèn phanh lắp trên cao 07
5.1.2 Hở mạch đèn hậu 08
5.2 Hệ thống chuông nhắc nhở đèn - hệ thống tắt đèn tự động 08
5.2.1 Hoạt động của hệ thống chuông nhắc nhở đèn 08
Trang 35.2.2 Nguyên lý hoạt động của hệ thống tắt đèn tự động 09
6 Hệ thống còi và nhạc chuông 10
6.1 Còi 10
6.1.2 Nguyên lý hoạt động 11
6.2 Chuông nhạc 12
Phần 3: Kết luận 13
Trang 4Phần 1: MỞ ĐẦU
Ngày nay khoa học kỹ thuật đang có những bước phát triển rất nhanh nhầm nâng cao chất lượng đời sống của con người Cùng với sự phát triển đó nghành công nghiệp ôtô đã có những bước phát triển lớn tạo nên chất lượng và an toàn trên ôtô
Trên ôtô, hệ thống tín hiệu là một trong những hệ thống giúp người lái xe được an toàn khi chạy trên đường Qua quá trình phát triển, hệ thống này ngày càng được cải thiện cũng như có những phát minh mới đảm bảo được các yêu cầu, nâng cao tính năng sử dụng, góp phần vào sự thuận lợi và an toàn trong việc sử dụng ôtô
Trong sự phát triển đó việc hiểu rõ các vấn đề về hệ thống tín hiệu là rất cần thiết nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc sử dụng, sửa chữa bảo dưỡng và cải tiến hệ thống tín hiệu Với mực đích đó, nên nhóm em chọn đề tài “ Phân tích hệ thống tín hiệu trên xe ôtô” Thông qua việc tổng hợp những kiến thức đã học và việc tìm hiểu những cái mới, mong rằng bài tiểu luận này sẽ đem lại một cái nhìn tổng quan hơn về hệ thống tín hiệu trên xe ôtô
Trang 5Phần 2: PHÂN TÍCH HỆ THỐNG TÍN
HIỆU
1 Hệ thống đèn xi nhan và báo nguy
Giúp cho người lái xe ra tín hiệu báo rẽ và báo tình trạng hư hỏng của xe cho các xe khác tránh, như khi động cơ chết máy giữa đường
1.1 Công tắc đèn báo rẽ: Công tắc đèn báo rẽ được bố trí trong công tắc tổ
hợp nằm dưới tay lái, gạt công tắc này sang phải hoặc sang trái sẽ làm cho đèn báo rẽ phải hay trái
1.2 Công tắc đèn báo nguy: Khi bật công tắc đèn báo nguy nó sẽ làm cho tất
cả các đèn báo rẽ đều nháy
2 Hệ thống cảnh báo đèn
Người lái không thể nhận ra được các đèn hậu, đèn phanh bị cháy Hệ thống cảnh báo đèn phía sau thông báo cho người lái biết các bóng đèn hậu hoặc đèn phanh bị cháy nhờ một đèn cảnh báo trên bảng đồng hồ táp lô Hệ thống này được điều khiển bởi cảm biến báo hư hỏng đèn
và thường được lắp trong khoang hành lý Relay báo hư hỏng đèn xác định tình trạng đèn bị cháy
Trang 6bằng cách so sánh các điện áp khi đèn hoạt động bình thường hoặc khi bị hở mạch
3 Vị trí
Hình 9 Vị trí của các bộ phận trong hệ thống chiếu sáng và tín hiệu
Hệ thống chiếu sáng và tín hiệu có các bộ phận sau đây:
1 Đèn đầu, đèn sương mù phía trước
2 Cụm đèn phía sau, đèn sương mù phía sau
3 Công tắc điều khiển đèn và độ sáng: công tắc đèn xinhan, công tắc đèn sương mù phía trước và phía sau
4 Đèn xi nhan và đèn báo nguy
5 Công tắc đèn báo nguy hiểm
6 Bộ nhấp nháy đèn xinhan
7 Cảm biến báo hư hỏng đèn
8 Relay tổ hợp
9 Cảm biến điều khiển đèn tự động
10 Công tắc điều khiển góc chiếu sáng đèn đầu
11 Bộ chấp hành điều khiển góc chiếu sáng đèn đầu
12 Đèn trong xe
13 Công tắc cửa
14 Đèn chiếu sáng khoá điện
4 Hệ thống đèn xinhan và cảnh báo nguy hiểm
4.1 Hệ thống đèn xinhan có công tắc hazard rời
Trang 7Mạch điện hệ thống đèn xinhan có công tắc hazard rời
4.2 Hệ thống đèn xinhan có công tắc hazard tổ hợp
Mạch điện hệ thống đèn xinhan có công tắc hazard tổ hợp
4.3 Hệ thống đèn xinhan điều khiển bằng bộ tích hợp
4.3.1 Nguyên lý hoạt động của đèn xinhan
Khi công tắc đèn xinhan hoạt động, các công tắc đèn bộ nháy đèn xinhan bật đèn xinhan bên trái và bên phải làm cho đèn xinhan ở phía đó nhấp nháy Để báo cho người lái biết hệ
Trang 8thống đèn xinhan đang hoạt động một âm thanh được phát ra bởi hệ thống này
Mạch điện hệ thống đèn xinhan điều khiển bằng bộ tích hợp
- Rẽ sang trái
Khi công tắc đèn xinhan được dịch chuyển về bên trái, thì cực EL của bộ nháy đèn xinhan và đất được nối thông Dòng điện đi tới cực LL và đèn xinhan bên trái nhấp nháy
- Rẽ sang phải
Khi công tắc đèn xinhan dịch chuyển về bên phải thì cực ER của bộ nháy đèn xinhan được tiếp mát Dòng điện đi tới cực LR và đèn xinhan bên phải nhấp nháy
Nếu một bóng đèn xinhan bị cháy, thì cường độ dòng điện giảm xuống, thì tần số nhấp nháy tăng lên để thông báo cho người lái biết
4.3.2 Nguyên lý hoạt động của đèn báo nguy hiểm
Khi công tắc đèn báo nguy hiểm được bật ON, thì cực EHW của đèn xinhan được tiếp mát Dòng điện đi tới cả hai cực LL và LR và tất cả các đèn xinhan (báo rẽ) đều nhấp nháy
5 Hệ thống nhắc nhở và cảnh báo
5.1 Hệ thống cảnh báo đèn phía sau
5.1.1 Hở mạch các đèn phanh và đèn phanh lắp trên cao
Trang 9Hoạt động của mạch báo hỏng đèn phanh
Khi các đèn phanh và đèn phanh lắp trên cao đang làm việc bình thường, thì điện áp ở ngõ vào (+) của bộ so sánh 1 và 2 nhỏ hơn ngõ vào (-) Do đó, đầu ra của các bộ so sánh 1 và 2 bằng “0” Vì lý do này, đầu ra của cổng OR1 bằng "0",Transistor ở trạng thái ngắt và đèn cảnh báo đèn phía sau không sáng Khi chỉ cần một mạch đèn bị hở, điện áp ở ngõ vào (+) của bộ so sánh tăng lên và lớn hơn điện áp chuẩn ngõ vào (-) Do vậy các bộ so sánh 1 hoặc 2 sẽ cho ra “1” làm cổng OR1 đưa ra “1” tới mạch trễ/giữ cân bằng Mạch trễ/giữ cân bằng bật Transistor Tr ON sau khoảng 0,3 tới 0,5 giây, làm bật sáng đèn cảnh báo đèn phía sau trên đồng hồ táp lô Mạch giữ cân bằng hoạt động cho đến khi công tắc máy ngắt làm đèn cảnh báo tiếp tục sáng sáng
5.1.2 Hở mạch đèn hậu
Giống như mạch của đèn phanh, khi mạch đèn hậu bị hở, điện áp ngõ vào (+) của bộ so sánh 3 lớn hơn điện áp chuẩn ở ngõ vào (-) làm tín hiệu đầu ra của nó bắng "1", đầu ra của cổng OR2 cũng đưa ra mức "1" theo Tín hiệu được truyền từ OR2 tới mạch trễ/giữ cân bằng tới Tr làm đèn cảnh báo đèn phía sau bật sáng
5.2 Hệ thống chuông nhắc nhở đèn - hệ thống tắt đèn tự động
5.2.1 Hoạt động của hệ thống chuông nhắc nhở đèn
Trang 10Hệ thống nhắc nhở đèn
Hệ thống này có chức năng báo cho người lái xe biết là đèn đang bật trong khi người lái
xe đã ra khỏi xe và đóng cửa lại Nếu:
- Công tắc điều khiển đèn ở vị trí TAIL hoặc HEAD
- Khoá điện ở vị trí ACC hoặc LOCK
- Cửa xe phía người lái mở thì dòng điện sẽ không qua cực A của bảng đồng hồ táp lô
Khi công tắc cửa phía người lái được bật về vị trí ON (tương ứng với cửa người lái đóng), thì cực B được nối thông với mát Khi điều này xảy ra, ECU trong bảng đồng hồ táp lô sẽ bật Transistor Tr lên Dòng điện chạy giữa các cực C và D của bảng đồng hồ táp lô và chuông phát ra tiếng kêu Sau khi hệ thống chuông nhắc nhở đèn được kích hoạt, hệ thống có thể được ngắt và chuông ngừng kêu bằng cách tắt công tắc điều khiển đèn về vị trí OFF hoặc khoá điện ở
vị trí ON
Ở một số kiểu xe có trang bị hệ thống nhắc nhở chìa khoá, vì chức năng hệ thống này cần được ưu tiên nên khi cửa xe phía người lái mở với chìa khoá được tra vào trong ổ khoá điện và chuông nhắc nhở chìa khoá sẽ phát ra tiếng kêu
5.2.2 Nguyên lý hoạt động của hệ thống tắt đèn tự động
Hệ thống này hoạt động nhằm tắt các đèn chiếu sáng (đèn đầu và đèn hậu) khi người lái
đã ra khỏi xe mà không tắt đèn
Khi đèn đầu và đèn hậu bật sáng (khoá điện ở vị trí ON, công tắc điều khiển đèn ở vị trí TAIL hoặc HEAD), nếu khoá điện được bật lên vị trí ACC hoặc LOCK và cửa xe phía người lái mở, thì dòng điện không qua cực A của relay tổ hợp
Khi công tắc cửa lái xe bật lên (khi người lái đóng cửa) làm cực B được nối thông với mát Khi điều này xảy ra, IC trong relay tổ hợp sẽ ngắt các Transistor Tr1 và Tr2 Dòng điện không đi qua giữa các cực C và D, E và F và đèn hậu và đèn đầu tự động tắt Sau khi kích hoạt hệ thống tắt đèn tự động, có thể hủy trạng thái này để đèn đầu cũng như đèn hậu sẽ được bật sáng trở lại bằng
Trang 11hệ thống tắt đèn tự động
6 Hệ thống còi và nhạc chuông
Còi và chuông nhạc được xếp vào hệ thống tín hiệu vì các tín hiệu âm thanh do còi và chuông nhạc phát ra nhằm mục đích chủ yếu là để đảm bảo an toàn giao thông
6.1 Còi:
Trang 126.1.2 Nguyên lý hoạt động:
Khi bật công tắc máy và nhấn còi: Accu – cuộn dây – tiếp điểm KK – công tắc còi – mass, cuộn dây từ hóa lõi thép, hút lõi thép đi xuống Sự đóng mở của tiếp điểm làm trục màng rung dao động với tần số 250 – 400Hz, màng rung tác động vào không khí, phát ra tiếng kêu Tụ điện hoắc điện trở được mắc song song tiếp điểm KK, để bảo vệ tiếp điểm khỏi bị cháy khi dòng điện trong cuộn dây bị ngắt (C = 0.14 – 0.17F)
Rơle còi: trường hợp mắc nhiều còi thì đong điện qua công tắc còi rất lớn (15-25A) nên
dễ làm hư hỏng công tắc còi Do đó rơle còi được sử dụng dùng để giảm dòng điện qua công tắc (khoảng 0,1 A khi sử dụng rơle còi)
Trang 136.2 Chuông nhạc:Khi ôtô chạy lùi các đèn báo lùi được bật tự động và kết hợp với chuông nhạc
Trang 14Phần 3: KẾT LUẬN
Qua quá trình thực hiện bài tiểu luận “Phân tích hệ thống tín hiệu trên xe ôtô” nhóm em nhận thấy hệ thống tín hiệu có vai trò hết sức quan trọng đối với sự an toàn của ôtô khi chuyển động Ngày nay với sự phát triên nhanh chóng của khoa học kỹ thuật đã sản xuất ra nhiều ôtô hiện đại có tốc độ cao đòi hỏi phải có hệ thống tín hiệu phù hợp, có độ nhạy cao và độ chính xác cao cũng như có mức độ tin cậy cao để hạn chế các tai nạn do ôtô gây ra
Nhóm chúng em đã cố gắng hết sức để hoàn thành tiểu luận này, nhưng với tài liệu và trình độ bản thân còn nhiều hạn chế, nên không tránh khỏi những sai sót, kính mong Thầy và các bạn góp ý để chúng em có thể hoàn thiện hơn kiến thức của mình
Một lần nữa chúng em xin tỏa lòng biết ơn sâu sắc tới GVBM thầy Anh Tuấn đã tận tình chỉ dạy chúng em trong suốt thời gian vừa qua, để chúng em có thể hoàn thành bài tiểu luận này