chương 2 3 đại cương cỏ dại

2.3 PHÒNG TRỪ CỎ DẠI BẰNG CÁC BiỆN PHÁP KỸ THUẬT NÔNG NGHIỆP2.3.1 Ý nghĩa phòng trừ cỏ dại bằng KTNN - Các biện pháp kỹ thuật nông nghiệp ngoài tác dụng trừ cỏ bảo vệ cây trồng còn có nh

CHƯƠNG 2 BIỆN PHÁP PHÒNG &

TRỪ CỎ DẠI

2.1.2 Ức chế phát triển của cỏ dại

1, Cỏ sinh trưởng 1 năm

Hạt nảy

mầm

Sinh trưởng sinh dưỡng Sinh trưởng sinh thực

Phôi hạt

chuyển hóa,

Thành thục, kết hạt

Hạt cỏ

2.1.2 Ức chế phát triển của cỏ dại

2, Cỏ sinh trưởng lâu năm

Hạt cỏ

Thành thục, kết hạt

Hạt cỏ Hạt nảy

mầm sinhCq

dưỡng

Cq sinh thực

Cq sinh

dưỡng Tái sinh

Cq sinh thực

2.1.3 Diệt trừ cỏ dại

Hạt cỏ

Thành thục, kết hạt

Hạt cỏ Hạt nảy

mầm sinhCq

dưỡng

Cq sinh thực

2.2 BIỆN PHÁP PHÒNG NGỪA CỎ DẠI

2.2.1 Khái niệm

Phòng ngừa cỏ dại là sử dụng mọi biện pháp để ngăn

chặn không cho cỏ dại xâm nhập vào đồng ruộng hay lan truyền từ nơi này sang nơi khác, từ vùng này, quốc gia này sang vùng khác, quốc gia khác.

2.2.2 Biện pháp phòng ngừa cỏ dại

(1)Thông qua con đường hạt giống

• Loại bỏ cây cỏ có kết hạt trên ruộng trước khi

thu hoạch hạt giống

• Chọn ruộng ươm cây giống sạch cỏ

• Loại bỏ hạt cỏ dại trước khi gieo

• Kiểm dịch thực vật

(2) Thông qua phân bón, đặc biệt là phân chuồng

- Không dùng cỏ dại sinh sản hũu tính đã kết hạt làm nguyện liệu độn

chuồng chế biến phân bón.

- Không dùng cỏ sinh sản vô tính làm chất độn chuồng nếu phân chuồng

không được ủ trước khi bón.

- Ủ phân chuồng trước khi bón: tỷ lệ hạt cỏ mất sức nảy mầm sau khi ủ phân phụ

thuộc vào nhiệt độ và thời gian ủ phân Thời gian ủ càng lâu thì hạt cỏ càng bị mất sức nảy mầm.

(3) Thông qua nước tưới

- Không rửa cỏ vào nước tưới;

- Nuôi cá trong các hệ thống hồ, kênh mương chứa nước tưới

- Điều chỉnh tốc độ dòng nước chảy Nếu trong nước có nhiều hạt cỏ thì phải làm

cho nước chảy chậm lại để hạt cỏ lắng xuống đáy Làm bể lắng hạt cỏ: bề ngang

bể lớn, nước chảy chậm lại, bể sâu để hạt cỏ lắng xuống đáy.

- Loại bỏ hoặc hạn chế cỏ dại mọc dọc theo các bờ kênh mương

2.3 PHÒNG TRỪ CỎ DẠI BẰNG CÁC BiỆN PHÁP KỸ THUẬT NÔNG NGHIỆP

2.3.1 Ý nghĩa phòng trừ cỏ dại bằng KTNN

- Các biện pháp kỹ thuật nông nghiệp ngoài tác dụng trừ cỏ bảo vệ

cây trồng còn có những tác dụng khác về mặt kỹ thuật tạo môi

trường cho cây trồng sinh trưởng tốt hơn

- Trừ cỏ bằng biện pháp kỹ thuật dễ thực hiện, phù hợp với phong

tục tập quán canh tác và kinh nghiệm của nông dân nên có thể

áp dụng ở những vùng sâu, vùng xa mà hiểu biết của nông dân còn hạn chế

- Trừ cỏ bằng biện pháp kỹ thuật yêu cầu lao động sống cao nên phù

hợp với các nước đang phát triển, lực lượng lao động nông nghiệp dồi dào

2.3.2 Làm đất phòng trừ cỏ dại

(1) Làm đất tiêu diệt cỏ

- Cày sâu lật đất: đã đưa hạt cỏ xuống tầng đất dưới không đủ điều kiện cho hạt cỏ nảy

mầm Mầm cỏ sinh sản vô tính khi cày sâu lật đất vùi cỏ xuống trong điều kiện ngập nước

cỏ cũng bị thối.

- Bừa đất có tác dụng tách cỏ vô tính ra khỏi đất và vơ cỏ ra khỏi ruộng, hạt cỏ nhỏ bị

lọt xuống tầng đất dưới không nảy mầm được Cỏ sinh sản vô tính bị bao phủ kín bởi bùn đất, hạn chế, thối chết mầm ngủ làm giảm lượng cỏ dại.

- Làm đất phơi ải Đối với cây trồng nước, phơi ải tiêu diệt các loài cỏ ưa nước Với cây

trồng cạn, phơi ải diệt được cỏ sinh sản vô tính cũng như thân lá cỏ sinh sản hữu tính.

- Làm đất ở độ vụn thích hợp cũng có tác dụng hạn chế sự nẩy mầm và sinh trưởng

của cỏ dại Qua thí nghiệm về ảnh hưởng của độ vụn khi làm đất đến cỏ dại cho thấy làm

đất càng tơi số lượng cỏ càng nhiều Với ruộng nước cũng vậy, khi bừa nhiều lần sẽ tách hạt cỏ ra khỏi đất, hạt nhỏ nhẹ nổi lên trên sẽ nảy mầm nhanh nếu ta rút nước để gieo vãi.

2.3.2 Làm đất phòng trừ cỏ dại

(2) Làm đất nhử cỏ

Tiến hành làm đất tạo ra lớp đất thuận lợi cho hạt cỏ nảy mầm sau

đó có thể diệt cỏ trước khi gieo trồng bằng nhiều cách

+ Bừa lại một lần trên lớp đất 2-3 cm

+ Với ruộng nước sau khi bừa xong rút nước để hạt cỏ nảy mầm

rồi tưới ngập hoặc bừa lại để diệt cỏ

+ Vùng ôn đới làm đất cuối thu để hạt cỏ sau khi nảy mầm sau

gặp tuyết sẽ bị chết

+ Làm đất bổ sung trong thời kỳ sinh trưởng của cây trồng như

sục bùn, xới xáo, vun luống cũng có tác dụng tích cực trong trừ cỏ bảo vệ cây trồng

2.3.3 Luân canh, xen canh, tăng vụ cây trồng

+ Thay đổi điều kiện sống không phù hợp nên cỏ bị tiêu diệt.

+ Luân canh cây trồng cạn xới xáo nhiều với cây trồng cạn ít xới xáo làm hạn chế cỏ sinh sản vô tính.

+ Luân canh cây trồng nước với cây trồng cạn là một hình thức hạn chế cỏ dại cũng như dịch hại hữu hiệu nhất.

- Đối với cỏ sinh sản hữu tính trong điều kiện ngập nước và đất khô xen kẽ vỏ hạt dễ

bị phân hủy và hạt cỏ nhanh mất sức nẩy mầm sẽ làm giảm số lượng hạt cỏ trong đất.

- Các loài cỏ lâu năm sinh sản vô tính cũng bị tiêu diệt vì trong thời gian ngập

nước phần lớn thân ngầm và thân bò bị phân hủy và mất sức nảy mầm.

- Hạn chế sự nảy mầm của hầu hết các loài cỏ trên ruộng nước trừ nhóm cỏ ưa nước.

2.3.4 Bón phân tiêu diệt cỏ:

- Bón vôi cải tạo đất chua sẽ tiêu diệt các loài cỏ chỉ thị trên đất chua như lác, rong rêu, bèo tấm

- Dùng CaCN2 là loại phân cung cấp đạm và canxi cho cây trồng, sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa phân trong đất là Ca(OH)2 urê Nhưng trong quá trình chuyển hóa tạo ra canxixianamit axit Ca(HCN)2 và axit xianamit H2CN2 làm chất nguyên sinh bị kết tủa và làm cháy lá Tuy nhiên các chất nàycũng gây độc cho cây nên cần xử lý trước khi gieo trồng 10-14 ngày với lượng 1,5-2 tạ/ha

- Sunphat đồng cung cấp đồng và trừ rong rêu trên ruộng lúa ngậpnước

2.3.5 Tưới nước phòng trừ cỏ dại

- Dùng nước tưới có thể hạn chế cỏ dại trên ruộng cây trồngnước

- Tưới một lớp nước ngập thường xuyên hạt cỏ không nảy mầm được do thiếu ánh sáng và oxy

- Trên ruộng lúa gieo vãi rút nước cỏ nảy mầm sau đó tướingập kịp thời lúc cỏ vừa nảy mầm cũng sẽ bị chết Khi cỏ

có 3 lá tưới ngập không có ý nghĩa vì cỏ sẽ ngoi theo nước

- Tháo cạn nước khi cây lúa sinh trưởng sẽ hạn chế các loài

cỏ ưa nước

2.3.6 Thông qua khả năng ức chế của cây trồng

- Tạo ra bóng che phủ kịp thời để lấn át cỏ dại, làm cho cỏ dại không nảy mầm hoặc sinh trưởng chậm và không gây hại cây trồng

- Chọn cây trồng thích hợp, sinh trưởng tốt có tán lá cao và tán lá rộng để cỏ dại không gây ảnh hưởng nhiều

- Mật độ gieo trồng hợp lý để tán lá mau đạt đến mức hạn chế ánh sáng, ức chế cỏ dại

- Gieo trồng khoảng cách hợp lý để có thể áp dụng làm cỏ bằng cơ giới

2.3.7 Trừ cỏ bằng biện pháp sinh học

Cùng các biện pháp khác, biện pháp trừ cỏ bằng sinh học đã được áp dụng từ lâu Nhưng việc nghiên cứu để có thể phổ biến và áp dụng hạn chế cỏ dại rất tốt Trong ruộng lúa có thả bèo dâu hầu như không có cỏ dại Chăm sóc cây trồng tốt, nhanh chóng vượt qua thời kỳ cây non cũng hạn chế được cỏ dại

- Trừ cỏ bằng động vật: Cỏ dại là thức ăn của nhiều loài động vật Chăn thả bò, gà tây trên các đồi trồng cây công nghiệp dài ngày, chúng chỉ ăn cỏ mà không hại cây trồng Thả cá trong hồ, kênh mương tưới Hàng ngày một con cá có thể ăn một lượng cỏ bằng trọng lượng cơ thể chúng

- Trừ cỏ bằng côn trùng, nấm bệnh

+ Một số biện pháp khác

- Che phủ đất

Thiếu ánh sáng cỏ không nảy mầm được hoặc sau khi nảy mầm nhưng thiếu ánh sáng cho quang hợp khi mới nảy mầm cũng sẽ bị chết hoặc do tấm phủ cỏ không tiếp xúc được

- Dùng lửa để trừ cỏ

Lửa được dùng phổ biến khi khai hoang trên đồng có nhiều cây bụi hoặc trước khi làm đất gieo trồng trong trường hợp cỏ sinh trưởng mạnh Biện pháp này cũng có hiệu lực rõ đối với cỏ sinh sản hữu tính và cỏ sinh sản vô tính thân bò Với cỏ sinh sản vô tính thân ngầm thường chỉ diệt được bộ phận trên mặt đất

Tóm lại:

Trừ cỏ bằng các biện pháp kỹ thuật nông nghiệp là việc kết hợp trừ

cỏ với những biện pháp kỹ thuật khác nên có tác dụng nhiều mặt giúp cây trồng sinh trưởng tốt và cho năng suất cao Đặc biệt là giữ được tính đa dạng và cân bằng sinh học trong ruộng cây trồng Nếu như kết hợp tốt các biện pháp kỹ thuật nông nghiệp trong phòng trừ cỏ dại sẽ hạn chế được mật độ cũng như sinh khối cỏ dại dưới ngưỡng gây hại kinh tế Và như vậy sẽ đạt được mục tiêu trong phòng trừ dịch hại tổng hợp nói chung và

cỏ dại nói riêng

#Phátxítđức chúc các bạn có 1 kì học tập thật tốt và thành công.

Một số chú ý khi sử dụng thuốc trừ cỏ

(1) Lựa chọn loại thuốc trừ cỏ

Tuỳ theo loại cây trồng, thời điểm cần tiêu diệt cỏ dại để lựa chọn các loại thuốc trừ cỏ phù hợp

+ Cây trồng cạn hay cây trồng nước,

+ Diệt trừ cỏ dại trước khi gieo trồng hay sau khi gieo trồng (tiền nảy mầm hay hậu nảy mầm),

+ Diệt cỏ chọn lọc hay diệt cỏ không chọn lọc

2, Cách sử dụng và phun thuốc trừ cỏ

(i)Sử dụng thuốc trừ cỏ trong quá trình làm đất (trước khi gieo trồng): phun đều trên bề mặt đất, hoặc thuốc dạng bột bón đều trên bề mặt hoặc kết hợp làm đất để trộn thuốc vào đất

(ii) Sử dụng sau khi có cây trồng (trừ cỏ hậu nảy mầm): cần phun thuốc sao cho tăng khả năng bám của thuốc vào các bộ phân của cỏ dại, tránh thuốc tiếp xúc nhiều đối với cây trồng Đặc biệt chú ý giai đoạn này cần sử dụng các loại thuốc trừ

cỏ có tính chọn lọc để không gây hại đối với cây trồng

(iii) Tính toán lượng thuốc cần sử dụng phun

Trong thuốc trừ cỏ thương phẩm bao gồm có 2 loại: chất tác dụng và chất phụ gia

* Tính toán quy đổi từ thuốc hoạt tính ra thuốc thương phẩm

Q = (R * 100)/C

Q: lượng thuốc sản xuất dùng cho 1 ha (kg/ha)

R: lượng thuốc dùng cho 1 ha tính bằng kg theo chất tác dụng

C: tỷ lệ % chất tác dụng trong thuốc thuốc thương phẩm.

Ví dụ: dùng thuốc trừ cỏ 2,4 D cho lúa, R=2kg/ha; C=80%; Q=(2*100)/80=2,5kg/ha

Lượng thuốc cần phun M cho diện tích S (m2) là: M = S*Q/10.000

* Tính toán trực tiếp đối với thuốc

thương

phẩm

Hiện nay để đơn giản cho người sử dụng, nhà sản xuất

đã tính toán sẵn các thông số về lượng thuốc tác dụng và quy đổi sang lượng thuốc thương phẩm cần phun.

Vd: thuốc trừ cỏ Sofit 400 EC, lượng phun là 20-25 ml/sào, mỗi sào cần phun 3 bình 8 lít, mỗi bình dùng

8 ml thuốc pha với 8 lít nước, trong nắp đậy lọ thuốc

+ Lượng nước cần sử dụng để pha thuốc

phun

Trong sản xuất nông nghiệp thường sử dụng một số dạng thuốc sau:

– Loại thuốc sữa (EC),

– Lỏng đậm đặc tan trong nước(CS hoặc SCW),

Tuỳ theo loại máy phun thuốc hay kích thước của hạt nước khi phun mà lượng nước cần nhiều hay ít.

- Máy bơm tay (các loại bình bơm nhựa, thủ công) có đường kính giọt nước ~150 µ thì cần 1 lượng dung dịch là 400-600 lít/ha.

- Máy bơm động cơ (DM 9- phun dạng mưa bụi) có đường kính giọt nước ~100 µ thì cần 1 lượng dung dịch là

200 lít/ha.

- Máy bơm ly tâm (phun mù) có đường kính giọt nước

~50 µ thì cần 1 lượng dung dịch là 20 lít/ha.

Tuỳ theo loại máy phun thuốc mà sử dụng lượng nước phun khác nhau, nhưng lượng thuốc trừ cỏ là không thay đổi.

3.4 Trừ cỏ bằng biện pháp sinh học

+ Hiện nay chủ yếu là sử dụng cây trồng thông qua việc trồng xen, trồng lẫn và luân canh cây trồng để tiêu diệt

cỏ dại

+ Dùng một số loài động vật chỉ ăn một số loài cỏ nhằm

tiêu diệt cỏ (hướng này rất khó tìm kiếm ra một loài

động vật chỉ ăn loại cỏ nào đó).

Vd: dùng bò thả trong các cánh đồng trồng cây công

nghiệp (cà phê )

+ Dùng côn trùng tiêu diệt cỏ dại

Vd: ở ấn độ dùng côn trùng Paulinia accuminala, loài ốc sên Marisa cornurieties; Pila rotundifolia để tiêu diệt

loài cỏ Salvina

+ Dùng nấm bậnh tiêu diệt cỏ: hướng dùng thuốc trừ cỏ

vi sinh

Vd: dùng loại nấm nấm Fuzarium để trừ cỏ lệ dương

(Orobanche) ký sinh trên cây hướng dương.

3.5 Phối hợp các biện pháp trừ cỏ

χ Thông thường mỗi loại thuốc trừ cỏ thường diệt trừ được một

số loại cỏ nhất định trong 1 thời điểm nào đó Quần thể cỏ dại và cây trồng luôn sống ở trạng thái cân bằng với nhau, khi

có 1 loài cỏ bị tiêu diệt thì loài khác phát triển mạnh và ngược lại

Vd: nếu chúng ta dùng thuốc trừ cỏ 2,4 D tiêu diệt cỏ cói lác trong ruộng lúa, cỏ lồng vực không bị tiêu diệt sẽ sinh trưởng

và phát triển mạnh hơn

χ Vì vậy để nâng cao hiệu lực trừ cỏ, bảo vệ năng suất cây trồng phải kết hợp nhiều biện pháp trừ cỏ: làm đất nhử cỏ

và phun thuốc, dùng biện pháp cơ giới làm dập nát thân

cỏ sau đó phun thuốc

#Phátxítđức chúc các bạn có 1 kì học tập thật tốt và thành công.