ĐÁNH GIÁ CÁN BỘ CÔNG CHỨC

Đánh giá cán bộ công chức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ. Trong công tác này, tiêu chí đánh giá cán bộ công chức đóng vai trò quan trọng. Thế nhưng hiện nay, các tiêu chí này chưa phản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức. Việc nghiên cứu đề xuất một bộ tiêu chí đánh giá mới là hết sức cần thiết trong công tác cán bộ hiện nay.

HOÀN THI N TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CÁN B CÔNG CH C VI T NAM ỆN TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CÁN BỘ CÔNG CHỨC Ở VIỆT NAM Ộ CÔNG CHỨC Ở VIỆT NAM ỨC Ở VIỆT NAM Ở VIỆT NAM ỆN TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CÁN BỘ CÔNG CHỨC Ở VIỆT NAM

ThS Ngô Hoài S n ơn

H c vi n Hành chính Qu c gia ọc viện Hành chính Quốc gia ện Hành chính Quốc gia ốc gia

Đánh giá cán b công ch c là n i dung quan tr ng trong công tác cán b Trong côngức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ọng trong công tác cán bộ Trong công tác này, tiêu chí đánh giá cán b công ch c đóng vai trò quan tr ng Th nh ng hi nức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ọng trong công tác cán bộ Trong công ế nhưng hiện ưng hiện ện nay, các tiêu chí này ch a ph n ánh đưng hiện ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.c năng l c, ph m ch t c a cán b công ch c.ực, phẩm chất của cán bộ công chức ẩm chất của cán bộ công chức ất của cán bộ công chức ủa cán bộ công chức ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công

Vi c nghiên c u đ xu t m t b tiêu chí đánh giá m i là h t s c c n thi t trong côngện ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ất của cán bộ công chức ới là hết sức cần thiết trong công ế nhưng hiện ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ần thiết trong công ế nhưng hiện tác cán b hi n nay ện

1.1 Khái ni m đánh giá cán b công ch c ệm đánh giá cán bộ công chức ộ công chức ức

Đánh giá cán b công ch c là vi c phân tích m t cách th u đáo quá trình th c thi côngức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ện ất của cán bộ công chức ực, phẩm chất của cán bộ công chức

vi c c a h trong m t kho ng th i gian nh t đ nh đ xem xét m c đ đ t đện ủa cán bộ công chức ọng trong công tác cán bộ Trong công ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ời gian nhất định để xem xét mức độ đạt được mục ất của cán bộ công chức ịnh để xem xét mức độ đạt được mục ể xem xét mức độ đạt được mục ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ạt được mục ưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.c m cục tiêu đ t ra cũng nh kh năng đáp ng s hài lòng c a ngưng hiện ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ực, phẩm chất của cán bộ công chức ủa cán bộ công chức ưng hiệnời gian nhất định để xem xét mức độ đạt được mụci dân (USAID 2011) Đánh giá cán b công ch c hức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ưng hiệnới là hết sức cần thiết trong côngng đ n hai m c tiêu c b n (Faizal 2005, tr 1): (1)ế nhưng hiện ục ơ bản (Faizal 2005, tr 1): (1) ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức

ph c v các m c đích hành chính nh tr lục ục ục ưng hiện ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ưng hiệnơ bản (Faizal 2005, tr 1): (1)ng, thăng ti n, sa th i, và qu n lý h sế nhưng hiện ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ồ sơ ơ bản (Faizal 2005, tr 1): (1)

cá nhân; (2) ph c v cho m c tiêu phát tri n cán b công ch c nh xác đ nh nhu c u,ục ục ục ể xem xét mức độ đạt được mục ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ưng hiện ịnh để xem xét mức độ đạt được mục ần thiết trong công

k ho ch đào t o và chế nhưng hiện ạt được mục ạt được mục ưng hiệnơ bản (Faizal 2005, tr 1): (1)ng trình đào t o, v.v ạt được mục

Tiêu chí đánh giá cán b công ch c là các n i dung đ xem xét năng l c th c thi c aức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ể xem xét mức độ đạt được mục ực, phẩm chất của cán bộ công chức ực, phẩm chất của cán bộ công chức ủa cán bộ công chức cán b công ch c ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công

Theo t ch c Usaid (2011), đánh giá cán b công ch c đức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.c ti n hành trên ba n iế nhưng hiện dung: kh năng hoàn thành công vi c đản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ện ưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.c giao (job performace); kh năng ti p c nản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ế nhưng hiện ận công vi c (job capacities); và ng x trong công vi c (job behavior) Nh ng tiêu chíện ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ử trong công việc (job behavior) Những tiêu chí ện ững tiêu chí

đưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ục ể xem xét mức độ đạt được mụcc c th hoá theo b ng sau:ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức

B ng 1 Tiêu chí đánh giá ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.

(Ngu n: Usaid 2011) ồ sơ Khả năng hoàn thành công việc được

giao

- Khả năng giải quyết vấn đề và ra quyết định;

- Sử dụng hiệu quả các nguồn lực;

- Khả năng đạt được mục tiêu trong công việc;

Khả năng tiếp cận công việc - Khả năng xây dựng và phân bổ kế hoạch làm việc;

- Kỹ năng lãnh đạo và giám sát công việc;

- Khả năng nắm bắt nhanh vấn đề;

- Thúc đẩy và dẫn dắt nhân viên;

- Có tác động tích cực lên người khác;

Các tiêu chí đánh giá này t p trung vào nh ng v n đ liên quan đ n công vi c Quanận ững tiêu chí ất của cán bộ công chức ế nhưng hiện ện Ying, Wang Lei, Sun Yan (2010) cho r ng, vi c đánh giá c n đằng, việc đánh giá cần được toàn diện hơn, bao ện ần thiết trong công ưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.c toàn di n h n, baoện ơ bản (Faizal 2005, tr 1): (1)

g m: thái đ c a cán b công ch c; năng l c chuyên môn; tiêu chí v đ o đ c; ý th cồ sơ ủa cán bộ công chức ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ực, phẩm chất của cán bộ công chức ạt được mục ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công

ph c v ; ý th c v lu t pháp Các tiêu chí c th đục ục ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ận ục ể xem xét mức độ đạt được mục ưng hiệnợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.c th hi n dể xem xét mức độ đạt được mục ện ưng hiệnới là hết sức cần thiết trong công ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.i b ng sau:

Thái độ của cán

bộ công chức

- Mức độ sẵn sàng chấp nhận những công việc có tính thử thách

- Mức độ quan sát, suy nghĩ và phản ứng với môi trường xung quanh

- Thái độ đối với khó khăn gặp phải trong công việc và khả năng làm chủ tình huống;

- Khả năng kiểm soát bản thân

- Không hài lòng với hiện tại, muốn làm điều gì đó tốt hơn

- Khả năng độc lập, không tạo căng thẳng lên người khác và có những ý tưởng tích cực Năng lực

chuyên môn

- Hiểu biết mức độ ưu tiên trong công việc, biết đưa công việc vào trật tự;

- Ham muốn học hỏi, và sẵn sàng học hỏi từ người khác;

- Sẵn sàng bức phá những thói quen cũ, giới thiệu những phương pháp cách thức làm việc mới có tính đột phá;

- Có khả năng nắm bắt và giải quyết những vấn đề bất thường, đột xuất xảy ra trong quá trình làm việc;

- Có hiểu biết, nắm bắt những thông tin về lĩnh vực mình đang làm;

- Có khả năng vươn tới những vị trí cao hơn trong lĩnh vực mình đang làm;

- Có được những kỹ năng chuyên nghiệp để hoàn thành tốt nhiệm vụ;

- Chủ động liên kết với các đối tác và nguồn lực bên ngoài vì mục tiêu của tổ chức;

Tiêu chí về đạo

đức

- Có ý thức chính trị và sự nhảy cảm về đạo đức;

- Nhiệt tình, cống hiến, hết mình vì công việc;

- Trung thành và trách nhiệm;

- Trung thực, biết vì công dân, lịch sự và hiểu được vị trí của mình;

- Ý thức tiết kiệm nguồn lực cho cơ quan, tổ chức Ý thức phục vụ - Thực hiện những chương trình nghiên cứu liên quan đến công việc;

- Mức độ chú tâm vào những bình luận và kiến nghị liên quan đến việc cung ứng dịch

vụ của cơ quan;

- Thực hiện trách nhiệm của mình mà không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện trách nhiệm của người khác

Ý thức về luật

pháp và nội quy

của cơ quan

- Không lợi dụng chức vụ, quyền lực vào mục đích riêng;

- Hiểu biết, nắm bắt về luật;

- Có ý thức gắn bó, am hiểu về tổ chức

B ng 2 N i dung đánh giá cán b công ch c t cách ti p c n t ng h p ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ừ cách tiếp cận tổng hợp ế nhưng hiện ận ợc năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức.

(Ngu n: Ying, Wang Lei, Sun Yan 2010) ồ sơ

2 Thực trạng tiêu chí đánh giá cán bộ công chức ở Việt Nam

Theo quy định của Luật Cán bộ, công chức năm 2008, nội dung đánh giá công chức gồm hai nhóm (Hạ Thu Quyên 2010):

Thứ nhất, những nội dung đánh giá chung đối với tất cả công chức trong bộ máy hành chính nhà nước, bao gồm: (1) sự chấp hành đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; (2) phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, tác phong và lề lối làm

việc; (3) năng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ; (4) tiến độ và kết quả thực hiện nhiệm vụ; (5) tinh thần trách nhiệm và phối hợp trong thực hiện nhiệm vụ

Thứ hai, những nội dung đánh giá đặc thù dành cho các công chức lãnh đạo, quản lý, bao gồm: (1) kết quả hoạt động của đơn vị được giao lãnh đạo, quản lý; (2) năng lực lãnh đạo, quản lý; (3) năng lực tập hợp, đoàn kết công chức

2.3 Một số nhận xét

Tiêu chí đánh giá cán bộ công chức ở Việt Nam tuy được cải thiện hơn so với các quy định trước đây nhưng vẫn còn nhiều hạn chế

- Nhấn mạnh quá nhiều vào yếu tố đạo đức, trong khi đây là yếu tố khó đo lường, và mang tín chủ quan rất cao

- Xem nhẹ tiêu chí năng lực chuyên môn

- Tiêu chí đánh giá còn chung chung cho mọi công chức

- Định lượng của các tiêu chí chưa đảm bảo làm cho công tác đánh giá khó khăn

- Các tiêu chí chưa cụ thể, chưa thể hiện được tính chất của cán bộ công chức trong bối cảnh mới, vốn đòi hỏi những tính chất mới như tinh thần làm việc nhóm, khả năng tự vươn lên trong công việc, mong muốn cải cách

- Tiêu chí đánh giá cán bộ công chức hiện nay ở nước ta mang tính chất “dùng để loại trừ” cán bộ công chức, chứ chưa phục vụ cho mục tiêu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ công chức Kết quả đánh giá tổng quát được chia thành 4 mức hoàn thành xuất sắc, hoàn thành, hoàn thành nhưng còn hạn chế, và không hoàn thành nhiệm vụ đã làm cho cán bộ công chức không biết mình bị hạn chế ở chỗ nào, chỗ nào cần phải khắc phục, nâng cao Điều này kết hợp với việc không phân định trọng số giữa các tiêu chí về đạo đức và về năng lực chuyên môn đã không phản ánh được thực chất năng lực của cán bộ công chức

3 Kết luận

Điều quan trọng nhất trong công tác đánh giá cán bộ công chức là phải xây dựng được tiêu chí đánh giá cụ thể, chi tiết, khoa học với những nội dung mới phù hợp với bối cảnh mới Tiêu chí này phải được luật hoá, làm hành lang pháp lý cho hoạt động đánh giá cán bộ, công chức Nghiên cứu này, đề xuất hệ thống tiêu chí đánh giá như sau Các tiêu chí đánh giá được xây dựng dựa trên bốn mức độ tương ứng với mức điểm khác nhau biến động từ 0đ đến 100đ, thể hiện ở bảng sau:

B ng 3 M c đi m đánh giá theo t ng tiêu chí ản ánh được năng lực, phẩm chất của cán bộ công chức ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ể xem xét mức độ đạt được mục ừ cách tiếp cận tổng hợp (Ngu n: Ying, Wang Lei, Sun Yan 2010) ồ sơ

2

Mức độ 3

Mức độ 4

I Nhóm tiêu chí thứ nhất: thái độ của cán bộ công chức

Mức độ sẵn sàng chấp nhận những công việc

có tính thử thách

Mức độ quan sát, suy nghĩ và phản ứng với

môi trường xung quanh

Thái độ đối với khó khăn gặp phải trong công

việc và khả năng làm chủ tình huống

Không hài lòng với hiện tại, muốn làm điều gì

đó tốt hơn

Khả năng độc lập, không tạo căng thẳng lên

người khác và có những ý tưởng tích cực

II Nhóm tiêu chí thứ hai: năng lực chuyên môn

Hiểu biết mức độ ưu tiên trong công việc, biết

đưa công việc vào trật tự

Ham muốn học hỏi, và sẵn sàng học hỏi từ

người khác

Sẵn sàng bức phá những thói quen cũ, giới

thiệu những phương pháp cách thức làm việc

mới có tính đột phá

Có khả năng nắm bắt và giải quyết những vấn

đề bất thường, đột xuất xảy ra trong quá trình

làm việc

Có hiểu biết, nắm bắt những thông tin về lĩnh

vực mình đang làm

Có khả năng vươn tới những vị trí cao hơn

trong lĩnh vực mình đang làm

Có được những kỹ năng chuyên nghiệp để

hoàn thành tốt nhiệm vụ

Chủ động liên kết với các đối tác và nguồn lực

bên ngoài vì mục tiêu của tổ chức

III Nhóm thứ 3: Tiêu chí về đạo đức

Nhiệt tình, cống hiến, hết mình vì công việc 100-90 89-75 74-60 59-0

Trung thực, biết vì công dân, lịch sự và hiểu

được vị trí của mình

Ý thức tiết kiệm nguồn lực cho cơ quan, tổ

chức

IV Ý thức phục vụ

Thực hiện những chương trình nghiên cứu liên

quan đến công việc

Mức độ chú tâm vào những bình luận và kiến

nghị liên quan đến việc cung ứng dịch vụ của

cơ quan

Thực hiện trách nhiệm của mình mà không làm

ảnh hưởng đến việc thực hiện trách nhiệm của

người khác

V Ý thức về luật pháp

Không lợi dụng chức vụ, quyền lực vào mục

đích riêng

B tiêu chí đánh giá này, hưng hiệnới là hết sức cần thiết trong côngng đ n t ng khía c nh c a cán b , công ch c, t đó giúpế nhưng hiện ừ cách tiếp cận tổng hợp ạt được mục ủa cán bộ công chức ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công ừ cách tiếp cận tổng hợp hoàn thi n công tác đánh giá cán b công ch c ện ức là nội dung quan trọng trong công tác cán bộ Trong công

Tài li u tham kh o ệm đánh giá cán bộ công chức ảo

Hạ Thu Quyên, 2010, Về vấn đề đánh giá kết quả thực thi công vụ ở Việt Nam hiện nay, Website Viện Khoa học Tổ chức Nhà nước,

http://isos.gov.vn/Thongtinchitiet/tabid/84/ArticleId/371/language/vi/V-n-d-danh-gia-k-t-qu-th-c-thi-cong-v-Vi-t-Nam-hi-n-nay.aspx

Quan Ying, Wang Lei, Sun Yan, Modeling and Analysis on Common Civil Servants’ Competence, Sponsored by NSF 71001057 and 70971078, humanities and social sciences

research project by Ministry of Education under Grants 09YJC630144 and 09YJA630089, soft science project of Shandong Province under Grants 2008RAK117

Usaid 2011, Employee Performance Evaluation Best Practice