TUỔI TRẺ và TRẢI NGHIỆM

TUỔI TRẺ VÀ TRẢI NGHIỆM

Tu i tr không ch có ngh a là tr tu i, mà còn có ngh a là n m tháng tổ ẻ ỉ ĩ ẻ ổ ĩ ă ươ đẹi p nh t cu cấ ộ

i

đờ

cái tu i y, trong ba th : s c kh e, th i gian và ti n b c, chúng ta ch thi u ti n thôi,

Ở ổ ấ ứ ứ ỏ ờ ề ạ ỉ ế ề

còn th i gian và s c kh e thì luôn ong ờ ứ ỏ đ đầy

N m tháng qua i khi v già ta s nh n th y ti n b c hóa ra là th ít quan tr ng nh t ă đ ề ẽ ậ ấ ề ạ ứ ọ ấ

trong ba th trên Ngh a là tu i tr là giai o n quý giá nh t ứ ĩ ổ ẻ đ ạ ấ đời người vì s h u tr n ỡ ữ ọ

v n hai món quà l n nh t c a cu c s ng là s c kh e và th i gian.ẹ ớ ấ ủ ộ ố ứ ỏ ờ

Ta v n ố được nghe nhi u ngề ười nói đế đ ền i u này r i, nh ng h i ôi, sao chúng ta v n ồ ư ỡ ẫ

ang cho tu i tr c a mình trôi qua m t cách h i h t và vô ngh a n th ?

đ để ổ ẻ ủ ộ ờ ợ ĩ đế ế

V i trí óc h n h p ớ ạ ẹ đượ địc nh hướng, ph n l n tu i tr hi n t i c a chúng ta v n cho ầ ớ ổ ẻ ệ ạ ủ ẫ

r ng ti n b c, h n h t, m i là th quan tr ng nh t, c n thi t nh t là áng l u tâm nh t.ằ ề ạ ơ ế ớ ứ ọ ấ ầ ế ấ đ ư ấ

Và r i ta vô tình lãng quên hai món quà quý giá nh t ồ ấ đời, th i gian và s c kh e Th t ờ ứ ỏ ậ

ngu ng c, th t áng trách nh ng c ng th t áng thố ậ đ ư ũ ậ đ ương làm sao

T i sao l i nh th ? Tu i tr c a chúng ta dạ ạ ư ế ổ ẻ ủ ường nh ang ng quá say và quá lâu ư đ ủ

không ch u th c d y ị ứ ậ để ậ t n d ng hai món quà quý giá nh t? ó là lãng phí, là ngu ng c,ụ ấ Đ ố

hay c hai?ả

Trong bài vi t trế ước tôi có g i m t nguyên nhân nho nh , chính xác h n là m t s ợ ộ ỏ ơ ộ ự đổ

l i, cho các b c ph huynh, r ng chính h là nguyên nhân góp ph n t o nên s th ỗ ậ ụ ằ ọ ầ ạ ự ụ

ng, ù lì n i th h tr , làm m t i kh n ng t l p c a chúng ta b ng th tình yêu bao

độ ơ ế ệ ẻ ấ đ ả ă ự ậ ủ ằ ứ

la vô b b n.ờ ế

Th t ra, tho t nghe thì nh ng i u ó có v h p lý, nh ng dù h p lý ậ ạ ữ đ ề đ ẻ ợ ư ợ đến th nào c ng ế ũ

v n không ẫ đủ, không đủ vì ó là ch cách đ ỉ để đổ ỗ để ệ l i, bi n minh mà thôi

Tu i tr c a chúng ta ch nên nhìn nh n nguyên do ó cho bi t ổ ẻ ủ ỉ ậ đ ế để mà tương lai b t bao ớ

b c con cái mình nh th Còn th chúng ta th t s c n, không ph i là ọ ư ế ứ ậ ự ầ ả đổ ỗ ấ l i, t t nhiên,

c ng không ph i là ng m ngùi b c t c r i ũ ả ậ ự ứ ồ để đ ó

Th mà th h tr th t s c n, là hành ứ ế ệ ẻ ậ ự ầ động, hành động để đập tan nh ng gì ta ch a ữ ư

hài lòng, hành động để xây d ng nên m t th gi i t t ự ộ ế ớ ố đẹp h n, cho m i ngơ ọ ười hay đơn

gi n là cho chính mình.ả

i u này th t s không khó, nh ng sao m i ng i c tránh né và nêu hoài nh ng lý do

c rích m c meo? Ph i ch ng l i t i vì ta ã ng quá lâu ũ ố ả ă ạ ạ đ ủ để có th s n sàng th c d y?ể ẵ ứ ậ

M t gi ng viên c a tôi t ng nói “Th t ng c nhiên khi quá nhi u ngộ ả ủ ừ ậ ạ ề ườ ối s ng nh th h ư ể ọ

có m t cu c ộ ộ đời khác ang c t trong ng n t v y”.đ ấ ă ủ ậ

Câu này n u vi t cho tu i tr có th thành “Th t ng c nhiên khi quá nhi u b n tr s ng ế ế ổ ẻ ể ậ ạ ề ạ ẻ ố

nh th h còn có m t tu i tr khác c t trong ng n bàn”.ư ể ọ ộ ổ ẻ ấ ă

B n bi t ạ ế đấ đồ ă đểy, n lâu không n s b h , qu n áo ă ẽ ị ư ầ để lâu không xài s b l i m t, ẽ ị ỗ ố đồ

i n lâu không xài có th b ch p i n

đ ệ ể ị ậ đ ệ

Riêng tu i tr , n u b n c ổ ẻ ế ạ ứ để đ ó mà không xài, không t n d ng, tôi e là nó s không h ,ậ ụ ẽ ư

không l i m t, không ch p i n nh ng nó s bi n m t mãi mãi, không m t d u v t và r iỗ ố ậ đ ệ ư ẽ ế ấ ộ ấ ế ồ

c ph n ả ầ đời còn l i b n s ph i s ng trong nu i ti c ng p tràn mà thôi.ạ ạ ẽ ả ố ố ế ậ

Vi n c nh ó, th t tôi không dám tễ ả đ ậ ưởng tượng thêm n a.ữ

“Hai mươ ăi n m sau lúc này, b n s th y th t v ng vì nh ng i u mình không làm h n vìạ ẽ ấ ấ ọ ữ đ ề ơ

nh ng i u mình ã làm V y nên hãy tháo nút dây Hãy cho thuy n r i kh i b n c ng ữ đ ề đ ậ ề ờ ỏ ế ả

an toàn Hãy c ng bu m ón gió Tìm tòi ă ồ đ Ước m Khám phá.”ơ

— Mark Twain

T m thôi không so sánh v tu i tr Vi t Nam và th gi i B qua luôn không nh c ạ ề ổ ẻ ệ ế ớ ỏ ắ đến

kh n ng t l p, t duy, chính ki n, sáng t o, m i quan tâm và thành t u c a tu i tr ả ă ự ậ ư ế ạ ố ự ủ ổ ẻ

Vi t Nam và th gi i.ệ ế ớ

T b n thân m i ngự ả ỗ ườ ẻ đềi tr u có th hi u và ánh giá.ể ể đ

V y thì, ch c ch n s có ngậ ắ ắ ẽ ườ ỏi h i, câu h i muôn ỏ đời: th thì ph i làm sao? Tu i tr ế ả ổ ẻ

ph i làm gì ả để thay đổ đểi, khác bi t, ệ để mang l i ý ngh a úng v i tr ng trách nó ạ ĩ đ ớ ọ được giao phó?

Câu tr l i ả ờ đơn gi n làm sao, hãy t n d ng t t nh t hai món quà l n mà cu c s ng dànhả ậ ụ ố ấ ớ ộ ố

riêng cho tu i tr chúng ta: Th i gian và s c kh e.ổ ẻ ờ ứ ỏ

Hãy dùng nó để nhào vào đờ đểi, quy n vào cu c s ng, ệ ộ ố để ả tr i nghi m m i th khi còn ệ ọ ứ

có th ể

Vâng, là tr i nghi m ó chính là i u quan tr ng nh t tôi mu n nói ả ệ Đ đ ề ọ ấ ố đến ngày hôm nay

ó là i u t i c n thi t t o nên m t th h tr khác bi t

Đ đ ề ố ầ ế ạ ộ ế ệ ẻ ệ

ó c ng là i u tuy t v i nh t mà m i ng i u có th làm dù ang v ch xu t phát

Đ ũ đ ề ệ ờ ấ ọ ườ đề ể đ ở ạ ấ

nào trong cu c s ng.ộ ố

Dù b n giàu hay nghèo, công vi c t t hay không t t, b n ạ ệ ố ố ạ đẹp hay x u, b n cá tính hay ấ ạ

m c tính… b t k b n th nào, b n ự ấ ể ạ ế ạ đều có th b t ể ắ đầu tr i nghi m cu c s ng này, bi n ả ệ ộ ố ế

nó tr nên ý ngh a, và chính nó s khi n b n tr nên khác bi t h n bao gi h t.ở ĩ ẽ ế ạ ở ệ ơ ờ ế

B i vì, b n có th không tin, nh ng tu i tr mà không có tr i nghi m, là tu i tr v t i ở ạ ể ư ổ ẻ ả ệ ổ ẻ ứ đ

Gi ng nh m t cu n sách không có n i dung, m t bài hát không có giai i u, m t khu ố ư ộ ố ộ ộ đ ệ ộ

r ng không có chim thú c cây, m t ừ ỏ ộ đời người không có tu i tr …ổ ẻ

T t c ấ ả đều r t vô ngh a.ấ ĩ

Chính tr i nghi m, ch không ph i th gì khác, là th làm nên con ngả ệ ứ ả ứ ứ ườ ại b n Tôi ang đ

nói con người th t s bên trong b n y, không ph i gia c nh, xu t thân, ậ ự ạ ấ ả ả ấ đồ trang trí trên

người, b ng c p h c v hay gì c ằ ấ ọ ị ả

Con người th t s c a b n, mu n bi t nó nh th nào, mu n tìm ki m nó, th t không ậ ự ủ ạ ố ế ư ế ố ế ậ

cách gì ngoài vi c b n ph i bệ ạ ả ước vào đời, tr i nghi m, tr n b n thân mình vào cu c ả ệ ộ ả ộ

s ng, r i c m nh n, r i úc k t và r i cu i cùng là phát huy h t s c nh ng gì mình ã ố ồ ả ậ ồ đ ế ồ ố ế ứ ữ đ

h c ọ được trong quá trình ó.đ

Giá tr c a nh ng tr i nghi m chính là giá tr con ngị ủ ữ ả ệ ị ườ ại b n

Tôi hay nh c i nh c l i câu nói này trong các bài vi t c a mình nh m t s tâm ni m, ắ đ ắ ạ ế ủ ư ộ ự ệ

hi v ng các b n c ng có th h c ọ ạ ũ ể ọ được gì ó t chúng.đ ừ

Câu nói v giá tr b n thân trong sách 7 thói quen “N u nh tôi có nh ng th giúp ề ị ả ế ư ữ ứ

ch ng minh tôi là ai, thì khi nh ng th ó m t i, tôi là ai?”.ứ ữ ứ đ ấ đ

Chúng ta thường hay tìm ki m nh ng th bên ngoài ế ữ ứ để ch ng minh b n thân mình, ứ ả

qu n áo, i n tho i, hàng hi u, xe c , nhà c a, công vi c, gia th …ầ đ ệ ạ ệ ộ ử ệ ế

T t c nh ng th này là nh ng v t ch ng hoàn h o nói v m t con ngấ ả ữ ứ ữ ậ ứ ả ề ộ ườ ởi thì hi n t i ệ ạ

này Nh ng t t c chúng, l i là nh ng th có th m t i.ư ấ ả ạ ữ ứ ể ấ đ

B n dùng chúng ạ để ch ng t mình, b n có dám ứ ỏ ạ đảm b o chúng s t n t i mãi mãi ả ẽ ồ ạ

không? M t công vi c t t, m t tình yêu ộ ệ ố ộ đẹp, m t gia ình h nh phúc, m t c n nhà ti n ộ đ ạ ộ ă ệ

nghi… T t c chúng ấ ả đều có th bi n m t.ể ế ấ

Và khi ó, b n là ai? đ ạ Đấy là v n ấ đề ủ c a v t ch t Còn riêng v i tr i nghi m , hãy yên ậ ấ ớ ả ệ ư

tâm r ng chúng là c a b n, luôn là c a b n, mãi mãi là c a b n, bên trong b n, chúng ằ ủ ạ ủ ạ ủ ạ ạ

s không bao gi m t i.ẽ ờ ấ đ

Hãy dùng nh ng tr i nghi m ữ ả ệ để ch ng t giá tr b n thân và r i b n s nh n ra b n thânứ ỏ ị ả ồ ạ ẽ ậ ả

mình th t ậ đặc bi t và quý giá, h n h t m i nh ng v t ph m trang trí bên ngoài.ệ ơ ế ọ ữ ậ ẩ

Hãy luôn tâm ni m r ng, cu c s ng, th c ch t là m t cu c tr i nghi m l n, mà trong ó ệ ằ ộ ố ự ấ ộ ộ ả ệ ớ đ

b n ph i i tìm nh ng m nh ghép là nh ng tr i nghi m nh ạ ả đ ữ ả ữ ả ệ ỏ để ừ đ t ó ghép nên cu c ộ đời mình

Khi tâm ni m cu c ệ ộ đời ch là cu c tr i nghi m, b n s không quá áp l c nên m i s l a ỉ ộ ả ệ ạ ẽ ự ọ ự ự

ch n c a mình trong cu c ọ ủ ộ đời

ó là cu c ch i, không ai th ng và c ng không ai thua c , vì suy cho cùng, ai r i c ng

n lúc ph i giã t cu c s ng, nh ng ng i may m n h n, là ng i s ng c nhi u

đế ả ừ ộ ố ư ườ ắ ơ ườ ố đượ ề

h n nh ng ngơ ữ ười khác, s ng nhi u h n, không có ngh a là s ng lâu h n nh ng là s ngố ề ơ ĩ ố ơ ư ố

c nhi u kho nh kh c h n trong i, nh Jean Jacques Rousseau nói:

đượ ề ả ắ ơ đờ ư

“Ngườ ối s ng nhi u nh t không ph i ngề ấ ả ườ ối s ng lâu n m nh t mà là ngă ấ ười có nhi u tr i ề ả

nghi m phong phú nh t.”ệ ấ

M c tiêu c a th h tr , có l nên thay ụ ủ ế ệ ẻ ẽ đổi ngay vi c s ng sung sệ ố ướng h n, s ng t t ơ ố ố

h n, s ng lâu h n, thành “s ng nhi u h n”, th là ơ ố ơ ố ề ơ ế đủ

Nh ng làm th nào ư ế để ố s ng nhi u h n?ề ơ

Cách duy nh t là hãy bi n t ng phút giây có th ấ ế ừ ể đều tr nên ý ngh a và gi i pháp là hãy ở ĩ ả

không ng ng ừ đặ ảt b n thân vào tâm th s n sàng tr i nghi m m i th x y ra xung quanhế ẵ ả ệ ọ ứ ả

mình, đừng ng i ngùng, ạ đừng lười bi ng, ế đừng s hãi.ợ

Còn làm th nào ế để ả tr i nghi m cu c s ng ? Hãy thay suy ngh b ng hành ệ ộ ố ư ĩ ằ động, thay

l i nói b ng hành ờ ằ động, thay k ho ch b ng hành ế ạ ằ động, hành động ngay i thôi.đ

Hãy ng ng nói mà làm, ng ng suy tính quá k càng, ng ng nghi ng và s hãi Nh ư ư ĩ ư ờ ợ ư

Steve Job nói câu n i ti ng nh t “Hãy c khát khao, hãy c d i kh ”.ổ ế ấ ứ ứ ạ ờ

Henry David Thoreau nói: “Nh ng ngữ ườ ẻ ổ ọi tr tu i h c s ng th nào n u không ph i là ố ế ế ả

ngay l p t c th tr i nghi m cu c s ng?” Tôi thì s nói l i “Khi ta mu n ta s tìm cách, ậ ứ ử ả ệ ộ ố ẽ ạ ố ẽ

khi không mu n, ta tìm lý do.”ố

N u b n không ph i là m t cái cây, lý gì b n ph i yên m t ch ?ế ạ ả ộ ạ ả ở ộ ỗ

N u mu n tr i nghi m, vi c b n c n làm là ph i không ng ng hành ế ố ả ệ ệ ạ ầ ả ừ động, không ng ng ừ

t b n thân vào th ch ng và th s n sàng, i nh ng vùng t m i, th nh ng cái

đặ ả ế ủ độ ế ẵ đ ữ đấ ớ ử ữ

m i, làm nh ng i u m i, h c nh ng th m i, quen nh ng ngớ ữ đ ề ớ ọ ữ ứ ớ ữ ườ ại b n m i.ớ

Ph i thoát ra kh i vùng an toàn c a mình càng s m càng t t ả ỏ ủ ớ ố Đừng nói b n không th vìạ ể

ch c ch n b n có th , lý do là vì tôi bi t b n không ph i m t cái cây.ắ ắ ạ ể ế ạ ả ộ

Cái cây đứng m t ch nh n t t c nh ng gì nó c n: ánh sáng, nộ ỗ ậ ấ ả ữ ầ ước, ch t dinh dấ ưỡng

nh ng b n thân nó v n luôn khao khát ư ả ẫ được vươn ra xa h n.ơ

Th nên r nó m i dài t a i kh p n i, th nên tán nó m i vế ễ ớ ủ đ ắ ơ ế ớ ươn r ng và cành không ộ

ng ng vừ ươn cao để nhìn được nh ng vùng ữ đất xa l ạ

B n may m n h n cái cây, b n có th t d ch chuy n mình i kh p ch n, th thì t i sao ạ ắ ơ ạ ể ự ị ể đ ắ ố ế ạ

l i không?ạ

Thoát kh i vùng an toàn c a mình là bỏ ủ ướ đầc u tiên trong quá trình tr i nghi m M i ả ệ ọ

hành trình đều b t ắ đầ ừ ộ ướu t m t b c chân

Ngay ngày mai, hãy th làm nh ng vi c b n ch a t ng làm, dù nh bé và ử ữ ệ ạ ư ừ ỏ đơn gi n nh tả ấ

thôi: hãy cườ ới v i m t ngộ ườ ại l cùng tòa nhà, hãy i m t con đ ộ đường khác t i công ty, ớ

hãy g i m t món n nghe tên th t l , hãy ngh m t cách gi i quy t khác cho công vi c ọ ộ ă ậ ạ ĩ ộ ả ế ệ

quen thu c hàng ngày…ộ

Nh ng th nh bé này có th em ữ ứ ỏ ể đ đến cho b n nhi u ngu n c m h ng ạ ề ồ ả ứ để ắ đầ b t u

nh ng tr i nghi m khác to l n h n, b t ữ ả ệ ớ ơ ắ đầu hành trình l p ghép cu c ắ ộ đời mình b ng ằ

nh ng i u m i m và thú v ữ đ ề ớ ẻ ị

Cái giá c a tr i nghi m là gì?ủ ả ệ

Cái gì trên đờ ũi c ng có giá c , ch c n b n tr úng giá, b n có th mua ả ỉ ầ ạ ả đ ạ ể được m i th ọ ứ

Và ti n là cái giá r nh t n u mu n có gì ó.ề ẻ ấ ế ố đ

Còn tr i nghi m N u b n mu n có nó, t t nhiên không ngo i l , b n c ng ph i tr giá.ả ệ ư ế ạ ố ấ ạ ệ ạ ũ ả ả

Cái giá c a tr i nghi m là ban ủ ả ệ đầu b n s c m th y s hãi, lo l ng, b t an, hoài nghi và ạ ẽ ả ấ ợ ắ ấ

r t nhi u c m xúc tiêu c c khác n a.ấ ề ả ự ữ

Nh ng tin vui ó ch là nh ng c m xúc ban ư đ ỉ ữ ả đầu thoáng qua mà thôi Khi ã quen v i nó đ ớ

thì m i c m xúc ó ọ ả đ đều tan bi n h n, thay vào ó s là s hào h ng, thích thú, tò mò, ế ẳ đ ẽ ự ứ

vui sướng l n hài lòng.ẫ

M t cái giá khác n a c a tr i nghi m, ó là b n có th m t i m t s th c k quen ộ ữ ủ ả ệ đ ạ ể ấ đ ộ ố ứ ũ ĩ

thu c, nh ng ộ ư đừng lo, ch c ch n b n s l i nh n thêm r t nhi u th khác tuy t v i h n.ắ ắ ạ ẽ ạ ậ ấ ề ứ ệ ờ ơ

Nh câu “ư Đừng e ng i s thay ạ ự đổi, b n có th m t i m t s th , nh ng b n s l i nh nạ ể ấ đ ộ ố ứ ư ạ ẽ ạ ậ

l i nh ng th khác tuy t v i h n!ạ ữ ứ ệ ờ ơ

Cái giá c a tr i nghi m, là b n s ph i ủ ả ệ ạ ẽ ả đưa b n thân vào tâm th s ng cho chính mình, ả ế ố

ch không vì d lu n, vì xã h i, hay vì gia ình… không vì m t cái gì h t.ứ ư ậ ộ đ ộ ế

Chính vì th b n s có th b ngế ạ ẽ ể ị ười ta dèm pha, chê cười hay th m chí là b ch i m ng ậ ị ử ắ

là ngu ng c n a Và ôi khi, b n c ng ngh là mình… ngu th t.ố ữ đ ạ ũ ĩ ậ

Nh ng này, ây chính là ph n thư đ ầ ưởng l n dành cho b n.ớ ạ

Yêu đời, yêu cu c s ngộ ố

Ngườ ải tr i nghi m nhi u s có cái nhìn v ệ ề ẽ ề đời, v cu c s ng toàn di n và thông thoáng ề ộ ố ệ

h n.ơ

H thọ ường nhìn ra được nh ng th th t s quan tr ng v i b n thân ữ ứ ậ ự ọ ớ ả để ồ ậ r i t p trung vào

ó, h n là vi c phí công s c vào nh ng th vô b phù phi m hàng ngày

đ ơ ệ ứ ữ ứ ổ ế

i i, tr i nghi m i, th y nh ng m nh i b t h nh, nh n ra b n thân mình dù

Đ đ ả ệ đ để ấ ữ ả đờ ấ ạ để ậ ả

g p nhi u r c r i nh ng v n còn h nh phúc và may m n bao nhiêu.ặ ề ắ ố ư ẫ ạ ắ

Nh ng ngữ ườ đi i nhi u tr i nhi u g p nhi u vi c s có cái nhìn t ng quát và bao dung ề ả ề ặ ề ệ ẽ ổ

h n H có xu hơ ọ ướng trân quý cu c s ng h n và d dàng hòa nh p h n vào m i hoàn ộ ố ơ ễ ậ ơ ọ

c nh trên ả đời

ó chính là ph n th ng C m i khi tr i qua m t chuy n ta l i th y mình l n h n, già

Đ ầ ưở ứ ỗ ả ộ ệ ạ ấ ớ ơ

h n, th y cu c ơ ấ ộ đờ đi áng s ng h n r t nhi u.ố ơ ấ ề

Tr i nghi m giúp ta tìm ra k mang tên “chính mình”ả ệ ẻ

Hàng ngày chúng ta c nghe ra r bên tai và ứ ả đọ được c hàng ngàn thông i p ki u “hãy đ ệ ể

là chính mình, hãy tìm chính mình” nh ng khoan, hãy là chính mình b ng cách nào khi ư ằ

ta còn ang ph i m i mê tìm ki m chính mình là gì?đ ả ả ế

Th t ra ch có m t cách thôi, m t câu tr l i cho t t c , ó là hãy tr i nghi m i, tr i ậ ỉ ộ ộ ả ờ ấ ả đ ả ệ đ ả

nghi m m i i u trong cu c s ng Ch có trong tr i nghi m, trong nh ng hoàn c nh c ệ ọ đ ề ộ ố ỉ ả ệ ữ ả ụ

th b n m i bi t mình là ngể ạ ớ ế ười nh th nào.ư ế

Ch có trong tr i nghi m b n m i tìm ra ỉ ả ệ ạ ớ được chính mình Tr i nghi m s cho b n bi t ả ệ ẽ ạ ế

b n là ngạ ười can đảm hay s s t.ợ ệ

Tr i nghi m s cho b n bi t b n là ngả ệ ẽ ạ ế ạ ười gi l i hay là k th t h a, là ngữ ờ ẻ ấ ứ ườ ọi tr ng tình

c m hay luôn b lý trí l n át.ả ị ấ

Ch trong tr i nghi m b n m i bi t ỉ ả ệ ạ ớ ế được kh n ng sinh t n, kh n ng xoay chuy n tình ả ă ồ ả ă ể

hu ng và kh n ng ố ả ă đối phó v i nh ng khó kh n.ớ ữ ă

Chính nh ng nét tính cách ó là con ngữ đ ườ ại b n Làm sao b n có th tìm ra nó, tìm ra ạ ể

chính mình khi không tr i qua nh ng hoàn c nh c th trong cu c s ng?ả ữ ả ụ ể ộ ố

Người th y v ầ ĩ đại

Tr i nghi m s là th y d y t t nh t cho b n trong cu c ả ệ ẽ ầ ạ ố ấ ạ ộ đời mà không b t c ngấ ứ ười th y ầ

nào khác có th d y t t h n Kinh nghi m t âu ra n u không t tr i nghi m?ể ạ ố ơ ệ ừ đ ế ừ ả ệ

Chúng ta đương nhiên có th h c h i t nh ng kinh nghi m c a ngể ọ ỏ ừ ữ ệ ủ ười khác, nh ng thôiư

nào, ch ng m y ai ch u h c t bài h c c a ngẳ ấ ị ọ ừ ọ ủ ười khác c ả

Tôi có r t nhi u ví d th c t ch ng minh nh n nh này, m t trong s chúng là khi các ấ ề ụ ự ế ứ ậ đị ộ ố

b n tôi ạ đến h i kinh nghi m m shop th i trang ho c quán cafe.ỏ ệ ở ờ ặ

ng nhiên tôi luôn ch h m i i u, k c nh ng kinh nghi m au th ng c a mình,

Đươ ỉ ọ ọ đ ề ể ả ữ ệ đ ươ ủ

nh ng r i sao? H à và r i sau ó h l nó i và m c nh ng l i i chang tôi ã c nh ư ồ ọ ờ ồ đ ọ ờ đ ắ ữ ỗ đ ả

báo

Nhi u ề đến m c tôi ch ng th y l hay bu n lòng gì n a c Ngứ ẳ ấ ạ ồ ữ ả ười ta th c s ch h c ự ự ỉ ọ

c t chính tr i nghi m c a b n thân

đượ ừ ả ệ ủ ả

M t ngộ ười m i b t ớ ắ đầu kinh doanh s không th bi t t i sao v n d phòng l i quan ẽ ể ế ạ ố ự ạ

tr ng M t ngọ ộ ười không bao gi ờ đọc sách s ch ng hi u n i t i sao ngẽ ẳ ể ổ ạ ười ta ph i ả đọc sách

M t ngộ ười ch a i du l ch b i bao gi s không bi t t i sao ngư đ ị ụ ờ ẽ ế ạ ười ta ph i mang theo ả

mình th này th n nh vài viên thu c tây, chai nứ ứ ọ ư ố ướ ọc l c hay ít đồ ă n khô…

Th t s là nh th , b n ch có th h c h i ậ ự ư ế ạ ỉ ể ọ ỏ được nhi u khi và ch khi chính b n ph i tr i ể ỉ ạ ả ả

nghi m cu c s ng trong t ng hoàn c nh x y ệ ộ ố ừ ả ả đến mà thôi

Tr i nghi m ả ệ đơn gi n là hãy nhào ra ngoài ả đời, nhào vào cu c s ng, không s th ộ ố ợ ử

nh ng i u m i l , nh ng th thách và c h i v i tâm th c a ngữ đ ề ớ ạ ữ ử ơ ộ ớ ế ủ ườ ọi h c h i m i th , ỏ ọ ứ

nh ng c ng ư ũ đừng quên ước ch ng trừ ước nh ng gì b n có th m t, hay cái giá b n ph iữ ạ ể ấ ạ ả

tr ả để có nh ng tr i nghi m ó.ữ ả ệ đ

Tham gia m t t ch c a c p, ó là tr i nghi m Làm thêm gia s , ph c v , l tân… ó ộ ổ ứ đ ấ đ ả ệ ư ụ ụ ễ đ

là tr i nghi m Tham gia m t câu l c b , nh ng ho t ả ệ ộ ạ ộ ữ ạ động xã h i, th s c kinh doanh ộ ử ứ

b t kì l nh v c nào, ó là tr i nghi m.ấ ĩ ự đ ả ệ

Th h c nh ng i u m i, làm quen b n bè m i… ó là tr i nghi m i ây i ó, i ử ọ ữ đ ề ớ ạ ớ đ ả ệ Đ đ đ đ đ

phượ đt, i du l ch b i… i chính là ki u tr i nghi m m nh m nh t.ị ụ đ ể ả ệ ạ ẽ ấ

Làm nh ng vi c mình ch a làm bao gi , ó là tr i nghi mữ ệ ư ờ đ ả ệ

Trên th gi i ã t ng có m t cu c kh o sát v nh ng i u ngế ớ đ ừ ộ ộ ả ề ữ đ ề ười ta thường nu i ti c ố ế

trước khi ch t.ế

Và m t trong s nh ng i u ngộ ố ữ đ ề ười ta nu i ti c nh t, ó là m i ngố ế ấ đ ọ ườ ế ằi ti c r ng mình ã đ

s ng quá an toàn, ã không tr i nghi m nhi u h n, tr i nghi m nhi u h n n a.ố đ ả ệ ề ơ ả ệ ề ơ ữ

Còn ti c h n khi chúng ta, nh ng ngế ơ ữ ười còn s ng, bi t ố ế đượ đ ề đc i u ó nh ng l i c th ư ạ ứ ế

cho qua, c th ti p t c s ng m t cu c s ng an toàn, bình l ng, c th s ng h t ki p ứ ế ế ụ ố ộ ộ ố ặ ứ ế ố ế ế

ngườ ồi r i sau cùng nhìn l i l i ạ ạ ước gì, l i giá nh l i h i ti c.ạ ư ạ ố ế

Ta không th ánh m t nh ng gì ta t ng t n hể đ ấ ữ ừ ậ ưởng T t c nh ng gì ta yêu sâu s c tr ấ ả ữ ắ ở

thành m t ph n trong ta.ộ ầ

– Helen Keller

Món quà vô giá

Ti n là có giá, con ngề ười hi n t i luôn dùng ti n ệ ạ ề để đị nh giá m i th Th i gian, xét v ọ ứ ờ ề

m t nào ó, c ng có giá, ngặ đ ũ ười ta có th b ti n ra mua th i gian c a b n.ể ỏ ề ờ ủ ạ

Chúng ta hay nói s c kh e là vô giá, nh ng rõ ràng ngứ ỏ ư ười nhi u ti n có i u ki n v n cóề ề đ ề ệ ẫ

th mua ể được nh ng d ch v ch m sóc s c kh e t t h n, kéo dài h n th i gian s ng ữ ị ụ ă ứ ỏ ố ơ ơ ờ ố

trên đời

Còn tr i nghi m ? Không m t ai có th tr b t c gì ả ệ ư ộ ể ả ấ ứ để mua tr i nghi m c a b n c ả ệ ủ ạ ả

Tr i nghi m c a b n là c a b n, c a riêng b n, nó v nh vi n không bao gi thu c v ai ả ệ ủ ạ ủ ạ ủ ạ ĩ ễ ờ ộ ề

n a c ữ ả

Nó không th b m t i, không th b cể ị ấ đ ể ị ướp, không th mua bán ể được, nó là v nh vi n và ĩ ễ

thu c v duy nh t ngộ ề ấ ườ ải tr i qua nó

ó chính là i m c bi t c a vi c tr i nghi m Ch qua tr i nghi m, ng i ta m i trân

Đ đ ể đặ ệ ủ ệ ả ệ ỉ ả ệ ườ ớ

tr ng nh ng au thọ ữ đ ương và nh c v nó v i lòng t hào tha thi t.ắ ề ớ ự ế

Ch qua nh ng tr i nghi m, con ngỉ ữ ả ệ ười ta m i l n d n lên, tâm trí r ng m ón chào m iớ ớ ầ ộ ở đ ọ

i u x y n trong i

đ ề ả đế đờ

Ch qua nh ng tr i nghi m ta m i nh ngh a ỉ ữ ả ệ ớ đị ĩ được b n thân m t cách chính xác, sâu ả ộ

s c và rõ nét.ắ

Ch qua nh ng tr i nghi m, ta m i s ng ỉ ữ ả ệ ớ ố được nhi u h n, ta s h n ề ơ ẽ ơ được nhi u ngề ười

vì chính i u ó, ta tr i nghi m nhi u h n, ta yêu cu c s ng h n, hi u v nó và r t đ ề đ ả ệ ề ơ ộ ố ơ ể ề ấ

nhi u khi s khi n nh ng ngề ẽ ế ữ ười khác ghen t ỵ

Ng p tràn c h iậ ơ ộ

M i khi tr i qua m t i u gì m i m , ỗ ả ộ đ ề ớ ẻ đến m t n i m i, làm quen nh ng ngộ ơ ở ớ ữ ườ ại b n

m i… ch c ch n b n s n y ra vô vàn ý tớ ắ ắ ạ ẽ ả ưởng hay ho cho cu c ộ đời sau này

Nh ng ý tữ ưởng kinh doanh thành công ôi khi c ng ch b t đ ũ ỉ ắ đầ ừu t nh ng tr i nghi m ữ ả ệ

th c t M t ngự ế ộ ườ đi i làm thêm ch ng m y ch c h c ẳ ấ ố ọ đủ ngh và ra m c a hàng riêng.ề ở ử

M t ngộ ườ đi i du l ch vì quá nghi n món này món n mà cho ra ị ề ọ đời nh ng quán n a ữ ă đị

phương trên nh ng vùng ữ đất khác

M t l n tr i nghi m làm ngộ ầ ả ệ ười lãnh đạo m t nhóm thuy t trình có th khi n ai ó nh n raộ ế ể ế đ ậ

tài n ng lãnh ă đạo c a mình.ủ

Vi c g p g nh ng ngệ ặ ỡ ữ ườ ại b n trên đường tr i nghi m giúp ta hình thành m t m ng lả ệ ộ ạ ưới

nh ng ngữ ườ ại b n ít g p nh ng r t thân…ặ ư ấ

Càng tr i nghi m nhi u bao nhiêu b n l i càng thu lả ệ ề ạ ạ ượ đượm c nhi u ý tề ưởng và c h i ơ ộ

b y nhiêu ấ để phát tri n cu c ể ộ đời riêng c a mình.ủ

Tr i nghi m làm nên con ngả ệ ười, tr i nghi m làm nên cu c ả ệ ộ đời

Trên th gi i ã t ng có m t cu c kh o sát v nh ng i u ngế ớ đ ừ ộ ộ ả ề ữ đ ề ười ta thường nu i ti c ố ế

trước khi ch t.ế

Và m t trong s nh ng i u ngộ ố ữ đ ề ười ta nu i ti c nh t, ó là m i ngố ế ấ đ ọ ườ ế ằi ti c r ng mình ã đ

s ng quá an toàn, ã không tr i nghi m nhi u h n, tr i nghi m nhi u h n n a.ố đ ả ệ ề ơ ả ệ ề ơ ữ

Còn ti c h n khi chúng ta, nh ng ngế ơ ữ ười còn s ng, bi t ố ế đượ đ ề đc i u ó nh ng l i c th ư ạ ứ ế

cho qua, c th ti p t c s ng m t cu c s ng an toàn, bình l ng, c th s ng h t ki p ứ ế ế ụ ố ộ ộ ố ặ ứ ế ố ế ế

ngườ ồi r i sau cùng nhìn l i l i ạ ạ ước gì, l i giá nh l i h i ti c.ạ ư ạ ố ế

Chúng ta thường được nghe nh ng l i kêu g i nh “hãy khác bi t, hãy s ng h t mình, ữ ờ ọ ư ệ ố ế

s ng là không ch ố ờ đợi, hãy c d i kh …” nh ng áp d ng c th nh ng l i khuyên ó ứ ạ ờ ư ụ ụ ể ữ ờ đ

nh th nào thì dư ế ường nh l i ch ng m y ai bi t và c ng th t khó kh n vô cùng.ư ạ ẳ ấ ế ũ ậ ă

Tôi là m t k l m i u và l m l i, nhìn ộ ẻ ắ đ ề ắ ờ độ dài các bài vi t c a tôi thì bi t.ế ủ ế

Tôi khuyên m i ngọ ườ đủ ứ đủ ệi th , vi c, tôi làm m i cách, dùng m i l i ọ ọ ờ để khi n m i ế ọ

người làm nh ng gì tôi ã làm: vi t s tay, ữ đ ế ổ đặt m c tiêu, lên k ho ch, ki m soát c m ụ ế ạ ể ả

xúc, t o thói quen tích c c, quan tâm m i ngạ ự ọ ườ đọi, c sách, t p th d c th thao, b t ậ ể ụ ể ớ

mua s m và th m chí là t ng quà mi n phí, vi t th tay cho nhau n a.ắ ậ ặ ễ ế ư ữ

C ng ch ng hi u t i sao tôi l i bao ũ ẳ ể ạ ạ đồng th , nhi u ngế ề ườ ẽi s cho r ng sao ph i i ằ ả đ

khuyên m i ngọ ười làm v y làm gì, s ng t t thì c s ng t t i, ai c ng có cu c ậ ố ố ứ ố ố đ ũ ộ đời riêng

c n ph i lo, âu ai gi ng ai âu mà ph i khuyên, khuyên r i c ng ch ng m y ai làm theoầ ả đ ố đ ả ồ ũ ẳ ấ

thì khuyên làm gì…

, ngh c ng úng, tôi c ng không ch c có ai làm theo nh ng i u tôi nói không, có ai

Ờ ĩ ũ đ ũ ắ ữ đ ề

vì đọc nh ng l i vi t ó mà mu n thay ữ ờ ế đ ố đổi, mà t giác thay ự đổi, mà hành động không

Tôi không bi t, nh ng có m t i u tôi bi t ch c ch n, nh ng l i khuyên c a tôi là không ế ư ộ đ ề ế ắ ắ ữ ờ ủ

vô ngh a, không giáo i u.ĩ đ ề

Tôi không vi t suông, vi t láo, tôi ch vi t nh ng gì mình tr i nghi m, nh ng gì mình ã ế ế ỉ ế ữ ả ệ ữ đ

làm, ã th c hành và th y hi u qu , th y tác d ng tích c c thì m i khuyên.đ ự ấ ệ ả ấ ụ ự ớ

Và nh t là, ó là nh ng vi c h t s c bình thấ đ ữ ệ ế ứ ường, h t s c nh bé mà ai c ng có th làmế ứ ỏ ũ ể

c c Nh ng vi c nh nh ng giá tr thì r t to

đượ ả ữ ệ ỏ ư ị ấ

N u nh có m t i u khi n tôi t hào vào cu c s ng c a mình, ó nh t nh là tôi khôngế ư ộ đ ề ế ự ộ ố ủ đ ấ đị

s ch t Tôi không thích ch t, nh ng tôi c ng không s nó.ợ ế ế ư ũ ợ

Tôi không mu n ch t vì tôi còn quá nhi u d nh và k ho ch mu n th c hi n Vì tôi ố ế ề ự đị ế ạ ố ự ệ

nh n ra cu c ậ ộ đời th t quá ậ đẹ ươp t i, quá thú v và lôi cu n.ị ố

Vì còn quá nhi u th tôi ch a ề ứ ư được tr i qua, ch a ả ư được khám phá nên n u vì lý do gì ế

ó mà ch t i, h n tôi s ti c l m Nh ng mà tôi l i không s ch t chút nào? T i sao?

đ ế đ ẳ ẽ ế ắ ư ạ ợ ế ạ

T i vì tôi hài lòng v i cu c s ng hi n t i, v i nh ng gì mình ã làm và ang làm.ạ ớ ộ ố ệ ạ ớ ữ đ đ

Dù nhi u chuy n không nh ý mu n, dù ôi khi cu c s ng này làm tôi phát iên, nh ng ề ệ ư ố đ ộ ố đ ư

tôi v n không h i h n nh ng tháng ngày ã s ng trên ẫ ố ậ ữ đ ố đời

Nên hôm nay, tôi l i m o mu i xin ạ ạ ộ đượ đưc a ra m t l i khuyên n a, m t l i khuyên mà ộ ờ ữ ộ ờ

tôi ã dùng nh ng n m tháng qua đ ữ ă để ự th c hành và ch ng minh.ứ

M t l i khuyên có th giúp b n c ng nh tôi, s không h i h n, s không ti c nu i và ộ ờ ể ạ ũ ư ẽ ố ậ ẽ ế ố

nh t là s không s ch t n a, không s lúc v nhà l i n m m t ch ao ấ ẽ ợ ế ữ ợ ề ạ ằ ộ ỗ ước giá nh ư

M t l i khuyên ng n g n thôi: S ng, hãy tr i nghi m, tr i nghi m nhi u h n, nhi u h n ộ ờ ắ ọ ố ả ệ ả ệ ề ơ ề ơ

n a…ữ

B n ã ạ đ đọc bài “ Th gi i khác r t tuy t th i sinh viên ” r i ch ế ớ ấ ệ ờ ồ ứ

Trong ó tôi có nói rõ r ng mình không ph i m t sinh viên gi i, càng không thích môi đ ằ ả ộ ỏ

trường đạ ọi h c chút nào, nh ng ư để đ ánh đổ ấ ứi b t c gì để ấ l y kho ng th i gian làm sinh ả ờ

viên, tôi s không ẽ đổi