1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

CT sọ não qua các lớp cắt

31 1,4K 2

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 31
Dung lượng 1,58 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Sử dụng thuốc cản quang đường tĩnh mạch thường không sử dụng, nhưng có thể hữu ích cho việc đánh giá của các khối u, nhiễm trùng não, và trong một số trường hợp cho việc đánh giá bệnh nh

Trang 1

CT sọ não qua các lớp cắt

Mục tiêu bài giảng:

•- Biết được các kỹ thuật phổ biến sử dụng để thực hiện một nghiên cứu CT đầu

- Biết giải phẫu sọ não và hệ thần kinh bình thường

- Xác định một gãy xương hộp sọ, máu ngoài não và trong nội sọ trên CT

- Hiểu được vai trò của nghiên cứu hình ảnh chụp X-quang trong chẩn đoán và quản lý bệnh nhân đột quỵ

- Biết sự xuất hiện của cả hai xuất huyết và đột quỵ do thiếu máu cục bộ trên CT

- Biết hình ảnh X quang và sinh bệnh học của bệnh Alzheimer, bệnh Parkinson, bệnh

Huntington, và bệnh Pick

- Xác định thêm viêm mủ và áp xe não trên CT

Kỹ thuật

Trang 2

Để thực hiện một CT sọ não, bệnh nhân được đặt trên bàn CT trong một tư thế nằm ngửa và ống quay xung quanh bệnh nhân trong giàn Để ngăn chặn bức xạ không cần thiết của hốc mắt và đặcbiệt là thủy tinh thể, CT sọ được thực hiện nghiêng về một bên song song với đáy sọ Độ dày lát cắt có thể khác nhau, nhưng nói chung, đó là từ 5 đến 10 mm cho một CT sọ não thông thường

Sử dụng thuốc cản quang đường tĩnh mạch thường không sử dụng, nhưng có thể hữu ích cho việc đánh giá của các khối u, nhiễm trùng não, và trong một số trường hợp cho việc đánh giá bệnh nhân đột quỵ

Điều gì sau đây là không đúng sự thật liên quan đến quá trình thực hiện CT đầu?

- CT sọ não được thực hiện ở một góc độ song song đáy hộp sọ

- Độ dày lát cắt thông thường là từ 5 đến 10 mm

- Thuốc tương phản tĩnh mạch thường được sử dụng

- Bệnh nhân được đặt trong một tư thế nằm ngửa trên bàn

Giải phẫu

Giải phẫu sọ não cắt ngang là rất quan trọng cần biết trước khi phân tích một CT sọ não Một khicấu trúc bình thường được xác định, bất thường có thể được phát hiện và chẩn đoán có thể thực hiện được Đối xứng là một khái niệm quan trọng trong giải phẫu và hầu như luôn luôn hiện diệntrong một CT đầu bình thường trừ khi bệnh nhân không đúng tư thế Chúng tôi sẽ trình bày một

số phần CT đại diện với một MRI dọc tương ứng cho thấy mức độ của lát cắt CT để bạn có thể kiểm tra Điều này sẽ được theo sau bởi một phần bài kiểm tra này sẽ cho phép bạn thực hành xác định cơ cấu trên CT đầu Hãy chắc chắn rằng bạn có thể xác định mỗi cấu trúc

Giải phẫu bình thường

• A Ổ mắt B Xoang bướm C Thuỳ thái dương D Ống tai ngoài E Không bào xương chũm

F Bán cầu Tiểu não

Trang 3

A Thùy trán (Frontal Lobe) B Xương trán ( mặt tiền của phần hốc mắt )

C Mảnh vuông xương bướm D Động mạch thân nền

E Thùy thái dương (Temporal Lobe)

F Khí bào xương chũm G Bán cầu tiểu não

A Thùy trán B Rãnh Sylvian C Thùy thái dương

D Bể trên yên E Não giữa F Não thất IV (Fourth Ventricle)

G Bán cầu tiểu não

•A Liềm não (Falx cerebri) B thùy trán C Sừng trán não thất bên

•D Não thất III E Não thất IV F Tiểu não

Trang 4

• A sứng trán não thất bên B Đầu nhân đuôi C Chi trước của bao trongD Vỏ nhân bèo và cầu nhạt E Chi sau của bao trongF Não thất

III G Não thất IV H Thùy giữa tiểu não I Thùy chẩm

• A Gối của thể chai B Sừng trán não thất bên C Bao trong (Internal Capsule)

•D Đồi thị (Thalamus) E Tuyến tùng (Pineal Gland)

•F ĐÁm rối mạch mạc •G Xoang dọc

•A Liềm não B Thùy trán C Thân não thất bên D Dải của thể chai

•E Thùy đỉnh F Thùy chẩm G Xoang dọc trên

Trang 5

• A Liềm não •B Nếp não •C Cuộn não (Gyrus)

Gãy xương thẳng của xương đỉnh phải

Xuất huyết dưới nhện

Một xuất huyết dưới nhện xảy ra với chấn thương của các động mạch nhỏ hoặc tĩnh mạch trên bề

Trang 6

mặt của não Mạch bị rách chảy máu vào khoang giữa màng mềm và màng nhện Nguyên nhân phổ biến nhất của xuất huyết dưới nhện là chấn thương Trong trường hợp không có chấn thươngđáng kể, nguyên nhân phổ biến nhất của xuất huyết dưới nhện là sự vỡ của một chứng phình động mạch não Khi chấn thương, xuất huyết dưới nhện xảy ra phổ biến nhất trong tính lồi năo hoặc gần năo khác bị thương ( tức là tiếp giáp với một đụng dập năo ) Nếu có một số lượng lớn các xuất huyết dưới nhện, đặc biệt là ở các bể chứa nước đáy, các bác sĩ nên cân nhắc một chứngphình động mạch vỡ dẫn đến các chấn thương tiếp theo Chụp động mạch não có thể cần thiết để đánh giá thêm Trên CT, xuất huyết dưới nhện xuất hiện mật độ cao là trọng tâm trong rãnh và khe nứt hoặc tuyến tính tăng tỷ trọng trong rãnh não Một lần nữa, vị trí thường gặp nhất sau chấn thương xuất huyết dưới nhện là trên lồi não.Đây có thể là dấu hiệu duy nhất của chấn thương não.

Tụ máu dưới màng cứng cấp tính

Trang 7

Mật độ cao, tụ máu hình lưỡi liềm (đầu mũi tên)

phủ lên bán cầu não phải

Trang 8

Các khu vực giảm tỷ trọng (mũi tên) trong mật độ cao

tụ máu (đầu mũi tên) có thể chỉ ra chảy

Tụ máu dưới màng cứng bán cấp

Trang 9

Tụ máu dưới màng cứng bán cấp (đầu mũi tên) Lưu ý sựu đè nén của chất xám và trắng ở bán cầu não trái.

Tụ máu dưới màng cứng mãn tính

Trang 10

Tụ máu ngoài màng cứng

Trang 11

Hai mặt lồi (lenticellular) tụ máu ngoài màng cứng (đầu mũi tên), sâu đến gãy xương hộp sọ vùng đỉnh (mũi tên).

Đụng dập não

Đụng dập não là chấn thương trong nội sọ phổ biến nhất Trên CT, đụng dập não xuất hiện như là một khu vực giảm tỷ trọng được xác định pha trộn với các ổ của xuất huyết (tăng tỷ trọng) Kèm theo xuất huyết dưới nhện là phổ biến Sau 24-48 giờ, chuyển đổi xuất huyết hoặc xuất huyết xuất huyết kết dính thành một khối máu tụ được tạo thành hình tròn là phổ biến

Nhiều ổ mật độ cao tương ứng với xuất huyết (mũi tên) trong một khu vực có mật độ thấp (mũi tên) ở thùy trán trái do đụng dập não.

Xuất huyết não thất

Chấn thương xuất huyết não thất có liên quan đến chấn thương sợi trục lan tỏa, vùng sâu, tổn thương chất xám, và thân não đụng dập Một xuất huyết não thất bị cô lập có thể là do vỡ tĩnh mạch dưới màng não thất

Trang 12

Xuất huyết não thất (mũi tên) được tìm thấy trong một bệnh nhân chấn thương Lưu ý là xuất huyết dưới nhện trong rãnh trong khoang

dưới nhện (đầu mũi tên).

Phân nhóm đột quỵ

Đột quỵ được phân thành hai loại chính - xuất huyết và thiếu máu cục bộ Đột quỵ xuất huyết là

do vỡ các mạch máu não là nguyên nhân gây chảy máu hoặc xung quanh não Chiếm đột quỵ xuất huyết chiếm 16% các ca đột quỵ Một đột quỵ thiếu máu cục bộ là do tắc nghẽn dòng máu trong mạch máu não lớn, thường là do một cục máu đông Đột quỵ do thiếu máu cục bộ chiếm khoảng 84% các ca đột quỵ Đột quỵ thiếu máu cục bộ được chia nhỏ dựa trên nguyên nhân của chúng thành các loại khác nhau bao gồm đột quỵ huyết khối, tắc mạch đột quỵ, đột quỵ và nhồi máu lỗ khuyết

Đột quỵ xuất huyết

Chiếm chiếm 16% các ca đột quỵ Có hai loại chính của đột quỵ xuất huyết Xuất huyết nội sọ là phổ biến nhất, chiếm 10% các ca đột quỵ Xuất huyết dưới nhện do vỡ phình mạch não, chiếm 6% tổng thể đột quỵ

Trang 13

Xuất huyết trong não

Nguyên nhân phổ biến nhất của không chấn thương tụ máu nội sọ là xuất huyết tăng huyết áp Các nguyên nhân khác bao gồm tinh bột mạch máu, một dị tật mạch máu bị vỡ, rối loạn đông máu, xuất huyết thành một khối u, nhồi máu tĩnh mạch, và lạm dụng ma túy

Trang 14

Xuất huyết đồi thị (mũi tên) mở rộng vào não thất bên trái (mũi tên).

Xuất huyết tăng huyết áp

Xuất huyết tăng huyết áp chiếm khoảng 70-90% của xuất huyết nội sọ chính không bị chấn thương Nó thường do các bệnh lý mạch máu liên quan đến sâu xa động mạch của não Xuất huyết tăng huyết áp có một sự ưa thích cho các cấu trúc sâu bao gồm đồi thị, cầu não, tiểu não,

và hạch nền, đặc biệt là nhân bèo và bao ngoài Vì vậy, nó thường xuất hiện như một xuất huyết mật độ cao trong khu vực của các hạch nền Máu có thể mở rộng vào hệ thống não thất Mở rộngnão thất của tụ máu có liên quan với tiên lượng xấu

Trang 15

Rối loạn đông máu liên quan trong não xuất huyết

Rối loạn đông máu liên quan đến xuất huyết nội sọ có thể là do các loại thuốc như coumadin hoặc bất thường về hệ thống như giảm tiểu cầu Trên hình ảnh, xuất huyết này thường có sự xuất hiện không đồng nhất do máu vón cục không đầy đủ Mức chất lỏng trong máu tụ cho thấy rối loạn đông máu như

là một cơ chế cơ bản.

Trang 16

mức chất lỏng bên trong khối máu tụ (mũi tên)

Xuất huyết Do dị dạng động tĩnh mạch

Một dị dạng động tĩnh mạch cơ bản (AVM) có thể hoặc không thể được nhìn thấy trên CT scan Tuy nhiên, mạch máu nổi bật tiếp giáp với tụ máu dị dạng động tĩnh mạch cho thấy một tiềm ẩn Ngoài ra, một số dị dạng động tĩnh mạch có những vùng loạn sản của vôi hóa và có thể hiển thị dưới dạng rắn tăng cường cấu trúc sau khi tiêm tương phản.

CT bên trái cho thấy xuất huyết (mũi tên) do AVM (đầu mũi tên) Các ảnh chụp mạch bên phải cho thấy các rối của mạch máu (đầu mũi

tên) của AVM Tổn thương này sẽ được xem xét để điều trị nút mạch.

Xuất huyết dưới nhện

•Trong trường hợp không chấn thương, nguyên nhân phổ biến nhất của xuất huyết dưới nhện là

Trang 17

một chứng phình động mạch não bị vỡ Chứng phình động mạch não có xu hướng xảy ra ở các điểm chi nhánh của các mạch nội sọ và do đó thường xuyên nằm xung quanh các mối Willis Vị trí phình mạch thường gặp bao gồm các trước và sau giao động mạch, phân nhánh động mạch não giữa và mũi của động mạch thân nền Xuất huyết dưới nhện thường trình bày như là "đau đầu tồi tệ nhất của cuộc sống" cho bệnh nhân Phát hiện một xuất huyết dưới nhện là rất quan trọng vì tỷ lệ rehemorrhage của chứng phình động mạch vỡ cao và rehemorrhage thường gây tử vong

CT hiện là phương thức hình ảnh của sự lựa chọn vì độ nhạy cao để phát hiện xuất huyết dưới màng nhện CT là nhạy cảm nhất đối với xuất huyết dưới nhện cấp Sau một thời gian ngày đến vài tuần CT trở nên ít nhạy cảm như máu và hấp thụ từ dịch não tủy Nếu có một dấu hiệu lâm sàng mạnh mẽ, LP có thể được bảo hành mặc dù CT tiêu cực vì chảy máu nhỏ có thể unapparent trên hình ảnh

Trên CT, một xuất huyết dưới nhện xuất hiện mật độ cao trong rãnh và bể chứa nước Các vùng đảo và đáy bể nên được xem xét cẩn thận các dấu hiệu tinh tế của xuất huyết dưới màng nhện Xuất huyết dưới nhện có thể có liên quan đến xuất huyết não thất và não úng thủy

Mật độ cao trong máu lấp đầy các bể chứa dịch não tủy (đầu mũi tên) ở bệnh nhân này có xuất huyết từ động mạch não giữa trái Lưu ý

phình động mạch não giữa (mũi tên).

Đột quỵ thiếu máu cục bộ

Đột quỵ thiếu máu cục bộ là do huyết khối, tắc mạch huyết khối và nhồi máu lỗ khuyết Một cơn đột quỵ huyết khối xảy ra khi một cục máu đông hình tại chỗ trong một động mạch não và ngăn chặn hoặc làm giảm dòng chảy của máu qua động mạch Điều này có thể là do sự hẹp cơ bản, vỡ một mảng xơ vữa động mạch, xuất huyết bên trong các bức tường của các mạch máu, hoặc tình

Trang 18

trạng tăng đông bên dưới Điều này có thể được bắt đầu bằng một cuộc tấn công thiếu máu cục

bộ thoáng qua và thường xảy ra vào ban đêm hoặc vào buổi sáng khi huyết áp thấp Chiếm đột quỵ thiếu máu huyết khối cho 53% các ca đột quỵ

Một đột quỵ tắc mạch xảy ra khi một cục máu đông tách ra chảy vào và ngăn chặn một động mạch não Các cục máu đông tách ra thường bắt nguồn từ trái tim hay từ các bức tường của các mạch lớn như động mạch cảnh Rung tâm nhĩ cũng là một nguyên nhân phổ biến Chiếm đột quỵtắc mạch cho 30% các ca đột quỵ

Một nhồi máu lỗ khuyết xảy ra khi các bức tường của động mạch nhỏ dày lên và gây ra tắc nghẽn của động mạch Những thường liên quan đến các mạch máu nhỏ đục của não và dẫn đến những tổn thương nhỏ hơn 1,5 cm trong kích thước

Hypoperfusion nhồi máu xảy ra trong hai trường hợp Thiếu oxy toàn cầu có thể xảy ra do suy tim hoặc hô hấp và là một thách thức thiếu máu cục bộ não Mô hạ lưu từ một hẹp gần nghiêm trọng của một động mạch não có thể trải qua một hypoperfusion nhồi máu cục bộ Lỗ khuyết và hypoperfusion đột quỵ, chiếm 1% còn lại của đột quỵ loại thiếu máu cục bộ

Trang 19

Nhân bèo mờ mịt là do gây độc tế bào phù nề trong hạch nền Dấu hiệu này cho thấy tắc động mạch não giữa gần, mà kết quả trong lưu lượng hạn chế động mạch nhân đậu - thể vân Nhân bèo mờ mịt có thể được nhìn thấy sớm nhất là một giờ mới bắt đầu đột quỵ.

Giảm tỷ trọng trong bán cầu não trái (mũi tên) liên quan đến đuôi hạt nhân và hạt nhân đậu (nhân vỏ hến và cầu nhạt).

Dấu hiệu băng đảo

Dấu hiệu băng đảo là sự mất giới hạn chất xám-trắng bên cạnh của thùy đảo Khu vực này được cung cấp bởi phân khúc đảo của động mạch não giữa và đặc biệt dễ bị thiếu máu cục bộ bởi vì nó

là khu vực xa nhất từ một trong hai phía trước hoặc sau bên Dấu hiệu băng đảo có thể chỉ liên quan trước hoặc sau thùy đảo

Trang 20

Giảm tỷ trọng lan tỏa và xóa rãnh

•Giảm tỷ trọng lan tỏa và xóa rãnh là dấu hiệu chắc chắn nhất của nhồi máu Nếu dấu hiệu này

có mặt ở hơn 50% vùng cấp máu của động mạch não giữa, trung bình, tỉ lệ tử vong 85%

Trang 21

Bệnh Alzheimer

Bệnh Alzheimer là một tiến bộ, bệnh thoái hóa thần kinh có ảnh hưởng đến> 65% bệnh nhân bị mất trí nhớ được biết đến Theo Hiệp hội Alzheimer, một trong mười người trên 65 tuổi và gần một nửa số người trên 85 tuổi bị bệnh Alzheimer Hiện nay, bệnh Alzheimer ảnh hưởng đến 4 triệu người Mỹ và 30 triệu cá nhân trên toàn thế giới với tỷ lệ từ nữ sang nam giới là 70% Trongvòng năm mươi năm qua số lượng bị ảnh hưởng chỉ riêng tại Mỹ dự kiến sẽ tăng lên 14 triệu USD Dân số này tiêu tốn của nền kinh tế Mỹ trung bình $ 100.000.000.000 mỗi năm chi phí chăm sóc sức khỏe, và 26000000000 $ mỗi năm trong tiền lương bị mất Một cá nhân bị bệnh Alzheimer có thể sống trung bình 8 năm đến bao nhiêu là 20 năm kể từ khi khởi phát ban đầu của triệu chứng Điều trị hiện nay bao gồm việc sử dụng các chất ức chế esterase acetylcholine

và gần đây nhất là N-methyl-D-aspartate (NMDA) chất đối kháng thụ thể Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp bệnh Alzheimer dẫn đến khuyết tật với tổng số tử vong tiếp theo thứ nhiễm trùng, suy dinh dưỡng, hoặc lỗi hệ thống cơ thể

Một nguyên nhân được đề nghị của bệnh Alzheimer phỏng đoán nó là kết quả của quá trình xử lýbất thường của protein amyloid precursor (APP).Glycoprotein này thường được thể hiện ở nồng

độ cao trên bề mặt tế bào thần kinh và được bài tiết ở dạng hòa tan vào không gian ngoại bào sauchia tách bởi secretases Khi một trong những secretases, beta-secretase, được thể hiện quá, một người không hòa tan trong amyloidogenic peptide mảnh được tạo ra Người ta phỏng đoán rằng đoạn này khi tích lũy extracellularly bắt đầu một dòng thác viêm dẫn đến thiệt hại oxy hóa và chết tế bào cuối cùng tế bào thần kinh vỏ não lớn trong khu vực transentorhinal là những loại chủ yếu của tế bào thần kinh mà trải qua sự suy thoái Quá trình này bắt đầu focally trong

fronto / thùy thái dương (chủ yếu là vỏ não entorhinal và khu vực vùng đồi thị) đã thành công bởi các thùy đỉnh và cuối cùng là thùy chẩm Sự mất mát tế bào thần kinh nặng dẫn đến đánh dấu, teo lan tỏa có thể được càng nhiều càng 10-30% tổng khối lượng não

Trang 22

Bệnh Alzheimer - hình ảnh

Bởi vì độ nhạy thấp và độ đặc hiệu để chẩn đoán bệnh Alzheimer, hình ảnh thường không được

sử dụng để loại trừ bệnh Alzheimer mà là để loại trừ các nguyên nhân khác của chứng mất trí Tuy nhiên, trong bối cảnh lâm sàng đúng bệnh Alzheimer xuất hiện X quang như teo não lan tỏa với tâm thất bên mở rộng và mở rộng rãnh trên CT Mở lớp mỏng (dày 3 mm) coronal T1W MR,trung gian teo thùy thái dương chủ yếu trong hạch hạnh nhân, vùng hippocampus, và nếp cuộn parahippocampal có thể được trực quan rõ ràng Bằng cách sử dụng các phép đo thể tích MR, sự hình thành vùng đồi thị có thể được định lượng cho thấy teo đầu mối Ngoài ra, sừng thời gian,

bể chứa nước supracellar, và Sylvian vết nứt có thể biểu hiện đối xứng tâm hoặc mở rộng không đối xứng

MRI đã được lựa chọn cho những hình ảnh trên vì nó có khả năng hiển thị chi tiết hơn trong bệnh Alzheimer

Các hình ảnh bên trái là một lớp mỏng coronal T1W MRI của một cá nhân bị bệnh Alzheimer Các mũi tên chỉ tiêu, teo assymetric của đúng thùy thái dương giữa

Ngoài ra có thể nhìn thấy bên trái là tâm thất bên thứ ba và giãn nở có thể do khuếch tán teo Hình ảnh bên phải là một điều khiển phù hợp về tuổi để so sánh

Bệnh Parkinson

Bệnh tự phát Parkinson là một bệnh mãn tính vô hiệu hóa dần dần rơi vào nhóm các hội chứng akinetic cứng nhắc Một hội chứng lâm sàng, bệnh Parkinson là bằng chứng lâm sàng của bộ ba của nó chậm vận động và hypokinesia, run nghỉ ngơi, và tăng tonicity các cơ bắp tự nguyện và mất phản xạ tư thế Bệnh Parkinson ước tính ảnh hưởng từ 500.000 và 1,2 triệu cá nhân tại Hoa

Kỳ Hiện nay, có khoảng 50.000 trường hợp mới được báo cáo hàng năm Trong số những ngườimới được chẩn đoán mắc bệnh Parkinson vô căn, 15% là dưới 50 tuổi toàn quốc, 1 trong 100 người trên 60 tuổi có bệnh Parkinson chỉ với một ưu thế nam nhẹ Căn cứ vào chi phí trực tiếp vàgián tiếp cho xã hội hàng năm $ 25,000 cho mỗi bệnh nhân mỗi năm, tổng gánh nặng kinh tế cho

xã hội hàng năm đạt cao khoảng 25 tỷ USD mỗi năm Không có cách chữa cho bệnh Parkinson Điều trị hiện nay bao gồm kháng cholinergic và thuốc dopaminergic Nếu không chữa trị, bệnh Parkinson tiến triển đến suy thoái thẳng thắn của tất cả các chức năng não bộ và tổng số người khuyết tật Do đó, những mất mát của các chức năng có thể dẫn đến tử vong sớm

Ngày đăng: 07/04/2016, 18:15

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Hình ảnh bên trái trước khi tiêm thuốc cản quang cho thấy hình ảnh huyết khối(Mũi tên) xoang tĩnh mạch dọc trên - CT sọ não qua các lớp cắt
nh ảnh bên trái trước khi tiêm thuốc cản quang cho thấy hình ảnh huyết khối(Mũi tên) xoang tĩnh mạch dọc trên (Trang 25)

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

w