LUẬT HÔN NHÂN GIA ĐÌNH

Lý do chọn đề tài Trong những năm gần đây, việc kết hôn với người nước ngoài nói chung vàvới người Đài Loan và Hàn quốc nói riêng đã trở thành hiện tượng không còn làmới mẻ ở nước ta đặc

A PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Trong những năm gần đây, việc kết hôn với người nước ngoài nói chung vàvới người Đài Loan và Hàn quốc nói riêng đã trở thành hiện tượng không còn làmới mẻ ở nước ta đặc biệt là tại một số khu vực như: Hải Phòng, An Giang, CầnThơ,… Hiện tượng này đã trở thành một đề tài nóng bỏng trên các phương tiệntruyền thông đại chúng, báo chí, các diễn đàn… bởi những vấn đề ẩn chứa trongnó

Thời gian gần đây, báo chí trong và ngoài nước đã phanh phui rất nhiều vụxâm hại nghiêm trọng đến thân thể của các cô dâu Việt lấy chồng ngoại quốc Từnhững cô dâu Việt trên đất nước Đài Loan bị sát hại như cô dâu Trần Thị HồngThắm hay trở về Việt Nam trong tình trạng người không ra người như Trần ThịBích My, Cao Thị Hồng Nương… đến những cái chết thương tâm của những côdâu Việt trên đất Hàn như Huỳnh Mai, Kim Đồng chính là những hình ảnh bề nổicủa phận Việt làm dâu nơi đất khách Họ không thể và không có khả năng để chạytrốn khỏi những nguy cơ có thể tổn hại đến sức khỏe, thậm chí là chính mạng sốngcủa mình Tất cả những vấn đề hậu hôn nhân với người nước ngoài đều do các côdâu tự chịu trách nhiệm Nhiều cuộc hôn nhân không những không hạnh phúc mànhững người phụ nữ phải đối mặt với nguy cơ trở thành nô lệ tình dục, bị đe dọa vềnhân phẩm và cả tính mạng

Với nhiều vấn đề như vậy nhưng tại sao tình trạng những phụ nữ Việt Namkết hôn với người nước ngoài chẳng những phổ biến trong thời điểm hiện tại màcòn có xu hướng gia tăng, chưa thể dừng lại?

Từ năm 2006 đến nay khu vực Tây Nam Bộ có 70.000 phụ nữ lấy chồngnước ngoài, nhưng chỉ có gần 16.500 lao động nữ xuất khẩu Con số này được BộLĐ-TB&XH đưa ra tại hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2009 của Ban chỉ đạo TâyNam Bộ về tình hình uất khẩu lao động và phụ nữ lấy chồng nước ngoài Theo đó,

con số xuất khẩu lao động của cả vùng ĐBSCL ít hơn số lao động xuất khẩu củamột tỉnh miền Trung như Thanh Hóa hoặc Hà Tĩnh nhưng số phụ nữ xuất ngoạilấy chồng ở ĐBSCL nhiều gấp 4 lần số phụ nữ đi xuất khẩu lao động (chủ yếu là ởHàn Quốc và Đài Loan).

Theo số liệu khảo sát của Viện Phát triển bền vững vùng Nam Bộ, hiện đã

có khoảng 90 ngàn cô dâu Việt tại Đài Loan - chiếm 70% cô dâu nước ngoài tạiđây Trung bình cứ 80 gia đình Đài Loan thì có 1 cô dâu Việt

Vậy điều gì đã dẫn tới hiện tượng được xem là “nóng bỏng” này hiện nay?

Và để đánh giá một cách tổng quát về vấn đề này, đề tài “Những yếu tố tác động đến việc kết hôn với người nước ngoài của phụ nữ nông thôn” (Nghiên cứu những trường hợp lấy chồng là người Hàn Quốc và Đài Loan) nhằm đi sâu phân tích

những tác động , những nguyên nhân chủ quan và khách quan tác động đến quátrình kết hôn với người nước ngoài của phụ nữ nông thôn Việt Nam để thấy đượcthực trạng tại sao nhiều người phụ nữ nông thôn lấy chồng nước ngoài như vậy.Việc đưa ra bức tranh tổng thể về các nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là mộtviệc hết sức cần thiết để từ đó có những nhận định cụ thể và đúng đắn đối Hiệntượng kết hôn với người nước ngoài của những phụ nữ nông thôn

2 Một số khái niệm được sử dụng

2.1 Kết hôn

Theo điều 8 của Luật hôn nhân và gia đình năm 2000: kết hôn là việc nam

và nữ xác lập quan hệ vợ chồng theo quy định của pháp luật về điều kiện kết hôn

và đăng ký kết hôn

2.2 Hôn nhân

- Điều 8, Luật Hôn nhân và gia đình năm 2000 định nghĩa:

Hôn nhân là quan hệ giữa vợ và chồng sau khi đã kết hôn

- Theo Bách khoa toàn thư mở (Wikipedia):

Hôn nhân một cách chung nhất có thể được xác định như một sự xếp đặt củamỗi một xã hội để điều chỉnh mối quan hệ sinh lý giữa đàn ông và đàn bà Nó làmột hình thức xã hội luôn luôn thay đổi trong suốt quá trình phát triển của mốiquan hệ giữa họ, nhờ đó xã hội xếp đặt và cho phép họ sống chung với nhau, quyđịnh quyền lợi và nghĩa vụ của họ.

Hôn nhân là sự kết hợp của các cá nhân về mặt tình cảm, xã hội, và hoặc tôngiáo một cách hợp pháp Hôn nhân có thể là kết quả của tình yêu Hôn nhân là mộtmối quan hệ cơ bản trong gia đình ở hầu hết xã hội Về mặt xã hội, lễ cưới thường

là sự kiện đánh dấu sự chính thức của hôn nhân Về mặt luật pháp, đó là việc đăng

ký kết hôn

2.3 Nông thôn

- Theo Bách khoa toàn thư mở (Wikipedia): Nông thôn là danh từ để chỉnhững vùng đất trên lãnh thổ, ở đó, người dân sinh sống chủ yếu bằng nôngnghiệp

- Một định nghĩa khác cũng cho rằng: Nông thôn là những vùng dân cư chủyếu sinh sống bằng nông nghiệp và những nghề khác có liên quan trực tiếp hoặcgián tiếp tới sản xuất nông nghiệp

3 Các lý thuyết Xã hội học

3.1 Lý thuyết hành vi

Cơ sở của lý thuyết này dựa trên lý luận về quá trình hình thành phản xạ cóđiều kiện Trong đó, hành vi con người được hiểu là tập hợp của nhiều hành động,việc làm cụ thể, liên kết với nhau một cách hết sức phức tạp và chịu ảnh hưởng bởi

2 nhóm yếu tố:

• Các yếu tố bên trong: Tích cách, di truyền,

• Các yếu tố bên ngoài: Văn hóa, xã hội, kinh tế,

Chính vì thế, để lý giải những nguyên nhân dẫn tới một hành vi cụ thể, tacần tìm hiểu xem cá nhân đó đã chịu tác động từ các yếu tố nào Cụ thể trong đề tài

này, chúng ta sẽ đi tìm hiểu một số nguyên nhân xuất phát từ kinh tế, văn hóa, xãhội ảnh hưởng tới quyết định tiến đến hôn nhân với người nước ngoài (cụ thể làngười Đài Loan và Hàn Quốc) của phụ nữ nông thôn hiện nay, tìm hiểu để đi tớilàm rõ tại sao trong khoảng thời gian gần đây, tỷ lệ phụ nữ nông thôn kết hôn vớingười nước ngoài lại gia tăng một cách đáng kể.

3.2 Lý thuyết chức năng

Các tác giả của thuyết này nhấn mạnh tính liên kết chặt chẽ của các bộ phậncấu thành nên một chỉnh thể mà mỗi bộ phận đều có chức năng nhất định góp phầnbảo đảm sự tồn tại của chỉnh thể đó với tư cách là một cấu trúc tương đối ổn định ,bền vững

Nói cách khác, theo quan điểm của thuyết chức năng, xã hội là một hệ thốnggồm nhiều bộ phận tạo thành có mối liên hệ với nhau và mỗi bộ phận thực hiệnmột hay một số chức năng nhất định để đảm bảo hệ thống xã hội tồn tại phát triển

ổn định Theo đó, mỗi thành viên trong gia đình, xã hội,… phải làm đúng vị trí, vaitrò của mình

Người phụ nữ thường được gán cho những trách nhiệm, bổn phận đối vớiviệc chăm sóc cho gia đình còn người đàn ông tham gia vào guồng máy sản xuất,tạo kinh tế

Văn hóa truyền thống Việt Nam cho rằng phụ nữ nên lấy chồng và lo lắngviệc nhà, chuyện vươn lên trên xã hội nên để người đàn ông thực hiện, tư tưởngnày vẫn còn ngự trị trong xã hội ngày nay, đặc biệt là ở khu vực nông thôn Do đó,như một số ý kiến cũng đã nhận định rằng ở nông thôn, cha mẹ luôn muốn gả congái mình vào một gia đình khá giả, thay vì tìm cách xây dựng cho con gái một thựclực vững chắc để con có thể chọn chồng theo ý muốn Từ đó, đề tài này đi sâu tìmhiểu xem liệu đây có phải là một trong số các yếu tố tác động đến quyết định kếthôn với người nước ngoài của phụ nữ nông thôn hay không

- Giúp cá nhân tiếp thu kinh nghiệm xã hội

- Giúp cá nhân nắm vững các chuẩn mực, giá trị xã hội

- Giúp cho cá nhân tiếp thu những chuẩn mực

- Giúp các cá nhân chuẩn bị đảm nhiệm các vai trò xã hội

Khi nghiên cứu về vấn đề phụ nữ nông thôn kết hôn với người nước ngoài,cách tiếp cận xã hội học về xã hội hóa cho phép chúng ta tìm hiểu những nội dung

về định kiến giới, những chuẩn mực được xã hội quy định cho nữ giới trong giađình (ví dụ như: phải có hiếu với cha mẹ, chịu khó, chịu khổ, lo cho các em, ) từ

đó xét xem quyết định này của họ có chịu ảnh hưởng của những chuẩn mực, giá trị

ấy không và nếu có thì đi phân tích xem hệ giá trị xã hội đã tác động như thế nàođến hành vi ấy

3.3 Lý thuyết sự lựa chọn hợp lý

Tiền đề của lý thuyết này là: con người luôn hành động có chủ đích, có suynghĩ để lựa chọn và sử dụng các nguồn lực một cách duy lý nhằm đạt được kết quảtối đa Con người là chủ thể ra quyết định một cách hợp lý trong điều kiện khanhiếm nguồn lực trên cơ sở xem xét, đánh giá lợi ích kinh tế của từng cách lựa chọn.Theo đó, cá nhân đứng trước mỗi sự lựa chọn luôn có sự cân nhắc giữa được vàmất Cụ thể trong nghiên cứu này, việc áp dụng lý thuyết sự lựa chọn hợp lý chophép tìm hiểu những cái mà phụ nữ nông thôn cho là cái ”được”, họ nghĩ họ sẽ có

những gì khi quyết định kết hôn với người Đài Loan hay Hàn Quốc, họ lựa chọnviệc kết hôn này dựa trên cơ sở gì (tình cảm hay cái gì khác?).

4 Phương pháp nghiên cứu

Sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính, tiến hành phân tích những tài liệu liênquan đến vấn đề này đồng thời tiến hành những phỏng vấn sâu và thảo luận nhóm

I Các yếu tố khách quan

1 Các yếu tố kinh tế, nghèo đói

Các yếu tố kinh tế có xu hướng liên quan đến tất cả các khía cạnh của đờisống con người Xã hội ngày càng phát triển, điều kiện sống của con người ngàycàng được cải thiện và nâng cao Tuy nhiên, để hưởng thụ những điều ấy thì khôngphải ai cũng có thể, nhất là ở trong xã hội mà kinh tế chi phối rất nhiều thứ như xãhội hiện nay Rất nhiều nhà nghiên cứu đã chỉ ra được những mặt trái của nền kinh

tế thị trường, trong đó có vấn đề về khoảng cách giàu nghèo: những người giàu thìcàng giàu lên mà những người nghào thì càng khó có cơ hội vươn lên thoát nghèo.Cho nên ở đây, việc lấy chồng nước ngoài được xem như một biện pháp cải thiệnkinh tế gia đình Đây là một yếu tố rất quan trọng dẫn tới quyết định kết hôn củaphụ nữ nông thôn

Nhiều công trình nghiên cứu việc lấy chồng nước ngoài ở Việt Nam đã chothấy: kinh tế gia đình khó khăn là một trong những nguyên nhân quan trọng dẫnđến điều này Theo khảo sát mới đây của Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Hậu Giang tại

6 xã thuộc huyện Phụng Hiệp, nơi có đông chị em kết hôn với người nước ngoàicho thấy: nhiều chị em kết hôn không xuất phát từ tình yêu mà vì mục đích kinh tế.Cũng tại một huyện khác của tỉnh Hậu Giang, huyện Vị Thủy, UBND xã VĩnhTrung cho biết: hiện toàn xã có 202 phụ nữ lấy chồng Đài Loan, 2 phụ nữ lấychồng Hàn Quốc Các cô gái lấy chồng nước ngoài do hoàn cảnh khó khăn, thấtnghiệp, do ca mẹ ép buộc chiếm tới gần 80%, số còn lại tự lựa chọn kết hôn vớingười nước ngoài nhưng cũng đều xuất phát từ ý muốn đổi đời, muốn có tiền nhiều

để được hưởng cuộc sống giàu sang, sung sướng

Đề tài ”Nguyên nhân của phụ nữ đồng bằng sông Cửu Long kết hôn vớingười Đài Loan” của tác giả Trần Thị Kim Xuyến (Khoa Xã hội học, Đại họcKhoa học xã hội và nhân văn TP.HCM, 2005) khi nghiên cứu các tỉnh được coi là

”điểm nóng” của hiện tượng kết hôn với người Đài Loan ở Đồng bằng sông CửuLong (đó là Cần Thơ, An Giang, Tiền Giang, Hậu Giang và Vĩnh Long) đã chỉ ra:theo sự đánh giá của cha mẹ cô gái kết hôn với người Đài Loan về tình hình mứcsống hộ gia đình của mình so với những người xung quanh, phần lớn gia đình họthuộc loại nghèo (41,1%) hoặc rất nghèo (19,8%) (Bảng 1)

Bảng 1 Mức sống các hộ - gia đình có con gái lấy chồng Đài Loan ở thời điểm

trước khi con gái lấy chồng (tính theo địa bàn khảo sát)

Rấtnghèo

Nghèo Trung

bình

Tươngđối

”Hồi đó, mọi người nói lấy chồng Đài Loan ở xa bị bán, không biết đường về lúc

đó chưa đi làm sao biết Với lại lúc đó hơi nghèo, mình lấy chồng ở đây không giúp cha mẹ được ừ thì nói thật ra là vì tiền, không phải một mình em mà ai cũng vậy Mục đích đi qua Đài Loan là vì muốn có tiền vì trước ba em đi cây, làm chủ

gỗ, chở mối lúa gạo, đường mía rồi đổ nợ, làm ăn thua lỗ, nợ quá nhiều Mẹ làm ruộng thôi, lúc trước làm năm công, thiếu nợ nên bán hết Ngày nào cũng bị đòi

nợ nên quyết định đi Chết ở đâu cũng chết nên không thấy sợ nữa, hơi liều mạng.

Số mình chết ở đâu cũng vậy, thôi kệ, thí đại, thử thời, phải thì làm giàu không phải thì chết chứ có gì đâu nên di thôi Mình lấy chồng là vì để có được tiền, vậy

đó, khổ quá mà” (PVS, nữ, 22 tuổi, xã Tân Lộc – huyện Thốt Nốt, Thành phố Cần

Thơ)

”Nói chung thì chồng tôi nó không già hơn tui lắm, lớn hơn chừng 6 – 7 tuổi thôi

à, nói chung là nó cũng không có xấu gì hết trơn, thấy cũng hợp, như hồi nảy tui nói với chị vậy đó, thằng nào cũng như thằng nấy à, kệ nó, chỉ tổ có tiền thôi à, vì mình lấy chồng Đài Loan là mình cần tiền mà” (PVS, nữ, thị xã Gò Công – tỉnh

Tiền Giang)

Các cuộc thảo luận nhóm đã tranh luận rất sôi nổi và đưa ra nhiều nguyênnhân của việc lấy chồng Đài Loan, nhưng nổi bật hơn cả vẫn là lý do kinh tế giađình Họ cho rằng, nhiều gia đình ở địa phương nghèo từ đời này sang đời khác,nhưng cũng có nhiều người gặp rủi ro nên trở nên nghèo Cái nghèo được thể hiệnnhư: không có ruộng, học vấn thấp, không có việc làm, nợ nần chồng chất Đồngthời, họ cho rằng, lấy chồng Đài Loan có một khoản tiền kha khá sẽ giúp giải quyếtnhiều việc khó khăn trước mắt Nhìn chung, hầu hết các nhóm đều khẳng định rằngkinh tế là nguyên nhân chính yếu nhất trực tiếp dẫn đến hiện trạng lấy chồng Đài

Loan (Trần Thị Kim Xuyến, Nguyên nhân của phụ nữ đồng bằng sông Cửu Long kết hôn với người Đài Loan, Tạp chí Xã hội học số 1 (89) 2005).

”Theo tôi thì tình hình lấy chồng Đài Loan có thể nói là không giảm vì sự phát triển kinh tế - xã hội ở ấp này hổng khéo là tụt hậu Kinh tế chung không ổn thì kéo theo gia đình cũng vậy đó Có lẽ cơ hội thoát nghèo qua con đường gả Đài Loan thì cũng còn rất lớn, không phải là nhỏ Thí dụ, gia đình người ta ngồi tính từ đây đến vài ba năm nữa muốn cất một cái nhà thì cũng không thể cất được, bốn năm chục triệu thì bây giờ hy sinh một đứa để cất cái nhà chứ còn hoàn toàn rất khó

Nó do kinh tế - xã hội” (TLN trung niên, xã Vị Trung, huyện Vị thủy, tỉnh Hậu

Giang)

Thông thường, việc kết hôn là một việc hết sức lớn lao trong cuộc đời mỗicon người Vì vậy, khi đứng trước ngưỡng cửa của hôn nhân, mỗi người đều có

những suy nghĩ thật sự nghiêm túc, xem xét mọi vấn đề vì nó liên quan đến hạnhphúc của cả đời mình Tuy nhiên, khi một cô gái kết hôn với một người nước ngoàithì với nhiều người, họ chỉ coi việc này chẳng khác gì so với việc đi xuất khẩu laođộng Có lẽ vì cả hai việc này đều giống nhau ở mục đích, cùng là đi ”làm kinh tế”.Cho nên, hình thức nào có lợi hơn thì sẽ được mọi người chấp nhận.

”Để tôi nói cho nghe nè, nghề thì không có ha, phải làm nông mà ruộng thì không

có, làm mướn thì bữa có bữa không Có lấy chồng thì chồng cũng nghèo, không nuôi nổi con mình, lấy đâu mà lo cho cha mẹ Mấy đứa có ba cái chữ được một chút muốn đi xuất khẩu lao động gì đó thì phải đóng tiền thế chân đến ba, bốn chục triệu lận, làm sao có mà đóng? Lấy chồng Đài Loan không mất tiền mà còn được tiên nữa, tiền sau đám cưới trước kia nhiều hơn, giờ còn không bao nhiêu nhưng sau này nó gửi hoặc nó mang về” (TLN trung niên, xã Tân Lộc, huyện Thốt

Nốt, Thành phố Cần Thơ)

Nhiều gia đình, nhiều chị em không cần tìm hiểu hoặc không có điều kiệntìm hiểu vị "hôn thê" của mình là người như thế nào, bao nhiêu tuổi, làm nghề gì sẵn sàng kết hôn với những người bị tật nguyền, những người lớn tuổi hơn cả cha

mình, chỉ cần có tiền gửi về cho gia đình là được (Ngọc Thiện, 2005, Lấy chồng nước ngoài - Bi kịch ở “thiên đường”, Tiền Phong).

Trên thực tế, có không hề ít các gia đình có con gái lấy chồng nước ngoàiđều khá giả lên, rất nhiều người đều khẳng định rằng những thay đổi tích cực vềcuộc sống của gia đình những người có con gái kết hôn kiểu này là một điều khôngthể phủ nhận được Điều này phù hợp với những quan sát của tác giả Nguyên Huân

(Báo Nông nghiệp Việt Nam) trong bài viết ”Về nơi nghìn người lấy chồng ngoại”

(2010) khi nói về xã Tú Sơn, huyện Kiến Thụy, thành phố Hải Phòng – nơi đãchứng kiến rất nhiều cuộc hôn nhân giữa những cô gái ở đây với những chú rể HànQuốc hay Đài Loan

” màu đỏ rực của hoa phượng đã được thay thế bằng màu đỏ tươi của những viên gạch tuy-len ốp tường hiển hiện ở hầu hết các căn nhà, con đường, ngõ ngách của huyện miền biển này Trong lòng chúng tôi mừng thầm vì đinh ninh bà con ngư dân nơi đây ăn nên làm ra lắm nên nhà cửa mới lộng lẫy khang trang như vậy.

Song, khi hỏi người dân vùng biển này về cái sự giàu có ấy họ chỉ gượng ghịu cười trả lời qua loa rằng "nhà Uôn, nhà Đài đó" Thấy mặt chúng tôi ngơ ngác, bà bán quán cóc đầu làng không ngần ngại xổ toẹt: “Thì những cái nhà lộng lẫy đó là

do có con gái đi lấy chồng Hàn Quốc, Đài Loan gửi tiền về xây chứ có gì đâu mà phải giấu mới giếm Uôn ở đây là tiền Hàn Quốc còn Đài nghĩa là Đài tệ (tiền của Đài Loan), đơn giản vậy thôi”.

Chúng tôi vào thăm nhà anh Hùng khi anh đang hoàn thiện nốt ngôi nhà to nhất nhì thôn 3, xã Tú Sơn Anh Hùng có hai cô con gái sinh đôi thi trượt đại học năm ngoái đều đã lấy chồng ngoại cách đây không lâu Tỉ tê hỏi chuyện tôi được anh cho biết, tiền xây nhà hết hơn 500 triệu đồng do hai cô con gái, một lấy chồng Hàn Quốc một lấy chồng Đài Loan gửi về

có cả trăm ngàn lý do để những cô gái kia sẵn sàng lên xe hoa với những chàng trai không hề quen biết Tuy nhiên, đa số các cô gái chấp nhận lấy chồng xa xứ mục đích chính vẫn không gì khác ngoài gánh nặng cơm áo, gạo tiền.

Nói gì thì nói nhưng phải khẳng định một số xã của huyện Kiến Thụy giàu lên không thể không kể đến những đồng tiền ngoại hối do các cô gái lấy chồng nước ngoài gửi về Điều này được ông Chủ tịch xã Tú Sơn Bùi Nhân Tông lấy dẫn chứng

cụ thể như sau: Trước đây thôn 5 thuộc diện nghèo nhất xã Tú Sơn, nhưng sau có gần 100 cô gái đi lấy chồng Hàn Quốc, Đài Loan mà kinh tế của thôn giờ vươn lên

vị trí đầu tiên của xã, vậy không phải tiền của họ gửi về thì con ai vào đây được nữa?”.

Chính vì những lợi ích kinh tế do cuộc hôn nhân này mang lại mà phần lớnphụ nữ nông thôn khi được tìm hiểu đều đưa ra lý do này như một sự khẳng địnhrằng đó là một trong những nguyên nhân quan trọng nhất.

2 Thái độ của cộng đồng và gia đình

Thái độ của những người xung quanh cũng như trong gia đình có ảnh hưởngkhông hề nhỏ tới quyết định của các cô gái muốn lấy chồng nước ngoài Và trước

sự phổ biến, công khai của hiện tượng này thì một giả thuyết được đưa ra là xã hội

có thái độ chấp nhận việc kết hôn với người nước ngoài của các cô gái nông thôn

Khi phân tích tài liệu về vấn đề này, có một điều có thể nhân thấy là cónhững luồng dư luận, ý kiến trái ngược nhau đối với việc kết hôn với người nướcngoài

Có những ý kiến phản đối việc phụ nữ nông thôn kết hôn với người nướcngoài vì họ cho rằng đó thực chất là buôn bán phụ nữ: ”Có cả một dịch vụ buônbán phụ nữ Việt Nam cho người nước ngoài diễn ra và vẫn còn tiếp tục diễn ra rộnrịp, phát đạt, vui vẻ, không hề giấu diếm, một ngành buôn người thật sự” (NguyênNgọc, 2006)

Tác giả Nguyên Huân (Báo Nông nghiệp Việt Nam, 2010) trong bài viết

”Về nơi nghìn người lấy chồng ngoại” đã đề cập khá rõ ràng sự không đồng tình

với việc lấy chồng nước ngoài của các cô gái địa phương họ: ”Chúng tôi tìm đếnthôn 3, làng Quần Mục vì biết đây là một trong những nơi có nhiều người đi lấychồng ngoại nhất nhì xã Đại Hợp (Kiến Thụy – Hải Phòng), thì được ông Trưởngthôn Đào Trọng Khuôn chia sẻ, có một sự thật buồn rười rượi ở các gia đình có con

đi lấy chồng ngoại quốc là họ rất mặc cảm, xấu hổ vì bị dân làng thường xuyênmóc máy Gia đình nào có con đi lấy chồng Hàn Quốc hay Đài Loan mà xây nhàcao cửa rộng là lập tức ngôi nhà đó được gọi là "nhà Uôn, nhà Đài" ngay Chính vìvậy những ông bố, bà mẹ nào có con sang sông với người xa xứ rất sợ phải đi ăn

cỗ bởi đó là lúc họ dễ trở thành trung tâm cho những câu nói mát, nói kháy củangười đời”.

Tuy nhiên, bên cạnh việc phản đối thì những ý kiến đồng tình về việc nàycũng không phải là ít Trong nhiều cuộc thảo luận nhóm được tiến hành, nhữngngười tham gia cho rằng trường hợp đầu tiên có người ở địa phương lấy chôngnước ngoài đã gây ra một dư luận xôn xao trong bà con làng xóm Các nhà có conlấy chồng Đài Loan ban đầu thường phải chịu sự dòm ngó chê cười của nhữngngười xung quanh Họ bàn tán cho rằng các gia đình này ”gả bán” Tuy nhiên, khichứng kiến sự thay đổi trông thấy của các gia đình này, nhiều người đã thay đổithái độ, sau đó, chính họ cũng gả con cho ngườ Đài Loan (Trần Thị Kim Xuyến,

2005, Nguyên nhân của phụ nữ đồng bằng sông Cửu Long kết hôn với người Đài Loan).

”Lúc mới phát sinh chuyện đi lấy chồng Đài Loan thì người ta bàn tán xì xầm nhiều nhưng bây giờ nó giảm dần rồi Ví dụ như nhà nào đó có con gái đi lấy chồng Đài Loan, thì người ta cũng chỉ nói ”nhà đó có con gái gả đi lấy chồng Đài Loan”, vậy thôi, người ta it có xì xầm nữa Không phải như lúc trước người ta mang ra nói đủ thứ chuyện, bàn tán người đó sao, chú rể ra sao, cô dâu như thế nào, bây giờ thì hết rồi, dường như mọi người thấy chuyện đó là bình thường”

(TLN nữ thanh niên, thị xã Gò Công, tỉnh Tiền Giang)

”Em lấy chồng Đài Loan từ năm 1994, hồi đó ở cồn này chỉ 2 người lấy chồng con giống như bán con đi để ăn, nhưng bây giờ nhà đó có 2 đứa đều lấy chồng Đài Loan” (PVS cô gái tái hôn với người Đài Loan, xã Tân Lộc – Thốt Nốt – Cần

Thơ)

Theo thời gian, hiện tượng này cũng không còn gì để bàn tán nhiều nữa,người ta coi đây là một điều hết sức bình thường Và do đó, trong nhiều cuộc thảoluận, người ta nhận thấy rằng thái độ chung nhất của mọi người đối với các cô gáilấy chồng nước ngoài là sự cảm thông, chấp nhận vì cho rằng các cô gái đó cũng

chỉ là vì gia đình khó khăn, các cô muốn báo hiếu cha mẹ Và vì sự hy sinh đó màcác cô gái nhận được nhiều sự đồng tình, ủng hộ từ phía những người xung quanh.

”Thứ nhất sự thông cảm giành cho gia cảnh gia đình cô gái, thứ hai là dành cho bản thân cô, vì báo hiếu cha mẹ mà sẵn sàng đón nhận những hậu quả khó lường trước được Cuộc sống ở quê của các cô quá lam lũ thì chí ít đối với sự đổi đời có thể đạt tới cũng đủ khiến cho các cô chấp nhận rồi” (TLN, nữ thanh niên tại Đồng

ta nói” (TLN, nam thanh niên, thị xã Gò Công – tỉnh Tiền Giang).

Ngoài ra, những thông tin qua bảng hỏi các bậc cha mẹ cũng cho thấy thái

độ đồng tình của các thành viên khác trong gia đình Số người trong gia đình phảnđối cuộc hôn nhân với người nước ngoài không đáng kể so với người không phảnđối (10,4% so với 89,3%) (Trần Thị Kim Xuyến, 2005) Bảng 5

Bảng 2 Người trong gia đình phản đối cuộc hôn nhân với người Đài Loan tính

theo địa bàn khảo sát.

Địa bàn khảo sátVĩnh

Long

AnGiang

Cần Thơ Đồng

Tháp

TiềnGiang

HậuGiang

Tổng