Bài giảng bài tự cảm vật lý 11 (4)

I.Từ thông riêng của một mạch kín II.Hiện tượng tự cảm III.Suất điện động tự cảm IV.Ứng dụng Câu 1: Từ thơng đi qua vịng dây trong từ trường khơng phụ thuộc vào: A.. I.Từ thông

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

TỰ CẢM

Bài 25

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

Câu 1: Từ thơng đi qua vịng dây trong từ trường

khơng phụ thuộc vào:

A Độ lờn B của từ trường

B Gĩc tạo bởi mặt vịng dây và phương của

C Diện tích của vịng dây

D Hình dạng của vịng dây

Kiểm tra bài cũ

B 

B 

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

Câu 2:Biểu thức xác định cảm ứng từ của một ống dây

A

B

C

D

7 2.10 I

B

r





Kiểm tra bài cũ

7

2 10 N

R



7

l



7

l





I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

Câu 3: Điền vào chỗ trống cụm từ thích hợp: Dòng

điện cảm ứng xuất hiện trong mạch kín cĩ chiều sao cho……… mà nĩ sinh ra chống lại sự biến thiên của từ thơng ban đầu qua mạch

A cảm ứng từ

B đường cảm ứng từ

C từ thơng

D từ trường

Kiểm tra bài cũ

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

I.Từ thông riêng của một mạch kín II.Hiện tượng tự cảm

III.Suất điện động tự cảm IV.Ứng dụng

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

- Từ trường trong mạch kín:B~i

- Mặt khác từ thông qua mạch kín : ~B

Vậy : ~i

Hay :

° Với L là hệ số tỉ lệ, có giá trị dương, gọi là độ tự cảm

của (C)

°Trong hệ SI, L có đơn vị là Henry (H)

°L phụ thuộc dạng hình học của phần mạch điện

Giả sử có một mạch kín (C), trong đó có cường độ dòng điện i.Dòng điện i gây ra một từ trường,từ trường gây ra một từ thông  qua (C) được gọi là từ thông

riêng của mạch

Li

I.Từ thông riêng của một mạch kín

A

Wb H

1

1

1 

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

l

N

i

Nhắc lại công thức tính cảm ứng từ tại một điểm trong lòng ống dây?

i l

N

B  4  107

Thảo luận nhóm trong bàn thiết lập công thức tính độ tự cảm của ống dây?

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng



S l

N L

2 7

10

 

S l

N L

2 7

10



+Nếu ống dây có lõi sắt

: độ từ thẩm

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

II.Hiện tượng tự cảm

1.Định nghĩa

Ta định nghĩa hiện tượng tự cảm như sau:

Hiện tượng tự cảm là hiện tượng cảm ứng điện từ xảy

ra trong một mạch có dòng điện mà sự biến thiên từ thông qua mạch được gây ra bởi sự biến thiên của cường độ đòng điện trong mạch

Hiện tượng tự cảm xuất hiện trong các mạch điện có

dòng xoay chiều(vì cường độ dòng xoay chiều biến thiên liên tục theo thời gian); và xuất hiện trong mạch điện

một chiều khi ta đóng, ngắt mạch điện

II.Hiện tượng tự

cảm

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

a Thí nghiệm 1

-Khi đóng K + Đ1 sáng ngay + Đ2 sáng lên từ từ, sau một thời gian độ sáng mới ổn

định

+Đ1, Đ2: 2 đèn giống nhau + Ống dây L có điện trở thuần R

-Giải thích + Khi đóng K : dòng điện ICD qua ống dây L tăng B

tăng từ thông qua L tăng  xuất hiện IC chống lại

sự tăng của ICD  ICD tăng chậm Đ2 sáng lên từ

từ

+ Còn IAB tăng nhanh vì không có IC cản trở Đ1 sáng

ngay

R

Đ1

C

D

Đ2

L , R

2.Thí nghiệm

K

II.Hiện tượng tự

cảm

Hiện tượng gì xảy ra khi ta đóng khoá K?

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

b Thí nghiệm 2

Đ

L

 Khi ngắt K đèn Đ không tắt ngay mà bừng sáng lên

rồi mới tắt hẳn

Giải thích

Khi ngắt K : dòng điện I qua L giảm  B giảm  

qua L giảm  xuất hiện IC rất lớn chống lại sự giảm của

I  IC phóng qua đèn  Đ sáng bừng lên rồi tắt

K

II.Hiện tượng tự

cảm

Hiện tượng gì xảy ra khi ta

mở khoá K?

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

III.Suất điện động tự cảm 1.Suất điện động tự cảm Khi có hiện tượng tự cảm xảy ra trong một mạch điện thì suất điện động cảm ứng xuất hiện trong mạch gọi là suất điện động tự cảm

Ta có:

Trong đó:

Vì L không đổi:

Vậy, suất điện động tự cảm có công thức:

L i

 

.

L i



  

tc

i

t



 



t tc

III.Suất điện

động tự cảm

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

Với : i là cường độ dòng điện qua ống dây (A) L là độ tự cảm của ống dây (H)

W là năng lượng của từ trường trong ống dây (J)

2.Năng lượng của từ trường

2

2

1

Li

W 

III.Suất điện

động tự cảm

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

IV.Ứng dụng:

IV.Ứng dụng

Hiện tượng tự cảm có nhiều ứng dụng trong các mạch điện xoay chiều.Cuộn cảm là một phần tử quan trọng trong các mạch điện xoay chiều có mạch dao động và các máy biến áp

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

CỦNG CỐ BÀI HỌC

Câu 1:Đơn vị tự cảm là henry (H), với 1H bằng:

A.1.J.A2 B.1 J/A2

C.1 V.A D.1 V/A

Câu 2:Một cuộn cảm có độ tự cảm 0,1H, trong đó dòng điện biến thiên đều 200A/s thì suất điện động tự cảm xuất hiện có giá trị:

A.10V B.20V C.0,1kV D.2,0kV

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng

CỦNG CỐ BÀI HỌC

Câu 3:Dòng điện trong cuộn cảm giảm từ 16A đến 0V trong 0,01s; suất điện động tự cảm trong cuộn đó có giá trị

trung bình 64V, độ tự cảm có giá trị:

A.0,032H B.0,04H C.0,25H D.4,0H

I.Từ thông riêng

của một mạch

kín

II.Hiện tượng tự

cảm

III.Suất điện

động tự cảm

IV.Ứng dụng