Bài giảng bài xicloankan hóa học 11 (4)

những hiđrocacbon chỉ gồm các liên kết đơn trong phân tử Bài 2: Cho các hiđrocacbon có CTCT sau đây: 4 chất nào thuộc hiđrocacbon no?. Nội dung chính • Biết cấu trúc, đồng phân, danh ph

BÀI GIẢNG HÓA HỌC 11

XICLOANKAN

Bài 1: Hiđrocacbon no là

A những hợp chất hữu cơ gồm 2 nguyên tố C và H

B những hiđrocacbon không tham gia phản ứng cộng

C những hiđrocacbon không tham gia phản ứng thế.

D những hiđrocacbon chỉ gồm các liên kết đơn trong phân tử

Bài 2: Cho các hiđrocacbon có CTCT sau đây:

4)

chất nào thuộc hiđrocacbon no ?

A 1,5,6 B 2,3,5,6 C.1,3,5,6 D 2,3,4,6

Nội dung chính

• Biết cấu trúc, đồng phân, danh pháp

của một số monoxicloankan

• Biết được tính chất vật lý, tính chất hóa

học và ứng dụng của monoxicloankan

Bài 36: Xicloankan

I CẤU TRÚC, ĐỒNG PHÂN, DANH PHÁP

1 Cấu trúc phân tử của một số monoxicloankan

CTPT CTCT Tªn gäi

C3H6 xiclopropan

C4H8 xiclobutan

C5H10 xiclopentan

C6H12 xiclohexan

Từ cấu tạo của các monoxicloankan rút ra đặc điểm cấu tạo của chúng (loại liên kết, mạch C) ? Rút ra

khái niệm xicloankan

xicloankan là những hiđrocacbon

no mạch vòng.

•1vòng : monoxicloankan

•nhiều vòng: polixicloankan

CTTQ : C n H 2n (n≥ 3 )

• chỉ có xiclopropan có 3 nguyên

tử C nằm trên mặt phẳng

Bài 36: Xicloankan

2 Đồng phân và tên gọi của monoxicloankan

xiclopropan xiclobutan 1,2 - ®imetylxiclopentan

1,2,4-trimetylxiclohexan

Cho biết quy tắc gọi tên monoxicloankan?

a) Qui tắc gọi tên

1

2

3

4

+ không nhánh:

+ phân nhánh :

- chọn mạch chính là vòng

- đánh số trên mạch chính sao cho tổng số chỉ vị trí nhỏ nhất.

số chỉ vị trí + tên nhánh + xiclo + tên mạch chính+an

xiclo + tên mạch chính+an

b) Vận dụng

1) a) 1,2,4-trimetylxiclohexan

2) b) 1,1-®imetylxiclopropan

3) c) 1,1,3-trimetylxiclopentan

4) d) 1,2-®imetylxiclobutan

e) 1,2,5-trimetylxiclohexan Ghép tên cột(B) cho phù hợp CTCT cột A

Bài 36: Xicloankan

II TÍNH CHẤT

1 Tính chất vật lý

Xicloankan

Khèi lîng

riªng g/cm 3

0,689 (-400C)

0,703 (00C)

0,775 (200C)

0,778 (200C)

Mµu s¾c

TÝnh tan

Không màu Không tan trong nước, tan trong dung môi hữu cơ

(TN)

Bảng 5.3

II TÍNH CHẤT

2 Tính chất hóa học

Dựa vào cấu tạo hãy dự đoán tính chất hóa học của monoxicloakan ?

Chỉ có các liên kết σ bền => có tính chất giống ankan : phản ứng thế, tách, cháy

Có cấu trúc mạch vòng nên có tính chất khác: xicloankan vòng 3,4 cạnh: phản ứng cộng

+ Cl2 as

Bài 36: Xicloankan

II TÍNH CHẤT

ph¬ng tr×nh ph¶n øng

ph¶n øng

thÕ

ph¶n øng

t¸ch

ph¶n øng

oxihoa

2 Tính chất hóa học

Cl + HCl

Br + HBr

cloxiclopentan

Bromxiclohexan

+ Br2 t

o

t o , xt

+ 3H2

t o

Xicloankan không làm mất màu dung dịch KMnO4

t o

CnH2n + O2

C6H12 + O2

3n/2 nCO2 + nH2O

9 6CO2 + H2O

II TÍNH CHẤT

2 Tính chất hóa học

d) Phản ứng cộng:

Ph¬ng tr×nh ph¶n øng

ChÊt

t¸c dông H2

ChÊt

t¸c dông

dd Br2, HBr

+ HBr

Ni, 80 o C

+ H2

• xicloankan vòng 5,6 cạnh không tham gia phản ứng cộng

+ Br2 CCl4 BrCH2-CH2-CH2Br

CH3CH2CH2Br

CH3-CH2-CH3

CH3- CH2- CH2

-CH3

xiclopropan propan

butan

xiclopropan

xiclopropan 1-brompropan

1,3- đibrompropan

Ni, 120 o C

+ H2

xiclobutan

Bài 36: Xicloankan

III ĐIỀU CHẾ VÀ ỨNG DỤNG

1 Điều chế

• tách trực tiếp từ quá trình chưng cất dầu mỏ

• Từ ankan :

Làm nhiên liệu Làm dung môi

2 ứng dụng

Làm nguyên liệu để điều chế các chất khác

Củng cố

Bài 1:

D các xicloankan đều là chất khí ở điều kiện thường

A xicloankan là những hiđrocacbon no mạch vòng

B các chất có mạch vòng no đều gọi là xicloankan

Kết luận nào sau đây đúng?

C những hiđrocacbon có công thưc phân tử dạng CnH2n đều thuộc loại xicloankan

Bài 36: Xicloankan

Bài 2: Phản ứng hóa học nào dưới đây không xảy ra?

+ H2 Ni,80

0 C

+ HBr

Ni,120 0 C

+ H2

120 0 C

+ Br2

A

B

C

D

Bài 3: Hiđrocacbon X có CTPT C 6 H 12 , biết X không tác

dụng với dung dịch Br 2 , X tác dụng với Br 2 khan chỉ thu được một dẫn xuất brom duy nhất X là chất

nào dưới đây?

A 3- metylxiclopentan

B 1,3 - đimetylxiclobutan

C Xiclohecxan

D 1,2 - đimetylxiclobutan

Bài 36: Xicloankan

Bài 4: Xiclopentan có thể tạo được mấy dẫn xuất thế điclo

đồng phân cấu tạo của nhau?

A 2 B 3 C 4 D 5

Thí nghiệm

TN1 : Lấy 4ml nước cho vào ống

nghiệm, sau đó lấy 1ml xiclohexan vào? Quan sát hiện tượng nhận xét tính tan

TN2 : Lấy 4ml benzen cho vào ống

nghiệm, sau đó lấy 1ml xiclohexan vào? Quan sát hiện tượng nhận xét tính tan

Chân thành cảm ơn