Bài tập tư tưởng hồ chí minh

MỤC LỤCTrangLời mở đầu1Nội dung21, Chủ nghĩa Mác – Lênin: cơ sở lý luận cho cách mạng Việt Nam22, Phong trào yêu nước và phong trào công nhân53, Những hoạt động thực tiễn chuẩn bị mọi điều kiện cần thiết tiến tới thành lập Đảng7Kết luận 10Danh mục tài liệu tham khảo11 

MỤC LỤC

Trang

1, Chủ nghĩa Mác – Lênin: cơ sở lý luận cho cách mạng Việt Nam 2

3, Những hoạt động thực tiễn chuẩn bị mọi điều kiện cần thiết tiến

tới thành lập Đảng

7

Danh mục tài liệu tham khảo 11

LỜI MỞ ĐẦU

Đã 85 năm trôi qua, kể từ khi Đảng Cộng sản Việt Nam chính thức được thành lập và trở thành lực lượng đi đầu, lãnh đạo nhân dân cả nước Từ đó cho đến nay, Đảng luôn phát huy tốt vai trò, nhiệm vụ của mình, trở thành lực lượng lãnh đạo toàn diện, đưa đất nước phát triển đi lên theo con đường xã hội chủ nghĩa, xứng đáng với danh hiệu là lực lượng nòng cốt, đội tiên phong của giai cấp công nhân Việt Nam; đại biểu trung thành của nhân dân lao động và của cả dân tộc

Có thể nói, sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1930 là kết quả tất yếu của cuộc đấu tranh dân tộc và đấu tranh giai cấp ở Việt Nam thời đại mới Hồ Chí Minh viết: “Đảng Cộng sản Việt Nam là sản phẩm của chủ nghĩa Mác – Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam Đảng Cộng sản Việt Nam được lịch sử giao cho sứ mệnh nắm quyền lãnh đạo duy nhất đối với cách mạng Việt Nam.” Sự ra đời của Đảng với hệ thống tổ chức chặt chẽ và cương lĩnh cách mạng đúng đắn đã chấm dứt tình trạng khủng hoảng về lãnh đạo cách mạng kéo dài mấy chục năm thế kỉ XIX: “Việc thành lập Đảng là một bước ngoặt vô cùng quan trọng trong lịch sử cách mạng Việt Nam ta Nó chứng tỏ rằng giai cấp vô sản

ta đã trưởng thành và đủ sức lãnh đạo cách mạng.”

Đảng ta ra đời bắt rễ từ những tiền đề quan trọng, chính những tiền đề này là

cơ sở tạo dựng và có vai trò quan trọng trong sự phát triển của tổ chức sau này Những tiền đề ấy bao gồm: chủ nghĩa Mác – Lênin, phong trào công nhân và phong trào yêu nước cùng những hoạt động thực tiễn chuẩn bị mọi điều kiện cần thiết tiến tới thành lập Đảng

NỘI DUNG

1 Chủ nghĩa Mác – Lênin:

Tư tưởng của Hồ Chí Minh về Đảng Cộng sản Việt Nam bắt nguồn từ học thuyết của C.Mác và trực tiếp từ học thuyết về xây dựng Đảng kiểu mới của V.I.Lênin Từ đó, dựa trên cơ sở, điều kiện lịch sử cụ thể ở Việt Nam, Người áp dụng một cách linh hoạt học thuyết mà kết quả là đưa đến việc thành lập Đảng cộng sản Việt Nam năm 1930

Trước hết, nói tới chủ nghĩa Mác – Lênin, Chủ nghĩa Mác ra đời vào những năm

40 của thế kỷ XIX bởi C.Mác sau này học thuyết này được bổ sung bởi Ph.Ăngghen

và V.I.Lênin bảo vệ thành công Giữa hàng trăm nghìn học thuyết khác nhau, học thuyết Mác - Lênin nổi lên với vai trò là học thuyết chính trị dành của giai cấp công nhân Nội dung chính của học thuyết đề cập là con đường cách mệnh mà giai cấp vô sản cần phải thực hiện nhằm xóa bỏ ách áp bức, bóc lột; tiến tới xây dựng một xã hội không tưởng: xã hội chủ nghĩa và xã hội cộng sản chủ nghĩa Chính chủ nghĩa Mác – Lênin là nhân tố quan trọng, có tác động mạnh mẽ đến sự hình thành, phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh sau này

C.Mác và V.I.Lênin chủ yếu quan tâm đến vấn đề thành lập Đảng Cộng sản ở các nước tư bản chủ nghĩa, với nhiệm vụ lãnh đạo giai cấp vô sản và quần chúng lao động làm cách mạng, lật đổ chế độ tư bản và tiến lên xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản Điều này xuất phát từ tình hình thực tế ở các nước tư bản phương Tây và nhất là nước Nga, V.I.Lênin đã đề ra luận điểm: “Đảng Cộng sản là sản phẩm của sự kết hợp chủ nghĩa Mác với phong trào công nhân phương Tây.” Chủ nghĩa Mác là học thuyết xã hội khoa học, mang lý tưởng về một xã hội nhân đạo thực sự Còn giai cấp công nhân phương Tây là giai cấp tiên tiến, đông

đảo về lực lượng, lại được rèn luyện, thử thách trong nền sản xuất tư bản chủ nghĩa,

có khả năng gánh vác sứ mệnh lịch sử giải phóng giai cấp và giải phóng xã hội Tìm đến với lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin nhưng đã có sự vận dụng sáng tạo kết hợp với việc kế thừa truyền thống dân tộc, Hồ Chí Minh đã đưa ra quan điểm của riêng mình Người khẳng định, cách mạng là sự nghiệp của quần chúng nhưng quần chúng phải được giác ngộ, tổ chức và lãnh đạo theo một đường lối chính trị đúng đắn mới trở thành lực lượng to lớn của cách mạng Điều này cũng như con thuyền có người cầm lái vững vàng thì thuyền mới vượt qua được gió to sóng cả để

đi đến bến bờ Bác đã từng nhấn mạnh: “Cách mạng trước hết phải có gì? Phải có Đảng Cách mệnh, để trong thì vận động và tổ chức dân chúng, ngoài thì liên lạc với dân tộc bị áp bức và vô sản giai cấp ở mọi nơi Đảng có vững cách mạng mới thành công, cũng như người cầm lái có vững thì con thuyền mới chạy”

Như vậy, có thể thấy rằng, Hồ Chí Minh quan tâm tìm kiếm những cơ sở thực tế dẫn đến việc thành lập Đảng Cộng sản ở những nước lạc hậu, phụ thuộc với những tàn tích phong kiến còn rất nặng nề Xuất phát từ tình hình thực tế, Đảng phải

là một tổ chức chính trị tiên phong, vững mạnh, có khả năng đề ra được đường lối

và phương pháp cách mạng đúng đắn; có khả năng vận động, tập hợp, tổ chức quần chúng và gắn cách mạng giải phóng dân tộc với cách mạng vô sản thế giới Bên cạnh đó, Đảng phải có nhiệm vụ lãnh đạo cách mạng giải phóng dân tộc, thực hiện làm tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi đến chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản Đồng thời, giải quyết triệt để hai mâu thuẫn cơ bản là đánh đuổi thực dân đế quốc và lật đổ phong kiến, tư sản đem lại ruộng đất cho dân cày

Nói cách khác, Đảng Cộng sản ở những nước lạc hậu, phụ thuộc cần phải được

vũ trang bằng lý luận khoa học, cách mạng của chủ nghĩa Mác – Lênin, phải được xây dựng theo những nguyên tắc đảng kiểu mới của giai cấp vô sản Bởi vì, chủ

nghĩa Mác – Lênin là học thuyết chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất Học thuyết ấy đã chỉ ra con đường của sự tự giải phóng con người và sự phát triển

xã hội

Hơn nữa, Đảng cộng sản còn phải công khai lập trường, quan điểm của mình là đứng về phía nào? Bênh vực, bảo vệ ai, cái gì và chống lại ai, cái gì? và phải có phương pháp biện chứng duy vật trong đấu tranh cách mạng và vận động quần chúng, nghĩa là phương pháp phải mềm dẻo, linh hoạt, nhạy bén, nắm thời cơ và đưa quần chúng ra đấu tranh, tạo thành phong trào quần chúng rộng lớn Chủ tịch

Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Chỉ có sự lãnh đạo của một đảng biết vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước mình thì mới có thể đưa cách mạng giải phóng dân tộc đến thắng lợi và cách mạng xã hội chủ nghĩa đến thành công”

Tóm lại, khi tìm đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng, quan điểm của Hồ Chí Minh có bước nhảy vọt lớn Đó là sự kết hợp giữa chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản, kết hợp giữa dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; nâng chủ nghĩa yêu nước lên một trình độ mới trên lập trường của chủ nghĩa Mác - Lênin Với việc tiếp cận và đi theo lý luận Mác - Lênin đã giúp Người tiếp thu và chuyển hoá những nhân tố tích cực, những giá trị và tinh hoa văn hoá của dân tộc và nhân loại để tạo nên hệ thống tư tưởng phù hợp với xu thế vận động của lịch sử

2 Phong trào công nhân kết hợp với phong trào yêu nước

Việt Nam những năm cuối thế kỉ XIX, đầu thế kỷ XX được biết đến là một nước phong kiến nửa thuộc địa, bao trùm lên đó là nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu với giai cấp nông dân chiếm đa số trong xã hội

Giai cấp công nhân Việt Nam xuất hiện lần đầu tiên vào cuối thế kỷ XIX, do chính sách xây dựng một số cơ sở công nghiệp, đôn trại và thành phố phục vụ cho cuộc xâm lược, bình định nước ta của thực dân Pháp, nhưng lực lượng này phát triển tương đối chậm Có thể nói, giai cấp công nhân Việt Nam là sản phẩm trực tiếp của chính sách khai thác thuộc địa Họ xuất thân chủ yếu từ giai cấp nông dân Cũng như nhiều các giai tầng khác trong xã hội, giai cấp công nhân Việt Nam mới hình thành cũng chịu ba tầng áp bức, bóc lột của đế quốc, phong kiến và tư sản Giai cấp công nhân ra đời trước giai cấp tư sản dân tộc, không có cơ sở xã hội cho chủ nghĩa công đoàn và chủ nghĩa cải lương thâm nhập, lũng đoạn từ bên trong Do vậy, tuy còn trẻ, số lượng ít, trình độ vǎn hoá - kỹ thuật còn thấp, còn mang nhiều tâm lý và tập quán nông dân; phong trào còn non yếu, lại chưa có kinh nghiệm, nhưng đây được đánh giá là giai cấp tiên tiến nhất cả trong sức sản xuất, là giai cấp cách mạng

và giữ vai trò lãnh đạo, tổ chức cách mạng Hơn nữa, giai cấp công nhân có một số

ưu điểm nhất định như: có tổ chức, có kỷ luật, nhạy bén với cái mới, có nǎng lực cách mạng triệt để và có tinh thần quốc tế vô sản Vì vậy, giai cấp công nhân nhanh chóng vươn lên đảm nhiệm vai trò lãnh đạo của Đảng ta trong sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng đất nước

Thêm vào đó, phong trào yêu nước rộng lớn đã và đang lôi cuốn được đông đảo tầng lớp nhân dân mà chủ yếu là nông dân tham gia vào cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân, phong kiến Tuy nhiên, các phong trào yêu nước lúc bầy giờ đều không có một đường lối cứu nước đúng đắn, thống nhất và tập trung, thiếu tổ chức lãnh đạo và còn gắn với hệ tư tưởng lạc hậu Nếu như các phong trào nông dân mang nhiều tính cải lương thì các các phong trào của tầng lớp trí thức phần nhiều lại

dễ thỏa hiệp khi Pháp nhượng lại cho họ một số lợi ích về kinh tế Vậy nên, vấn đề đặt ra lúc bấy giờ là, nếu kết hợp được phong trào yêu nước của đông đảo quần chúng nhân dân với phong trào công nhân sẽ tạo ra sức mạnh to lớn Từ đây, Hồ Chí

Minh đã có sự sáng tạo lý luận, bổ sung và phát triển học thuyết của C Mác và V.I Lênin về xây dựng Đảng: “Chủ nghĩa Mác – Lênin kết hợp với phong trào công nhân và phong trào yêu nước đã dẫn tới việc thành lập Đảng Cộng sản Đông Dương vào đầu năm 1930”

Sở dĩ phong trào công nhân có thể kết hợp với phong trào yêu nước vì nó đều có mục tiêu chung Phong trào yêu nước Việt Nam là phong trào rộng lớn nhất, có trước phong trào công nhân từ nghìn năm lịch sử Nó cuốn hút mọi tầng lớp nhân dân, toàn dân tộc đứng lên chống kẻ thù Xét thấy, nếu phong trào công nhân không gắn bó chặt chẽ với phong trào yêu nước, không trở thành nòng cốt của phong trào yêu nước, thì cách mạng cũng không đủ lực lượng để mở rộng được cuộc đấu tranh

và đưa nó đến thắng lợi Ngược lại, nếu phong trào yêu nước không được dẫn dắt bởi giai cấp công nhân với đội tiên phong là Đảng cộng sản thì cuộc đấu tranh của

nó cũng không thể đi đến thắng lợi

Có thể nói, Hồ Chí Minh đã kết hợp nhuần nhuyễn những quan điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác – Lê nin về xây dựng Đảng kiểu mới với việc phân tích sâu sắc tình hình thực tế của cách mạng ở Việt Nam để hoàn thiện lý luận về xây dựng Đảng của mình

Khác với những người cộng sản phương Tây, Hồ Chí Minh và những người cộng sản Việt Nam đã đi từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, từ giác ngộ dân tộc đến giác ngộ giai cấp, kết hợp giác ngộ dân tộc với giác ngộ giai cấp trên nền tảng của chủ nghĩa Mác - Lênin Hồ Chí Minh tìm cách truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin vào trong dân, vào phong trào yêu nước, phong trào công nhân Đây chính là cơ sở để hình thành nên hệ luận điểm: không phải mọi người yêu nước đều là cộng sản, nhưng việc tiếp nhận đường lối của Đảng Cộng sản lại là điều kiện cần thiết để xác định được mục tiêu yêu nước đúng đắn; còn mỗi người cộng sản

trước hết phải là người yêu nước, hơn nữa phải là người yêu nước tiêu biểu, phải thường xuyên truyền bá chủ nghĩa Mác – Lênin, quan điểm, đường lối của Đảng trong nhân dân và lãnh đạo nhân dân thực hiện thắng lợi đường lối đó

Như vậy, việc gắn phong trào công nhân với phong trào yêu nước, giai cấp với dân tộc không chỉ đúng với cách mạng Việt Nam, với cách mạng của các nước thuộc địa, mà còn đúng với tất cả các nước đang đi con đường cách mạng xã hội chủ nghĩa và xây dựng chủ nghĩa xã hội

3 Những hoạt động thực tiễn chuẩn bị mọi điều kiện cần thiết tiến tới thành lập Đảng:

Giữa lúc dân tộc ta đứng trước cuộc khủng hoảng về đường lối cứu nước, nhiều nhà yêu nước đương thời tiếp tục con đường cứu nước theo lối cũ thì Nguyễn Ái Quốc đã ra đi tìm đường cứu nước theo phương hướng mới Gần mười nǎm bôn ba khắp các châu lục (1911 - 1920), Người đã tìm đến những nước thuộc địa và những nước đế quốc như Anh, Mỹ, Pháp quan sát, nghiên cứu, suy nghĩ, đã phát hiện một chân lý: chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa đế quốc, thực dân là cội nguồn của mọi đau khổ của giai cấp công nhân với nhân dân lao động ở chính quốc cũng như ở các nước thuộc địa

Người đã nhận thức được tầm quan trọng và vai trò của một chính đảng cách mạng và chuyển nhận thức đó vào thực tiễn cách mạng Việt Nam Người khẳng định: Muốn giải phóng dân tộc thành công "Trước hết phải có đảng cách mạng, để trong thì vận động và tổ chức dân chúng, ngoài thì liên lạc với dân tộc bị áp bức và

vô sản giai cấp mọi nơi Đảng có vững cách mạng mới thành công, cũng như người cầm lái có vững thuyền mới chạy" Trong những hoạt động thực tiễn, Nguyễn Ái Quốc vừa tiếp tục học tập, vừa tìm cách truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin vào trong

nước; luôn quan tâm chú ý đến việc chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ chức tiến tới thành lập một chính đảng cách mạng đầu tiên ở Việt Nam

Là Đảng viên tích cực trong Đảng Xã hội Pháp, Nguyễn Ái Quốc đã bắt đầu tìm hiểu lí luận Nguyễn Ái Quốc đã đọc được bản “Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa” của Lênin và các văn kiện khác chuẩn bị đưa

ra Đại hội lần II Quốc tế Cộng sản Đây có thể coi là một bước ngoặt trong sự phát triển về nhận thức lí luận của Hồ Chí Minh Từ đây, Người tiếp tục đi sâu nghiên cứu chủ nghĩa Mác – Lê nin, chế độ Xô viết mới ra đời và tích cực tham gia hoạt động của Quốc tế Cộng sản

Tháng 12 – 1920, trong Đại hội lần thứ 18 của Đảng Xã hội Pháp họp tại Tua, Nguyễn Ái Quốc đã bỏ phiếu tán thành Quốc tế III, tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp Với sự kiện này, Nguyễn Ái Quốc đã trở thành người Đảng viên cộng sản đầu tiên của Việt Nam Từ đây, Nguyễn Ái Quốc tích cực tham gia nhiều hoạt động của Quốc tế Cộng sản Hội liên hiệp thuộc địa được thành lập năm 1921 và Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức ở Á Đông được thành lập năm 1925 là những tổ chức quốc tế đầu tiên của phong trào giải phóng dân tộc, mà Nguyễn Ái Quốc vừa là người khởi xướng, vừa là người tổ chức, lãnh đạo với vai trò chủ yếu nhất

Năm 1925, Nguyễn Ái Quốc thành lập Hội Việt Nam cách mạng thanh niên – đây là tổ chức tiền thân của Đảng Cộng sản Việt Nam Điều đó có ý nghĩa đặc biệt quan trọng cho việc chuẩn bị về cả ba mặt chính trị, tư tưởng và tổ chức Nguyễn Ái Quốc xúc tiến truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin, vạch phương hướng chiến lược cách mạng Việt Nam và chuẩn bị điều kiện để thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam

Thông qua tổ chức tiền thân Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, có Cộng sản đoàn làm nòng cốt, Nguyễn Ái Quốc đã thực hiện đào tạo, bồi dưỡng lớp cán bộ đầu tiên theo chủ nghĩa Mác-Lênin và đường lối cách mạng mới, bằng cách mở các lớp

huấn luyện tại Quảng Châu từ năm 1925 đến năm 1927 Sau các khóa học phần lớn

họ trở về nước để truyền bá lý luận giải phóng dân tộc và tổ chức nhân dân, còn một

số ít được chọn vào Trường Quân sự Hoàng Phố và Trường đại học Phương Đông học tập để sau đó trở về Việt Nam hoạt động trong phong trào cách mạng của giai cấp công nhân và các tầng lớp nhân dân khác, làm cho phong trào chuyển dần từ tự phát sang tự giác Đây chính là sự gặp gỡ tất yếu của phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam với tư tưởng cách mạng tiên tiến nhất của thời đại

Sự xuất hiện ba tổ chức cộng sản ở Việt Nam từ giữa năm 1929 đến đầu năm

1930 là sản phẩm tất yếu của phong trào công nhân và phong trào yêu nước dâng cao; là sản phẩm tất yếu của sự chuyển biến về ý thức hệ Những người cách mạng Việt Nam trong nước đã nhận thấy tổ chức Hội Việt Nam cách mạng Thanh niên không còn đáp ứng được yêu cầu của tình hình mới, cần phải có Đảng Cộng sản thay thế Nhưng trong một nước không thể tồn tại đồng thời ba tổ chức cộng sản có cùng mục tiêu, lý tưởng Trước tình hình đó, Nguyễn Ái Quốc đã triệu tập đại biểu

và chủ trì Hội nghị hợp nhất ba tổ chức cộng sản thành Đảng Cộng sản Việt Nam vào đầu năm 1930; bao gồm: Đông Dương Cộng sản Đảng, An Nam Cộng sản Đảng, Đông Dương Cộng sản Liên đoàn Hội nghị hợp nhất các tổ chức Cộng sản

có ý nghĩa như là một Đại hội thành lập Đảng Chánh cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt, Chương trình tóm tắt của Đảng Cộng sản Việt Nam được thông qua tại Hội nghị hợp nhất do Nguyễn Ái Quốc chủ trì chính là Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Việc hợp nhất đó đã đáp ứng được đòi hỏi bức thiết của thực tiễn cách mạng Việt Nam

Dưới ánh sáng Cách mạng tháng Mười, Đề cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin và ảnh hưởng của cuộc đấu tranh thành lập Đảng cộng sản Pháp , chủ nghĩa Mác – Lênin - chân lý cách mạng của thời đại đã sớm được khẳng định