Độc tính của một số chất có trong thuốc la -Nicotin C10 H14 N2 -Metylenclorua -Cacbon mono oxit, cacbondioxit -Amoniac -Xianua và hydroxianua -Formaldehyd -Arsenic -Chì -Cadim
Trang 21. Giới thiệu chung, thực trạng thuốc la và tac hại
2. Tìm hiểu về thuốc la
3. Độc hại của khói thuốc la
4. Độc hại của thuốc la đối với sức khỏe
5. Tac hại khac của thuốc la
6. Tình hình bệnh tật liên quan tới thuốc la ở Việt Nam
7. Kết luận
Trang 3-Thuốc la ngày nay được sử dụng kha phổ biến dưới nhiều hình thức.
-Thuốc la là 1 loại cây có độc, nhất là những la già, có hàm lượng nicotin cao, hoạt chất chính của thuốc la hay thuốc lào”
-Nicotin dùng với liều thấp sẽ gây sảng khoai, dễ chịu, làm giảm cơn đói và buồn ngủ Tuy nhiên nếu dùng lâu dài và liều cao có thể gây tử vong
-Ngày nay cứ 10 giây có 1 người chết vì bệnh liên quan đến thuốc la
-Người nghiện hút chết cao gấp 3 lần người không hút ở mọi lứa tuổi
-Bệnh do khói thuốc và thuốc la gây ra: ung thư phổi, viêm phế quản mạn, chết vì bệnh tim mạch, giãn phế nang, bệnh mạch vành tim, đau tức ngực…
-Với đà nghiện thuốc la ngày một gia tăng, nếu không ngăn chặn kịp thời sau 30-40 năm tới 3 giây sẽ có 1 người chết
-Với tình hình trên để giảm bớt số người hút thuốc tổ chức y tê thế giới kêu gọi cac nước có “ chương trình quốc gia, kiểm soat thuốc la” lấy ngày 31/5 hàng năm là ngày thế giới không thuốc la.số người hút thuốc Các nước phát triển Các nước đang phát triển
Số người chết do thuốc la 2 triệu 1 triệu
Theo thống kê của tổ chức y tế thế
giới
Trang 43 Tìm hiểu về thuốc la
-Lịch sử thuốc la
-Phân bố nicotin trong thuốc la:
•Hàm lượng nicotin triện trong thuốc la chụi ảnh hưởng rõ rệt của cac biện phap kỹ thuật và điều kiện ngọai cảnh
•Thành phần hóa học trong thuốc la rất phong phú và đa dạng Có khoảng 1000 chất trong thuốc la nhưng nổi bật là nicotin
•Nicotin là sản phẩm thứ cấp trong cây, được tổng hợp ở rễ sau đó vận chuyển và tích lũy trên cac bộ phận khac của cây thuốc la La chín thật kỹ là lúc hàm lượng nioctin tích lũy đạt cao nhất
•Nicotin có 2 dạng trên cây thuốc la:
Nicotin kết hợp: có ít ảnh hưởng đến tính chất hút của thuốc la
Nicotin tự do: là thành phần quan trọng quyết định đến độ nặng sinh lý của điếu thuốc
Trang 53.1 Khói thuốc chính
Là khói người hút hít vào thở ra
-Thể hơi (92%): N2, O2, H2 chiếm 73%; CO2, CO chiếm 17% và 2% acrolein, formaldehyd, NH3, cyan, hydroxit, acton, isopren 2%
-Thể hạt (8%): Nicotin 0.5%, hắc ín 6,7%, chất gây ung thư, chất kích thích…
-Cac chất gây ung thư: đó là cacbua đa vòng thuộc nhóm benropyren, phenanthracen…
3.2 Khói thuốc phụ
Là khói tỏa ra ở đầu điếu thuốc để chay tự nhiên
Tỷ lệ thành phần chất độc ở khói phụ cao hơn khói chính nhiều:
Khói phụ nguy hiểm hơn khói chính vì chay ở nhiệt độ cao và không qua lọc
Trang 63 Độc hại của khói thuốc la
3.3 Độc tính của một số chất có trong thuốc la
-Nicotin (C10 H14 N2 )
-Metylenclorua
-Cacbon mono oxit, cacbondioxit
-Amoniac
-Xianua và hydroxianua
-Formaldehyd
-Arsenic
-Chì
-Cadimi
-Phenol, toluen, ortho – toluidine và cresol
-Polonium -210 (random)
-Etylen
-Một số chất trong thuốc la gây ung thư:
Trang 73.4 Những đặc tính của khói thuốc la trong môi trường
-Do nhiệt độ thấp hơn trong tàn thuốc khi điếu thuốc đang âm ỉ chay, nên phần lớn những sản phẩm nhiệt phân từng phần có nhiều trong phần khói phụ hơn là nguồn khói chính nguồn khói phụ có nồng độ chất độc và chất gây ung thư cao hơn so với nguồn khói chính
-Do sự khuếch tan trong môi trường mà nồng độ khói thuốc mà người hút thụ động được giảm đi
Trang 83 Độc hại của khói thuốc la
3.4 Những đặc tính của khói thuốc la trong môi trường
3.5 Nồng độ của khói thuốc la trong môi trường
-Khói thuốc trong môi trường là một hỗn hợp phức tạp của chất khí và những hạt nhỏ chứa đựng vô số cac gốc hóa học khac nhau
-Hút thuốc trong nhà làm gia tăng nồng độ cac thành phần của khói thuốc trong khí thở Mức độ gia tăng thay đổi theo số lượng người hút, cường độ hút và mức độ trao đổi không khí bên trong nhà và bên ngoài nhà và việc sử dụng những thiết bị làm sạch không khí
-Những môi trường giao thông cũng có thể bị ô nhiễm do hút thuốc: hút thuốc trên tàu, xe bus, xe ô tô…
Trang 93.4 Những đặc tính của khói thuốc la trong môi trường
3.5 Nồng độ của khó thuốc la trong môi trường
3.6 Chỉ số sinh học của sự phơi nhiễm
-Chỉ số sinh học có thể được sử dụng để chỉ sự lan tỏa của việc phơi nhiễm khói thuốc la trong môi trường, kiểm tra liều lượng của việc hút thuốc thụ động và để xac nhận việc đo lường sự phơi nhiễm
-Việc phat hiện những hợp chất cấu thành nên khói thuốc hay sự chuyển hóa của chúng trong cơ thể sẽ cung cấp bằng chứng về sự phơi nhiễm khói thuốc la và chỉ số này có thể được sử dụng để đanh gia cường độ hút thuốc
-Cac chỉ số đặc thù và nhạy cảm nhất về sự phơi nhiễm khói thuốc la là nicotin và sự chuyển hóa của nó cotine
Trang 104 Độc hại của thuốc la đến sức khỏe
4.1.Tac hại đối với người hút
-Hút thuốc và cac bệnh hô hấp, nhiễm trùng đường hô hấp:
Ảnh hưởng của thuốc la đến chức năng phổi, cac bệnh khac của phổi (đường hô hấp trên, đường hô hấp dưới, nhu mô phổi)
Trang 114.1.Tac hại đối với người hút
-Hút thuốc và cac bệnh hô hấp, nhiễm trùng đường hô hấp
-Ung thư phổi
Cac chất độc gây ung thư trong khói thuốc phải tiếp xúc với phổi nhiều năm mới có khẳ năng gây ung thư phổi
Thường sau 15 năm tiếp xúc với khói thuốc có thể gây ung thư phổi, tuy nhiên nguy cơ ung thư phổi còn phụ thuộc nhiều yếu tố: tuổi bắt đầu hút, thời gian nghiện hút, số điếu hút, lượng hắc ín trong điếu thuốc
Trang 124 Độc hại của thuốc la đến sức khỏe
4.1.Tac hại đối với người hút
-Hút thuốc và cac bệnh hô hấp, nhiễm trùng đường hô hấp
-Ung thư phổi
-Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính
-Bệnh tim mạch
Khói thuốc la làm tăng lắng đọng cac chất mỡ thành động mạch gây xơ cứng và hẹp khẩu kính mạch mau dẫn đến tắc động mạch nhất là động mạch vành tim
Trang 134.1.Tac hại đối với người hút
-Hút thuốc và cac bệnh hô hấp, nhiễm trùng đường hô hấp
-Ung thư phổi
-Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính
-Bệnh tim mạch
-Bệnh tiêu hóa
-Bệnh tiết niệu
-Bệnh sinh dục
-Đối với thai nghén
-Bệnh Hen
-Cac bệnh khac
Trang 144 Độc hại của thuốc la đến sức khỏe
4.2 Tac hại sức khỏe đối với người không hút thuốc
-Đối với người hút thuốc là thụ động
•Một người không hút thuốc cũng bị tac hại như người hút
•Hút thuốc thụ động có thể gây ra 2 loại tac hại đối với sức khỏe:
•Tac hại cấp tính và tac hại lâu dài
-Tac hại sức khỏe đối với công nhân sản xuất thuốc la
•Công nhân làm việc trong nhà may thuốc la mặc dù không hút nhưng vẫn bị nhiễm độc bởi thuốc la
•Nông dân trực tiêp tiếp xúc với thuốc la trong qua trình trồng trọt, thu hai cụng bị nhiễm độc – hội chứng thuốc la xanh
Trang 154.3 Nguy cơ tử vong do bệnh liên quan đến thuốc la
-Phụ thuộc vào tuổi tac và lượng tiêu thụ: tuổi càng cao và lượng thuốc sử dụng càng nhiều nguy cơ tử vong càng lớn
-Nguy cơ tử vong còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khac phối hợp: vừa nghiện rượu vừa nghiện thuốc thì nguy cơ tử vong càng cao
Trang 164 Độc hại của thuốc la đến sức khỏe
4.5 Cơ chế phân tử của cac chất độc trong thuốc la gây ung thư
Sự chuyển hóa carcinogen với sự hoạt hóa của cac enzyme cyticrom P450 ở microsume tế bào
Cac chất carcinogen độc trong thuốc la được chuyển hóa thành cac chất ưa nước, ưa điện để dễ đào thải ra ngoài nhưng mặt khac nó cũng dễ kết hợp với DNA nhân tế bào thành những chất kết hợp DNA mới gây biến dị và tạo ung thư
Trang 17-Ảnh hưởng tới kinh tế gia đình
•Ảnh hưởng tới thu nhập gia đình, ở Malaysia hút 20 điếu/ngày chiếm 5-10% thu nhập, Philippin chiếm 17% thu nhập,
•Tiền chăm sóc y tế cho bản thân những người hút thuốc và những người hút thuốc thụ động
-Ảnh hưởng đến kinh tế quốc gia
•Diện tích đất canh tac cây lương thực bị thu hẹp nhường chỗ cho gieo trồng cây thuốc la
•Sử dụng 1 lượng giấy khổng lồ để cuốn thuốc la, bao thuốc la
•Cac nước chụi gắng nặng nặng nề về kinh tế cũng như chi phí về chăm sóc y tế do thuốc la trực tiếp gây ra
-Tac hại khac
Khói thuốc làm hư hại may điều hòa, nhiều công trình, tac phẩm hội họa, chay…
Trang 186.Tình hình bệnh tật liên quan đến thuốc la ở Việt Nam
-Đối với sức khỏe người hút
Thời gian nghiện hút phần lớn trên 20 năm và hút dưới 20 điếu /ngày
Phạm Khắc Quảng và cộng sự, 1993 68 95%
Hoàng Đình Cầu và cộng sự, 1960-1973 173 66,4%
Lê Thị Tình và cộng sự, 1983 42 69,9%
Nguyễn Việt Cồ, 1984-1985 132 81,6%
Nguyễn Đức Ba và cộng sự, 1989-1990 80 80%
Trang 19-Tac hại đối với người hút thuốc thụ động
• Cac bệnh liên quan đến thuốc la có ở công nhân sản xuất thuốc la
•Trẻ em sống ở những gia đình có người nghiện thuốc la có tỷ lệ mắc bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính gấp 4-5 lần gia đình không có người hút
•Người thu hai thuốc cũng bị nhiễm độc nicotin
Bện tim mạchh Tỷ lệ mắc bệnh ở công nhân sx thuốc lá
Bệnh suy nhược thần kinh 53,3
Trang 207 Kết luận
-Thuốc la làm cho mỗi phút 8 người thiệt mạng trên phạm vi toàn cầu, con số tử vong do thuốc la ngày càng gia tăng
-Có nhiều chất độc hại trong khói thuốc, điếu thuốc ảnh hưởng tới sức khỏe con người Là một trong cac nguyên nhân gây chết người, nguy cơ của 25 bệnh, chiếm 2,6% tử vong chung về cac bệnh tật
-Cai thuốc càng sớm càng giảm nguy cơ mắc cac bệnh về thuốc la
-Chúng ta hy vọng thuốc la sẽ trở thành thứ hàng hóa bị loại dần ra khỏi đời sống con người Chống hút thuốc la sẽ là hoạt động có ý nghĩa lớn, nhằm bảo vệ hạnh phúc và nâng cao chất lượng nòi giống của mỗi gia đình