Đặc điểm cấu tạo phự hợp với chức năng của cỏc loại mạch mỏu: 0,4 đ a.. Động mạch: lũng hẹp hơn tĩnh mạch, cú thành dày nhất trong 3 loại mạch gồm 3 lớp mụ liờn kết, cơ trơn, biểu bỡ, cú
Trang 1UBND HUYỆN TAM DƯƠNG
Năm học: 2010 - 2011 Mụn : SINH HỌC
Thời gian làm bài: 120 phỳt HDC này gồm 2 trang
1
(1đ)
Những đặc điểm tiến hoỏ:
+ Thể hiện qua sự phân hoá ở cơ chi trên và tập trung ở cơ chi dới
- Cơ chi trên phân hoá thành các nhóm cơ phụ trách những cử động linh hoạt của bàn tay,
ngón tay đặc biệt là cơ ngón cái rất phát triển
- Cơ chi dới có xu hớng tập trung thành nhóm cơ lớn, khoẻ ( nh cơ mông, cơ đùi….)
-> giúp cho sự vận động di chuyển ( chạy, nhảy ) linh hoạt và giữ cho cơ thể có t thế thăng
bằng trong dáng đứng thẳng
- Ngoài ra, ở người còn có cơ vận động lỡi phát triển giúp cho vận động ngôn ngữ nói
- Cơ nét mặt mặt phân hoá giúp biểu hiện tình cảm qua nột mặt
0,25 đ
0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ
2.
(2đ)
1 Đặc điểm cấu tạo phự hợp với chức năng của cỏc loại mạch mỏu:
0,4 đ
a Động mạch: lũng hẹp hơn tĩnh mạch, cú thành dày nhất trong 3 loại mạch gồm 3 lớp (mụ
liờn kết, cơ trơn, biểu bỡ), cú khả năng đàn hồi => phự hợp với chức năng nhận một lượng
lớn mỏu từ tõm thất với vận tốc nhanh, ỏp lực lớn
b Tĩnh mạch: cú thành mỏng hơn ớt đàn hồi hơn động mạch, cú lũng rộng => phự hợp với
chức năng nhận mỏu từ cỏc cơ quan và vận chuyển về tim với vận tốc chậm, ỏp lực nhỏ; cú
cỏc van một chiều ở những nơi mỏu chảy ngược chiều trọng lực 0,3 đ
c Mao mạch: cú thành rất mỏng, phõn nhỏnh nhiều Cấu tạo chỉ gồm 1 lớp tế bào biểu bỡ phự
hợp với chức năng vận chuyển mỏu chậm để thực hiện sự trao đổi chất giữa mỏu và tế bào 0,3 đ
2 Phõn biệt đụng mỏu với ngưng mỏu
Khỏi
niệm Là hiện tượng mỏu bị đụng lại khi rakhỏi cơ thể Là hiện tượng hồng cầu của người chobị kết dớnh trong mỏu người nhận
Cơ
chế
Tiểu cầu vỡ tiết enzim kết hợp với ion Ca++ cú trong huyết tương biến chất sinh tơ mỏu trong huyết tương thành tơ mỏu, cỏc tơ mỏu tạo thành mạng lưới ụm giữ cỏc TB mỏu tạo thành khối mỏu đụng
Cỏc khỏng thể cú trong huyết tương
người nhận gõy kết dớnh với cỏc khỏng nguyờn trờn hồng cầu người cho, làm
cho hồng cầu của người cho bị kết
dớnh thành cục trong mỏu người nhận
í nghĩa
- Bảo vệ cơ thể chống mất mỏu khi cỏc mạch mỏu bị đứt
- Đõy là một phản ứng miễn dịch của
cơ thể, khi truyền mỏu cần thực hiện đỳng nguyờn tắc để trỏnh ngưng mỏu
0,25 đ
0,5 đ
0,25 đ
3
1,5đ
1
- Trong một phỳt tõm thất trỏi đó co và đẩy :
7560 : (24 60) = 5,25 lớt
- Số lần tõm thất trỏi co trong một phỳt là :
(5,25 1000) : 70 = 75 ( lần)
2
- Thời gian hoạt động của một chu kỳ tim là :
( 1 phỳt = 60 giõy) ta cú : 60 : 75 = 0,8 giõy
3 Thời gian của cỏc pha :
- Thời gian của pha dón chung là : 0,8 : 2 = 0,4 (giõy)
- Gọi thời gian pha nhĩ co là x giõy -> thời gian pha thất co là 3x
Ta cú x + 3x = 0,8 – 0,4 = 0,4
x = 0,1 giõy
1
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 2Vậy trong một chu kỳ co dón của tim:
Tõm nhĩ co hết : 0,1 giõy
Tõm thất co hết : 0,1 3 = 0,3 giõy
( HS giải cỏch khỏc nếu đỳng cho điểm tối đa) 0,5đ
4
1,5đ
1 Thức ăn chỉ thực sự tiờu hoỏ ở ruột non vỡ:
- Ở ruột non cú đầy đủ cỏc loại enzim tiờu hoỏ cỏc loại thức ăn
- Tại đõy cỏc loại thức ăn được tiờu hoỏ cỏc loại thức ăn : Pr, G, Li, Axit Nucleic đến sản
2 - Tuyến tuỵ là tuyến pha vì vừa làm nhiệm vụ ngoại tết (tiết dịch tuỵ tiêu hoá thức ăn) vừa
làm nhiệm vụ nội tiết (tiết Hoocmon Insulin và Glucagon điều hoà đờng huyết)
- Cơ chế điều hoà đờng huyết:
+ Lợng đờng trong máu tăng TB β của đảo tuỵ tết ra Insulin biến Glucoz thành Glicôgen dự trữ ở gan và cơ Lợng đờng giảm TB α tiết Glucagon biến Glicôgen thành glucôzơ
+ Tuyến trên thận tiết ra Hoocmon Ađrênalin, Noađrênalin, Cooctizol gúp phần điều hoà đờng huyết
0,5đ
0,5đ
5
1,5đ
1
- Hụ hấp ngoài:
+ Sự thở ra và hớt vào ( thụng khớ ở phổi)
+ Trao đổi khớ ở phổi: O2 khuếch tỏn từ phế nang vào mỏu
CO2 khuếch tỏn từ mỏu vào phế nang
- Hụ hấp trong
+ Trao đổi khớ ở tế bào: CO2 khuếch tỏn từ tế bào vào mỏu
O2 khuếch tỏn từ mỏu vào tế bào
0,5đ
0,5đ
2 Cơ sở sinh lớ của tiếng khúc chào đời.
- Đứa trẻ khi chào đời bị cắt bỏ dõy rốn lượng CO2 thừa ngày càng nhiều trong mỏu sẽ kết
hợp với nước tạo thành H2CO3=>I on H+ tăng => Kớch thớch trung khu hụ hấp hoạt động, tạo
ra động tỏc hớt vào, thở ra Khụng khớ đi ra tràn qua thanh quản tạo nờn tiếng khúc chào đời 0,5đ
6
1,5đ
1
- Mõu thuẫn:
+ Đồng hoỏ tổng hợp chất hữu cơ, dị hoỏ phõn huỷ chất hữu cơ + Đồng hoỏ tớch luỹ năng lượng, dị hoỏ giải phúng năng lượng
- Thống nhất:
+ Đồng hoỏ cung cấp nguyờn liệu cho dị hoỏ, dị hoỏ cung cấp năng lượng cho đồng húa
+ Đồng hoỏ và dị hoỏ cựng tồn tại trong một cơ thể sống, nếu thiếu một trong hai quỏ trỡnh thỡ sự sống khụng tồn tại
0,5đ
0,5đ
2
- Khi một tinh trựng đó lọt qua màng của tế bào trứng thỡ ở màng trứng sẽ diễn ra một loạt
những phản ứng để ngăn chặn cỏc tinh trựng khỏc
- Giải thớch: Sinh đụi hay sinh ba cú thể cựng trứng hoặc khỏc trứng:
+ Sinh đụi, sinh ba cựng trứng: Là một trứng được thụ tinh sau đú phụi tỏch làm hai hay nhiều phần mỗi phần phỏt triển thành một cơ thể độc lập
+ Sinh đụi, sinh ba… khỏc trứng: Là hai hay nhiều trứng cựng rụng mỗi trứng được thụ tinh bởi một tinh trựng sau đú phỏt triển thành một thai riờng biệt
0,25đ
0,25đ
7
1,0đ
Thớ nghiệm 1:
- Chi đú khụng co (chõn trỏi) nhưng co chi sau bờn phải và cả hai chi trước
Thớ nghiệm 2:
- Khụng chi nào co
* Giải thớch:
- Rễ trước dẫn truyền xung thần kinh vận động từ trung ương thần kinh đi ra cơ quan phản
ứng (cơ chi)
- Rễ sau dẫn truyền xung thần kinh cảm giỏc từ cỏc thụ quan về trung ương thần kinh
0,25đ 0,25đ
0,5đ
………
2