Chẩn đoán hình ảnh viêm túi mật cấp

Nguyên nhân Do sỏi 90%: sỏi gây ứ mật, tác dụng kích thích của muối mật làm tổn thương thành túi mật, sau đó nhiễm khuẩn mật và thành túi mật dẫn tới viêm túi mật cấp do vi khuẩn..  Vi

VIÊM TÚI MẬT CẤP

(Chole’scystites aigues)

I Giải phẫu túi mật

 Hình quả lê, dài 6-8cm, ngang 3-4cm.

 Chia thành 3 phần: đáy – thân – cổ (túi

phình nhỏ Hartman) Nằm trên giường

túi mật, mặt dưới gan.

 Gồm 3 lớp: niêm mạc – lớp cơ – thanh

mạc.

 Tiếp xúc trực tiếp với gan qua giường

túi mật, phía trong với D2 tá tràng, phía

sau dưới với đại tràng góc gan và đại

tràng ngang.

 Ống túi mật dài 2-6cm liên tục với cổ túi

Giải phẫu đường mật ngoài gan

èng gan tr¸i èng gan ph¶i

èng gan chung 4cm, Ø 5mm

CHOLEDOQUE 5cm, Ø 6mm èng WIRSUNG

Cæ

èng tói mËt

tói mËt

II Nguyên nhân

 Do sỏi (90%): sỏi gây ứ mật, tác dụng kích thích của muối mật làm tổn thương thành túi mật, sau đó nhiễm khuẩn mật và thành túi

mật dẫn tới viêm túi mật cấp do vi khuẩn

 Không do sỏi, sau chấn thương, phẫu thuật, truyền máu lượng nhiều, sau bỏng, nhiễm

trùng huyết, nuôi dưỡng bằng đường tĩnh

mạch…cơ chế do ứ đọng mật và nghẽn mạch thiếu máu

 Vi khuẩn sinh hơi: Viêm túi mật khí thũng (Vi khuẩn thường là Clostridium và E.Coli)

III Lâm sàng

 Thường biểu hiệu đau HSP, ấn đau vùng túi mật (Murphy +), buồn nôn và nôn, hội chứng nhiễm trùng.

 Sờ thấy khối vùng HSP.

 Với VTM do VMĐM và do sỏi bít tắt có vàng da.

 Bạch cầu tăng cao: 10.000 - 20.000, BC đa nhân trung tính cao.

- Amylaza bình thường (nếu cao phải nghĩ đến viêm tụy cấp kết hợp)

 Chẩn đoán phân biệt:

- Viêm ruột thừa

- Viêm tụy cấp

- Loét – thủng dạ dày tá tràng

1 Chẩn đoán X-quang

- Sỏi cản quang túi mật

- Viêm túi mật cấp (khí thũng túi mật)

- Hơi đường mật

- Bóng túi mật to

1 Chẩn đoán X-quang

(Hợp chất Iod – ruột – máu – gan – túi mật)

- Hình dạng túi mật

- Sỏi túi mật

xuyên qua da,

nhu mô gan

tới đường

mật).

1 Chẩn đoán X-quang

2 Chẩn đoán siêu âm

8cm chiều dài Hình dạng căng tròn (# hình quả lê).

âm giảm hẳn so với lớp niêm mạc và lớp thanh mạc – biểu hiện tình trạng phù nề của lớp mô bên dưới niêm mạc.

2 Chẩn đoán siêu âm

- ít gặp, do tác nhân là 1 vi khuẩn sinh khí, hay gặp trên bệnh nhân tiểu đường, tỷ lệ biến chứng và tử cong cao

- điển hình là sự xuất hiện khí trong thành túi mật và lòng túi mật (dạng bọt rải rác hoặc lớp khí dày)

VTM cÊp khÝ thòng:

2 Chẩn đoán siêu âm

Viªm TM ho¹i tö ( giµ

2 Chẩn đoán siêu âm

2 Chẩn đoán siêu âm

mất của dấu hiệu Murphy mà thay bằng đau lan tỏa Xuất hiện dải Firbrine trong lòng túi mật,

thành túi mật không đều và từng đoạn lớp niêm mạc bị bóc tách, thành túi mật có hốc hoại tử nhỏ.

2 Chẩn đoán siêu âm

phúc mạc Hình ảnh gián đoạn, mất liên tục thành túi

mật, xung quanh được bao bọc có thể phát triển thành ổ apxe – apxe quanh túi mật Trường hợp thủng tự do vào

ổ phúc mạc thấy dịch tự do trong ổ bụng, dịch không

đồng nhất ; ngoài ra còn có thể thủng vào các tạng kế cận.

Viêm túi mật biến chứng thủng

3 Cắt lớp vi tính

dày kèm theo hình ảnh 2 bờ đều hoặc không đều, bắt thuốc mạnh sau tiêm.

 Tăng tỷ trọng lớp mỡ quanh túi mật (thâm nhiễm).

 Thâm nhiễm tổ chức gan liền kề (vùng giảm tỷ trọng trước tiêm và bắt thuốc mạnh sau tiêm).

TM.

Thành túi mật dày, sỏi bùn,niêm mạc không đều,thâm nhiễm quanh thành túi mật

3 Cắt lớp vi tính

3 Cắt lớp vi tính

- Liên quan đến thiếu máu động mạch, thường thấy ở bệnh nhân tiểu đường

- Xuất hiện hơi trong lòng túi mật hoặc thành túi mật, hơi đường mật

3 Cắt lớp vi tính

- Thường xuất hiện ở người già, suy giảm miễn dịch

- Thành túi mật dày, có vùng mất cấu trúc

- Ổ apxe nhỏ trong thành túi mật và có thể thấy hơi trong thành

Hoại tử thành túi mật

(Cholecystitis)

Cholecystitis

Hoại tử thành /Viêm túi mật

3 Cắt lớp vi tính

- Có thể thủng vào trong ổ phúc mạc, vào trong ống tiêu hóa hoặc apxe cạnh túi mật

Viêm thủng túi mật

Phương pháp không xâm nhiễm, khảo sát rõ

đường mật trong và ngoài gan cũng như ống

Wirsung

4 Cộng hưởng từ Mật – Tụy

Cảm ơn sự theo dõi của các thầy &

các anh chị đồng nghiệp !