bài tập học kỳ hình sự đồng phạm

Xác định loại tội phạm theo cách phân loại tội phạm theo khoản 3 Điều 8 BLHS và giai đoạn thực hiện tội phạm đối với tội trộm cắp tài sản mà K đã thực hiện trong vụ án trên và giải thích

Mục lục

I Đặt vấn đề

Cùng với sự phát triển đi lên của xã hội, đâu đó xung quanh ta vẫn còn nhưng tiêu cực, những vẫn đề nhức nhối khiến cả dư luận quan tâm, lo ngại Một trong những số đó là tình hình tội phạm diễn biến ngày càng phức tạp với số lượng không nhỏ, tính chất, mức độ nguy hiểm ngày càng tăng Đi cùng những người thực hiện hành vi phạm tội là đồng phạm - những người khuyến khích, giúp đỡ người phạm tội Liệu họ có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không? Và tội mà người thực hiện là loại tội phạm nào??? Vì vậy, em xin giải quyết một trường hợp cụ thể để làm rõ các thắc mắc trên Do kiến thức lí luận và thực tiễn còn hạn chế, nên dù rất cố gắng, nhưng bài làm không thể tránh khỏi những thiếu sót, em mong nhận được sự chỉ bảo của thầy cô để bài làm được hoàn thiện hơn

Đề bài: K biết gia đình anh G thường không có người ở nhà vào buổi

sáng Khoảng 9 giờ sáng ngày 10/2/2013, K phá khoá vào nhà anh G để trộm cắp tài sản Khi K đang dắt chiếc xe SH (trị giá 150 triệu đồng) của anh G ra đến sân thì đúng lúc đó anh G về nhà, phát hiện và bắt giữ K bị Toà án xử phạt

3 năm tù về tội trộm cắp tài sản Hỏi:

1 Xác định loại tội phạm (theo cách phân loại tội phạm theo khoản 3 Điều 8 BLHS) và giai đoạn thực hiện tội phạm đối với tội trộm cắp tài sản mà K đã thực hiện trong vụ án trên và giải thích rõ tại sao?

2 Giả sử K mới 15 tuổi 6 tháng khi thực hiện hành vi nói trên thì K có phải chịu TNHS không? Tại sao?

3 Tòa án có thể xét cho K được hưởng án treo không? Tại sao?

4 Giả sử K đã chiếm đoạt được chiếc xe máy và theo thỏa thuận từ trước với

N (người chuyên mua bán xe máy cũ), K đã bán chiếc xe này cho N lấy 30 triệu đồng thì N có phải chịu TNHS về hành vi của mình không? Tại sao?

II Giải quyết vấn đề

1 Xác định loại tội phạm (theo cách phân loại tội phạm theo khoản

3 Điều 8 BLHS) và giai đoạn thực hiện tội phạm đối với tội trộm cắp tài sản mà K đã thực hiện trong vụ án trên và giải thích rõ tại sao?

• Xác định loại tội phạm

Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật hình

sự, do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện một cách cố ý hoặc vô

ý, xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc, xâm phạm chế độ chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hoá, quốc phòng, an ninh, trật tự,

an toàn xã hội, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, tự do, tài sản, các quyền, lợi ích hợp pháp khác của công dân, xâm phạm những lĩnh vực khác của trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa Căn cứ vào mức độ và tính chất nguy hiểm cho xã hội của hành vi được quy định trong Bộ luật hình sự, tội phạm được phân thành 4 loại: tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng, tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng

Khoản 3 Điều 8 Bộ luật hình sự (BLHS) 2009 quy định: Tội phạm ít nghiêm

trọng là tội phạm gây nguy hại không lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến ba năm tù; tội phạm nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến bảy năm tù; tội phạm rất nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại rất lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là

đến mười lăm năm tù; tội phạm đặc biệt nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại đặc biệt lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là trên mười lăm năm tù, tù chung thân hoặc tử hình.

Theo Khoản 2, Điều 138 BLHS quy định: Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm:

a) Có tổ chức;

b) Có tính chất chuyên nghiệp;

c) Tái phạm nguy hiểm;

d) Dùng thủ đoạn xảo quyệt, nguy hiểm;

đ) Hành hung để tẩu thoát;

e) Chiếm đoạt tài sản có giá trị từ năm mươi triệu đồng đến dưới hai trăm triệu đồng;

g) Gây hậu quả nghiêm trọng

Từ tội trộm cắp tài sản được quy định tại Điều 138 BLHS và Điều 8 BLHS về phân loại tội phạm ta có: Tài sản mà K trộm cắp của G là 1 chiếc xe

SH trị giá 150 triệu đồng Vậy K phạm vào tội quy định tại điểm e khoản 2 Điều

138, đó là: “Chiếm đoạt tài sản có giá trị từ năm mươi triệu đồng đến dưới hai trăm triệu đồng” Điều 138 BLHS cũng quy định ro về hình phạt đối với hành

vi phạm tội thuộc các trường hợp được nêu trong khoản 2 đó là “phạt tù từ hai năm đến bảy năm” Ta có thể thấy được mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội trộm cắp tài sản của A là bảy năm tù Như vậy, căn cứ vào khoản 3 Điều

8 BLHS thì ta xác định được loại tội mà A thực hiện thuộc loại tội phạm nghiêm trọng.

Giai đoạn thực hiện phạm tội

Tội phạm mà K thực hiện dừng lại ở giai đoạn phạm tội chưa đạt và đó là

phạm tội chưa đoạt đã hoàn thành

Điều 28 BLHS quy định : “Phạm tội chưa đạt là cố ý thực hiện tội phạm nhưng không thực hiện được đến cùng vì nguyên nhân ngoài ý muốn của người phạm tội.”

Phạm tội chưa đạt đã hoàn thành là trường hợp phạm tội chưa đạt nhưng

người phạm tội đã thực hiện được hết các hành vi cho là cần thiết để gây ra hậu quả nhưng do nguyên nhân ngoài ý muốn, hậu quả vẫn không xảy ra

Trong trường hợp này, K đã thực hiện hành vi trộm cắp tài sản là một chiếc

xe máy trị giá 150 triệu đồng Khoảng 9 giờ sáng ngày 10/2/2013, K phá khoá

vào nhà anh G để trộm cắp tài sản K dắt chiếc xe máy ra đến sân => K đã thực hiện được hành vi trộm chiếc xe máy của G, hành vi này đã cấu thành tội trộm cắp tài sản theo Điều 138 BLHS.

K luôn có mục đích là lấy cắp chiếc xe của G, luôn mong muốn là cho hậu quả xảy ra nhưng không may đã bị G ngăn chặn K đã thực hiện tất cả các hành

vi cần thiết để lấy trộm chiếc xe nhưng bị G phát hiện => Đây chính là lý do khách quan để hậu quả không xảy ra

K đã thực hiện được hành vi khách quan nhưng chưa gây ra hậu quả của tội phạm Bởi K đang dắt xe ra sân thì G về bắt gặp và K bị phát hiện Chiếc xe

máy vẫn ở trên mảnh đất thuộc quyền sở hữu của G => G chưa bị thiệt hại gì về tài sản, điều này cũng có nghĩa là hành vi của K chưa gây ra hậu quả của tội trộm cắp tài sản theo Điều 138 BLHS.

Vậy, ta có thể rút ra kết luận: K phạm tội trộm cắp tài sản và phạm tội ở giai đoạn phạm tội chưa đạt đã hoàn thành

Hoặc có thể nói K thuộc trường hợp phạm tội chưa đạt vô hiệu.

2 Giả sử K mới 15 tuổi 6 tháng khi thực hiện hành vi nói trên thì K

có phải chịu TNHS không? Tại sao?

Trong trường hợp K mới 15 tuổi 6 tháng thì khi thực hiện hành vi trộm cắp

tài sản thì K không phải chịu TNHS

Theo quy định tại Điều 12 BLHS quy định về Tuổi chịu trách nhiệm hình sự như sau:

1 Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm.

2 Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

Như vậy xác định một người đã đủ tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự hay chưa cần xác định tuổi của người đó và loại tội phạm mà người ấy thực hiện

Trong trường hợp này, K 15 tuổi 6 tháng và thuộc tội phạm nghiêm trọng

( đã chứng tỏ ở câu 1) Do đó, theo khoản 2 Điều 12 BLHS, thì K không phải

chịu TNHS

Vì vậy, K không phải chịu trách nhiệm hình sự.

3 Tòa án có thể xét cho K được hưởng án treo không? Tại sao?

K có thể được hưởng án treo

Án treo là biện pháp miễn chấp hành hình phạt phạt tù có điều kiện, được Tòa án áp dụng đối với người phạm tội bị phạt tù không quá 3 năm, căn

cứ vào nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, xét thấy không cần buộc phải chấp hành hình phạt phạt tù

Quy định về án treo, Theo quy định tại khoản 1 Điều 60 BLHS thì: “Khi

xử phạt tù không quá ba năm, căn cứ vào nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, nếu xét thấy không cần phải bắt chấp hành hình phạt tù, thì Tòa án cho hưởng án treo và ấn định thời gian thử thách từ một năm đến năm năm.”

Mặt khác, tại khoàn 1 Điều 2 của Nghị quyết số 01/2013/NQ-HĐTP ngày

06 tháng 11 năm 2013 của Hội đồng thẩm phán Toàn án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng điều 60 BLHS về án treo, điều kiện người được hưởng án treo:

a, Bị xử phạt tù không quá 3 năm về tội ít nghiêm trọng, tội nghiêm trọng, tội rất nghiêm trọng, theo phân loại tội phạm quy định tại khoản 3 Điều 8 BLHS

đ, Có khả năng tự cải tạo và nếu không bắt họ đi chấp hành hình phạt tù thì không gây ảnh hưởng xấu đến cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm, đặc biệt là các tội phạm về tham nhũng.

Đối với trường hợp của K, K thuộc loại tội phạm nghiêm trọng và bị tòa tuyên án 3 năm tù Vậy căn cứ vào Điều 60 BLHS và Nghị quyết 01/2013/NQ-HĐTP của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao cho thấy K rơi vào trường hợp được quy định tại điểm a, khoản 1, Điều 2 của Nghị quyết Hơn nữa, tội mà K thực hiện có thể tự cải tạo, và nếu không phải chấp hành hình phạt tù thì không gây ảnh hưởng xấu đến cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm nên Tòa án có thể quyết định cho K hưởng án treo

Vì vậy, K có thể được hưởng án treo

4 Giả sử K đã chiếm đoạt được chiếc xe máy và theo thỏa thuận từ trước với N (người chuyên mua bán xe máy cũ), K đã bán chiếc xe

này cho N lấy 30 triệu đồng thì N có phải chịu TNHS về hành vi của mình không? Tại sao?

N phải chịu TNHS về hành vi của mình vì N là đồng phạm với vai trò người giúp sức

Theo khoản 1, Điều 20 BLHS quy định: “ Đồng phạm là trường hợp có hai người trở lên cố ý cùng thực hiện một tội phạm.”

Thứ nhất Dấu hiệu về mặt khách quan:

- Có từ hai người trở lên và những người này có đủ điều kiện của chủ thể

của tội phạm: Việc thực hiện hành vi có K và N và đều là người có đủ điều kiện của chủ thể tội phạm

- Những người này phải cùng thực hiện tội phạm ( cố ý) : trong trường hợp này, K là người thực hiện hành vi ăn trộm chiếc xe của G khi đã thỏa thuận trước với N ( N là người chuyện mua bán xe máy cũ) Chứng tỏ, N

là người biết được hành vi ăn trộm của K nhưng không ngăn cản mà còn giúp K tiêu thụ chiếc xe mà K đã ăn trộm

Thứ hai Dấu hiệu về mặt chủ quan:

• Đối với tội trộm cắp tài sản thì đồng phạm đòi hỏi những người cùng thực hiện tội phạm đều có lỗi cố ý Lỗi cố ý do đồng phạm được thể hiện trên hai mặt lí trí và ý chí

- Về lí trí: cả K và N đều biết hành vì của mình nguy hiểm cho xã hội, thấy trước được hậu quả của cả 2 người

- Về ý chí: N là người mong muốn có hoạt động chúng và để cho hậu qua phát sinh N biết K sẽ trộm chiếc xe của G nhưng muốn mua chiếc xe đó với giá rẻ nên đã mua của người ăn trộm đó là K

 N đầy đủ các điều kiện là đồng phạm của K

Mặt khác, theo khoản 2, điều 20 BLHS: “ Người giúp sức là người tạo ra điều kiện tinh thần hay vật chất cho việc thực hiện tội phạm” Ở trường hợp

này, N là người tạo ra điều kiện tinh thần cho việc thực hiện tội phạm N hứa hẹn trước sẽ tiêu thụ hộ chiếc xe SH trị giá 150 triệu mà K lấy trộm bằng cách mua lại của K với giá 30 triệu Lời thỏa thuận trước của N tuy không tạo ra những điều kiện thuận lợi cụ thể nhưng đã có tác động tích cực vào quá trình thực hiện tội phạm Do đó, giúp K có động lực lấy trộm nó hơn vì tránh các trường hợp rủi ro bị phát hiện, K đã có nơi tiêu thụ

Vì vậy, N là đồng phạm với vai trò là người giúp sức, và N phải chịu TNHS về việc làm của mình.

III Kết thúc vấn đề

Trong hệ thống pháp luật của nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam , pháp luật hình sự có một vị trí đặc biệt quan trọng, là công cụ mạnh mẽ, sắc bén để bảo vệ trật tự an toàn xã hội, bảo vệ các quyền lợi của nhân dân Qua tình huống nêu trên, có thể thấy K là người phạm tội nhưng vấn có thể được hưởng các lợi thể từ pháp luật Còn N tưởng chừng sẽ không dính líu vào vụ án nhưng N chính là đồng phạm và sẽ bị truy cứu TNHS

Danh mục tài liệu tham khảo

1 Giáo trình luật hình sự Việt Nam, tập 1, NXB Công an nhân dân- 2007

2 Bộ luật hình sự nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam ( đã được sửa đổi, bổ sung ngày 19/6/2009)

3 Tạp chí khoa học ĐH Quốc gia Hà Nội, Luật học 25(2009) về tội chưa đạt và một số tội phạm khác trong quá trình thực hiện tội phạm, Trịnh Tiến Việt

4 Nghị quyết số 01/2013/NQ-HĐTP ngày 06 tháng 11 năm 2013 của Hội đồng thẩm phán Tòa án Nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng Điều 60 BLHS

5 Phân loại tội phạm: http://www.tinmoi.vn/phan-loai-toi-pham-trong-phap-luat-hinh-su-011264266.html

6 Phạm tội chưa đạt: http://www.dhluathn.com/2014/06/pham-toi-chua-at-hoan-thanh-hanh-vi.html

7 Án treo: http://danluat.thuvienphapluat.vn/an-treo-la-gi-98677.aspx

8 Tình huống về đồng phạm:

http://www.dhluathn.com/2014/09/tinh-huong-ve-ong-pham-va-tu-y-nua.html

p_page_id=1754190&p_cateid=1751909&article_details=1&item_id=10 931636