1. Trang chủ
  2. » Trung học cơ sở - phổ thông

Phân tích Con người Việt Nam qua văn học

28 14,6K 63

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 28
Dung lượng 325 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

CON NGƯỜI VIỆT NAM QUA VĂN HỌCĐề bài : Dùng hiểu biết của mình để làm sáng tỏ nhận định: Văn học Việt Nam đã thể hiện chân thực, sâu sắc đời sống tư tưởng, tình cảm của con người Việt N

Trang 1

CON NGƯỜI VIỆT NAM QUA VĂN HỌC

Đề bài : Dùng hiểu biết của mình để làm sáng tỏ nhận định: Văn học Việt Nam đã thể hiện chân thực, sâu sắc

đời sống tư tưởng, tình cảm của con người Việt Nam trong nhiều mối quan hệ đa dạng.

A.Mở bài

Không hiểu vì sao cứ mỗi lần nghĩ đến đất nước và con người VN ,chúng ta lại nghe vang vọng trong tâm trí mình những câu thơ của Huy Cận :

“ Sống vững chãi bốn ngàn năm sừng sữngLưng đeo gươm tay mềm mại bút hoaTrong và thực , sang hai bờ suy tưởngSống hiên ngang mà nhân ái, bao dung.”

Sảng khoái biết bao! Tự hào biết bao! Trong tâm trí ta bỗng cuồn cuộn đổ về dòng lịch sử hang ngàn năm của dân tộc Bừng sang trong tâm hồn của cha ông ta là công cuộc lao động , là chiến công xây dựng và bảo vệ Tổ quốc , là trời bể ân tình thủy chung như nhất , yêu thương đùm bọc lẫn nhau của những người quen đứng đầu song ngọn gió , chống mọi thế lực thù địch Qua bao phong ba của lịch sử , dân tộc ta đã thể hiện một sức sống mãnh liệt “ Lưng đeo gươm , tay mềm mại bút hoa” Quả thật văn học dtộc là một thứ máu của Tổ quốc Dòng máu văn học ấy chảy và thắm vào tâm hồn chúng ta hôm nay với một sức sống rạo rực mãnh liệt Yêu biết bao nền văn học ấy , nền văn học mà nội dung cũng như hình thức đều phản ánh chân thực , sâu sắc tư tưởng , tình cảm và sức sống , sự vươn lên của con người VN trong nhiều mối quan hệ đa dạng

B.Thân bài

1.Văn học trong quan hệ với thế giới tự nhiên

Sức sống ấy bắt đầu bằng mối quan hệ gần gũi,gắn bó với thế giới tự nhiên vô cùng chân thực , sinh động và độc đáo.Mỗi mảnh đất quê hương chúng ta đều mang hơi thở cuộc sống của những ngày cha ông gian khổ khẩn hoang vỡ đất để xây dựng non sông đất nước tươi đẹp và tích lũy nhiều hiểu biết phong phú , sâu sắc về thiên nhiên Dưới hình thức của tư duy huyền thoại , các tác phẩm dân gian đã vô tình trở thành cây đàn muôn điệu của tâm hồn nhân dân , nhất là những người lao động VN Con người VN đổ mồ hôi , xương máu gắn chặt tâm hồn mình với mảnh đất thiêng liêng ấy Thiên nhiên đất nước giàu đẹp nhưng cũng lắm thử thách , hăm họa rìnhrập theo mỗi bước đi lên của con người VN Mặc dù vậy , cái tình ta yêu đời , cái tình ta yêu cuộc sống , gian khổ mấy cũng vui được , cái vui vừa ngời chói , vừa trong sang lạ lùng Với quy mô hoành tráng , sử thi thần thoại “Đẻ đất đẻ nước” của người Mường đã tái hiện lại những hồi ức thô sơ nhưng hấp dẫn về một cộng đồng người trong quá khứ xa xưa vật lộn với thiên nhiên khắc nghiệt để tồn tại và phát triển Hay câu chuyện truyền thuyết “ Sơn Tinh- Thủy Tinh” ngàn năm rồi vẫn sống trong long dân tộc , âm vang dữ dội , phản ánh những cố gắng không mệt mỏi của người Việt cổ để chiến thắng nạn lũ lụt ở đồng bằng Bắc Bộ Truyện đề cao sức sống mạnh mẽ của loài người và phần nào giải thích hiện tượng lũ lụt hang năm Ngoài ra , nhân dân lao động cũng tích lũy được khá sâu sắc về tự nhiên , thiên nhiên dưới hình thức những câu nói cô đúc Những triết lí , trí tuệ trong tục ngữ bắt rễ từ cuộc sống sinh động phong phú nên nội dung cũng như hình thức của tục ngữ không khôkhan mà nó vẫn như cây đời xanh tươi Tục ngữ VN có rất nhiều chủ đề trong đó nổi bật là những câu tục ngữ

về thiên nhiên , lao động sản xuất , về con người và xã hội :

“ Ai ơi chớ bỏ ruộng hoangBao nhiêu tấc đất , tấc vàng bấy nhiêu.”

Hay

“ Nhất nước , nhì phân , tam cần , tứ giống”

Do điều kiện nền kinh tế nông nghiệp trồng cây lúa nước nên nhân dân ta hiểu rõ được giá trị của đất Nói “tấc đất , tấc vàng” là vì sao? Vì đất là nơi ta ở , nơi ta sản xuất Qua bàn tay và trí tuệ , tinh thần lao động , từ một mảnh đất cỏn con , chúng ta có thể làm ra lúa gạo , làm ra của cải , đem lại cuộc sống ấm no Do đó , đất chính

Trang 2

là vàng , một loại vàng sinh sôi và phát triển Cùng với cách nhìn nhận , đánh giá giá trị của đất , cha ông ta cũng đã đúc kết bốn khâu quan trọng nhất trong quá trình làm ra cây lúa , hạt gạo trên đồng ruộng VN Với con người Vn từ thuở xa xưa , thiên nhiên còn là người bạn thân thiết , Tình yêu thiên nhiên là một nội dung quan trọng của văn học VN Trong ca dao , dân ca hiện lên những hình ảnh tươi đẹp , đáng yêu của thiên nhiên VN với đồng lúa , cánh cò , cây đa , bến nước , ánh trăng……

“ Hỡi cô tát nước bên đàngSao cô múc ánh trăng vàng đổ đi.”

Dưới hình thức ca dao tỏ tình , ví ghẹo , con người giãi bày tâm sự của mình với quê hương , đất nước Vẻ đẹp của thiên nhiên , vẻ đẹp của lòng người quyện vào nhau trong câu ca dao mượt mà , khơi lên và chảy đằm thắm trong long ta một sức sống vừa bền bỉ ,vừa rạo rực ,mãnh liệt Con người VN yêu lao động , biết quý vô cùng những giot mồ hôi mình đổ ra để chắt chịu xây dựng cuộc sống Hình ảnh ấy ở mỗi miền quê lại có vẻ đẹp riêng say đắm long người Nó không phải là riêng của ai mà nó là tiếng hát của tất cả mọi người đang sống ,đang ngày đêm lao động Đến với văn thơ thời trung đại (từ thế kỉ 10 đến hết thế kỉ 19) , hình ảnh thiên nhiên

đã có bước phát triển mới , nó không chỉ gắn liền với những gì gần gũi , thân thuộc của thế giới xung quanh mà còn gắn với lí tưởng đạo đức , thẩm mĩ Hình tượng những cây tùng , trúc , cúc,mai tượng trưng cho khí tiết thanh cao của nhà nho chân chính Còn với những bậc hiền nhân đó là:

“ Trong ghềnh thông mọc như nêm,Tìm nơi bong mát ta lên ta nằm

Trong rừng có bóng trúc râm,Dưới màu xanh mát ta ngâm thơ nhàn ( Côn Sơn ca – Nguyễn Trãi)Hình ảnh những am mây , rừng cây , suối vắng (chốn lâm tuyền) ,rừng thông , núi trúc……thể hiện lí tưởng ẩn dật , thoát khỏi vòng danh lợi tầm thường Trong văn học hiện đại , tình yêu thiên nhiên thể hiện ở sự gắn bó với quê hương ,đất nước , ở tình yêu cuộc sống đặc biệt ở tình yêu lứa đôi Tình yêu thiên nhiên trong VH có ý nghĩa biểu hiện nhân cách , thấm nhuần một tinh thần nhân văn cao quý.ư

2.Văn học trong lịch sử dân tộc

Rồi cũng bước qua những ngày tháng chống thiên nhiên hung dữ , văn học cùng cha ông ta bước vào thời kì bảo

vệ Tổ quốc , chống giặc ngoại xâm Lịch sử dân tộc ta là lịch sử của những năm tháng con người VN đem xương máu của mình bảo vệ độc lập của dân tộc Con người VN được tôi luyện và lớn lên không ngừng với cuộc chiến đấu chống ngoại xâm dai dẳng và quyết liệt Buổi cha ông dựng nước cũng chính là buổi cha ông giữ nước Những bàn tay biết cầm quốc , cái cày vỡ đất ấy cũng chính là những bàn tay vô cùng kiên quyết , dữdội biết cầm vũ khí đánh giặc để bảo vệ vững chắc thành quả lao động của mình Câu chuyện “ Thánh Gióng “ làm sống mãi trong tâm tư mỗi con người VN ý chí quyết chiến , quyết thắng quân xâm lược Từ lòng yêu nước , con người VN này sinh long căm thù , giặc cướp nước Đến một độ nào đó long căm thù ấy bùng lên , con người VN vụt trở mình lớn dậy cùng với hình tượng Thánh Gióng , cùng cây tre quê hương xung phong diệt giặt Sức mạnh của long yêu nước , của ý chí căm thù là sức mạnh vô địch Sức mạnh ấy bắt nguồn từ Thánh Gióng xa xưa và đã cuồn cuộn chảy trong mạch nguồn dân tộc ,làm nên một sức mạnh nội tại mãnh liệt không ngừng tăng lên , lớn lên mãi Lịch sử những cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc đã sớm hình thành trong tâm trí con người VN một sự thống nhất tuyệt đẹp Thống nhất là sự sống , là sức sống của Tổ quốc ta Truyền thuyết đẹp về chín mươi chín voi quay đầu về mộ tổ vua Hùng , một con không chịu chầu liền bị chém cụt đầu

đã chứng minh hung hồn chân lí đó VH dân gian chúng ta có một ngạn ngữ được coi là phương châm sống : “ Giặc đến nhà ,đàn bà cũng đánh” Ý chí đánh giặc đã sớm nhập tâm và dường như đã trở thành cái phần bẩm sinh trong mỗi con người VN.Cha ông chúng ta mỗi khi thấy vó ngựa của quân thù khua ngoài biên ải thì “ tới bữa quên ăn , nửa đêm vỗ gối , ruột đau như cắt , nước mắt đầm đìa ,chỉ căm tức rằng chưa xã thịt lột da nuốt gan , uống máu quân thù” ( Hịch tướng sĩ- Trần Quốc Tuấn) ngày đêm canh cánh ý chí giết giặc Núi sông ta cũng đã từng rung chuyển bởi tiếng hô “ quyết đánh” của hội nghị Diên Hồng và ý chí “ Sát Thát” của hào khí

Trang 3

Đông A vang động chiều dài lịch sử dân tộc Tiếp đó là hình ảnh những nghĩa sĩ trong những ngày đầu tiên chiến đấu chống Pháp ở đất Nam Bộ được nhà thơ mù lòa ,thiết tha yêu nước Nguyễn Đình Chiểu khắc họa thành công trong tác phẩm nổi tiếng là “Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc”:

“Ngoài cật có một manh áo vải , nào đợi mang bao tấu ,bầu ngòiTrong tay cầm một ngọn tầm vông ,chi nài sắm dao tu , nón gõHỏa mai đánh bằng rơm con cúi , cũng đất xong nhà dạy đạo kiaGươm đeo dung bằng lưỡi dao phay , cũng chém rớt đầu hai nọ.”

Qua VH , sức sống người Việt còn rung lên mãnh liệt ,sảng khoái Từ trong đêm đen nô lệ ,Đảng đã ra đời chói ngời ánh sang chân lí với một sức mạnh mới mẻ Chủ nghĩa yêu nước trong VH hiện đại cũng ra đời trong hoàn cảnh đó Khi gặp được chủ nghĩa Mác-Lê-nin ,Bác đã thắp lên triệu triệu niềm tin cho đồng bào Bác đã chiến thắng mọi gian nguy , “ mặt trời chân lí chói qua tim” đốt nóng long người cuồn cuộn sinh lực vào ngày Cách mạng tháng 8 thành công “ Tuyên ngôn độc lập “của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thực sự trở thành lời tuyên bố dõng dạc của dân tộc VN kiêu hãnh

Tình yêu lớn ấy đối với đất nước , những đồng cam cộng khổ vất vả hang ngày cũng như chiến đấu đã sớm gắn

bó con người VN thành một khối yêu thương đùm bọc lẫn nhau trong tình nhân ái cao cả Cha ông ta đã tự dặn mình và dạy con cháu :

“ Nhiễu điều phủ lấy giá gươngNgười trong một nước phải thương nhau cùng.”

Tình thương ấy là một trong những cội nguồn của sức sống con người VN VH dân tộc đã ghi chép lại thật cụ thể khát vọng nhân đạo của con người qua hai khía cạnh chủ yếu Một là văn học cật lực tố cáo , phê phán các thế lực áp bức , chà đạp lên quyền sống chính đáng của con người và bày tỏ lòng thương cảm với những con người bị áp bức , đau khổ Trước hết là trong VH dân gian :

“ Thân em như hạt mưa saHạt vào đài các hạt ra ruộng cày.”

Hồ Xuân Hương , tính đả kích XH lại được đẩy lên thật mạnh mẽ khi mà hang ngàn năm trôi qua mà người phụ

nữ vẫn vậy Đặc biệt , văn học hiện thực giai đoạn 1930-1945 cũng đã lên tiếng phê phán gay gắt , quyết liệt chế độ thực dân nửa PK , phản ánh cuộc sống tối tăm , thê thảm của người dân cày xứ thuộc địa Ta bắt gặp chịDậu trong cảnh sưu thuế đè nặng lên đôi vai làng Đông Xá , cái ngột ngạt trong tiếng mõ , tiếng tù và , tiếng quát tháo , đánh đập của bọn tay sai PK Cúng giống như chị Dậu , anh Pha và Chí Phèo cũng vấp phải hoàn cảnh tương tự mặc dù trước đó họ lương thiện và tốt bụng biết bao Liệu trong đời thực sẽ còn bao nhiêu Nghị lịa , Bá Kiến ức hiếp dành nữa? Song song với việc tốt cáo XH tàn nhẫn bất công , VH hiện thực VN đã khẳng định mạnh mẽ những phẩm chất tốt đẹp từ ngàn xưa Ngay trong giờ phút khó khăn đen tối nhất của cuộc sống , những phẩm chất đó lại càng sáng ngời hơn bao giờ hết , Hai là , VH thể hiện ước mơ tha thiết về một

XH công bằng , nhân đạo đối với con người Trong VH dân gian , mỗi truyện cổ tích là một giấc mơ đẹp , người xưa mơ ước ở hiền gặp lành , ước mơ đổi đời , điều đó làm cho truyện cổ tích kết thúc có hậu Ca dao ca ngợi tình nghĩa giữa con người với người Các tác giả trung đại như Nguyễn Du lại hướng đến tư tưởng nhân đạo cao cả Những vần thơ lục bát của dân tộc VN vượt qua mọi phong ba của lịch sử , vượt qua mọi sự tấn

Trang 4

cụng của cỏc thể thơ Trung Quốc vẫn giữ được nột uyển chuyển đỏng yờu của con người VN Kiều là một nạn nhõn song Từ Hải lại là người anh hung chiến đấu cho chớnh nghĩa Chớnh nghĩa đi từ nước này sang nước khỏckhụng cú giấy thụng hành , VH chõn chớnh khụng cú biờn giới Nhiều nhõn vật trong VH chống Phỏp , chống

Mĩ xõm lược tiờu biểu cho lớ tưởng anh hung CM Ta tỡm về với mẹ Tơm , mẹ Suốt , người mẹ giành cơm nuụi đồng chớ , nuụi dưỡng và bảo vệ Đảng bằng buồng tim mỡnh Phản ỏnh con người và cuộc sống trong cỏc mỗi quan hệ XH đó hỡnh thành chủ nghĩa hiện thực và chủ nghĩa nhõn đạo trong VHVN

3.Văn học với ý thức bản thõn con người

Trong lịch sử và thực tiễn cuộc sống , con người luụn phải giải quyết mối quan hệ giữa tư tưởng vị kỉ và tư tưởng vị tha giữa ý thức cỏ nhõn và ý thức cộng đồng Khụng phải bằng nguyờn lớ triết học mà bằng con đường riờng của nghệ thuật , VHVN đó phản ỏnh quỏ trỡnh lựa chọn , đấu tranh để khẳng định đạo lớ làm người quý bỏu của dõn tộc VN trong sự kết hợp hài hũa hai phương diện đú Trong những hoàn cảnh nghiệt ngó quyết liệt như đấu tranh chống giặc ngoại xõm , đấu tranh với thiờn nhiờn khắc nghiệt , con người VN buộc phải đề cao ý thức cộng đồng hơn ý thức cỏ nhõn Vỡ thế đụi khi con người ta phải hi sinh “ cỏi tụi “ cỏ nhõn , coi thường mọicỏm dỗ để bảo vệ đạo nghĩa và lớ tưởng:

“Nếu mai đõy cú chết một thõn lụi

Hai mươi tuổi tim đang dào dạt mỏu

Hai mươi tuổi hồn quay trong giú bóo.”Cỏi chết đú là cỏi chết cho cỏch mạng Một cỏi chết mà như một du kớchPhỏp trước khi bị phỏt xớt treo cổ núi : “ Tụi chết đi như chiếc lỏ rơi xuống , cho đất thờm màu , cho cõy thờm tốt ” Đọc , ngta suy nghĩ Một chõn trời mới hiện ra , lớ tưởng cộng sản chủ nghĩa vĩ đại Ngta hiểu được long một người cộng sản Nhưng trong hoàn cảnh khỏc ,như giai đoạn 1930-1945 hoặc từ sau 1986 đến nay , con người cỏ nhõn thức tỉnh và được đề cao Con người trong văn học cỏc giai đoạn này đó suy ngẫm ý nghĩa cuộc sống trần thế , nghĩ đến quyền sống cỏ nhõn , quyền hưởng tỡnh yờu , hạnh phỳc.Thể hiện “cỏi tụi” cỏ nhõn cần khẳng định và Xuõn Diệu đó làm được điều đú :“Ta là Một , là Riờng , là thứ Nhất

Khụng cú chi bố bạn nổi cựng ta.”

Nhỡn chung , trong quỏ trỡnh phỏt triển , VHVN cố gắng vun đắp xõy dựng một đạo lớ làm người với nhiều phẩm chất tốt đẹp như nhõn ỏi , thủy chung , tỡnh nghĩa , vị tha , giỏu đức hi sinh vỡ sự nghiệp chớnh nghĩa , đấu tranh chống chủ nghĩa khắc kỉ đề cao quyền sống của con người cỏ nhõn nhưng khụng chấp nhận chủ nghĩa cỏ nhõn cực đoan

C.Kết bài

Cuộc sống lờn men ngõy ngất Những con người cầm sung “xung kớch” dành giật từng mảnh đất với giặc lại laovào cuộc chiến cụng hũa bỡnh và văn học lại là chiếc mỏy quay nhỏ quay lại toàn cảnh xó hội Văn học là nhõn học , là tiếng núi của con người , là tấm gương phản chiếu thời đại Đảng ta rất coi trọng văn học , cúi nú như làmột vũ khớ đấu tranh sắc bộn vỡ nú “ đó thể hiện chõn thực , sõu sắc đời sống tư tưởng , tỡnh cảm của con người

VN trong nhiều mối quan hệ đa dạng “ VH cú khả năng mang chớnh trị vào nhõn dõn như sức mạnh vật chất vậy Chỳng ta yờu cuộc sống của chỳng ta , chỳng ta yờu VH của chỳng ta , một nền VH vỡ dõn , do dõn Chỳng ta khụng tiếc sức lực nhỏ bộ của mỡnh gúp phần vào lực lượng mạnh mẽ đú VH là sụng mà mỗi người chỳng ta phải là làn súng nhỏ Chỳng ta vụ cựng tỏn đồng với M.Gorki : “ Văn học là nhõn học” Một nền khoahọc về con người thỳc đẩy con người đi lờn

HOẠT ĐỘNG GIAO TIẾP BẰNG NGễN NGỮ (Tiếp theo)

I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT: Nắm đợc kiến thức cơ bản về hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ : bản chất, hai quá

trình, các nhân tố giao tiếp ;

Nâng cao những kĩ năng trong hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ ở cả hai quá trình tạo lập và lĩnh hội văn bản,trong đó có kĩ năng sử dụng và lĩnh hội các phơng tiện ngôn ngữ

II TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG:

1 Kiến thức: Khái niệm cơ bản về hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ : mục đích (trao đổi thông tin về nhận

thức, t tởng, tình cảm, hành động, ) và phơng tiện (ngôn ngữ

Trang 5

Hai quá trình trong hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ : tạo lập văn bản (nói hoặc viết) và lĩnh hội văn bản (nghehoặc đọc).) Các nhân tố giao tiếp : nhân vật, hoàn cảnh, nội dung, mục đích, phơng tiện và cách thức giao tiếp

2 Kỹ năng Xác định đúng các nhân tố trong hoạt động giao tiếp Những kĩ năng trong các hoạt động giao tiếp

bằng ngôn ngữ : nghe, nói, đọc, viết, hiểu

III TIẾN TRèNH LấN LỚP

1 Ổn định lớp- kiểm tra sĩ số:

2 Kiểm tra bài cũ: Hoạt động giao tiếp bằng ngụn ngữ là gỡ? Hóy nờu cỏc nhõn tố tham gia trong

hoạt động giao tiếp bằng ngụn ngữ?

3 Nội dung bài mới:

a Đặt vấn đề: Khi tỡm hiểu về hoạt động giao tiếp bằng ngụn ngữ ta thấy: để cú hiểu quả trong một hoạt động

giao tiếp cú rất nhiều nhõn tố tham gia: nhõn vật giao tiếp, hoàn cảnh giao tiếp… vậy để nắm thật cụ thể về nhiệm vụ của cỏc nhõn tố ấy ta tiềm hiểu tiết 2 bài hoạt động giao tiếp….

b Triển khai bài dạy:

giao tiếp này diễn ra vào thời

điểm nào? Thời điểm đú

thường thớch hợp với những

cuộc trũ chuyện ntn?

? Nhõn vật anh núi về điều gỡ?

Nhằm mục đớch gỡ?

? Cỏch núi của anh cú phự hợp

với nội dung và mục đớch giao

gỡ?? Cú phải cỏc cõu trong lời

núi của ụng già đều là cõu hỏi?

Nờu mục đớch của mỗi cõu??

Lời núi của cỏc nhõn vật bộc lộ

tỡnh cảm, thỏi độ, và quan hệ

trong giao tiếp ntn?

II Luyện tập:

1 BT 1 ( mang màu sắc văn chương )

a Nhõn vật giao tiếp: những người nam và nữ trẻ tuổi( anh / nàng )

b Hoàn cảnh giao tiếp: vào một đờm trăng sỏng và thanh vắng Là thời

điểm thớch hợp cho những cõu chuyện tõm tỡnh của nam nữ trẻ tuổi

c Nhõn vật anh núi về việc “ tre non đủ lỏ” và đặt vấn đề “ đan sàng”

cú nờn chăng  Qua đú, hàm y: họ cũng như tre, đều đó đến tuổitrưởng thành thỡ nờn tớnh chuyện kết duyờn( lời tỏ tỡnh )

d Rất phự hợp Vỡ cỏch núi mang màu sắc văn chương, vừa cú hỡnh

ảnh, vừa đậm sắc thỏi tỡnh cảm, nờn dễ đi vào lũng người

2 BT 2( giao tiếp đời thường)

a Trong cuộc giao tiếp, cỏc nhõn vật giao tiếp (A Cổ và người ụng)

đó thực hiện cỏc hành động núi cụ thể là: chào(Chỏu chào…), chào đỏp (A Cổ hả?), khen (Lớn tướng…), hỏi (Bốchỏu), Đỏp lời(Thưa ụng, cú ạ!)

b Cả ba cõu đều cú hỡnh thức của cõu hỏi, nhưng chỉ cú cõu thứ 3( Bố

chỏu…) là nhằm mục đớch hỏi thực sư  Do đú A Cổ trả lời đỳng vàocõu hỏi này

c Lời núi của hai ụng chỏu đó bộc lộ rừ tỡnh cảm, thỏi độ và quan hệ

của hai người với nhau( ụng, chỏu, thưa, ạ, hả, nhỉ…)  bộc lộ rừ thỏi

độ kớnh mến của chỏu với ụng vàsự yờu quý, trỡu mến của ụng vớichỏu

? Người đọc căn cứ vào đõu để

lĩnh hội bài thơ?

Hoạt động 4: tỡm hiểu BT4

3 BT 3: ( nhà thơ và người đọc )

a Thụng qua hỡnh tượng “bỏnh trụi nước”, tỏc giả muốn núi với mọi

người về vẻ đẹp, thõn phận chỡm nổi của người phụ nữ núi chung vàcủa nhà thơ núi riờng Đồng thời khẳng định phẩm chất trong sỏng củangười phụ nữ và của chớnh mỡnh

b Người đọc căn cứ vào cỏc phương tiện ngụn ngữ như cỏc từ: trắng, trũn (vẻ đẹp), bảy nổi ba chỡm (sự chỡm nổi), tấm lũng son (phẩm chất cao đẹp bờn trong) Đồng thời liờn hệ với: cuộc đời tỏc giả- người phụ

Trang 6

hướng dẫn cho HS làm theo

- Hồn cảnh giao tiếp: trong

nhà trường và nhân ngày mơi

a Bác Hồ với tư cách là chủ tịch nước viết thư gửi học sinh toàn quốc.Người nhận là học sinh thế hệ chủ nhân tương lai của nước Việt Nam dân chủ cộng hòa

b Đất nước mới dành được độc lập Học sinh lần đầu tiên đón nhận một nền giáo dục hoàn toàn Việt Nam Vì vậy người viết giao nhiệm vụ khẳng định quyền lợi cho học sinh

c Nội dung giao tiếp:

+ Bộc lộ niềm vui sướng vì học sinh thế hệ tương lai được hưởng cuộc sống độc lập

+ Nhiệm vụ và trách nhiệm của học sinh đối với đất nước

+ Sau cùng là lời chúc của Bác đối với học sinh

d Đây là mục đích của giao tiếp : Chúc mừng học sinh nhân ngày tựu trường đầu tiên của nước Việt Nam dân chủ cộng hòa Từ đó xác dịnhnhiệm vụ nặng nề nhưng vẻ vang của học sinh

e Ngắn gọn : lời lè chân tình ấm áp, thể hiện sự gần gủi chăm lo,song lời lẻ trong bức thư củng rất nghiêm túc khi xác định trách nhiệm của học sinh

4 Củng cố : 1 Hoạt động giao tiếp bằng ngơn ngữ là gì?

5 Dặn dị: Học bài- làm bài tập- chuẩn bị bài: Khái quát văn học dân gian; sưu tầm các cầu ca dao/ truyện dân gian,…cĩ tính dị bản- Soạn bài khái quát văn học dân gian; sưu tầm các cầu ca dao/ truyện dân gian,…cĩ tính

dị bản

Hướng dẫn tự học: Đọc kĩ phần ghi nhớ và nắm vững khái niệm hoạt động giao tiếp bằng ngơn ngữ, 2 quá trình

và các nhân tố của hoạt động giao tiếp bằng ngơn ngữ?

* Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu Những

giá trị cơ bản của văn học dân gian Việt Nam:

III Những giá trị cơ bản của văn học dân gian Việt Nam:

- Thao tác 1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu giá trị cơ bản

thứ nhất của văn học dân gian

+ GV: Tại sao văn học dân gian được xem là kho tri

+ GV: Văn học dân gian được cĩ giá trị giáo dục đạo lý

làm người và giá trị thẩm mỹ thế nào?

+ HS: Trả lời

- Là những kinh nghiệm lâu đời được đúc kết lạibăng ngơn ngữ nghệ thuật

Trang 7

+ GV nêu ví dụ:

“Chuồn chuồn bay thấp thì mưa,

Bay cao thì nắng, bay vừa thì râm.”

+ GV: Tác phẩm Văn học dân gian thường thể hiện điều

gì của nhân dân lao động?

+ HS: Trả lời

+ GV: Nêu ví dụ:

Giai cấp thống trị quan niệm:

“Trứng rồng lại nở ra rồng, Liu điu lại đẻ ra dòng liu điu.”

Nhân dân lao động lại quan niệm khác:

“Con vua thì lại làm vua, Con sãi ở chùa thì quét lá đa.

Bao giờ dân nổi can qua, Con vua thất thế lại ra quét chùa.”

Hoặc:

“Tiền vào nhà khó như gió vào nhà trống.”

- Thể hiện trình độ và nhận thức của nhân dân vìvậy khác nhận thức của giai cấp thống trị cùngthời ( vấn đề lịch sử, xã hội)

- Thao tác 2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu giá trị cơ bản

thứ hai của văn học dân gian

2 Văn học dân gian có giá trị giáo dục sâu sắc

về đạo lý làm người:

+ GV: Những tác phẩm văn học dân gian như truyện cổ

tích, truyện ngụ ngôn… thường có giá trị gì?

o Lên án kẻ xấu: mẹ con Cám

- Giáo dục tinh thần nhân đạo và lạc quan: yêuthương đồng lọai, đấu tranh giải phóng con ngườikhỏi bất công, niềm tin: thiện thắng ác

+ GV: Ngoài ra, những tác phẩm văn học dân gian còn

hình thành cho con người những phẩm chất gì?

+ HS: Phát biểu.

- Hình thành những phẩm chất truyền thống tốt

đẹp: yêu nước, chống ngoại xâm, vị tha, cần

kiệm Thực tiễn…

- Thao tác 3: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu giá trị cơ bản

thứ ba của văn học dân gian

+ GV: Văn học dân gian có giá trị nghệ thuật thế nào?

+ HS: Phát biểu.

3 Văn học dân gian:

Có giá trị thẩm mỹ to lớn, góp phần tạo nên bản sắc riêng cho nền vh dân tộc:

+ GV: Hãy dựa vào mỗi thể loại văn học dân gian để

chứng minh nghệ thuật của các thể lọai?

+ HS: Thảo luận và trả lời

+ GV: Ví dụ: Nhiều tác phẩm trở thành mẫu mực về

nghệ thuật để ta học tập:

- Văn học dân gian được chắt lọc, mài giũa qua

không gian, thời gian, là “viên ngọc sáng” Nhiều

tác phẩm trở thành mẫu mực về nghệ thuật để tahọc tập

Trang 8

Thần thoại: sử dụng trớ tưởng tượng bay bổng

Cổ tớch: xõy dựng những nhõn vật thần kỳ, xó hội

+ GV: Ca dao: giọng thơ trữ tỡnh, nhõn vật trữ tỡnh, cảm

nhận trước đời sống, ngụn từ đẹp…;

Truyện cổ tớch: cỏch xõy dựng cốt truyện

 văn học dõn gian được đỏnh giỏ cao - Văn học dõn gian đúng vai trũ chủ đạo và là

nguồn nuụi dưỡng, là cơ sở cho văn học viết

* Hoạt động III: Hướng dẫn học sinh tổng kết.

+ GV: Yờu cầu học sinh rỳt ra kết luận chung về văn

học dõn gian Việt Nam cú những đặc trưng và giỏ trị gỡ?

+ HS: rỳt ra kết luận chung theo mục ghi nhớ của sỏch

giỏo khoa

III./ Tổng kết:

( Ghi nhớ SGK/ 19)

4 Củng cố: GV gọi HS đọc ghi nhớ để củng cố bài học

5 Dặn dũ: Kể lại một câu chuyện cổ dân gian đã từng nghe ; ghi nhận những đặc tính : truyền miệng, tập thể,

biểu diễn, dị bản, địa phơng,

Nhớ lại những câu chuyện, những lời ru của bà, của mẹ, mà anh (chị) đã từng nghe

Tập hát một điệu dân ca quen thuộc

Soan bài Văn bản

II Phương tiện: SGK, SGV, giỏo ỏn

III Tiến trỡnh dạy học:

1 Ổn định

2 Bài cũ

3 Bài mới

1 Đặc điểm của văn biểu cảm

- Nếu văn miêu tả giúp người đọc người nghe hình dung những đặc điểm, tính chất nổi bật của sự vật, sự việc,con người, phong cảnh, làm chỳng như hiện lên truớc mặt người đọc, người nghe thỡ văn biểu cảm là văn bảnkhông miêu tả hay kể chuyện thuần túy mà chủ yếu nhằm khơi gợi cảm xúc, đánh giá của người núi, ngườiviết

- Bài văn biểu cảm bao giờ cũng cú nột riờng, mang dấu ấn khỏ rừ của người viết Nột riờng này làm nờntớnh chất chõn thật, điều tiờn quyết phải cú của một bài văn biểu cảm

- Tuy là nột riờng nhưng những cảm nghĩ đú được người đọc đồng cảm, đún nhận Giỏ trị của bài văn biểu cảm

là ở chỗ cỏi riờng của người viết thành ra cỏi chung của mọi người

- Bài văn biểu cảm phải giàu yếu tố biểu cảm mới dễ dàng đến với trỏi tim người đọc

Trang 9

- Bài văn biểu cảm có bố cục 3 phần: Mở bài, thân bài, kết bài.

2 Cách làm bài văn biểu cảm

- Tìm hiểu đề ra, xác định đối tượng để trình bày cảm nghĩ

Ví dụ: + Cảm nghĩ về dòng sông quê hương

+ Cảm nghĩ về người mẹ kính yêu

+ Cảm nghĩ về một tác phẩm văn học để lại cho em nhiều ấn tượng nhất…

- Tìm ý, lập dàn ý: Là bước quan trọng để đạt được yêu cầu về nội dung bài viết Bài làm là cảm nghĩ thật củabản thân nhưng cũng cần suy nghĩ thêm để cảm nghĩ được đầy đủ, sâu sắc

- - Viết bài: Dùng văn phong trữ tình, ngôn ngữ nghệ thuật để nói lên cảm nghĩ của mình và tạo ra sự đồng cảm ởngười đọc

3 Luyện tập

Đề ra: Phát biểu cảm nghĩ của em về một hiện tượng đời sống mà em quan tâm

Yêu cầu: Tìm hiểu đề ra nói trên, xác định đối tượng phát biểu cảm nghĩ

Gợi ý: Đối tượng của bài viết là một trong các hiện tượng đời sống được bản thân nói riêng và xã hội nói chungquan tâm Đó có thể là hiện tượng ô nhiễm môi trường, tai nạn giao thông ngày một gia tăng, hiện tượng thiếutrung thực trong thi cử… Muốn làm được đề ra nói trên, cần tìm hiểu kĩ về hiện tượng để có cách lí giải nguyênnhân, biểu hiện và nhất là tìm ra được các giải pháp thiết thực bên cạnh việc bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ của bảnthân

4. Củng cố : Nắm vững nội dung bài học

5. Dặn dò : Lập dàn ý cho đề văn trong phần luyện tập.

CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY

(Trích Đăm Săn- sử thi Tây Nguyên)

Nghệ thuật sử thi

1 Hai nhân vật được miêu tả song hành trong suốt trận chiến, cái tài của kẻ địch được miêu tả trước, cái tài củanhân vật anh hùng được tả sau để làm nổi bật- đề cao tài năng của người anh hùng => thủ pháp đòn bẩy

2 Biện pháp so sánh được sử dụng phổ biến:

a So sánh tương đồng: Khiên hắn tròn như đầu cú, gươm hắn óng ánh như cầu vồng, khiên kêu lạch xạch nhưquả mướp khô…

b So sánh tăng cấp: Chàng múa khiên trên cao gió như bão, chàng múa khiên dưới thấp gió như lốc…

c So sánh tương phản: Mtao Mxay múa thì “khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô”, Đăm Săn múa thì gió nhưbão, gió như lốc…

3 Các hình ảnh được đem ra làm chuẩn trong so sánh được lấy từ hình ảnh thiên nhiên, vũ trụ Đây là cách dùng kích cỡ vũ trụ để đo kích cỡ nhân vật

Phân tích vai trò của các nhân vật xuất hiện trong đoạn trích?

Gợi ý:

Đoạn trích có các nhân vật: Đăm Săn, Mtao Mxay, H’nhị, ông trời, dân làng Các nhân vật có vai trò khác nhau:Mtao Mxay cùng với hành động cướp vợ là nguyên nhân của sự kiện chiến tranh Trong hệ thống nhân vật sử thi,đây là nhân vật đối thủ

Đăn Săn với chiến công đánh thắng Mtao Mxay vừa bảo vệ hạnh phúc gia đình vừa mang lại sự giàu mạnh và

uy danh cho cộng đồng, là nhân vật trung tâm của sử thi quyết định diễn biến của cốt truyện Vai trò nhân vậttrung tâm của sử thi còn thể hiện ở chỗ chàng có sức lôi cuốn các nhân vật quần chúng

Nhân vật ông trời và H’nhị với việc trợ lực cho Đăm Săn là loại nhân vật trợ thủ cho nhân vật anh hùng Ôngtròi là trợ thủ thần kì, H’nhị là trợ thủ trao vật thần kì cho Đăm Săn Hành động trợ lực của hai nhân vật này thểhiện quan niệm về cuộc chiên đấu chính nghĩa của nhân vật anh hùng chống lại nhân vật đối thủ

Nhân vật quần chúng vừa góp vai trò hâu thuẫn cho nhân vật chính vừa bị lôi cuốn bởi súc mạnh, mục đích chiến đấu của nhân vật chính Mối quan hệ qua lại giữa vai trò của nhân vật anh hùng và nhân vật quần chúng tạo nên ý nghĩa biểu trưng của hình tượng cá nhân người anh hùng biểu trưng cho sức mạnh, lí tưởng của cộng đồng

4 Củng cố: Nắm vững nghệ thuật của sử thi

Trang 10

5 Dặn dò: Học bài An D¬ng V¬ng vµ MÞ Ch©u- Träng Thñy

Luyện tập Truyện An Dương Vương và Mị Châu Trọng Thủy

1.Hình ảnh ngọc trai – giếng nước

- Là hình ảnh đẹp, kết tinh của mối tình thuỷ chung Trọng Thuỷ - Mị Châu? bởi viên ngọc (vốn là máu Mị Châu chảy xuống biển , trai ăn phải mà thành) đem rửa vào nước giếng (nơi Trọng Thuỷ đã nhảy xuống tự tử) thì càng trong sáng hơn Thậm chí có nhà thơ đã từng viết: “ Nước mắt thành mặt trái của lòng tin – Tình yêu đến cùng đường là cái chết – Nhưng người đẹp dẫu rơi đầu vẫn đẹp – Tình yêu bị dối lừa vẫn nguyên vẹn tình yêu” Có phải tình yêu bị lừa dối vẫn là một tình yêu đẹp? Và phải chăng nàng Mị Châu trong trắng, thuỷ chung dẫu chết rồi vẫn chung thuỷ không biết đến đổi thay? Trước khi chết, Mị Châu đã kịp nhận ra mình bị Trọng Thuỷ lừa dối Hơn nữa, sự nhẹ dạ của nàng đã phải trả giá rất đắt bằng chính sinh mạng của nàng, sinh mạng của người cha thân yêu và số phận của cả dân tộc Vì vậy, nếu có kiếp sau, liệu Mị Châu có thể tiếp tục mù quáng mà chung tình với một kẻ đã lừa mình như thế được không? Hơn nữa, trước khi chết, Mị Châu đã ý thức được tội lỗi nặng nề của mình, nặng đến mức nàng không dám xin tha chết mà chỉ xin được: “biến thành châu ngọc để rửa sạch mối nhục thù” Liệu sau một lần tỉnh ngộ, nàng còn có thể nhanh quên tội, tiếp tục thuỷ chung với kẻ thù của mình như vậy được không?

- Không phải là hình ảnh ngợi ca tình yêu Mị Châu – Trọng Thuỷ Nó là:

+ Lời minh oan, chiêu tuyết cho Mị Châu

+ Chứng nhận Trọng Thuỷ đã tìm được sự tha thứ trong tình cảm của Mị Châu ở thế giới bên kia

Như vậy, “ngọc trai – giếng nước” là hình ảnh mang ý nghĩa của sự hoá giải hận thù, nói lên truyền thống ứng xử bao dung, đầy nhân hậu của dân gian đối với hai nạn nhân tỉnh ngộ muộn màng của cuộc chiến tranh xâm lược

2 Việc An Dương Vương tự tay chém đầu con gái mình và việc dân gian dựng đền thờ hai cha con bên cạnh nhau nói lên đạo lí truyển thống gì của dân tộc ta?

– ADV chủ quan khinh địch để mất nước là đáng chê trách ADV chém chết con là vì đặt lợi ích của quốc gia lên trên tình cảm cha con, nên đáng được tôn thờ

MC vì tin chồng nên góp phần dẫn đến họa mất nước là đáng trách MC là nạn nhân của thủ đoạn đê hèn của các thế lực phong kiến thì đáng được minh oan và tôn thờ Cái chết hóa ngọc của Mị Châu đã chứng minh cho tấm lòng nàng

Việc thờ hai cha con bên nhau cho thấy sự công bằng, độ lượng trong đạo lí làm người của dân tộc ta

3 Sưu tầm bài thơ viết về Mị Châu Trọng Thủy

NỖI OAN NÀNG MỴ CHÂU

PGS.TS Toán học Tạ Khắc Cư

Những mảng nắng đung đưa trong gió

Đan hình trước ngõ Đền Công

Chớ nhầm lẫn với màu lông ngỗng

Dệt chuyện tình oan nghiệt Mỵ Châu

An Dương Vương thủa ấy đã chìm sâu

Trang 11

Hồn của nước tan theo hồn của máu

Con trai ngọc ôm khối hồng đau đáu

Để làm chi khi nước mất nhà tan

Dưới trời thu xanh ngát đón thu sang

Tôi chợt nhớ đến thơ ca phù phiếm

Tôi chợt hiểu đời hay thêu dệt chuyện

Chuyện phù du đổ vấy lên nàng

Thế gian này ai đã giải oan

Cho cô gái ngây thơ đất Việt

Tổ quốc hơn ngàn năm rên xiết

Tội này đâu phải tội Mỵ Châu

An Dương Vương thủa ấy đã chìm sâu

Và ngôi báu đã tan thành tro bụi

Con chim cuốc liên hồi kêu buồn tủiKhóc than chi khi nước đã mất rồiBao nỗi niềm day dứt mãi trong tôiHồn của nước cuốn theo từng vó ngựa

Sợ không dám nhận tội mình để sửaLại dồn lên cô gái tuổi đôi mươi

Ở Đến Công con nghê đá đang cườiSao lại phải nhờ móng rùa để sống

Cả dân tộc chìm trong màu lông ngỗngLông ngỗng rơi Thục Phán cũng xong đời

*

* *Thi ca ơi! Ngươi phù phiếm mãi thôi

Để nỗi buồn đeo đẳng suốt đời

Để bài học mấy ngàn năm chẳng thuộc

Để chim kia khóc khản tiếng mất rồiNgười dựng nước không biết gìn giữ nước

Kẻ chăn dân không hiểu hết lòng dânNước lại mất lại tìm đường cứu nướcĐầu lại rơi, máu lại đổ trànDưới khoảng trời xanh ngắt độ thu sangNàng Mỵ Châu mỉm cười cùng nghê đá

Ở đâu đó khói hương bay thong thảBỗng xoáy tròn như muốn nói điều chi?

MỴ CHÂU – TRỌNG THỦY (Mỹ Huỳnh)

Cha ơi tha thứ cho con Đường gươm chậm lại được còn nhìn cha

Trang 12

Xót xa ngấn lệ cha già Tóc tang bao phủ Cổ Loa kinh hoàng

Ngậm ngùi đất nước điêu tàn Tin lời con đã nát tan sơn hà

Nỏ thần chiếm bởi Triệu Đà Cơn mê chợt tỉnh nước nhà loạn ly Lông ngỗng trắng, bước lâm nguy Đưa đường dẫn lối tình si dại khờ Đoạn trường cha mắt lệ mờ Trái ngang vì nỗi cơ đồ xuống gươm

Máu đào đã cạn nguồn tim Muôn trùng Trọng Thủy cố tìm Mỵ Châu

Chỉ còn khúc biệt ly sầu Máu tim hòa quyện ngọc châu lệ tình.

M.H

Tôi kể ngày xưa chuyện Mỵ Châu,

Trái tim lầm chỗ để trên đầu,

Nỏ thần vô ý trao tay giặc,

Nên nỗi cơ đồ đắm biển sâu."

(Tố Hữu)

Lông ngỗng lông ngan rơi trắng đường chạy nạn

Những chiếc lông không biết tự dấu mình

Nước mắt thành mặt trái của lòng tin

Tình yêu đến cùng đường là cái chết

Nhưng người đẹp dẫu rơi đầu vẫn đẹp

Tình yêu bị dối lừa vẫn nguyên vẹn tình yêu

Giá như như trên đời còn có một Mỵ Châu

Vừa say đắm yêu thương vừa luôn luôn cảnh giác

Không sơ hở, chẳng mắc lừa mẹo giặc

Một Mỵ Châu như ta vẫn hằng mơ

Thì hẳn Mỵ Châu không sống đến bây giờ

Ðể chung thủy với tình yêu hai ngàn năm có lẻ

Như anh với em dẫu yêu nhau chung thủy

Ðến bạc đầu bất quá chỉ trăm năm

Nên chúng ta dù rất đỗi đau lòng

Vẫn không thể cứu Mỵ Châu khỏi chết

Lũ trai biển sẽ thay người nuôi tiếp

Giữa lòng mình viên ngọc của tình yêu

Vẫn còn đây pho tượng đá cụt đầu

Bởi cụt đầu nên tượng càng rất sống

Cái đầu cụt gợi nhớ dòng màu nóng

Hai ngàn năm dưới đá vẫn tuôn trào

Anh cũng như em muốn nhắc Mỵ Châu

Ðời còn giặc xin đừng quên cảnh giác

Trang 13

Nhưng nhắc sao được người hai ngàn năm trước

Nhập vai Uy-lit-xơ em hãy kể lại cảnh nhận mặt

(Bài văn kể sáng tạo )

Nếu như chiến tranh mang đến cơ hội cho những người đàn ông thể hiện bản lãnh của mình thì lại khiến phụ nữ chúng tôi phải xa lìa chồng con Hơn hai mươi năm đã trôi qua,tôi vẫn chờ đợi chàng trở về Mặc kệ bố mẹ cứ bắt tôi phải tái hôn! Bởi vì tôi tin rằng chàng sẽ trở về Dù mọi người có nói thế nào đi nữa, thì tôi vẫn tin vào điều ấy!

Suốt bao năm tháng qua,có lúc tôi mệt mỏi đến mức muốn buông xuôi tất cả…! Nhìn những người phụ nữ khác được sống hạnh phúc trong sự che chở của chồng làm tim tôi đau nhói! Có những đêm tôi không ngủ được chỉ

vì những câu hỏi:‘‘Giờ này chàng đang ở đâu? Chàng còn sống hay đã….chết?! Chàng có trở về bên cạnh em như chàng đã hứa hay không? ’’.Tôi nhớ chàng da diết! Nỗi nhớ ấy cứ ngày một lớn dần lên mà tôi chẳng thể nào bày tỏ được đã làm trái tim tôi trở nên sắt đá Tôi vô cảm trước những lời đường mật của bọn cầu hôn Mặc cho tôi đã từ chối thẳng thừng nhưng bọn ấy vẫn cứ cứng đầu! Trái tim tôi chỉ có chàng Duy nhất chàng thôi! Sao bọn họ không chịu hiểu thế nhỉ? Vì thế,để đuổi bọn này đi tôi chỉ còn một cách là đưa ra thử thách‘‘Ai bắn được chiếc cung của Uy-lít-xơ thì tôi sẽ làm vợ người đó!’’ Dù đã biết chắc rằng chẳng ai có thể làm được điều

ấy ngoài chàng nhưng…sao lòng tôi vẫn thấy lo…?

Ngày nọ,khi đang nằm nghỉ trong phòng,thì bỗng nhiên nhũ mẫu hối hả chạy vào báo tin rằng:‘‘Uy-lít-xơ vẫn còn sống! Ngài đã trở về!’’ Ngay giây phút ấy,tim tôi như ngừng đập.nước mắt như muốn tuôn ra Ngày mà tôi mong chờ nhất cuối cùng đã đến! Tôi có thể cùng chàng ngồi tâm sự suốt đêm Cùng chàng tận hưởng những ngày tháng hạnh phúc đã bỏ lỡ…Tôi muốn chạy ngay đến ôm lấy chàng-người chồng yêu quí của tôi! Nhưng…đột nhiên có gì đó ngăn không cho tôi làm thế? Nhỡ đó không phải là chàng mà là một tên cầu hôn nào đó ở ngoài kia giả dạng rồi sao? Nếu đúng là chàng thì…tại sao vừa trở về,chàng không chạy đến ôm tôi vào lòng chứ? Trong phút chốc,tôi đã để lí trí chiến thắng tình cảm của mình

Tôi không muốn làm nhũ mẫu phật lòng nhưng nếu đúng là chàng thì tôi và Tê-lê-mác –con trai chúng tôi sẽ nhận ra Phải chăng người hành khất kia,có khi chỉ là một vị thần Do bất bình trước bọn cầu hôn nên đã ra tay giết hết bọn chúng Còn chàng? Uy-lít-xơ …có lẽ chàng đã chết rồi Nhưng không đồng tình với ý nghĩ của tôi,nhũ mẫu chắc chắn rằng bà đã nhìn thấy vết sẹo trên chân chàng-vết sẹo do bị nanh trắng của con lợn lòi để lại Không những thế bà còn thề độc nữa Quả thật tôi rất bối rối…

Người hành khất kia có vết sẹo trên chân…đúng là Uy-lít-xơ cũng có vết sẹo giống như thế.Là chàng thật sao? Không! Không thể nào đâu! Có lẽ chỉ là sự trùng hợp ngẫu nhiên thôi Sao chiếc cầu thang hôm nay lại dài ra thế nhỉ? Hay là do tâm trạng của tôi? Nguời hành khất kia mặt mũi ra sao? Có giống chàng không? Lòng tôi quảthật rất lo lắng Nếu đúng là chàng thì tôi phải làm sao? Chạy đến ôm lấy chàng,bày tỏ tình cảm mà tôi đã giấu kín bấy lâu nay với chàng hay tạo một khoảng cách và tránh xa chàng ra? Ôi đầu tôi muốn vỡ tung ra mất! Vừa nhìn thấy chàng,tôi thật không thể nào tin được! Sao….sao…chàng lại ở trong bộ dạng như thế?

Cả không gian chìm trong im lặng cho đến khi Tê-lê-mác lên tiếng trách tôi Nghe con trai nói mẹ nó như thế,lòng tôi đau lắm Nhưng nó đâu hiểu được tâm trạng của mẹ nó như thế nào chứ? Tê-lê-mác bảo tôi:‘‘Sao

mẹ có thể lạnh lùng như thế? Cha con sau ngần ấy năm mới trở về mà mẹ chẳng một lời hỏi han?’’ Có lẽ con nói đúng Tê-lê-mác ạ Nhưng mẹ mong con sẽ hiểu cho mẹ Một mình nuôi con khôn lớn,quyết định‘‘kiên trinh’’để chờ cha con trở về…Con có biết trong khoảng thời gian ấy mẹ mệt mỏi và đau đớn như thế nào không? Mẹ không muốn làm mọi người phải lo cho mẹ nên mẹ đã tạo một vỏ bọc cứng rắn và lạnh lùng cho

Trang 14

mình Con có biết mẹ cũng nhớ cha đến nhường nào không? Nhưng con đừng lo lắng quá Nếu người hành khấtkia đúng là cha con thì sớm muộn gì cha mẹ cũng sẽ nhận ra nhau thôi Bởi vì cha mẹ có những‘‘dấu

hiệu’’riêng mà chỉ hai chúng ta mới biết ‘‘Đừng nói như thế với mẹ con Tê-lê-mác ạ! Mẹ con làm như thế cũngđúng thôi Cha không trách mẹ đâu Con yên tâm,cha sẽ chứng minh cho mẹ con thấy!’’ Chàng vừa nói vừa nhìn tôi bằng ánh mắt trìu mến Sao đột nhiên tim tôi đập nhanh thế này ?

Tôi sai nhũ mẫu pha nước và lấy quần áo mới cho chàng thay Sau khi tắm rửa sạch sẽ,chàng đẹp trông chẳng thua gì một vị thần vậy Bỗng nhiên chàng nhờ nhũ mẫu kê cho chàng chiếc giường để chàng ngủ một mình nhưbấy lâu nay…Một ý nghĩ chợt sáng lên trong đầu tôi:‘‘Đúng rồi! Chiếc giường! Chiếc giường ấy! Chiếc giường đặc biệt mà chỉ ta và chàng mới biết Chắc chàng muốn gợi ý cho ta đây mà? Chàng thật thông minh!’’ Tôi bảonhũ mẫu kê cho tôi chiếc giường trong phòng tôi ra cho chàng nghỉ Chàng giật cả mình,có vẻ bối rối Nhìn chàng lúc ấy trông thật đáng yêu Có lẽ chàng đang nghĩ rằng tôi đã lệnh cho ai đó khiêng chiếc giường sang chỗ khác rồi Nhưng với vẻ rất bình tĩnh,chàng bình thản hỏi:‘‘Chiếc giường ấy làm sao có thể di chuyển đựơc chứ? Ta đã làm nó cho nàng với tất cả tình yêu của ta! Một trong bốn chiếc chân giường kia là gốc cây ô-liu Tấm trải giường được ta trải bằng lớp lông cừu mềm mại…’’.Tôi chẳng thể nghe hết những lời nói sau của chàng nữa! Đúng là chàng rồi! Uy-lít-xơ của em! Chàng đã trở về với em thật rồi! Chỉ có chàng mới biết rõ chiếc giường và miêu tả đúng như thế! Tôi quá hạnh phúc đến nỗi chẳng còn quan tâm đến mọi người xung quanh nữa! Tôi chạy đến ôm lấy chàng,hôn chàng Việc mà tôi nghĩ chỉ có thể ở trong mơ thôi Tôi đang ở ngayđây,ngay trong vòng tay ấm áp của chàng Tôi nói với chàng rằng:‘‘Không phải em không muốn chạy đến ôm chàng khi chàng trở về đâu Em rất muốn là khác! Nhưng cuộc sống có quá nhiều cạm bẫy đã khiến em trở nên

đa nghi và thận trọng hơn Em sợ đó không phải là chàng mà là một tên cầu hôn nào đó giả dạng Chàng đừng giận em nhé! Em xin lỗi vì đã lạnh nhạt với chàng như thế…’’.‘‘Không sao đâu,ta không giận nàng đâu Ta nhớ

và yêu nàng lắm,Pê-nê-lốp ạ!’’.Chàng lau những giọt nước mắt hạnh phúc lăn dài trên má tôi,hôn lên trán tôi rồi

ôm tôi vào lòng…Thật ấm áp làm sao!

Được sống bên chàng,được chàng bảo vệ và che chở như những ngày tháng trước đây Ôi còn gì hạnh phúc bằng nữa!.Cuối cùng sau bao năm xa cách,chúng tôi lại được ở bên nhau.Một phần là nhờ vào một lòng một dạ thủy chung và tin tưởng,nhưng lý do chính mà giúp chúng tôi có thể vượt qua bao nhiêu thử thách để lại được ở bên nhau đó chính là tình yêu chân thành của cả hai Tình yêu quả là một thứ vô cùng thiêng liêng và cao quý,nó cho chúng tôi một sức mạnh rất lớn,lớn đến nỗi không một sức mạnh nào trên đời có thể sánh nổi,với sức mạnh này thì không một thử thách nào mà chúng tôi không thể vượt qua được.Cuối cùng chúng tôi nhận ra một điều vô cùng ý nghĩa : « Chỉ cần có sức mạnh của tình yêu thì cho dù chúng tôi có xa cách tới đâu, gặp bất

cứ khó khăn thử thách nào thì cuối cùng kết quả vẫn không thay đổi,vẫn không gì có thể chia cắt được sự gắn kết hai tâm hồn.Tình yêu của tôi và chàng sẽ tồn tại theo thời gian mãi mãi và mãi mãi…’’.Cảm ơn chàng Uy-lít-xơ –tình yêu của em!

4 Củng cố: Hiểu nghệ thuật của sử thi

5 Dặn dò: Học bài và soạn bài Chọn sự việc tiêu biểu trong bài văn tự sự

Luyện tập TẤM CÁM

Dàn bài chi tiết:

1 / Mở bài :

-Giới thiệu về những quan niệm đạo đức truyền thống liên quan đến thiện -ác trong dân gian

-Giới thiệu truyện cổ tích Tấm Cám và bài học đạo đức về sự chiến thắng của cái thiện

2/Thân Bài:

-Đặc trưng thể loại cổ tích phản ánh cuộc đấu tranh giai cấp trong xã hội

-Mâu thuẫn giữa cái thiện và cái ác trong truyên Tấm Cám: Gì ghẻ,Cám >< Tấm ,giai cấp bóc lột>< giai cấp bị

Ngày đăng: 04/06/2015, 22:08

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Hình thành cho con người những phẩm chất gì? - Phân tích Con người Việt Nam qua văn học
Hình th ành cho con người những phẩm chất gì? (Trang 7)
3. Bảng tổng hợp, so sánh các thể loại VHDG: - Phân tích Con người Việt Nam qua văn học
3. Bảng tổng hợp, so sánh các thể loại VHDG: (Trang 17)
1. Hình ảnh Đăm Săn: - Phân tích Con người Việt Nam qua văn học
1. Hình ảnh Đăm Săn: (Trang 18)

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

w