phuong phap trong cay dua leo

an thận nhẹ, trị ngứa và làm đẹp daMặt hàng xuất khẩu quan trọng ở nhiều nước Trồng khắp nơi trên thế giới Dưa leo được biết ở Ấn Độ cách nay hơn 3.000 năm, sau đó được lan truyền dọc t

Lê Thị Kiều Diễm

Bùi Thị Anh Đào

an thận nhẹ, trị ngứa và làm đẹp da

Mặt hàng xuất khẩu quan trọng ở nhiều nước

Trồng khắp nơi trên thế giới

Dưa leo được biết ở Ấn

Độ cách nay hơn 3.000 năm, sau đó được lan truyền dọc theo hướng Tây Châu Á, Châu Phi và miền Nam Châu Âu

Dưa leo được trồng

ở Trung Quốc từ thế kỹ thứ 6

Thân trên lá mầm và lóng thân trong điều kiện ẩm độ cao có thể thành lập nhiều rễ bất định

Thân tròn hay có góc cạnh, có lông ít nhiều tùy giống

Thân chánh thường phân nhánh; cũng có nhiều dạng dưa leo hoàn toàn không thành lập nhánh ngang Sự phân nhánh của dưa còn chịu ảnh hưởng của nhiệt độ ban đêm

DH9B Nhóm 8 5

4/ Hoa:(Lưỡng tính hoặc đơn tính)

- Hoa cái mọc ở nách lá thành đôi

hay riêng biệt

- Hoa đực mọc thành cụm từ 5 - 7

hoa;

- Hoa có màu vàng, thụ phấn nhờ

côn trùng, bầu noãn của hoa cái phát

triển rất nhanh ngay trước khi hoa

nở

Các giống dưa leo trồng ở vùng

ĐBSCL thường ra hoa sớm, bắt đầu

ở nách lá thứ 4 - 5 trên thân chính,

sau đó hoa nở liên tục trên thân

chính và nhánh

DH9B Nhóm 8 6

5/ Trái:

Trái từ khi hình thành đến khi thu

hoạch có màu xanh đậm, xanh nhạt, có

hay không có hoa văn (sọc, vệt, chấm),

khi chín trái chuyển sang màu vàng

sậm, nâu hay trắng xanh

Trái tăng trưởng rất nhanh tùy theo

giống, có thể thu trái từ 8 - 10 ngày sau

khi hoa nở

Phẩm chất trái không chỉ tùy thuộc vào

thành phần các chất dinh dưỡng trong

trái mà còn tùy thuộc vào độ chặc của

thịt trái, độ lớn của ruột trái và hương vị

DH9B Nhóm 8 7

II Đặc điểm:

- Dưa leo thích nghi với điều kiện khí hậu nóng ẩm, nhiệt độ thích hợp với sinh trưởng của dưa leo là 300C về ban ngày và 18-210C về ban đêm Ánh sáng nhiều làm quả lớn nhanh, mập, chất lượng quả tốt Trong điều kiện ngày ngắn, dưa leo thường có nhiều lá và sai quả

- Dưa có phản ứng với độ dài ngày khác nhau tùy theo giống, thông thường ngày ngắn kích thích cây ra lá và trái

- Yêu cầu về độ ẩm đất của dưa leo rất lớn

- Dưa chịu hạn rất yếu, thiếu nước cây sinh trưởng kém và tích lũy chất cucurbitaxin làm trái trở nên đắng

- Nhu cầu về nước của cây dưa leo khá cao nhưng lại không chịu được úng

- Cây sinh trưởng thích hợp trên đất giàu dinh dưỡng, thoát nước tốt

và pH trong khoảng 6,0 - 6,5

CÂY DƯA LEO

DH9B Nhóm 8 8

Giống dưa leo:

Nhóm dưa trồng giàn Nhóm dưa trồng trên đất

Giống lai F1

Giống địa phương

Dưa chuột

Dưa leo Phụng Tường

DH9B Nhóm 8 9

Giống dưa leo TN169

năng suất cao Giống dưa leo F1

Dưa chuột

DH9B Nhóm 8 10

IV Kỹ thuật trồng dưa leo:

 Thuận lợi:

Thời gian sinh trưởng ngắn, cho

năng suất cao.

 Khó khăn:

Là loại rau yêu cầu đất trồng khắt khe hơn những cây rau họ bầu bí khác, đất trồng có tầng canh tác dày, màu mỡ, không “hóc”, thích đất cát pha, thịt nhẹ, pH: 4 - 7, thích hợp nhất là 6,5.

CÂY DƯA LEO

DH9B Nhóm 8 11

1 Thời vụ:

Dưa leo được trồng quanh năm:

 Vụ Hè Thu: là vụ chính của dưa leo giàn, thường gieo hạt tháng 5-6, thu hoạch tháng 7 –

8 dương lịch Vụ dưa này thường ít sâu bệnh năng suất khá cao.

 Vụ Thu Đông: gieo tháng 7–8, thu hoạch tháng 9–10 dương lịch; vụ này năng suất thường thấp do mưa nhiều bệnh dễ phát triển

Vụ Đông Xuân: gieo tháng 10 –11, thu hoạch tháng 11 – 12 dương lịch

Vụ Xuân hè: gieo tháng 1 – 2, thu hoạch tháng 3 – 4 dương lịch; vụ này nắng nhiều, nên cần tưới nhiều nước, năng suất thường thấp.

CÂY DƯA LEO

DH9B Nhóm 8 12

DH9B Nhóm 8 13

DH9B Nhóm 8 14

2 Đất đai, nước tưới :

Yêu cầu đất bằng phẳng, không ngập nước pH : 6– 6,5; gần nguồn nước sạch và đủ nước tưới cho các vụ trong năm, xa khu vực ô nhiễm.

CÂY DƯA LEO

3 Làm đất

Bộ rễ dưa leo nói chung phát triển yếu, nên cần làm đất thật tơi xốp, lên luống cao 20-25 cm, bón lót nhiều phân chuồng hoai, tro trấu và trải màng phủ nông nghiệp, giúp

rễ phát triển tốt, ít sâu bệnh, kéo dài thời gian thu trái Trồng líp đơn rộng 1 mét hoặc líp đôi rộng 1,8 mét.

DH9B Nhóm 8 15

4.Gieo hạt:

Hạt dưa leo nẩy mầm rất nhanh và tỉ lệ nẩy mầm cao nên có thể tỉa thẳng 2 - 3 hạt/lổ, gieo sâu 2 - 3 cm và lấp tro trấu

- Trồng giống F1 nên gieo cây con trong bầu đất và đem trồng khi có lá thật.

- Trồng mỗi lổ một cây, các giống ít đâm nhánh trồng 2

- 3 cây/lổ Khoảng cách trồng 0.8 - 1.5 m x 0.3 - 0.4 m mật độ 30.000 - 50.000 cây/ha Dưa giàn trồng hàng đơn hay hàng đôi đều được, mùa thuận nên trồng dầy

để có năng suất cao, mùa nghịch nên trồng thưa để dễ chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh

Lượng giống trồng cho 1 ha tùy phương pháp trồng Dưa thả bò, dưa địa phương tỉa thằng cần 1 - 3 kg giống/ha; dưa F1 - cần 0.5 - 0.8 kg hạt/ha.

- Dưa leo mẫn cảm với chất dinh dưỡng trong đất

và không chịu được nồng độ phân cao

vì vậy phân được bón thúc nhiều lần thay vì bón

tập trung.

- Ở giai đoạn đầu của sự sinh trưởng dưa hấp thụ

nhiều đạm hơn các chất khác; đến khi dưa phân

nhánh và kết trái dưa mới hấp thụ mạnh kali

CÂY DƯA LEO

DH9B Nhóm 8 17

-Lượng phân bón tùy theo điều kiện dinh dưỡng có sẵn trong đất và nhu cầu của cây dưa leo qua từng giai đoạn sinh trưởng Đối với giống lai nhập nội cho năng suất cao, cần bón phân nhiều hơn giống điạ phương

 Công thức phân thường dùng cho dưa leo trồng ở đồng bằng là

N: 140 - 220 kg/ha P2 O5: 150 - 180 kg/ha

DH9B Nhóm 8 18

Một ví dụ về thời điểm, loại phân và liều lượng bón cho 1 ha:

Phân bón nuôi trái cũng được chia làm nhiều lần sau các đợt

thu trái Ngoài ra có thể phun bổ sung phân qua lá HPC để

tăng tỉ lệ trái loại 1

Loại phân

Tổng số

Bón lót

Tưới thúc(5-10 NSG)

Bón thúc (15-20 NSG)

Bón nuôi trái(35-55 NSG)

Phân chuồng (tấn)

DH9B Nhóm 8 19

b Tưới nước:

Dưa leo có bộ rễ ăn cạn nên cần nhiều nước Nguồn nước tưới là nước giếng khoan, nước sông

Mùa nắng tưới 1 ngày 2 lần vào buổi sáng và buổi chiều

Tăng cường lượng nước tưới và diện tích tưới xung quanh gốc khi cây lớn, nhất là thời kỳ ra hoa trái rộ; cần thoát nước tốt trong mùa mưa

Trước khi cắm giàn (20-30 ngày sau khi trồng), cần tưới rãnh, để nước ngấm vào luống rồi tháo hết nước Trong trường hợp tưới rảnh, không nên để nước quá cao trong mương tưới khi cây lớn vì có thể làm hạn chế hoặc hư rễ dưa mọc dài ra mương, tốt nhất là rút cạn nước trong mương sau khi tưới

Cần thường xuyên giữ ẩm đất từ giai đoạn cây ra hoa, đặc biệt từ khi thu quả để tăng chất lượng thương phẩm quả (khi thiếu nước, quả thường bị đắng và cong)

DH9B Nhóm 8 20

c Phủ bạt-ủ rơm:

Phủ bạt là tiến bộ kỹ thuật trong việc trồng dưa leo

vì nó làm tăng năng suất từ 15 - 30%

Trồng dưa bò đất phải đậy rơm xung quanh gốc

để giữ ẩm hoặc rải rơm rạ khắp mặt ruộng cho dưa bò, đồng thời bảo vệ trái khỏi hư thối do tiếp xúc trực tiếp với đất ẩm và rơm cũng hạn chế sự phát triển của cỏ dại.

CÂY DƯA LEO

DH9B Nhóm 8 21

DH9B Nhóm 8 22

DH9B Nhóm 8 23

d Trồng giàn:

Làm giàn: Chiều cao giàn từ 2 - 2,5m thay đổi tùy giống, hình dạng chữ V ngược, chữ X hoặc chữ U ngược

khi cây bắt đầu có tua cuốn (20 NSKG) thì làm giàn kiểu chữ nhân, cao khoảng 2 m

Giàn bằng chà gai tốt hơn tre sậy vì chà gai có nhiều nhánh ngang, dưa dê bám khi bò và sử dụng được 2

- 3 vụ, cần 40.000 - 50.000 cây chà/ha

Giàn cũng có thể làm cố định bằng cọc tràm và dây kẽm để sử dụng được 3 - 5 năm

Hiện nay, việc sử dụng lưới ni long để làm giàn cho dưa leo cũng được phổ biến trong sản xuất vì giảm bớt được số lượng cây giàn, giảm chi phí, thao tác nhanh gọn và dùng được nhiều mùa.

DH9B Nhóm 8 24

Làm giàn kiểu chữ nhân (X)

DH9B Nhóm 8 25

Làm giàn chữ V ngược

- Xem kỹ hướng dẫn trước khi sử dụng

- Nên luân phiên thay đổi thuốc giữa các lần phun

DH9B Nhóm 8 30

f.b/ Các loại bệnh phổ biến trên cây dưa leo

- Bệnh sương mai

- Bệnh chết cây con

DH9B Nhóm 8 31

- Bệnh héo vàng

- Bệnh hoa lá

DH9B Nhóm 8 32