− Hiểu được các hình thức sinh sản vô tính ở động vật và biết được các minh họa thực tế.. − Phân biệt được các kiểu sinh sản vô tính ở thực vật.. SINH SẢN VÔ TÍNH Ở THỰC VẬT GV : cho HS
Trang 1Tuần : 26
Tiết : 42
GIÁO ÁN
Tên bài – Bài 41: SINH SẢN VÔ TÍNH Ở THỰC VẬT
Họ và tên sinh viên: Lê Tấn Đạt MSSV: DSB071093
Giáo viên hướng dẫn: Đoàn Thị Ngọc Tuyền
Ngày 10 Tháng 02 Năm 2011
I Mục đích và yêu cầu:
1 Kiến thức:
− Trình bày được khái niệm sinh sản.
− Hiểu được các hình thức sinh sản vô tính ở động vật và biết được các minh họa thực tế.
− Phân biệt được các kiểu sinh sản vô tính ở thực vật.
− Các ứng dụng về phương pháp ghép, chiết và giâm cành.
2 Kĩ năng:
− Kĩ năng thể hiện sự tự tin khi trình bày ý kiến trước nhóm, lớp
− Kĩ năng hợp tác, lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ.
− Kĩ năng tìm kiếm và xử lý thông tin về các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển ở động vật.
3 Tư tưởng
− Rèn luyện thái độ học tập tích cực, học tập nhóm nghiêm túc.
− Rèn tinh thần học hỏi lĩnh hội tri thức mới.
II Phương pháp và phương tiện dạy học:
1 Phương pháp:
− Dạy học nhóm
− Vấn đáp – tìm tòi
− Trực quan.
− Dạy học nêu vấn đề.
2 Phương tiện:
− Tranh ảnh và bảng phụ
− Sách giáo khoa sinh học 11 cơ bản.
− Phiếu học tập.
Trang 2III Tiến trình bài học:
1 Ổn định lớp: (1phút)
2 Bài mới:(38phút)
Thời
Hoạt động 1: khái niệm chung sinh
sản:
Giáo viên : Em hãy lấy một ví dụ về SS
ở TV và ĐV ?
Ví dụ 1 : Hạt đậu - cây đậu
Ví dụ 2 : Dây khoa lang (hoặc củ) – cây
khoa lang
Ví dụ 3 : cây mọc thêm nhánh mới.
GV : trong 3 ví dụ trên thì ví dụ nào là
SS?
HS : Sinh sản là gì?
GV: Kiểu sinh sản ở ví dụ 1 khác với ví
dụ 2 như thế nào?
HS : Ở thí dụ 1 có sự hình thành giao tử
đực và giao tử cái, có sự thụ phấn và sự
thụ tinh
GV: Thực vật có mấy kiểu sinh sản?
Hoạt động 2: II SINH SẢN VÔ TÍNH
Ở THỰC VẬT
GV : cho HS phân tích ví dụ 2 và nêu
thêm một số ví dụ khác từ đó rút ra
Khái niệm về sinh sản vô tính
GV : Chia học sinh thành các nhóm và
phát phiếu học tập số 1 cho học sinh
Phiếu học tập số 1
CÁC HÌNH THỨC SINH SẢN VÔ
TÍNH Ở THỰC VẬT
- Cho HS phân tích cá hình thức sinh sản
I KHÁI NIỆM CHUNG VỀ SS
1 Ví dụ
2 Khái niệm : Sinh sản là quá trình tạo ra các
cá thể mới đảm bảo cho sự phát triển liên tục của loài
3 Các kiểu sinh sản
- Sinh sản vô tính(VD2)
- Sinh sản hữu tính(VD1)
II SINH SẢN VÔ TÍNH Ở THỰC VẬT
1 Khái niệm : Là sự sinh sản không có sự hợp
nhầt các giao tử đực và cái(không có sự tái tổ hợp di truyền), con cái giống nhau và giống mẹ
2 Các hình thức sinh sản vô tính ở thực vật :
Các hình thức SS vô tính ở thực vật
Một số
ví dụ ở thực vật
Đặc điểm
Bào tử
Rêu, dương xỉ…
- Cơ thể mới được hình thành
từ bào tử
- Bào tử nằm trong túi bào tử
- Bào tử được phát tán nhờ gió, nước, động vật
Sinh dưỡng
Rễ
Khoai lang, cỏ gấu Cây mọc ra từ rễ Thân Mía,
khoai
- Mấu thân có đủ
rễ, lá thì mọc cây
Các hình thức
SS vô tính ở
thực vật
Một số
ví dụ ở thực vật
Đặc điểm
Bào tử
Sinh
dưỡng RễThân
Lá Nhận
xét
Ưu điểm Nhược điểm
Trang 3vô tính ở thực vật thông qua mẫu vật có
chuẩn bị ở nhà như : rêu, dương xỉ, cỏ
gấu, khoa lang, mía, cây thuốc bỏng …
để hoàn thành phiếu học tập số 1
GV : Tổ chức cho học sinh thảo luận,
sau đó giúp HS hoàn chỉnh phiếu học tập
số 1
Hoạt động 3: Phương pháp nhân
giống vô tính
GV: Giới thiệu sinh sản sinh dưỡng nhân
tạo còn gọi là nhân giống vô tính
- Cơ sở sinh học và lợi thế của nhân
giống sinh dưỡng so với cây mọc từ hạt?
(Vì sao muốn nhân giống cam, chanh và
nhiều loại cây ăn quả khác người ta
thường chiết, hoặc dâm cành chứ không
cần bằng hạt?)
GV : - Vì sao phải cắt bỏ hết lá ở cành
ghép? Vì sao phải buộc chặt mắt ghép?
HS : - Giảm bớt sự thoát hơi nước nhằm
tập trung nước nuôi các tế bào cành
ghép, nhất là các tế bào mô phân sinh
- Mô đẫn nhanh phóng nối liền nhau bảo
đảm thông suốt cho dòng nước và chất
dinh dưỡng
GV : Nêu những ưu điểm của cành chiết
và cành giâm so với cành trồng từ hạt?
GV : Cách tiến hành, điều kiện, cơ sở
khoa học của nuôi cấy mô tế bào thực
vật?
Hoạt động 4: Vai trò của SSVT đối
tây, rau má,Gừng
mới
- Mắt của thân mọc cây mới
Lá
Cây thuốc bỏng, cây sen đất
Cây mới mọc ra
từ nách lá
Nhận xét
Ưu điểm: Giữ nguyên tính di truyền giống bố mẹ giúp duy trì tính trạng tốt cho thế hệ sau
Nhược điểm: do duy trì vật chất di truyền nên khó thích nghi khi điều kiện sống thay đổi
3 Phương pháp nhân giống vô tính (Nhân
giống sinh dưỡng)
- Giữ nguyên các đặc tính di truyền của cây mẹ nhờ cơ chế nguyên phân
- Rút ngắn được thời gian phát triển của cây, sớm cho thu hoạch
a Ghép chồi và ghép cành :
- Cách tiến hành
- Điều kiện
- Chú ý: phải cắt bỏ hết lá cành ghép …
b Chiết và dâm cành :
- cách tiến hành
- Ưu điểm : + Giữ nguyên được tình trạng tốt mà ta mong muốn
+ Cho sản phẩm thu hoạch nhanh
c Nuôi cấy tế bào và mô TV :
- Cách tiến hành
- Điều kiện
- Cơ sở khoa học : Dựa vào tính toàn năng của
tế bào thực vật
- Ý nghĩa + Vừa đảm bảo được các tình trạng di truyền mong muốn vừa đưa lại hiệu quả kinh tế cao như nhân nhanh với số lượng lớn cây giống nông lâm nhiệp quý…
+ Tạo giống cây sạch bệnh
+ Phục chế giống cây quý
Trang 4với đời sống TV và con người
GV : Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của
phương pháp nuôi cấy mô tế bào thực
vật?
GV : Sinh sản vô tính có vai trò như thế
nào đối với đời sống thực vật?
GV : Trong sản xuất nông nghiệp, sinh
sản sinh dưỡng có vai trò như thế nào?
4 Vai trò của SSVT đối với đời sống TV và con người.
a Đối với thực vật :
b Đối với con người trong nông nghiệp:
- Duy trì được các tính trạng tốt có lợi cho con người
- Nhân nhanh giống cây cần thiết trong thời gian ngắn
- Tạo giống cây sạch bệnh
- Phục chế được các giống cây trồng quy đang
bị thoái hoá
- Giá thành thấp, hiệu quả king tế cao
3 Củng cố:(5phút)
− Sinh sản vô tính là gì? Có những hình thức sinh sản vô tính ở thực vật nào?
− So với trồng hạt, chiết cành và giâm cành có những ưu điểm gì?
− Trình bày vai trò của sinh sản sinh dưỡng đối với ngành nông nghiệp, cho ví
dụ minh họa?
− Các câu hỏi sau đây đúng hay sai?
A Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản không có sự hợp nhất của cá giao tử đực
và cái.
B Trong sinh sản vô tính con cái sinh ra giống nhau và giống cơ thể mẹ.
C Từ hạt phấn không thể nuôi cấy trên môi trường dinh dưỡng thích hợp để hình thành cây được.
D Một trong những lợi ích của nhân giống vô tính là giữ nguyên được tính trạng di truyền mà con người mong muốn nhờ cơ chế nguyên phân.
E Sinh sản bào tử không phải là một hình thức sinh sản vô tính của thực vật.
4 Dặn dò:(1phút)
− Về nhà học bài và trả lời câu hỏi trong SGK trang156
− Chuẩn bị bài 42 và trả lời câu hỏi : thụ tinh là gì? Trình bày quá trình thụ tinh kép ở thực vật hạt kín?
Giáo viên hướng dẫn giảng dạy duyệt Ngày soạn:01/03/2011
Người soạn