- Biết được vai trũ của biểu diễn thụng tin đối với hoạt động thụng tin của con người.. Vậy thụng tin bao gồm những dạng cơ bản nào, nú được thể hiện ra sao và được biểu diễn như thế nào
Trang 1Ngày soạn: 22/11/2010
BÀI 2: THễNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THễNG TIN (T1)
A MỤC TIấU BÀI HỌC
1 Kiến thức:
- Hiểu và phõn biệt được ba dạng cơ bản của thụng tin
- Biết được vai trũ của biểu diễn thụng tin đối với hoạt động thụng tin của con người
2 Kỹ năng:
- Nhận dạng và phõn biệt cỏc dạng thụng tin
- Đưa ra cỏc dạng biểu diễn của thụng tin phự hợp với hoạt động thụng tin tương ứng
3 Thái độ:
- Hỡnh thành tư duy và phương phỏp làm việc khoa học
- Biết bảo vệ thụng tin và trung thực trong việc cung cấp thụng tin
b phơng pháp
- Thuyết trình, vấn đáp, đàm thoại, trực quan
C CHUẨN BỊ
1 Giáo viên :
- Máy vi tính, giáo án, sách giáo khoa tin học, sách GV tham khảo, màn hình
máy chiếu (projector), máy tính cho học sinh
2 Học sinh :
- Sách giáo khoa, vở ghi chép, sỏch bài tập
D TIẾN TRèNH BÀI DẠY
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
Cõu 1: Em hóy cho biết thụng tin là gỡ? Cho một vài vớ dụ về thụng tin.
Trả lời: - Thụng tin là tất cả những gỡ đem lại sự hiểu biết về thế giới xung
quanh và về chớnh con người
- Vớ dụ: Tớn hiệu đốn giao thụng, bản tin dự bỏo thời tiết
Cõu 2: Hoạt động thụng tin bao gồm những hoạt động nào?
A Lưu trữ thụng tin
B Xữ lớ thụng tin
C Tiếp nhận thụng tin
D Tiếp nhận, xữ lớ, lưu trữ và truyền thụng tin
Cõu 3: Nhiệm vụ chớnh của tin học là gỡ?
A Cung cấp cỏc thiết bị, phương tiện hỗ trợ cho hoạt động dạy học
Tiết 3:
Trang 2B Sản xuất cỏc phần mềm và trũ chơi điện tử.
C Nghiờn cứu việc thực hiện cỏc hoạt động thụng tin một cỏch tự động nhờ sự trợ giỳp của mỏy tớnh điện tử
D Để tỡm kiếm thụng tin một cỏch nhanh chúng trờn internet
3 Bài mới :
a) Đặt vấn đề:
Qua những cõu trả lời của cỏc bạn, chỳng ta đó hiểu thụng tin là gỡ, và những hoạt động nào là hoạt động thụng tin của con người Tuy nhiờn, sự thể hiện của thụng tin trong khoa học và đời sống rất đa dạng và phong phỳ Vậy thụng tin bao gồm những dạng cơ bản nào, nú được thể hiện ra sao và được biểu diễn như thế nào trong mỏy tớnh điện tử Hụm nay, cụ và cỏc em sẽ cựng nhau tỡm hiểu
b) Triển khai bài:
Hoạt động của GV và HS Nội dung bài dạy
Hoạt động 1: Cỏc dạng thụng tin cơ
bản
GV: Cho học sinh xem một bài văn,
một bài thơ
Hỏi: Ở đõy cho cỏc em thấy được cỏi
gỡ ?
HS: Một đoạn văn
GV: Đoạn văn trờn được biểu diễn
bằng kớ tự gỡ ?
HS: Bằng kớ tự chữ, kớ tự số
GV: Cho học sinh xem một vài kớ hiệu
cú trong sỏch giỏo khoa và trong sỏch
bỏo
@ # % & *
Hỏi: Đõy là gỡ ?
HS: Cỏc kớ tự đặc biệt
GV: Thụng tin ở cỏc vớ dụ trờn được
thể hiện ở dạng nào ?
HS: Dạng văn bản
GV: Cho học sinh xem một vài hỡnh
ảnh
Hỏi: Cỏc em thấy được gỡ ?
HS: Ảnh của nhõn vật hoạt hỡnh,
GV: Thụng tin trờn được biểu diễn
dưới dạng nào ?
HS: Dạng hỡnh ảnh
GV: Cho học sinh nghe một đoạn
nhạc
1.Cỏc dạng thụng tin cơ bản
- Dạng văn bản
- Dạng hỡnh ảnh
- Dạng õm thanh
Trang 3Hỏi: Các em nghe thấy được gì?
HS: Một bài hát
GV: Cho học sinh nghe tiếng chim hót,
tiếng chuông điện thoại
Hỏi: Các em nghe thấy được gì?
HS: Tiếng chim hót, tiếng chuông điện
thoại
GV: Thông tin trên được thể hiện ở
dạng nào?
HS: Dạng âm thanh
GV: Tất cả những gì cô và các em vừa
xem ở trên chính là những dạng thể
hiện của thông tin Như vậy, trong
cuộc sống hằng ngày chúng ta thường
gặp những dạng thông tin nào?
HS: Văn bản, hình ảnh, âm thanh
GV: Thông tin có rất nhiều dạng
nhưng có 3 dạng cơ bản là văn bản,
hình ảnh và âm thanh
Lớp: Ghi bài
Hoạt động 2 :Biểu diễn thông tin
a) Biểu diễn thông tin
GV: Nếu muốn cho bạn em biết hình
dáng của một người nào đó, thì em sẽ
làm gì?
HS: - Mô tả bằng lời
- Chụp bức ảnh người đó để đưa
cho bạn
- Mô tả bằng lời văn
- Quay một đoạn phim về người
đó
GV: Những cách mà các em vừa nêu
trên chính là cách thể hiện thông tin và
dưới những dạng cụ thể như: mô tả
bằng lời, chụp ảnh, quay phim,…
Đó cũng chính là sự biểu diễn thông
tin Vậy ai có thể cho cô biết biểu diễn
thông tin là gì?
HS: Biểu diễn thông tin là cách thể
hiện thông tin dưới dạng cụ thể nào đó
GV: Ngoài 3 dạng cơ bản, thông tin
còn được biểu diễn dưới những dạng
khác
2.Biểu diễn thông tin
Biểu diễn thông tin là cách thể
hiện thông tin dưới dạng cụ thể nào đó
- Ngoài 3 dạng cơ bản, thông tin còn được biểu diễn dưới những dạng khác
Trang 4Ví dụ: Người nguyên thủy dùng các
viên sỏi để chỉ số lượng các con thú,
người khiếm thính dùng nét mặt và cử
động của bàn tay để nói chuyện,…
b) Vai trò của biểu diễn thông tin
GV: Em có thể hình dung hình dáng
của một người bạn mà mình chưa từng
gặp mặt không?
HS: Không thể
GV: Khi không có ai mô tả hay có một
bức ảnh về người bạn mới của mình
thì ta không thể hình dung được hình
dáng của người đó hay không thể tiếp
nhận được thông tin.
Và như thế chúng ta sẽ không nhớ
được hình dáng của bạn mình hay
không lưu trữ được thông tin.
GV: Khi chúng ta không nghe được
bản tin dự báo thời tiết báo hôm nay sẽ
mưa thì chúng ta có biết được để đem
theo áo mưa không?
HS: Không
GV: Không có biểu diễn thông tin thì
chúng ta không thể xữ lí được thông
tin và cũng không thể cho người khác
biết hay truyền thông tin
GV: Không có biểu diễn thông tin thì
không có hoạt động thông tin của con
người như: tiếp nhận, lưu trữ, xữ lí và
truyền đưa
Ví dụ: Các hình vẽ của cha ông xưa,
các tấm bia ở Văn Miếu- Quốc Tử
Giám cho ta thông tin về các sự kiện
và con người ngày xưa
Ví dụ: Người nguyên thủy dùng các viên sỏi để chỉ số lượng các con thú, người khiếm thính dùng nét mặt và cử động của bàn tay để nói chuyện,…
- Không có biểu diễn thông tin thì chúng ta không thể tiếp nhận, lưu trữ, xữ lí và truyền đưa thông tin
- Biểu diễn thông tin có vai trò quan trọng đối với việc truyền và tiếp nhận thông tin
4 Cñng cè:
- Nh¾c l¹i nh÷ng néi dung chÝnh cña bµi
- Đọc bài đọc thêm: Cội nguồn sức mạnh của con người
5 Híng dÉn vÒ nhµ :
- Học bài cũ
- Làm bài tập 1, 2, 3 sgk và bài tập trong sách bài tập
- Chuẩn bi bài 4: Máy tính và phần mềm máy tính