Giáo trình dự toán dễ hiểu full

Một bộ giáo trình ngắn gọn, chi tiết dễ hiểu. Hướng dẫn bóc tách khối lượng, lập bảng tiên lượng Hướng dẫn nhập đầu mục công việc, đơn giá lên phần mềm dự toán. Hướng dẫn kiểm tra lại các bảng dự toán đã có, cách phát hiện những sai sót theo kinh nghiệm

www.dutoan.com

Tủ sách Kinh tế Xây dựng thực hành

Ks Trần Chiến Thắng www.dutoan.com – 094.233.1972 Giáo trình

Dự toán Xây dựng thực hành

Cuốn sách này là tổng kết những kinh nghiệm gần 20 năm làm dự toán – viết phần mềm dự toán – giảng dạy – va chạm các tình huống đấu thầu, thanh quyết toán … của tôi, với mong muốn đem lại cho độc giả những kiến thức thực

tế khi làm dự toán, đấu thầu, thanh quyết toán, áp dụng các văn bản pháp luật và những việc liên quan

Tôi viết dưới dạng hỏi đáp, mỗi câu hỏi là một tình huống cụ thể, tập trung vào các vấn đề thường gặp khi làm dự toán thực tế Với nhịp sống gấp gáp hiện nay, tôi cố gắng viết ngắn gọn và cô đọng nhất có thể Những vấn đề vướng mắc, các bạn có thể tra khảo trên mạng internet hoặc liên hệ với tôi

ĐT: 094.233.1972

Email: thangdutoan@gmail.com

Website: www.dutoan.com

Facebook: www.facebook.com/thangdutoan72

Phiên bản online trên blog: www.dutoanonline.blogspot.com

Bố cục cuốn sách này như sau:

Chương 1 Từ bài 1 - bài 3 Khái niệm dự toán Trang 3 Chương 2 Từ bài 4 - bài 9 Tính khối lượng Trang 7 Chương 3 Từ bài 10 - bài 15 Đơn giá thực tế Trang 18 Chương 4 Từ bài 16 - bài 22 Cách quản lý của nhà nước trong

dự toán

Trang 27

Chương 5 Từ bài 23 - bài 32 Đơn giá nhà nước Trang 36 Chương 6 Từ bài 33 - bài 48 Sử dụng máy tính Trang 50 Chương 7 Từ bài 49 - bài 59 Dự toán dự thầu & tiến độ Excel Trang 76 Phụ lục 1 Một số lưu ý khi sử dụng đơn giá, định mức Trang 97 Tài liệu này và tất cả các file định mức – đơn giá và các văn bản liên quan tới dự toán có thể download tại địa chỉ

CHƯƠNG 1: KHÁI NIỆM VỀ DỰ TOÁN

Bài 1: Dự toán là gì?

Dự toán, đơn giản chỉ là các bảng tính chi phí cần thiết để xây dựng công trình hoặc hạng mục công trình

Thông dụng nhất là cách bóc tách khối lượng cho từng công việc một

VD: Một chủ đầu tư muốn tính dự toán một sân bê tông Họ sẽ đưa cho bạn bản

vẽ (hoặc các mô tả cần thiết) Trong ví dụ này, sân dài 500m, rộng 300m, gồm các lớp: Đệm cát đầm chặt dày 600, BT lót đá 4x6 M100 dày 100, BT nền đá 1x2 M200 cắt joint 6x6m Bảng dự toán như sau:

ĐƠN GIÁ

THÀNH TIỀN

Lưu ý: Thường càng bóc tách thành nhiều công tác thì dự toán càng chính xác Nhưng ta cũng có thể cân nhắc để gộp những công việc liên quan cho thuận tiện tính toán và kiểm soát hơn

VD: Ta có thể gộp công tác BT nền và cắt joint lại Đương nhiên, lúc này

đơn giá sẽ không còn là 1.200.000đ/m3 nữa mà sẽ phải cộng thêm chi phí cắt

joint Thậm chí có thể gộp cả 4 công việc lại và tính trên cơ sở m2 sân hoàn

thiện (trường hợp này là 6.442.800.000/15.000=429.520đ/m2)

 Với các công trình nước ngoài hoặc tư nhân, họ rất hay gộp các công việc lại cho gọn Chẳng hạn công tác cọc khoan nhồi D1000: Nếu bóc tách sẽ có rất nhiều công việc như khoan cọc, hốt bùn, chở đi, bentonite, cốt thép, bê tông, vận chuyển máy nhưng người ta có thể gộp chung và dự toán theo md cọc (tất nhiên phải dựa trên cơ sở số liệu từ thực tế để tính ra đơn giá tổng hợp là bao nhiêu tiền/md cọc)

 Nhưng với các công trình có yếu tố nhà nước thì bắt buộc phải bóc tách chi tiết để áp đúng đơn giá theo quy định của nhà nước

 Nhà dân là trường hợp đặt biệt vì dự toán bóc tách chi tiết là quá phức tạp với cả chủ nhà và nhà thầu nên thường tính theo m2 xây dựng, dù rằng cách

đó không được chính xác và dễ nảy sinh những tranh cãi khi thực hiện

Bài 2: Dự toán nhà nước

Rất nhiều học viên hỏi: Thày nói thấy rất đơn giản, nhưng dự toán ở công ty em làm thấy rắc rối và phức tạp hơn nhiều?

Đúng là như vậy Nhưng việc phức tạp nên tách thành 2 nguyên nhân

1 Phức tạp do công trình lớn, quá nhiều công việc nên tính toán khó khăn

VD: Một tòa nhà văn phòng hay chung cư có tới cả ngàn đầu công việc Có những công việc phải tính toán từ vài trăm cấu kiện (VD: BT dầm mỗi tầng mấy chục loại nhân với 20 tầng)

2 Phức tạp thứ 2 do cách làm dự toán theo quy định nhà nước hiện nay khá rắc

rối Những công trình có yếu tố nhà nước đều phải tuân thủ quy định này

Dự toán (theo đơn giá nhà nước) gồm các bước sau:

2.1 Áp giá theo bộ đơn giá của Sở XD (tỉnh, thành phố) công bố Công trình

nằm trên địa bàn tỉnh nào thì áp bộ đơn giá tỉnh đó

2.2 Phân tích vật tư: Áp định mức dự toán do Bộ Xây dựng công bố để tính

xem mỗi công việc sử dụng hết bao nhiêu vật tư

3.3 Tổng hợp vật tư: Cộng tổng vật tư sử dụng cho toàn bộ công trình rồi áp giá

thực tế để tính tổng giá trị vật tư thực tế (hoặc tính bù giá vật liệu)

3.4 Tổng hợp dự toán: Nhân giá trị nhân công và máy theo đơn giá với hệ số

điều chỉnh theo mức lương mới nhất Sau đó tính thêm một số chi phí theo quy định như: chi phí chung, thu nhập chịu thuế tính trước, thuế GTGT, lán trại

để được tổng chi phí xây dựng

3.5 Tổng dự toán: Tính thêm các chi phí thiết bị (nếu có) và chi phí tư vấn -

quản lý dự án Thường thì chỉ Chủ đầu tư và dự toán thiết kế mới phải làm bước này Nhà thầu thì chỉ quan tâm tới tổng hợp dự toán (ở bước 3.4)

Dự toán thực tế (với CĐT là tư nhân hoặc nước ngoài) chỉ cần xong khối lượng

là xong, còn đơn giá là đơn giá thực tế thị trường CĐT cũng chỉ cần đơn giá tương đối để kiểm soát, còn giá chính xác được xác định thông qua đấu thầu Nhưng đối với công trình nhà nước thì tất cả phải tuân thủ quy định nhà nước Phê duyệt phải qua rất nhiều cấp (tư vấn thẩm tra, CĐT, các cơ quan quản lý khác …) và chỉ cần sai chút xíu là phải chỉnh sửa rất mệt mỏi

Bài 3: Tại sao phải rắc rối như vậy, tại sao không làm theo kiểu lum-sum cho nhanh

Đúng là làm dự toán và quản lý theo kiểu nước ngoài (lump-sum) như ở trong ví

dụ của bài 1 rất nhanh, chỉ khối lượng x đơn giá là xong Thực tế thì các công

trình tư nhân và nước ngoài hiện nay cũng thường tính theo cách này cho đơn giản và dễ quản lý

Nhưng với các công trình của nhà nước (vốn ngân sách) hoặc “có yếu tố nhà nước”, thì chủ đầu tư (và có thể sau này được thụ hưởng) chỉ là người quản lý vốn của nhà nước, vì vậy nhà nước phải ra rất nhiều quy định để kiểm soát tránh thất thoát (nhưng thực tế vẫn thất thoát như thường !!!)

Thực ra năm 2007 nghị định 99 và thông tư 05 đã có quy định về việc nhà nước

không quản lý định mức và đơn giá nữa (định mức đơn giá giờ chỉ là công bố chức không phải ban hành như trước nữa), CĐT là người quyết định và chịu

trách nhiệm, kỹ sư định giá sẽ là người tư vấn giúp CĐT về định mức và đơn giá Nhưng trong thực tế thì cách quản lý "nguyễn y vân", đơn giản là vì những người thực hiện thà cứ làm đúng theo định mức đơn giá như cũ, nếu có

gì sai sót thì đó là do định mức đơn giá sai, chứ nếu tự mình quyết định nếu xảy

ra cái gì thì mình lại phải chịu trách nhiệm

VD: Một vài thay đổi về hình thức định mức, đơn giá sau năm 2007:

2005: Ban hành định mức 24 (phần xây dựng), định mức 33 (phần lắp đặt) 2007: Bãi bỏ định mức 24, định mức 33 Công bố định mức 1776 (phần xây

dựng), 1777 (phần lắp đặt) nhưng nội dung y chang ĐM 24 và ĐM 33 (tức là chỉ thay hình thức ban hành bằng công bố mà thôi)

Ở thành phố HCM, năm 2008 công bố đơn giá 1297, 1298, 1299 thay thế cho

bộ đơn giá xây dựng (103), lắp đặt (104) và khảo sát đã ban hành năm 2006

nhưng do nội dung không có gì thay đổi nên vẫn sử dụng lại các cuốn đơn giá

1 Cách quản lý của chúng ta hiện nay vẫn theo nguyên tắc của thời bao cấp (kinh tế kế hoạch, nhà nước kiểm soát mọi chi phí của công trình thông qua các

bộ định mức, đơn giá và các văn bản khác)

2 Về nguyên tắc sau NĐ 99 và TT 05 năm 2007 thì nhà nước đã không quản lý nữa Nhưng mọi người vẫn làm theo đúng kiểu cũ cho an toàn, dễ giải trình

CHƯƠNG 2: TÍNH KHỐI LƯỢNG

Bài 4: Làm sao để bóc tách không bị sót công việc

Khi mới đi làm, tôi cũng được các bậc đàn anh đàn chị đi trước truyền cho nhiều kinh nghiệm, ví dụ:

- Bóc khối lượng từ dưới lên (từ móng đến mái)

- Bóc theo danh mục cuốn định mức đơn giá

Nhưng theo tôi, cách làm đúng nhất và tránh được sai sót nhất là: Bóc tách theo

trình tự thi công, tức là làm cái gì tính cái đó

Với các công trình sửa chữa thì cách này gần như là cách duy nhất hiệu quả, nếu không bạn sẽ rối tung lên và không biết bắt đầu từ đâu và kết thúc thế nào Như vậy, khi được giao tính dự toán một công trình, bạn cứ bình tĩnh:

- Đọc toàn bộ bản vẽ để nắm tổng thể công trình

- Tìm hiểu những sai sót, những chi tiết bị thiếu trong bản vẽ để mình tính cho đúng

- Tìm hiểu về trình tự thi công, biện pháp, tổ chức và kỹ thuật thi công

- Lập danh sách công việc

- Cuối cùng mới là bóc tách chi tiết

Kinh nghiệm của tôi là cứ bình tĩnh làm từng bước như trên, ghi chép bóc tách

ra giấy trước rồi mới nhập vào máy thì lúc đầu sẽ hơi chậm nhưng tổng thời gian sẽ nhanh hơn và tránh được sai sót hơn so với việc cứ bóc và nhập ngay vào máy

Bài 5: Làm thế nào để bóc tách không bị thiếu khối lượng

Bạn nên tính dự toán trên bản vẽ in, và chuẩn bị một số bút chì, bút chì màu, bút

dạ quang

Nhiều người thích bóc trực tiếp trên bản vẽ CAD, và coi như vậy mới là chuyên nghiệp Nhưng thực tế thì ngược lại Cách bóc trực tiếp trên bản vẽ chỉ phù hợp với những công trình không lớn lắm, bản vẽ đơn giản, người bóc có thể nhớ được hầu hết các chi tiết Còn với những bản vẽ lớn, phức tạp thì bắt buộc phải tính trên bản vẽ giấy, nếu không sẽ dễ sai sót

Các bạn nên bóc tách, ghi ra giấy trước, sau đó mới nhập vào máy Thực ra, với những bộ bản vẽ lớn, phải lật đi lật lại nhiều thì bắt buộc phải ghi ra giấy chứ không thể gõ trực tiếp vào máy được

Bạn có thể sử dụng mẫu sau để bóc tách:

STT TÊN CÔNG VIỆC/DIỄN

GIẢI

ĐV SL DÀI RỘNG CAO K.LG

Bạn hãy in hoặc photo, đóng thành tập (có thể sử dụng giấy nháp cho tiết kiệm) Các bạn nên bóc ra giấy trước rồi mới nhập vào máy vì khi bóc ra giấy, phát hiện ra sai sót gì mình có thể quay lại sửa ngay (gạch xóa sửa trên giấy giúp ta nhớ được ta đã sai và sửa chữa thế nào chứ sửa trên máy thì chỉ còn số cuối cùng thôi) Vả lại, khi bóc ra giấy rồi nhập vào máy gần như sẽ thành bước kiểm tra lại khối lượng đã bóc nên số liệu đảm bảo hơn

Bạn bóc tách, ghi ra giấy, bóc xong cấu kiện nào thì đánh dấu lại (bằng bút chì hay bút dạ quang) để tránh nhầm lẫn (tính thiếu hay tính trùng)

Chỉ cần ghi kích thước hoặc công thức tính, khi nhập vào máy máy sẽ tính khối lượng và cộng tổng

Bạn để ý, bản vẽ A2 không rõ chi tiết, tôi phải in thêm một số mặt bằng khổ A1 Khối lượng bóc tách được ghi ra giấy nháp nhưng chỉ ghi kích thước, sau này nhập vào máy thì máy tự nhân Cái này tôi đã quen nên không cần kẻ bảng như trên mà làm trên giấy nháp trắng

Bài 6: Kiểm tra khối lượng tính toán

Một số mẹo giúp bạn kiểm tra khối lượng đã tính hoặc kiểm khối lượng người khác tính toán

1 Chú trọng những khối lượng có giá trị lớn: Những công việc có giá trị lớn

nếu bị sai thì sai số sẽ lớn nên cần chú ý kiểm tra kỹ hơn Tất nhiên những công việc có giá trị nhỏ vẫn phải cẩn thận nhưng lỡ có sai thì sai số cũng nhỏ hơn

2 Kiểm tra bằng cách so sánh tương quan các khối lượng: Hầu hết các công

việc có mối tương quan với nhau Chẳng hạn khối lượng đà và sàn thường hơn kém nhau không nhiều Trường hợp bạn thấy khối lượng BT đà lớn gấp vài lần sàn hoặc ngược lại thì phải kiểm tra lại (có thể làm sàn căng cáp thì sàn lớn hơn

đà nhiều, hoặc làm dầm ô vuông thì KL dầm lớn hơn sàn nhiều vẫn hợp lý)

3 Kiểm tra bằng cách so sánh giá trị các công tác: Chỉ kiểm tra được sau khi

đã áp giá Tương tự như trên, các công tác có mối tương quan với nhau và dựa vào việc so sánh giá trị của chúng có thể tìm được sai sót VD: giá trị ván khuôn

đà và sàn thường tương đương với giá trị BT đà, sàn Trường hợp bạn thấy giá trị ván khuôn sàn lớn hơn BT sàn rất nhiều thì có khả năng bạn chưa chia diện tích ván khuôn cho 100 (vì đơn giá nhà nước là 100m2)

4 Kiểm tra bằng cách so sánh tổng giá trị hạng mục: Cũng kiểm tra sau khi

đã áp giá Các hạng mục cũng có mối tương quan với nhau, chẳng hạn giá trị phần móng bằng khoảng 20-30% tổng giá trị công trình, phần BTCT thân khoảng 30-40%, phần hoàn thiện khoảng 30-50% tùy công trình Nếu có những bất thường, bạn kiểm tra lại có thể có sai sót

5 Kiểm tra dựa trên suất đầu tư: Chẳng hạn nhà văn phòng hiện nay khoảng

8tr-10tr/m2XD, nhà chung cư khoảng từ 6tr-8tr/m2XD, chung cư cao cấp từ 10tr-18tr/m2XD, sân đường BT khoảng 500.000-700.000đ/m2XD v v Sau khi tính được tổng giá trị công trình, bạn tính suất đầu tư (trên mỗi m2, md ) để so sánh xem giá trị đó đã hợp lý chưa

Bài 7: Một số lưu ý khi tính khối lượng

1 Lưu ý tách các khối lượng đơn giá khác nhau: Các công tác có tính chất

khác nhau thì đơn giá cũng khác nhau VD: Tô tường dày 2cm thì đơn giá cao hơn tô dày 1,5cm Khi tính khối lượng, bạn phải tách ra để sau áp giá cho đúng Hoặc có nhiều công tác phân chia theo chiều cao – càng lên cao đơn giá càng tăng Hồi đầu mới làm tôi cũng không để ý, tính gộp khối lượng các công tác

mà không chia theo chiều cao, sau áp giá không được lại phải loay hoay tách ra, rất mất thời gian

Bạn hãy căn cứ vào cuốn định mức hoặc đơn giá để biết cách chia tách cho hợp

lý

Đối với công trình nhà nước thì bạn phải tuân thủ cách chia tách theo bộ ĐG

ĐM, nhưng với công trình tư nhân và nước ngoài thường người ta không chia tách quá chi tiết như vậy mà gộp những công tác đơn giá không khác biệt nhiều lắm cho dự toán đỡ dài dòng VD: ĐG nhà nước tách BT cột, dầm, sàn, cầu thang, lanh tô nhưng với dự toán thực tế, họ có thể gộp chung tất cả khối lượng

BT toàn công trình tính 1 đơn giá cho giản tiện và dễ kiểm soát (tất nhiên, đơn giá sẽ là đơn giá trung bình)

2 Chú ý đơn vị tính: ĐGĐM nhà nước có nhiều công việc có đơn vị rất

“buồn cười”: Ván khuôn đơn vị là 100m2 (tại sao không là m2 hay 1000m2), đào đắp đất bằng máy đơn vị là 100m3, lợp mái tôn đơn vị cũng là 100m2, đóng

cừ tràm đơn vị là 100md Với những công việc này, khi tính khối lượng bạn phải nhớ tính cho phù hợp với đơn vị Chẳng hạn, ván khuôn thường tính ra m2, sau đó phải chia cho 100 để được đơn vị là (100m2) Cừ tràm sau khi tính ra số cây thì phải nhân (*) với chiều dài mỗi cây rồi chia (/) cho 100 thì mới được đơn vị là 100md

Những người mới làm dự toán hay bị sai ở chỗ này, làm giá trị dự toán tăng vọt

và thường loay hoay không biết tại sao để điều chỉnh cho đúng

3 Sai số: Trong xây dựng, sai số tương đối lớn, hơn nữa do ảnh hưởng của

điều kiện thi công nên nhiều khi khối lượng thi công có khác biệt với khối lượng hình học

Tất nhiên, nếu tính được khối lượng chính xác là tốt nhất, nhưng nhiều khi phải chấp nhận sai số hoặc tính trừ hao cho thi công

VD1: Bạn phải tính khối lượng xây bậc tam cấp hình uốn lượn rất đẹp Nếu

muốn tính chính xác thì phải sử dụng các kiến thức vi phân, tích phân v v Nhưng thực ra việc đó không cần thiết lắm, vì giá trị phần này so với tổng công trình không lớn, khi thi công chưa chắc người thợ đã làm được chính xác như bản vẽ (xây rồi phải đẽo gọt …) nên thường tôi tính theo đường trung bình, chấp nhận sai số và nên tính dư một chút so với kích thước hình học

VD2: Ở trên tường, có để thêm các lỗ thông gió 150x150 Về nguyên tắc, chỗ

nào không xây thì phải trừ đi Nhưng trong trường hợp này, nếu để các lỗ thì chưa chắc đã giảm được chi phí, so với việc xây thẳng qua Vì khi để lỗ, người thợ không những không giảm được công xây mà còn tăng lên do phải đo đạc, chặt gạch … Vì vậy, trường hợp để các lỗ nhỏ, có thể không cần thiết phải trừ

VD3: Tính khối lượng lót nền

Trường hợp các cột ở giữa nhà và cạnh nhà, có thể không cần trừ, tương tự trường hợp xây tường ở trên vì khi cắt gạch để lót thì công tốn hơn, gạch hao hụt hơn mà viên cắt ra phải bỏ chứ ít khi dùng lại được vào chỗ khác

Nếu nền có cạnh xéo hoặc bo tròn thì cũng không cần áp dụng công thức hình học chính xác mà có thể tính với cạnh lớn nhất, vì chỗ gạch cắt ra cũng không thể sử dụng lại được

Bài 8: Trăm nghe không bằng một thấy/Trăm thấy không bằng một sờ

Lý thuyết bao nhiêu cũng không bằng làm thực tế Bạn làm ví dụ sau, và qua ví

dụ này, bạn có thể hiểu thêm được cụ thể cách tính toán

Tính khối lượng dự toán hệ thống móng như sau

Bạn có thể download file bản vẽ này tại http://dutoan.com/files/BV-mong.zip Hướng dẫn:

Bạn hãy làm từng bước như sau:

1 Đọc bản vẽ: Thực ra với công trình nhỏ xíu này thì bạn lướt qua là nhớ Nhưng bạn nên tập làm theo bài bản để sau gặp những công trình lớn bạn sẽ làm nhanh hơn

Ở bước này, bạn đọc để hiểu các thông số bản vẽ, ghi chú những điểm cần lưu ý

để lúc tính khối lượng cho nhanh và chính xác

2 Tìm hiểu các sai sót: Các thiết kế lớn thường có sự kết hợp rất nhiều bộ

phận nên sai sót gần như không tránh khỏi Chúng ta phải tìm hiểu để điều chỉnh các sai sót đó nếu không dự toán sẽ sai

Trong ví dụ này, tôi cố tình đưa vào một vài sai sót, ví dụ như kích thước móng M1, chi tiết thép, cổ cột, cốt đất tự nhiên bạn phải tìm hiểu và ghi chú để tính cho đúng

3 Tìm hiểu về trình tự thi công và biện pháp tổ chức thi công có ảnh hưởng

tới khối lượng Với những công trình lớn thì biện pháp thi công sẽ ảnh hưởng nhiều tới khối lượng và giá Với công trình này thì có lẽ chỉ lưu ý là phải đào đất thì mới làm được móng (liệu có ai quên tính khối lượng đào đất không nhỉ)

4 Lập danh sách công việc: Bạn sẽ liệt kê các công việc cần làm Thường tôi

lập theo trình tự thi công (làm cái gì tính tiền cái đó) là dễ kiểm soát và đỡ sai sót nhất

Danh sách công việc bạn xem ở file bài giải

5 Tính khối lượng: Bạn áp dụng công thức tính diện tích và thể tích Khối

lượng xem ở file bài giải

Bài 9: Bài giải

Lười định gõ nhưng cuối cùng vẫn phải viết tay cho thật hơn Nắn nót mãi Dễ

phải hơn chục năm gõ phím chứ không viết gì bằng bút rồi

Bạn để ý ở phần 5 (tính khối lượng), tôi chỉ bóc tách kích thước từ bản vẽ thôi

Vì trong phần mềm đã có chức năng tính khối lượng và chỉ cần nhập kích thước

mà thôi

Ngoài ra, tôi chỉ ghi kích thước chi tiết cho công việc đào đất Các công việc sau sử dụng lại các kích thước trên, và trong Excel thì chỉ cần link công thức là xong (đó là một lợi thế rất lớn của phần mềm Excellent! chạy trực tiếp trong Excel của chúng tôi)

Ở bảng này, tôi làm quen rồi nên chỉ ghi vắn tắt đủ để hiểu VD: BT cổ cột, mỗi móng có 1 cột, cao 1.1m và kích thước là 0.3x0.3 nên tôi ghi như trên cho ngắn gọn

Bảng tính khối lượng sau khi đã nhập vào máy Chúng tôi đã xóa kết quả, bạn

có thể tự tính lại nếu muốn

Các bạn cũng lưu ý là chúng tôi tận dụng tối đa khả năng link công thức của excel Ở công thức tính ván khuôn, tôi link công thức tới kích thước móng, rồi kích thước móng lại link với các ô ở trên nữa Nếu kích thước móng thay đổi, bạn chỉ cần đổi ở ô trên cùng, tất cả các con số khác sẽ nhảy theo

CHƯƠNG 3: ĐƠN GIÁ THỰC TẾ

Bài 10: Áp giá

Vậy là bạn đã tính được khối lượng Xin chúc mừng Nhưng đoạn đường phía trước vẫn còn dài lắm

Bây giờ chúng ta sẽ áp giá

1 Nếu bạn làm dự toán tư nhân hoặc nước ngoài, hãy áp giá thực tế Tuyệt

đối không được áp giá theo kiểu nhà nước, có thể bạn sẽ rớt từ vòng gửi xe vì

dự toán nhà nước vô cùng lằng nhằng và rắc rối, họ sẽ không đủ thời gian để tìm hiểu đâu

Ngoài ra, bạn có thể cân nhắc gộp những công việc liên quan lại cho dự toán ngắn gọn và dễ theo dõi hơn

Vẫn ví dụ móng, tôi làm theo kiểu dự toán báo giá theo đơn giá thực tế

Kinh nghiệm khi báo giá các công trình tư nhân hoặc nước ngoài, càng ngắn gọn và dễ hiểu càng dễ trúng thầu Ngược lại, công trình nhà nước thì phải in thật hoành tráng, nhiều bảng biểu, cataloge thì mới là ngon (nhưng thực ra bên trong chẳng có gì)

2 Nếu bạn làm công trình có yếu tố nhà nước, sẽ phải áp giá theo đơn giá

nhà nước và gồm các bảng biểu:

- Bảng dự toán chi tiết (áp đơn giá tỉnh hoặc thành phố nơi đặt công trình)

- Bảng phân tích vật tư (phân tích theo định mức nhà nước)

- Bảng tổng hợp vật tư (áp giá theo đơn giá vật tư thực tế)

- Bảng tổng hợp dự toán (tổng VL, NC, M và tính thêm CPC, TNCTTT, VAT, lán trại)

Chi tiết về dự toán nhà nước vui lòng xem từ bài 16

Bài 11: Đơn giá lấy ở đâu vậy thày? Làm sao biết giá đó làm có lời? Làm sao biết giá đó có quá cao không?

Biết ngay là sẽ hỏi câu đó mà Câu trả lời là: KINH NGHIỆM Và để có kinh nghiệm, các bạn sẽ phải trả giá nhiều

Nhưng tôi sẽ chỉ cho các bạn cách tính toán để việc trả giá ít đi Nhớ mời tôi bia nhé?

Đầu tiên, các bạn sẽ phải tính được giá thành công việc Thành phần hao phí của các công việc là:

a Vật liệu: Bạn sẽ phải sử dụng kinh nghiệm (lại kinh nghiệm!) để xác định

hao phí vật tư cho công việc Nếu chưa biết, có thể tham khảo những người có kinh nghiệm hoặc sử dụng định mức nhà nước (nói chung sử dụng định mức nhà nước thì phải điều chỉnh nhiều vì định mức nhà nước được lập từ lâu, theo tiêu chuẩn Liên xô và ít/chậm được thay đổi)

VD: Xây tường gạch ống dày 10cm VXM M75 sẽ phải sử dụng (1m2):

b Nhân công: Theo kinh nghiệm hoặc đơn giá khoán VD: Đơn giá khoán hiện

nay trên thị trường (tp HCM) khoảng 45.000đ/m2, tương đương với 0.2 công/m2

c Máy thi công: Tương tự, tính hao phí máy cho mỗi đơn vị khối lượng Tuy

nhiên, trong thực tế, việc tính toán chi li ca máy cho mỗi đơn vị cũng tương đối khó khăn, ví dụ khi đưa máy tới nhưng vướng mặt bằng thi công được một hai ngày rồi ngưng, để máy đó Vì vậy, nhiều loại máy không tính theo định mức cho từng công việc mà lập bảng cho cả công trình sau đó phân bổ vào công việc theo tỷ lệ %

d Chi phí chuẩn bị thi công: Cổng hàng rào, văn phòng, điện nước, đồng phục

Sẽ tính cho toàn bộ công trình và phân bổ theo tỷ lệ %

e Chi phí quản lý: Lương cán bộ công trường, phân bổ chi phí quản lý công

ty, văn phòng phẩm, chi phí tài chính, tiếp thị Cũng tính cho toàn công trường

và phân bổ theo tỷ lệ %

Cộng tổng các chi phí trên sẽ được giá thành công việc

Sau đó bạn tính thêm lợi nhuận để được giá dự thầu

Vậy lợi nhuận tính như thế nào là hợp lý? Câu trả lời là không có con số nào là hợp lý cả mà hoàn toàn phụ thuộc vào thị trường, cạnh tranh

Chẳng hạn, công ty bạn đang có nhiều công trình và có dấu hiệu hơi vượt quá năng lực đáp ứng về nhân lực, tài chính thì có thể bạn tính lợi nhuận cao Trúng thì lời nhiều, trượt thì cũng không sao

Nhưng nếu công ty đang dần bàn giao các công trình và chưa có công trình gối đầu, có thể bạn phải chấp nhận một tỷ suất lợi nhuận thấp để lấy công trình nuôi lính (nhiều khi phải chấp nhận lợi nhuận là 0%)

Bài 12: Thấy mông lung quá thày? Thày cho ví dụ được không?

Chúng ta làm với công việc đóng cừ tràm cho đơn giản:

a Vật liệu:

+ Mua cừ: 20.000đ/cây

+ Hao hụt (chặt, gẫy ) 5%: 1.000đ

+ Vật tư phụ (giáo, ván, dây ) 5%: 1.000đ

b Nhân công: Khảo sát giá bên ngoài họ nhận đóng: 10.000đ/cây (họ phải

mang vồ đóng, rìu chặt và những dụng cụ cầm tay khác)

c Máy: Không

Cộng chi phí trực tiếp: 32.000đ/cây

d Chi phí chuẩn bị: Bạn tính ở bảng khác rồi phân bổ, ví dụ là 5%: 1.600đ/cây

e Chi phí quản lý: Cũng tính ở bảng khác rồi phân bổ, ví dụ là 10%:

3.200đ/cây

Giá thành: 36.800đ/cây

Lợi nhuận: Tùy bạn cân nhắc, ví dụ lấy là 10%: 3.680đ/cây

Như vậy, tổng đơn giá: 40.480đ/cây

Lưu ý, khi bạn đấu thầu công trình tư nhân hoặc nước ngoài, ít khi họ yêu cầu giải trình tính toán đơn giá Việc tính toán này chỉ để bạn biết và kiểm soát chi phí - lợi nhuận mà thôi.Bạn hoàn toàn có thể tăng giảm giá trị này Chẳng hạn,

có thể tính 40.000đ/cây cho chẵn

Ghi chú: Thường công trình nhà nước thì tính thuế VAT vào đơn giá Công trình tư nhân và nước ngoài hay tính đơn giá trước thuế, sau khi cộng tổng rồi mới tính thêm VAT

Thường người ta dùng Excel hoặc sử dụng phần mềm và lập bảng tính cho nhiều đơn giá

Bài 13: Chi phí chuẩn bị là gì? Cách tính như thế nào?

Các công trình nhà nước thường áp dụng một tỷ lệ cứng nhắc cho các chi phí gián tiếp, ví dụ lán trại là 1%, chi phí chung (quản lý) là 6.5% và thu nhập chịu

thuế tính trước (lợi nhuận) là 5.5% [với công trình dân dụng, loại công trình khác thì tỷ lệ sẽ khác]

Việc này sẽ dẫn đến tình trạng là công việc có giá trị vật tư cao thì các chi phí gián tiếp này cao ngất Chẳng hạn cùng là lắp bồn cầu, nhưng lắp loại 2tr thì CPGT chỉ vài trăm ngàn, nhưng lắp loại 20tr thì CPGT là vài triệu mà tính chất công việc không khác nhau nhiều

Các công ty tư nhân thường tách chi phí chuẩn bị ra thành bảng riêng Việc này

sẽ giúp bảng tính toán sát với thực tế nhất Đồng thời, CĐT cũng dễ dàng kiểm soát được công việc của nhà thầu

VD: Trong chi phí chuẩn bị, có tính máy phát điện Nhưng nhà thầu không thực hiện thì CĐT có quyền cắt chi phí này hoặc việc không trang bị máy phát điện làm ảnh hưởng tới tiến độ hoặc chất lượng công trình thì nhà thầu sẽ phải hoàn toàn chịu trách nhiệm

Mỗi dạng công trình, mỗi chủ đầu tư sẽ có những bảng tính CPCB khác nhau Bạn có thể tham khảo ví dụ sau để áp dụng

Lưu ý: Bạn tính bảng này, rồi phân bổ vào đơn giá từng công việc như VD ở bài

12, nhưng bạn cũng có thể không tính chi phí chuẩn bị này ở mỗi công việc mà tính ở bảng riêng

Hiện nay một số công ty xây dựng lớn như An Phong, CotecCons, Hòa Bình đều tách chi phí chuẩn bị và tính trong bảng riêng

Bài 14: Chi phí quản lý là gì? Cách tính như thế nào

Nói thật, mấy cái này kế toán rành hơn tôi Bạn có thể hỏi kế toán và nhờ họ liệt

kê các khoản chi phí để tính cho sát (nhưng nếu bạn là nhân viên mới thì có nhiều khoản chi ABC gì đó bạn sẽ không được biết đâu)

Bảng này tôi liệt kê những chi phí phổ biến, bạn tham khảo để tính toán

Bài 15: Phần mềm dự toán giá thành

Người ta có thể làm bằng Excel (tạo từng công thức) hoặc tận dụng phần mềm

dự toán (nhà nước) rồi chỉnh sửa số liệu để thành dự toán giá thành Nhưng các

Ở đây, tôi giới thiệu với các bạn maxPRO, một phần mềm chuyên dụng tính giá thành và lợi nhuận công trình Ở trong phần mềm đã có sẵn định mức thi công

và được lập trình sẵn để tính giá thành nên các bạn có thể làm dự toán giá thành rất nhanh

B1: Bạn copy hoặc nhập công việc, khối lượng maxPRO vẫn mượn mã hiệu định mức nhà nước để nếu bạn có dự toán nhà nước thì chỉ cần copy vào là xong

Nếu công việc nào khoán, bạn nhập vào giá khoán Nếu không bấm F9 để phần

mềm lấy định mức và tính sang bảng phân tích đơn giá

Bạn lưu ý, định mức và đơn giá đều là ĐMĐG thực tế

Trong các bài học trước, tôi chỉ phân chi phí làm 2 loại là chuẩn bị và quản lý Nhưng trong phần mềm này phân chia chi tiết hơn thành 5 loại chi phí Các chi phí này đều là (dự trù) chi phí thực tế Sau khi tính được tổng sẽ phân bổ cho các công việc theo tỷ lệ %

Sau khi tính được đơn giá, PM sẽ đưa vào bảng dự toán để tính dự toán giá

thành (bảng đầu tiên)

CHƯƠNG 4: CÁCH QUẢN LÝ CỦA NHÀ NƯỚC

Bài 16: Cách quản lý của nhà nước trong dự toán

OK, vậy là bạn đã tính được giá thành và báo giá thực tế

Giờ chúng ta sẽ sang phần dự toán kiểu nhà nước

Nhắc lại bài 3 một chút:

- Năm 2007, nhà nước đã ra NĐ 99 và TT 05, quy định rằng nhà nước không còn quản lý định mức và đơn giá như trước nữa Tất cả định mức đơn giá đã ban hành đều bị bãi bỏ, và công bố các ĐMĐG thay thế (thực chất ruột vẫn vậy)

- Nhưng trong thực tế, không dựa vào định mức đơn giá thì biết dựa vào đâu? Nên dự toán nhà nước vẫn làm y chang như trước mà không có thay đổi gì Hiện tại, văn bản chính hướng dẫn việc quản lý chi phí xây dựng là thông tư 04/2010/TT-BXD của Bộ Xây dựng, hướng dẫn thi hành nghị định 112/2009/NĐ-CP

Bạn nên đọc kỹ 2 văn bản này để áp dụng cho đúng Riêng phần tôi, thú thật tôi cũng chỉ lướt qua những phần cần thiết, vì càng đọc càng rối, càng thấy hình như cách mình tính bây giờ là sai

Tuy nhiên, đúng sai gì tôi cũng hướng dẫn các bạn cách làm hiện nay, vì mọi người đều làm thế cả

Nhà nước quản lý chi phí xây dựng qua các công cụ:

- Các bộ định mức dự toán: Đây chính là quy định của nhà nước về các hao

phí vật liệu, nhân công, máy thi công như đã đề cập ở phần giá thành Khác ở chỗ lúc trước bạn tự tính, giờ nhà nước quy định Định mức do Bộ Xây dựng công bố và sử dụng trên toàn quốc

- Các bộ đơn giá XDCB khu vực: Mỗi tỉnh, thành phố sẽ tính và công bố bộ

đơn giá trên địa bàn tỉnh mình Đơn giá sẽ được tính bằng cách lấy định mức nhân với giá vật liệu, nhân công, máy tại thời điểm làm cuốn đơn giá

- Các bảng giá vật tư thực tế: Giá vật tư luôn thay đổi theo thị trường nên đơn

giá không còn đúng, ngay cả khi vừa ra khỏi nhà in Vì vậy, phải cập nhật giá vật tư theo thực tế Các bảng giá này do Sở Xây dựng công bố

- Các văn bản điều chỉnh nhân công và máy thi công: Tương tự vật tư, nhân

công và máy cũng thay đổi (thường là tăng) Vì vậy, nhà nước phải ra các văn bản, thường là cho lấy nhân công và máy thi công trong đơn giá nhân với hệ số

- Các văn bản khác liên quan: Có rất nhiều thứ liên quan, và mỗi địa phương

đều có quyền ra các văn bản can thiệp vào cách tính toán Vì vậy nên nhìn tưởng như có sự thống nhất (đều do Bộ Xây dựng quản lý) nhưng thực ra rối như gói thuốc lào Một số văn bản hay sử dụng là định mức tư vấn và QLDA

(957/QĐ-BXD do Bộ Xây dựng công bố), NĐ 85 hướng dẫn luật đấu thầu, Nghị định 15/2013 về quản lý chất lượng công trình xây dựng

Bài 17: Định mức

Qua các bài về tính giá thành, các bạn đã biết định mức là gì rồi

Định mức chẳng qua là mức hao phí về vật liệu, nhân công, máy thi công để thực hiện được một đơn vị công tác nào đó

Chẳng hạn, để đổ được 1m3 BT (trộn tại công trường), phải dùng hết 350kg

XM, 0.9m3 đá 1x2, 0.5m3 cát; 1.6 công lao động, 0.1 ca máy trộn, 0.1 ca máy đầm

Nhưng bạn nên lưu ý điểm khác biệt giữa cách quản lý kiểu thị trường [tư bản]

và kế hoạch [XHCN]

- Kiểu thị trường, định mức đơn giá là do bản thân đơn vị thi công hoặc thuê các đơn vị tư vấn tính toán để họ sử dụng Như vậy, định mức được cập nhật theo thực tế rất nhanh nhưng do mạnh ai nấy tính và sử dụng nên không thống nhất

- Kiểu kế hoạch, định mức do nhà nước tính toán và ban hành (nay là công

bố), bắt buộc mọi đối tượng tham gia hoạt động xây dựng phải tuân thủ Điểm

hay là mọi người trong ngành xây dựng đều có sẵn dữ liệu để sử dụng, nhưng điểm dở là việc cập nhật phụ thuộc rất nhiều vào bộ máy quản lý (viện kinh tế xây dựng) Thực tế việc cập nhật định mức tương đối chậm (năm 1998 và năm

2005 có cập nhật định mức mới sử dụng cho tới nay) nên có rất nhiều định mức lỗi thời

Người ta tập hợp nhiều định mức vào thành một bộ định mức Hiện có khoảng vài chục bộ định mức nhưng chỉ khoảng 5-7 bộ thông dụng và hay sử dụng, còn lại là định mức chuyên ngành

Các công trình xây dựng dân dụng - công nghiệp - giao thông - thủy lợi hay sử dụng các bộ ĐM:

- Định mức xây dựng công trình phần xây dựng: ĐM 24 - 1776

- Định mức xây dựng công trình phần lắp đặt: ĐM 33 - 1777

Tùy công trình có thể sử dụng các bộ định mức khác như sửa chữa, duy tu cầu đường bộ, cây xanh, chiếu sáng

Các bạn tham khảo 1 trang của cuốn định mức 24-1776 (khoảng 600trang)

(Các bộ định mức và đơn giá đều có trong thư mục Định mức – đơn giá tại

https://drive.google.com/folderview?id=0By5DhT7vu8-7cU5xd2RqZDZZMkk&usp=sharing )

Cách tra định mức: Lấy mã hiệu ở cột dọc, ghép với mã ở hàng ngang dưới cùng để được mã hiệu hoàn chỉnh của công việc VD: AF.61412 là mã hiệu của công tác Lắp đặt cốt thép cột, d<=10mm, cao <=16m

Khi sử dụng định mức, các bạn nên lưu ý các quy định áp dụng và thành phần công việc

Theo quy định áp dụng như trên thì phần nối chồng, thép chống (ngựa kê), thép chờ chưa tính Vì vậy, khi thống kê bạn phải tính phần thép này vào

Tôi đã liệt kê những điểm cần lưu ý khi sử dụng đơn giá định mức, bạn vui lòng tham khảo bài 32

Còn một điểm nữa, với những công tác bê tông (trộn tại công trường), xây, tô, lát để cho gọn, định mức vật liệu chỉ tính ra vữa Bạn phải sử dụng định mức cấp phối (có luôn trong cuốn định mức) để phân tích ra xi măng, cát Rất may

là các phần mềm dự toán đều đã phân tích ra xi măng, cát sẵn Tôi chỉ nêu vấn đề ở đây để bạn biết nếu lúc nào cần sử dụng đến đơn giá định mức

Bài 18: Đơn giá

Mỗi tỉnh, thành phố sẽ công bố bộ đơn giá áp dụng cho khu vực của mình Một vài khu vực có bộ đơn giá riêng, chẳng hạn như huyện Côn đảo Công trình nằm trên địa bàn nào thì áp dụng đơn giá địa bàn đó

Đơn giá thường do Phòng Kinh tế Xây dựng thuộc Sở Xây dựng tính toán Nhưng do phải được Viện Kinh tế Xây dựng kiểm tra nên để cho "tiện", thường các Sở thuê Viện KTXD lập, một công đôi việc

Cách tính đơn giá cũng đơn giản Chỉ cần áp giá vật liệu, nhân công, máy thi công tại thời điểm lập đơn giá vào định mức sẽ tính được đơn giá VD:

Sau đó, tập hợp lại để được bộ đơn giá VD một trang trong bộ đơn giá Quảng Ngãi

Có một điểm tôi đặc biệt lưu ý các bạn: Do cuốn đơn giá tính trên cơ sở giá

VL, NC, M tại thời điểm lập đơn giá nên khi giá vật liệu, nhân công, máy thay đổi thì đơn giá sẽ SAI Vì vậy, phải cập nhật lại bằng cách:

- Với vật liệu: Tính lại theo giá vật liệu thực tế tại thời điểm làm dự toán

- Với nhân công và máy thi công: Nhân hệ số hoặc tính lại theo hướng dẫn của tỉnh

Bài 19: Giá vật tư thực tế

Giá vật tư thực tế thường do Sở Xây dựng công bố (trước kia do Liên sở Tài chính Vật giá - Xây dựng ban hành)

Tuy nhiên, bảng giá này cũng chỉ có những chủng loại vật tư chính, bạn phải tham khảo thêm các nguồn như:

- Báo giá của nhà cung cấp

- Chứng thư thẩm định giá

- Hóa đơn GTGT

Nói chung, với công trình nhà nước thì bảng giá của Sở XD là cơ sở tốt nhất Chừng nào không có thì mới được phép sử dụng các nguồn khác (vì thực ra các nguồn đó cũng chẳng có gì đáng tin cậy cả)

Với giá vật tư thực tế, bạn lưu ý 2 điểm như sau:

- Giá là giá trước thuế Tôi cũng hay lộn giữa trước và sau thuế Nhiều lần bên thẩm tra gửi trả về lụi hụi làm lại rất mất công

- Giá là giá tại chân công trình (đã bao gồm cước vận chuyển) Nhiều bảng giá của các tỉnh ghi giá là giá tại nơi bán Bạn lưu ý để tính thêm cước vận chuyển, nếu không sẽ bị thiếu

Bạn có thể mua bảng giá này tại Sở Xây dựng (nếu muốn có dấu đỏ) hoặc download trên mạng

Khi làm dự toán, bạn sẽ phải tính tổng khối lượng vật tư công trình cần sử dụng rồi cập nhật theo đơn giá mới Vì vậy, bạn sẽ phải:

- Phân tích vật tư: Tính xem mỗi công việc sử dụng hết bao nhiêu vật tư

- Tổng hợp vật tư và áp đơn giá mới: Cộng dồn lượng vật tư sử dụng của các

Bài 20: Điều chỉnh nhân công và máy thi công

Tương tự như vật tư, nhân công và máy thi công cũng thay đổi

Tuy rằng giá thị trường luôn biến động, nhưng việc điều chỉnh thường chỉ dựa vào mức lương tối thiểu do nhà nước quy định

VD: Với đơn giá Tp HCM ban hành năm 2006 (công bố lại vào 2008) sử dụng mức lương tối thiểu là 350.000đ/tháng

- Năm 2006, lương tối thiểu tăng lên 450.000đ/tháng, được điều chỉnh bằng cách nhân giá trị nhân công với 1.286 (thực ra chính bằng 450.000/350.000), máy nhân với 1.05

- Các đợt tăng lương sau đều có hướng dẫn, thường là tăng theo hệ số (lương mới)/(lương cũ) Với tp HCM thì văn bản mới nhất là 9427/SXD-QLKTXD hướng dẫn với mức lương 2.000.000/1.780.000 năm 2011 Theo đó, ở nội thành (tương ứng với lương 2.000.000đ) thì hệ số NC là 5.714 và M là 1.82

- Lương tối thiểu đã được tăng từ đầu 2013 (2.350.000/2.150.000/2.100.000/1.800.000) và tăng 1 lần nữa vào 1/1/2014 (2.700.000/2.400.000/2.100.000/1.900.000) nhưng tới thời điểm này (tháng 4/2014) vẫn chưa có hướng dẫn Lý do chính thức là theo NĐ 99 và TT 05 năm

2007, chủ đầu tư tự quyết định, nhà nước không cần can thiệp Nhiều anh em đồng nghiệp thì cho rằng việc nhân hệ số theo lương tối thiểu là một bất cập, đẩy đơn giá lên cao hơn thị trường thực tế nên Sở Xây dựng không ra hướng dẫn cụ thể

Ở các tỉnh khác, trước kia mỗi khi tăng lương tối thiểu thì Bộ Xây dựng và các tỉnh đều hướng dẫn các hệ số điều chỉnh tương đối thống nhất Nhưng mấy năm gần đây, Bộ xây dựng không hướng dẫn nữa (theo tinh thần NĐ 99 và TT 05) nên mỗi tỉnh áp dụng một kiểu Nhiều tỉnh điều chỉnh giá trị máy thi công bằng cách phân tích nhiên liệu, nhân công điều khiển máy rồi tính bù giá rất rắc rối Tóm lại, ở tp HCM vẫn đang áp dụng hệ số cho mức lương năm 2011, chưa có hướng dẫn cho mức lương 2014 Ở các tỉnh khác, bạn phải tìm hiểu hướng dẫn của tỉnh để áp dụng cho đúng

Bài 21: Lương tối thiểu vùng và lương tối thiểu chung

Đầu tiên, tôi dự định gộp phần này vào bài 20, nhưng đây là vấn đề rất nhiều anh em quan tâm nên tôi tách ra thành bài riêng

Rất nhiều anh em gọi điện hỏi sao cùng là quy định về lương mà lại có 2 văn bản, một cái quy định mức lương tối thiểu vùng (thường là ban hành trước, phân chia thành nhiều khu vực thành thị, nông thôn và thường là cao hơn), một cái quy định lương tối thiểu chung (thường là ban hành sau, chỉ có 1 mức lương và

là mức thấp nhất của lương tối thiểu vùng)

Thực ra, lúc đầu chỉ có 1 mức lương tối thiểu mà thôi

Sau, Hà nội, tp HCM và các thành phố lớn kiến nghị là giá cả và chi phí ở thành phố quá cao so với nông thôn, mức lương chung như vậy không hợp lý Nhà nước thấy đúng, nhưng nếu tăng thì sẽ có nhiều rắc rối (cùng là công chức, cùng ngạch bậc sao ở thành phố lại cao hơn? Nhất là bên công an, quân đội, ở thành phố đã sướng hơn ở các vùng sâu vùng xa rồi mà còn hưởng lương cao hơn nữa v v ) Đồng thời, ngân sách cũng sẽ phải chi trả nhiều hơn

Vì vậy, nhà nước chọn giải pháp khôn lỏi, các đối tượng hưởng lương từ ngân sách chỉ có 1 mức lương tối thiểu chung Các đối tượng hưởng lương của doanh nghiệp sẽ chia thành 4 vùng (nội thành Hà nội - HCM - một vài địa bàn lân cận/ngoại thành Hà nội - HCM - lân cận - các thành phố lớn/các thành phố nhỏ/nông thôn) Thường lương tối thiểu chung được tăng sau lương tối thiểu vùng và luôn là mức thấp nhất của lương tối thiểu vùng

Lĩnh vực xây dựng là khu vực doanh nghiệp nên áp dụng mức lương tối thiểu vùng như sau (từ 1/1/2014):

Tp HCM, Hà nội và một vài TP lớn: 2.700.000đ/tháng

Một số thành phố lớn khác và ngoại thành Hà nội, HCM: 2.400.000đ/tháng Các thành phố nhỏ hơn: 2.100.000đ/tháng

1 Thông tư 17/2000/TT-BXD: Phân loại vật tư/thiết bị xây dựng

Tại sao phải có văn bản này? Với công trình tư nhân thì tôi thích để là thiết bị hay vật liệu cho tiện quản lý thì tùy tôi chứ, sao phải quy định?

Với công trình nhà nước thì hơi khác Do thiết kế phí và các chi phí tư vấn được tính theo tỷ lệ % so với chi phí xây lắp (thiết bị thì không được tính), nên các công ty tư vấn thường có xu hướng đưa các loại lẽ ra là thiết bị vào thành vật liệu để thiết kế phí và CPTV cao lên Sau Bộ Xây dựng phải ra văn bản này để phân loại cái nào là thiết bị, cái nào là vật liệu

Văn bản này được ban hành từ năm 2000 nhưng hiện chưa có văn bản thay thế nên vẫn được áp dụng, tuy rằng có nhiều thay đổi chưa được cập nhật VD: Các

Áp dụng cái này không khó, bạn chỉ cần đọc kỹ là làm được thôi Tuy nhiên, cũng có một vài cái hơi rối, ví dụ: Ống D<600 thì được tính là vật liệu, trên 600 thì phần giá tương đương với ống 600 thì tính vào vật liệu, phần giá trị còn lại thì phải tính vào thiết bị

Nếu bạn tính đường ống D1000, bạn sẽ phải lấy giá của loại ống D600 nữa Sau

đó phần giá của ống D600 được tính vào vật liệu, phần giá chênh lệch tính vào chênh lệch vật liệu đặc thù

Trước tôi có làm một dự án cấp nước, tìm được báo giá ống D1000 đã vã mồ hôi rồi (vì ống phải nhập khẩu, chỉ một vài đơn vị kinh doanh, dự án nào họ đều biết hết nên rất khó lấy được giá đúng), sau lại phải tìm giá ống D600 cùng chủng loại Nhưng cùng chủng loại đó họ không sản xuất, làm sao có báo giá

Bó tay

Bạn có thể download TT17 tại đây

2 Cước vận chuyển: Trước kia sử dụng Quyết định 89/2000/QĐ-BVGCP để tính cước vận chuyển, nhưng sau các đợt rà soát văn bản thì nó đã bị bãi bỏ bằng quyết định 57/2004/QĐ-BTC và việc hướng dẫn cước vận chuyển được giao cho tỉnh Nhưng hiện cũng chỉ có vài tỉnh có quy định về cước vận chuyển (tp HCM cũng không có)

Tôi thường lách bằng cách lấy thêm các báo giá của nhà cung cấp tại chân công trình nếu trong bảng giá vật liệu của tính chỉ là giá tại nơi bán

3 Định mức chi phí QLDA & tư vấn: Dùng để tính chi phí quản lý dự án và chi phí tư vấn (trước hay gọi gọn là chi phí khác) Hiện đang sử dụng định mức theo QĐ 957/2009/QĐ-BXD Cái này dễ tra, bạn có thể download tại đây

- Các văn bản quy định về bảo hiểm xây dựng: Bảo hiểm xây dựng không phải

là bảo hiểm bắt buộc nhưng CĐT muốn dự trù cho đủ chi phí trong bảng tổng

dự toán nên phải tham khảo các văn bản để đưa vào cho đầy đủ

Nói chung còn nhiều văn bản khác, nhiều cái mang tính chất địa phương nên các bạn phải tìm hiểu kỹ Chẳng hạn trước tôi làm công trình dạng đào đường, chính người bên thẩm tra cho tôi văn bản của UBND nói cho phép tính thêm vỏ bao để xúc và chuyển đi (chi phí tăng gấp mấy lần tính chuyển đi bằng ô tô)

CHƯƠNG 5: DỰ TOÁN NHÀ NƯỚC

Bài 23: Bảng 1 - "Bảng dự toán chi tiết"

Phù, xong Bạn đã hiểu về cách quản lý của nhà nước Giờ ta bắt tay vào tính toán cụ thể

Bảng đầu tiên là "Bảng dự toán chi tiết" Cũng có một vài tên gọi khác như là

"Bảng tiên lượng dự toán" hay "Bảng khối lượng dự toán" nhưng tên này được

sử dụng phổ biến

Mẫu bảng này như sau:

Bạn sẽ phải tra đơn giá tỉnh/thành phố nơi xây dựng công trình

Tuy rằng sau này các bạn làm bằng phần mềm, nhưng để các bạn hiểu được bản chất, các bạn hãy thử tra bằng tay Nếu các bạn có cuốn đơn giá in thì tốt, còn không mời download file PDF trong file nén tại đây

Khi tra, bạn sẽ phải tìm nhóm công việc tại mục mục, sau đó căn cứ tính chất công việc để tìm mã hiệu cho đúng

VD: Với công tác đào đất móng trong ví dụ hôm trước

Công tác đào đắp đất đá cát trang 24

Các bạn chú ý đọc phần thuyết minh, cách tính cự ly vận chuyển, thành phần công việc để áp dụng cho đúng

Phần đào móng cột ở trang 27 Ở đây, các bạn lại phải tra một bảng khác là bảng phân cấp đất ở trang 5 để xác định cấp đất VD đất cấp 2

Móng rộng >1m, sâu >1m nên mã hiệu sẽ là AB.11442, ĐG vật liệu và máy TC không có, chỉ có đơn giá nhân công là 52.589đ/m3

Bạn làm tương tự với các công việc khác, sau đó lấy khối lượng nhân với đơn giá và cộng tổng

Bạn lưu ý, lúc trước tôi hướng dẫn các bạn tính khối lượng xong rồi mới đưa vào bảng DTCT này Nhưng trong thực tế, người ta thường kết hợp bảng tính khối lượng vào đây luôn, như mẫu trên

Bài 24: Hì hụi tra đơn giá sai

Chúng ta hì hụi tra đơn giá, tính thành tiền Nhưng buồn thay, nó lại sai, như

đã phân tích ở bài 18 Và chúng ta sẽ phải điều chỉnh

Như bạn đã biết ở bài 20, nhân công và máy thi công sẽ được nhân hệ số Tôi sẽ lên Google để tìm văn bản điều chỉnh của tỉnh Quảng Ngãi

May quá, có đây rồi Lương tối thiểu của tỉnh Quảng Ngãi, có 2 khu vực Tp Quảng Ngãi, huyện Sơn Tịnh, Bình sơn: 1.800.000đ/tháng Khu vực còn lại: 1.650.000đ/tháng

Hệ số nhân công được điều chỉnh tương ứng là: 4,0 và 3,667 Giả sử công trình chúng ta đang tính nằm ở Tp Quảng Ngãi, hệ số nhân công sẽ là 4,0

Hệ số máy phức tạp hơn, hướng dẫn rất dài Nếu bạn làm công trình ở Quảng Ngãi thật sự, bạn đọc kỹ hướng dẫn và ví dụ là làm được Ở đây, tôi lấy hệ số là 1.727 cho gọn để minh họa

Nhân công sau điều chỉnh: 6.220.190 x 4 = 24.880.760đ

Máy sau điều chỉnh: 105.446 x 1.727 = 182.071đ

Đối với vật liệu, sẽ phức tạp hơn vì chúng ta không thể nhân hệ số (vật liệu có loại tăng nhiều, có loại tăng ít) Vì vậy, chúng ta phải tính lại giá trị vật liệu theo đơn giá thực tế bằng cách:

Bảng 2: Phân tích vật tư, tính xem mỗi công việc sử dụng hết bao nhiêu vật tư

Bảng 3: Tổng hợp vật tư, tổng cộng vật tư dùng cho cả công trình Sau đó áp giá thực tế (hoặc tính bù giá theo kiểu miền Bắc và miền Trung)

Bài 25: Bảng 2 - "Bảng phân tích vật tư"

Bạn sẽ áp dụng định mức (do nhà nước công bố) để tính xem mỗi công việc sẽ

phải sử dụng hết bao nhiêu vật tư các loại

Bạn đã biết tra đơn giá rồi nên tôi không bắt các bạn tra định mức nữa mà tra giùm luôn cho nhanh

Bạn lấy khối lượng công việc, nhân với định mức để được khối lượng vật tư hao phí

Sau đó, bạn cộng dồn vật liệu lại để được bảng tổng hợp vật tư sử dụng cho công trình

Lưu ý: Tất nhiên, các dự toán thực sự sẽ có rất nhiều công việc VD: Bê tông, xây, tô, ốp, lát đều sử dụng xi măng Lúc đó, bạn sẽ phải cộng dồn tất cả xi măng lại thì mới có khối lượng xi măng dùng cho cả công trình

Bài 26: Bảng 3 - "Bảng tổng hợp vật tư"

Bạn cộng tổng khối lượng vật tư ở bảng "Phân tích vật tư sang"

Bây giờ, bạn sẽ tra đơn giá thực tế

Tôi lại vào Google để download bảng giá vật tư thực tế Đã download được bảng giá tháng 6