Ngày soạn: 10032015Ngày dạy: 12032015 Tiết PPCT :80 81 Lớp: 10C4 TRUYỆN KIỀU Phần I: Tác giả Nguyễn DuA MỤC TIÊU BÀI HỌC : 1 KIẾN THỨC : Những yếu tố về thời đại, gia đình và cuộc đời làm nên thiên tài Nguyễn Du cùng sự nghiệp văn học vĩ đại của ông. Nắm được các sáng tác chính, đặc điểm về nội dung và nghệ thuật của sự nghiệp văn học Nguyễn Du. 2 KĨ NĂNG : Nhìn nhận sự tiếp nhận với mức độ phổ thông một đỉnh cao văn học.3 THÁI ĐỘ : Học sinh biết trân trọng và tự hào về một danh nhân văn hóa và một di sản văn học vô giá của nhân loại.B CHUẨN BỊ BÀI HỌC : 1 GIÁO VIÊN : Phương pháp : Học sinh đọc và chuẩn bị trước ở nhà : dàn ý, kết cấu, một số khái niệm.Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận, đối thoại…Nhằm tạo không khí sinh động cho tiết học. Phương tiện : SGK, SGV, giáo án. 2 HỌC SINH : Soạn bài theo hệ thống câu hỏi trong SGK, vở ghi, SGK.C. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP 1. Ổn định tổ chức lớp ( 1 phút ) 2. Kiểm tra kiến thức cũ ( 6 phút ): Hãy đọc 8 câu thơ tiếp trong bài “ Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ” và phân tích tâm trạng người chinh phụ trong đoạn thơ đó ? Nỗi sầu muộn triền miên: + Nỗi sầu muộn thể hiện qua cảm nhận về thời gian tâm lí. Người chinh phụ như đếm từng bước thời gian nặng nề trôi mà cảm nhận một khắc giờ “đằng đẵng như niên” + Để giải tỏa nỗi sầu, nàng cố tìm đến những thú vui như: Soi gương, đốt hương, gảy đàn nhưng việc gì cũng chỉ là “ gượng”. Sầu chẳng những không được giải tỏa mà còn nặng thêm.
Trang 1LỚP 10C4 CHÀO CÁC EM
TRƯỜNG THPT TÂN PHƯỚC KHÁNH
3/20/15
1
Trang 22
Hãy đọc 8 câu thơ tiếp theo
trong bài “ Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ” và
phân tích tâm trạng người chinh phụ trong đoạn thơ
đó ?
Kiểm tra bài cũ
Trang 3Truyện Kiều
Phần 1: Tác giả
Tiết 263/20/15
3
Trang 4III/ Củng cố bài giảng
Trang 55
I Cuộc đời Nguyễn Du:
- Nguyễn Du (1765 - 1820) tên chữ là Tố Như, hiệu là Thanh Hiên
Trang 66
I Cuộc đời Nguyễn Du:
1 Gia đình và quê hương:
=> Có điều kiện để học tập, trau dồi tài
năng, tạo điều kiện thuận lợi cho năng
khiếu văn học nẩy nở và phát triển.
Em hãy cho biết gia đình Nguyễn
Du có gì đặc biệt?
Tác động của nó như thế nào đếnNguyễn Du?
Trang 7- Quê mẹ ở Bắc Ninh: giàu truyền thống văn hóa
- Quê vợ ở Thái Bình: nghèo nhưng cần cù và chất phác
- Sinh ra và lớn lên ở Thăng Long: vùng đất nghìn năm văn hiến Chất tài hoa và trữ tình
Yếu tố quê hương và tác động của nó như thế đối với cụ
Nguyễn Du?
1 Gia đình và quê hương:
Trang 88
I Cuộc đời Nguyễn Du:
2 Thời đại và xã hội:
- Xã hội phong kiến Việt Nam nửa cuối thế kỉ XVIII – nửa đầu thế kỉ XIX khủng hoảng trầm trọng Đời sống nhân dân vô cùng cực khổ, điêu đứng
- Các cuộc khởi nghĩa nông dân khởi nghĩa, đỉnh cao là phong trào Tây Sơn
- Do mồ côi cha mẹ sớm nên ông phải đến ở cùng người anh khác mẹ là Nguyễn Khản Nguyễn Khản nổi tiếng phong lưu một thời, rất mê hát xướng
Nhóm 1 thảo
luận :
Những yếu tố thời đại, xã hội lúc bấy giờ
như thế nào ?
Trang 99
I Cuộc đời Nguyễn Du:
2 Thời đại và xã hội:
Sống trong xã hội đầy biến động và có thời gian dài sống vất vả giúp ông có nhiều trải nghiệm, hiểu thêm về cuộc sống khốn khó nghèo đói của nhân dân, và nắm vững ngôn ngữ nghệ thuật dân gian Góp phần hình
thành phong cách sáng tác của tác giả
Chính những điều đó đã ảnh hưởng và để lại dấu ấn trong sáng văn học của ông, và có thể do đó
mà hình ảnh người ca nhi, kĩ nữ luôn được phát họa đậm nét trong các tác phẩm của ông
Trang 1010
I Cuộc đời Nguyễn Du:
3 Cuộc đời Nguyễn Du:
- Bất hạnh, sớm chịu cảnh mồ côi
- 10 năm gió bụi, sống cuộc đời phiêu bạt
- Thông minh, hiếu học, yêu thích văn chương
Vốn sống, chất thực, chất đời cho tác phẩm của Nguyễn Du
- Ra làm quan cho nhà Nguyễn: bị hiềm nghi, không có thực quyền
* Nhóm 2 thả o
luận : Nêu những
nét chính về cuộc đời của Nguyễn
Du Tác động của chúng đến sự
nghiệp văn học
của ông
Trang 1111
I Cuộc đời Nguyễn Du:
Một con người tài hoa bất đắc chí lại nếm
trải bao đắng cay, thăng trầm trong cuộc đời, một trái tim nghệ sĩ bẩm sinh và thiên tài… Tất cả điều đó có ảnh hưởng rất sâu sắc đến
sự nghiệp văn học của Nguyễn Du, tạo ra những nét riêng độc đáo trong thơ văn của ông Năm 1965 hội đồng Hòa bình thế giới đã công nhận Nguyễn Du la danh nhân văn hóa thế giới.
3 Cuộc đời Nguyễn Du:
Trang 121/ Các sáng tác chính
a Sáng tác bằng chữa Hán:
Trang 1313
II/ Sự nghiệp văn học :
- Thanh Hiên thi tập: sáng tác trước khi ra làm
quan nhà Nguyễn
- Nam trung tạp ngâm: sáng tác trong thời gian
làm quan ở Huế và Quảng Bình…
1/ Các sáng tác chính
a Sáng tác bằng chữa Hán:
tâm trạng buồn đau, day dứt với sự suy ngẫm, quan sát tinh tế về cuộc đời, về xã hội của tác giả
Trang 1414
II/ Sự nghiệp văn học :
Thể hiện tư tưởng, tình cảm, nhân cách của nhà thơ Phê phán chế độ phong kiến Trung Hoa chà đạp lên quyền sống của con người Ca ngợi, đồng cảm với những người anh hùng, nghệ sĩ tài hoa, những người nghèo khổ…
1/ Các sáng tác chính
a Sáng tác bằng chữa Hán:
- Bắc hành tạp lục: sáng tác trong chuyến đi
sứ Trung Quốc
Trang 1515
Trang 1616
Các em tìm và đọc thêm:
Trang 1818
II/ Sự nghiệp văn học :
- Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh):
+ Gồm 3254 câu thơ lục bắt nguồn từ Kim Vân Kiều truyện củaa Thanh Tâm Tài Nhân (Trung Quốc)
+ Truyện Kiều được coi là kiệt tác của văn học trung đại Việt Nam
b Sáng tác bằng chữ Nôm
1/ Các sáng tác chính
Trang 1919
II/ Sự nghiệp văn học :
Tấm lòng nhân ái mênh mông của nhà thơ hướng tới mọi kiếp người, đặc biệt là người phụ nữ tài hoa, bạc mệnh
+ Thể thơ song thất lục bát
- Văn chiêu hồn (Văn tế thập loại chúng sinh):
1/ Các sáng tác chính
b Sáng tác bằng chữ Nôm
Nội dung sáng tác nêu cao giá trị hiện thực
và giá trị nhân đạo lớn
Trang 2020
Trang 2121
Các em tìm và đọc thêm:
Trang 2222
Các em tìm và đọc thêm:
Trang 2323
III/ Củng cố bài giảng
- Những yếu tố về thời đại, gia đình và cuộc đời làm nên thiên tài Nguyễn Du cùng sự nghiệp văn học vĩ đại của ông
- Nắm được các sáng tác chính, đặc điểm về nội dung và nghệ thuật của sự nghiệp văn học
Nguyễn Du
- Nhìn nhận sự tiếp nhận với mức độ phổ thông một đỉnh cao văn học
- Biết trân trọng và tự hào về một danh nhân văn
hóa và một di sản văn học vô giá của nhân loại
Những tác phẩm chữ Hán
và chữ Nôm mà tác giả Nguyễn
Du đã sáng tác
Nội dung là gì?
Trang 2525
CHÚC CÁC EM HỌC TỐT