Đời sống văn hóa Đạo phật thời Trần so với thời Lý như thế nào?. Đời sống văn hóa - Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến triển như thế nào?. Đời sống văn hóa - Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến t
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1: Nêu đặc điểm kinh tế thời Trần sau chiến tranh?
Câu 2: Em hãy kể tên những tầng lớp giai cấp trong xã hội
thời Trần sau chiến tranh?
Trang 3BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
Kể tên một vài tín ngưỡng trong nhân dân?
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
trong nhân dân
Trang 4ĐỀN THỜ CÁC VUA TRẦN (NAM ĐỊNH)
Trang 5Th Ờ TỔ TIÊN BÀN THỜ KHỔNG TỬ Ở VĂN MIẾU
Trang 6BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
Đạo phật thời Trần so với thời
Lý như thế nào?
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
chứng chứng tỏ đạo Phật phát
triển?
- Đạo Phật vẫn phát triển
Trang 7CHÙA YÊN TỬ (Quảng Ninh) CHÙA SẮC TỨ (TiềnGiang)
Trang 8• Để ghi nhớ công ơn của vị vua
Phật Việt Nam, Uỷ ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh đã quyết định cho Tỉnh hội Phật giáo Quảng Ninh dựng tượng đồng Phật hoàng Trần Nhân Tông Theo thiết kế, thân tượng cao 9,9 mét, nặng 100 tấn với kinh phí gần 80 tỉ đồng Ngày
16/12/2009 (1/11 âm lịch) khởi công công trình này nhân Đại lễ
kỷ niệm lần thứ 701 năm Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết bàn (3/11/1308) Tượng được dựng tại khu vực tượng đá An Kỳ Sinh lên chùa Đồng, khu di tích Yên Tử.
Phối cảnh tổng thể khu vực đặt tượng
đồng Phật hoàng Trần Nhân Tông
Trang 9BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
triển như thế
nào?
- Đạo Nho ngày càng phát triển do
nhu cầu xây dựng bộ máy nhà nước
Kể tên những nhà nho được triều đình trọng
dụng?
- Đạo Phật vẫn phát triển
Trang 10BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
trong nhân dân
Hãy nêu các loại hình sinh hoạt văn hóa dưới thời Trần?
- Các loại hình sinh hoạt văn hóa: ca
hát, nhảy múa, đua thuyền… vẫn duy
trì, phát triển
- Đạo Nho ngày càng phát triển do
nhu cầu xây dựng bộ máy nhà nước
- Đạo Phật vẫn phát triển
Trang 11CA H ÁT NHẢY MÚA
Trang 12LỄ HỘI ĐỀN HÙNG THI ĐẨY GẬY
Trang 13LỄ HỘI CHỌI TRÂU ĐẤU VẬT
Trang 14BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
trong nhân dân
Nêu những dẫn chứng tập quán sống giản dị của nhân dân ta?
- Các loại hình sinh hoạt văn hóa: ca
hát, nhảy múa, múa rối, đua
thuyền…
Em có nhận xét
gì về các hoạt động sinh hoạt văn hóa dưới thời
Trần?
- Đạo Phật vẫn phát triển
- Đạo Nho ngày càng phát triển do
nhu cầu xây dựng bộ máy nhà nước
Trang 15BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
Trần có đặc điểm gì?
- Gồm văn học chữ Hán và chữ Nôm
Trang 16
CHỮ NÔM CHỮ HÁN
Trang 17BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
2.Văn học
- Gồm văn học chữ Hán và chữ Nôm
Nội dung của các tác phẩm văn học?
- Chứa đựng nhiều nội dung phong
phú và làm rạng rỡ nền văn hóa Đại
Việt
Kể tên một số tác phẩm mà
em biết?
Trang 18…Nay các ngươi ngồi nhìn chủ nhục mà không biết lo;
thân chịu quốc sỉ mà không biết thẹn Làm tướng triều
đình đứng hầu quân man mà không biết tức; nghe nhạc
thái thường đãi yến sứ ngụy mà không biết căm Có kẻ lấy việc chọi gà làm vui; có kẻ lấy việc cờ bạc làm thích ( ) Nếu bất chợt có giặc Mông Thát tràn sang thì cựa gà trống không đủ đâm thủng áo giáp của giặc; mẹo cờ bạc không
đủ thi hành mưu lược nhà binh Vườn ruộng nhiều không chuộc nổi tấm thân ngàn vàng; vợ con bận không ích gì
cho việc quân quốc Tiền của dẫu lắm không mua được
đầu giặc; chó săn tuy hay không đuổi được quân thù
Chén rượu ngọt ngon không làm giặc say chết; giọng hát réo rắt không làm giặc điếc tai Lúc bấy giờ chúa tôi nhà ta đều bị bắt, đau xót biết chừng nào!
(Trích Hịch tướng sĩ - Trần Quốc Tuấn)
Trang 19
Trần Quang Khải là em cùng mẹ Trần Thánh Tông, ông
là người học rộng tài giỏi, biết nhiều thứ tiếng Năm Thiệu long thứ nhất ( 1258 ) đời Thánh Tông, ông được phong
tước Chiêu Minh Đại Vương, nắm chức Thái sư (6 – 6 – 1288), sau khi đánh đuổi quân Thoát Hoan, giải phóng kinh thành Thăng Long, ông đưa hai vua Trần về lại kinh, theo
phò giá và làm bài thơ “Phò giá về kinh”:
Chương Dương cướp giáo giặc,
Hàm Tử bắt quân thù.
Thái bình yên gắng sức, Non nước ấy ngàn thu.
Trang 20… Đến chơi sông chừ ủ mặt, Nhớ người xưa chừ lệ chan.
Rồi vừa đi vừa ca rằng:
“Sông Đằng một dải dài ghê, Sóng hồng cuồn cuộn tuôn về bể Đông.
Những phường bất nghĩa tiêu vong,
(Trích Phú sông Bạch Đằng – Trương Hán Siêu)
Trương Hán Siêu, tác giả bài Phú sông Bạch Đằng nổi tiếng là một nhân vật lớn đời Trần Bạch Đằng Giang phú
là áng văn tràn đầy lòng yêu nước, tráng chí chất ngất,
cùng tinh thần tự hào dân tộc và hàm chứa một triết lý lịch
sử sâu sắc khi nhìn nhận nguyên nhân thành công của dân tộc trong sự nghiệp đánh giặc giữ nước.
Trang 21BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
2.Văn học
- Gồm văn học chữ Hán và chữ Nôm
- Chứa đựng nhiều nội dung phong
phú và làm rạng rỡ nền văn hóa Đại
Việt
3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật
Trình bày vài nét về tình hình giáo dục thời
Trần?
- Quốc tử giám được mở rộng, các
lộ, phủ đều có trường học, các kì thi
tổ chức nhày càng nhiều
Trang 22VĂN MIẾU QUỐC TỬ GIÁM
Trang 23- “…Năm 1246, nhà Trần định lệ thi thái học sinh (tiến sĩ) 7 năm một lần thi.
- Năm 1247, quy định chọn Tam khôi (Trạng
nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa) trong kì thi
Đình.
- “ Phép thi thời Trần 7 năm một khoa, đặt ra tam khôi, điều lệ mỗi ngày một nghiêm ngặt, ân điển mỗi ngày một long trọng, công danh do đó mà
ra, nhân tài đầy rẫy, so với thời Lý thì thịnh hơn nhiều”.
(Khoa mục chí- trong Lịch triều Hiến chương loại chí)
Trang 24BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
2.Văn học
3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật
Em có nhận xét
gì về tình hình giáo dục thời
Trần?
Quốc sử viện có nhiệm vụ gì ?
Do ai đứng đầu?
- Lập ra Quốc sử viện, năm 1272 bộ “
Đại Việt sử kí” của Lê Văn Hưu ra
đời
Trong cuộc kháng chiến lần hai, ba chống quân Nguyên
ai là người chỉ huy cuộc kháng chiến?
Ông có tác phẩm nổi tiếng
nào?
Em hãy nêu những thành tựu
về y học, thiên văn học, khoa học kĩ thuật?
- Quân sự, y học, khoa học kĩ thuật
đạt nhiều thành tựu
Em có nhận xét gì
về tình hình giáo dục, khoa học kĩ thuật thời Trần?
- Quốc tử giám được mở rộng, các
lộ, phủ đều có trường học, các kì thi
tổ chức nhày càng nhiều
3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật
Trang 25SÚNG THẦN CƠ
Trang 26Tuệ Tĩnh - ông tổ của ngành thuốc Nam
Tuệ Tĩnh là danh y Việt Nam đã mở đường cho sự nghiên cứu thuốc nam, xây dựng nền móng cho Y học dân tộc của nước nhà Ông đã tổng hợp và để lại những bài thuốc kinh nghiệm quý báu cho khá nhiều bệnh tật
Ðó là một tài liệu có giá trị lớn cho
sự thừa kế và phát huy vốn cũ y dược của nhân dân ta, thật là một cống hiến rất lớn của ông.
Trang 27BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
2.Văn học
3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật
4 Nghệ thuật kiến trú và điêu khắc Thời Trần có
những công trình kiến trúc nổi tiếng nào?
- Nhiều công trình kiến trúc có giá
trị ra đời: tháp Phổ Minh, thành Tây
Đô
4 Nghệ thuật kiến trú và điêu khắc
- Nhiều công trình kiến trúc có giá
trị ra đời: tháp Phổ Minh, thành Tây
Đô…
Trang 28MỘT GÓC THÀNH TÂY ĐÔ
Trang 30H ÌNH ĐẦU RỒNG MEN LỤC
( thế kỉ XIV-XV) HÌNH RỒNG
Trang 33BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
2.Văn học
3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật
4 Nghệ thuật kiến trú và điêu khắc Em có nhận xét
gì về nghệ thuật chạm khắc thời Trần?
- Nhiều công trình kiến trúc có giá
trị ra đời: tháp Phổ Minh, thành Tây
Đô
- Nghệ thuật chạm khắc tinh tế
Trang 34BÀI 15: SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
VÀ VĂN HÓA THỜI TRẦN
I SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
II SỰ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
1 Đời sống văn hóa
- Tín ngưỡng cổ truyền phổ biến
trong nhân dân
- Đạo Phật và đạo Nho đều phát
triển, Nho giáo phát triển mạnh do
nhu cầu xây dựng bộ máy nhà nước
- Các loại hình sinh hoạt văn hóa: ca
hát, nhảy múa, múa rối, đua
thuyền…
2.Văn học
- Chứa đựng nhiều nội dung phong
phú và làm rạng rỡ nền văn hóa Đại
Việt
- Gồm văn học chữ Hán và chữ Nôm
- Quân sự, y học, khoa học kĩ thuật đạt nhiều thành tựu
3.Giáo dục và khoa học kĩ thuật
- Quốc tử giám được mở rộng, các lộ, phủ đều có trường học, các kì thi tổ chức nhày càng nhiều
- Lập ra Quốc sử viện, năm 1272
bộ “ Đại Việt sử kí” của Lê Văn Hưu ra đời
- Nhiều công trình kiến trúc có giá trị ra đời: tháp Phổ Minh, thành Tây Đô…
4 Nghệ thuật kiến trú và điêu khắc
Trang 361 Thời Trần sử dụng loại chữ nào sau đây?
Trang 373 Tháp Phổ Minh là công trình kiến trúc
của triều đại nào?
a Ngô b Trần
c Lý d Đinh – Tiền Lê
4 Nhà nho nỗi tiếng thời Trần là ai?
a.Trần Nhân Tông b Trần Hưng Đạo
c Phạm Sư Mạnh d Chu Văn An
Trang 38Câu 5: Hãy nối cột A với cột B sao cho phù hợp?
Trang 39DẶN DÒ -Về nhà học bài, làm bài tập ở sách bài tập
- Chuẩn bị bài 16 “Sự suy sụp của nhà Trần cuối thế kỉ XIV” + Tình hình kinh tế , xã hội
+ Sự bùng nổ các cuộc khởi nghĩa nói lên điều gì?