Bài 22:Đột biến cấu trúc NST

Gồm những dạng nào.Cho ví dụ Là những biến đổi trong cấu trúc của gen Gồm các dạng :Mất, thêm, thay thế cặp nucleotit Ví dụ:Lơn con có đầu và chân sau dị dạng 2.Nguyên nhân phát sinh và

Môn: Sinh học 9

LỚP 9 C

KIỂM TRA BÀI CŨ

1.Đột biến gen là gì? Gồm những dạng nào.Cho ví dụ

Là những biến đổi trong cấu trúc của gen

Gồm các dạng :Mất, thêm, thay thế cặp nucleotit

Ví dụ:Lơn con có đầu và chân sau dị dạng

2.Nguyên nhân phát sinh và vai trò của đột biến gen

-Do rối loạn trong quá trình sao chép ADN dưới tác động của các yếu

tố tự nhiên

-Do con người gây đột biến nhân tạo bằng tác nhân vật lý, hóa học

-Đa số đột biến có hại, một số có lợi

QUI ƯỚC

Câu hỏi

Chữ cái: A,B,C Kí hiệu một đoạn NST

Tiết 24: Bài : ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

NST ban đầu NST bị biến đổi cấu trúc

Thảo luận nhóm: hoàn thành

a

b

c

Mất đoạn H Mất đoạn

Gồm các đoạn ABCDEFGH

Lặp lại đoạn BC đoạn Lặp

Gồm các đoạn ABCDEFGH

Trình tự đoạn BCD đổi lại thành đoạn DCB

Đảo đoạn

Gồm các đoạn

ABCDEFGH

MỘT SỐ DẠNG ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NST

NST BAN ĐẦU

D C

I.ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NST

LÀ GÌ?

- Đột biến cấu trúc NST là những biến đổi trong cấu trúc

NST

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ



MÁY BAY MỸ RẢI CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM

PHUN THUỐC TRỪ SÂU DÒNG SÔNG BỊ Ô NHIỄM

I Đột biến cấu trúc NST là gì?

-Đột biến cấu trúc NST là những biến đổi

trong cấu trúc NST.

-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo đoạn

II Nguyên nhân phát sinh và tính

chất của đột biến cấu trúc NST.

1.Nguyên nhân phát sinh:

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

tạp: của môi trường bên

trong cơ thể ( Những biến

đổi bất thường vê sinh lí,

sinh hóa trong tế bào

Do yếu tố của môi trường bên ngoài cơ thể thường là do tác động của con người như: Tác nhân vật lý: tia phóng xạ, tia cực tím, nhiệt độ…Tác nhân hóa

học:Ảnh hưởng của các chất độc hóa học như thuốc trừ sâu,diệt cỏ,chất độc màu da cam…

Tóm lại đột biến cấu trúc NST xuất hiện trong điều kiện tự nhiên hoặc do con người gây ra

I Đột biến cấu trúc NST là gì?

-Đột biến cấu trúc NST là những biến đổi trong cấu trúc NST

-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo đoạn

II Nguyên nhân phát sinh và tính chất của đột biến cấu trúc NST 1.Nguyên nhân phát sinh:

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

+Do tác nhân của môi trường ngòai cơ thể(Thường là do tác động của con người như:

-Tác nhân vật lý:Tia phóng xạ,tia cực tím,nhiệt độ…

-Tác nhân hóa học:Ảnh hưởng của các chất dộc hóa học như:Thuố trừ sâu,diệt cỏ, điôxin…

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

+Do nguyên nhân bên trong cơ thể:Những biến đổi bất thường trong sinh lí,sinh hóa trong tr61 bào(Xuất hiện một cách tự nhiên)



Chúng ta cần phải làm gì để hạn chế phát sinh đột biến cấu trúc NST?

(Hạn chế được một số bệnh ung thư ở người)

-Sử dụng hợp lí thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ

-Có ý thức phòng chống sử dụng vũ khí hạt nhân, vũ khí hóa học

-Có ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường

KHE HỞ MÔI HÀM BÀN TAY MẤT MỘT SỐ NGÓN

BÀN CHÂN MẤT NGÓN

VÀ DÍNH NGÓN

BÀN TAY NHIỀU NGÓN

HẬU QUẢ CỦA NHIỄM CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM ( DIOXIN )

Lúa mạch đột biến Cánh đồng lúa mạch

Sản xuất bia từ lúa mạch Lúa mạch thường

? Đột biến cấu trúc NST có lợi hay có hại?

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

-Đột biến cấu trúc NST là những biến đổi trong cấu trúc NST

-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo đoạn

II Nguyên nhân phát sinh và tính chất của đột biến cấu trúc NST 1.Nguyên nhân phát sinh:

2 Tính chất của đột biến cấu trúc NST

I Đột biến cấu trúc NST là gì?

Đột biến cấu trúc NST thường gây hại cho người và sinh vật,

nhưng cũng có trường hợp có lợi



+Do tác nhân của môi trường ngòai cơ thể(Thường là do tác động của con người như:

-Tác nhân vật lý:Tia phóng xạ,tia cực tím,nhiệt độ…

-Tác nhân hóa học:Ảnh hưởng của các chất dộc hóa học như:Thuố trừ sâu,diệt cỏ, điôxin…

+Do nguyên nhân bên trong cơ thể:Những biến đổi bất thường trong sinh lí,sinh hóa trong tế bào(Xuất hiện một cách tự nhiên)

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

Ví dụ 1: Mất một đoạn nhỏ ở đầu NST 21 gây ung thư máu ở người.( Có hại - Mất đọan)

Ví dụ 2: Enzim thuỷ phân tinh bột ở một giống lúa mạch có hoạt tính cao

hơn nhờ hiện tượng lặp đoạn NST mang gen quy định enzim này (Có lợi- Lặp đọan)

? Nghiên cứu VD 1, VD 2 SGK/66: Chỉ ra đâu là đột biến có lợi, đâu là đột biến có hại? Phân dạng đột biến trong 2 VD đó?

? Tại sao đột biến cấu trúc NST lại gây hại cho con người và sinh vật

Vì: Trải qua quá trình tiến hóa lâu dài, các gen được sắp xếp hài hòa trên NST Biến đổi cấu trúc NST làm thay đổi số lương và cách sắp xếp gen trên đó nên thường gây hại cho sinh vật

Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ

-Đột biến cấu trúc NST là những biến đổi trong cấu trúc NST.

-Các dạng: Mất đoạn, lặp đoạn và đảo đoạn

II Nguyên nhân phát sinh và tính chất của đột biến cấu trúc NST.

1.Nguyên nhân phát sinh:

- Do ảnh hưởng của môi trường bên trong và bên ngoài cơ thể tới NST.

-Tác nhân vật lý và hoá học là nguyên nhân chủ yếu gây phá vỡ cấu trúc NST, hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn của NST.

2.Tính chất của đột biến cấu trúc NST:

I Đột biến cấu trúc NST là gì?

- Đột biến cấu trúc NST thường có hại cho con người và sinh vật.

- Một số đột biến có lợi có ý nghĩa trong chọn giống.

NỘI DUNG BÀI HỌC

Biến đổi trong cấu trúc vật chất DT

Phần lớn gây hại cho SV

Biến đổi trong cấu trúc của gen

Gồm:Mât,thêm thay thê cặp Nu…

Biến đổi trong

CT của NST

Gồm :Mất,lặp, đảo đoạn NST

Câu:1 Cơ chế phát sinh đột biến cấu trúc NST là do tác dụng của các tác nhân gây đột biến, dẫn đến:

a.Phá vỡ cấu trúc NST

b.Gây ra sự sắp xếp lại các đoạn trên NST

c.NST gia tăng số lượng trong tế bào

d.Cả a và b đều đúng

d

Nguyên nhân gây đột biến cấu trúc NST là gì?

động làm phá vỡ cấu trúc NST

lý, hóa học tác động vào cơ thể sinh vật

tính

D

Một vài ví dụ về vai trò đột biến cấu trúc NST

+Dạng đột biến lặp đoạn (H 22b-SGK)

+Dạng đột biến mất đoạn (H 22a-SGK)

Mất một đoạn NST 21 gây ung thư máu ở người

.Mất một phần cánh ngắn của NST số 5 ở người gây hội chứng tiếng mèo kêu

.VD:Lặp đoạn 16A ở ruồi giấm làm mắt hình cầu trở thành mắt dẹt Nếu lặp nhiều lần mất hẳn

+Dạng đột biến chuyển đoạn lớn gây chết, làm giảm hoặc mất khả năng sinh sản

.VD: Chuyển đoạn NST số 4 sang NST 14 ở lợn landrat làm giảm 56% khả năng sinh sản

Hội chứng “mèo kêu”: (mất đoạn NST số 5)

Mắt ruồi giấm có bộ NST bình thường

Mắt ruồi giấm có

một đoạn NST

nhân đôi

Mắt ruồi giấm có một đoạn NST nhân ba

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ:

Làm bài tập SGK,và học bài cũ.

Soạn bài mới- Bài 23 Đột biến số lượng NST

QUAN SÁT MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ BIẾN DỊ

MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY BIẾN DỊ

NHÀ MÁY ĐIỆN NGUYÊN TỬ SỮA BÒ NHIỄM CHẤT PHÓNG XẠ

PHUN THUỐC TRỪ SÂU DÒNG SÔNG BỊ Ô NHIỄM

Chất độc do Mỹ thả xuống Việt Nam