CƠ THỂHỆ HÔ HẤP HỆ TIÊU HÓA HỆ BÀI TIẾT Thức ăn,nước Ô XI Muối khoáng CO 2 Phân Nước tiểu,mồ hôi Hình 31.1.Sơ đồ trao đổi chất giữa cơ thể và môi trường Quan sát hình 31.1+hiểu biết bản
Trang 1ChươngưVI
Trang 2CƠ THỂ
HỆ HÔ HẤP
HỆ TIÊU HÓA
HỆ BÀI TIẾT
Thức ăn,nước
Ô XI
Muối khoáng
CO 2
Phân
Nước tiểu,mồ hôi
Hình 31.1.Sơ đồ trao đổi chất giữa cơ thể và môi trường
Quan sát hình 31.1+hiểu biết bản thân hãy trả lời
và hoàn thành phiếu học tập sau:
Trang 3Hệ cơ
quan Vai trò trong sự trao đổi chất
Tiêu hoá
Hô hấp
Bài tiết
Tuần
hoàn
PHIẾU HỌC TẬP
Trang 4Hệ hô hấp
có vai trò như thế nào trong quá
trình trao đổi chất?
Trang 5Hệ tiêu hóa có vai trò gì trong việc trao đổi chất ?
Trang 6Hệ tuần hoàn thực hiện vài trò gì trong quá trình trao đổi chất ?
Trang 7Hệ bài tiết có vai trò gì trong quá trình trao đổi chất ?
Trang 8Hệ cơ quan Vai trò trong sự trao đổi chất
Tiêu hoá
Hô hấp
Bài tiết
Tuần hoàn
I Trao đổi chất giữa cơ thể và môi tr ờng NGOÀI:
Biến đổi thức ăn cung cấp chất dinh d ỡng cho cơ thể và thải các chất cặn bã ra ngoài.
Lấy ôxi từ môi tr ờng cung cấp cho cơ thể và thải CO 2
từ cơ thể ra ngoài môi tr ờng.
Lọc máu, thu gom chất thải để bài tiết ra ngoài d
ới dạng n ớc tiểu và mồ hôi.
Vận chuyển ôxi, chất dinh d ỡng tới tế bào và CO 2 , các chất thải từ tế bào tới cơ quan bài tiết.
Trang 9I TRAO ĐỔI CHẤT GIỮA CƠ THỂ VÀ MễI TRƯỜNG NGOÀI :
Trao đổi chất cú ý nghĩa như thế nào đối với cơ thể sống?
Cơưthể
Môi tr ờng ngoài
Môi tr ờng ngoài
Hệ hô hấp
Hệ tiêu hoá
Hệ bài tiết
O 2
Thức ăn,
n ớc,
muối khoáng
CO 2
Phân
N ớc tiểu
Trao đổi chất giữa cơ
thể và môi tr ờng ngoài thể
hiện nh thế nào ? Kể tên
vào từ môi tr ờng và thải
ra qua quỏ trỡnh trao đổi
chất ?
Trang 10Nếu ta sống trong mụi trường bị ụ nhiễm thỡ sẽ ảnh
hưởng như thế nào đến sự sống của cơ thể ?
- Nếu sống trong mụi trường ụ nhiễm sẽ gõy tỏc hại rất lớn đến đời sống con người, làm cho cơ thể dễ mắc một số bệnh về đường hụ hấp (viờm phổi, viờm phế quản, ), về dường tiờu hoỏ (tả, lị, ), về sức
khoẻ sinh sản (vụ sinh).
- Ngoài ra cũn mắc nhiều căn bệnh hiểm nghốo
như: cỳm A (H 1 N 1 ), đột biến cấu trỳc di truyền gõy bệnh ung thư, quỏi thai,
I Trao đổi chất giữa cơ thể và môi tr ờng NGOÀI:
Trang 11II Trao đổi chất giữa tế bào và môi tr ờng trong :
Môi tr ờng trong cơ thể gồm
những thành phần nào?
Trang 12NƯỚC Mễ
(huyết tương, bạch cầu, và tiểu cầu)
TẾ BÀO
Mao mạch mỏu
Mao mạch bạch huyết
O 2 và cỏc chất dinh dưỡng
CO 2 và cỏc chất thải
Năng lượng cho hoạt động sống của cơ thể
II Trao đổi chất giữa tế bào và môi tr ờng trong
1 Máu và n ớc mô cung
cấp những gì cho tế bào?
( N1)
2 Hoạt động sống của tế
bào tạo ra những sản
phẩm gì ? ( N2)
3 Những sản phẩm đó đ
ợc đ a tới đâu? (N3)
4 Sự trao đổi chất giữa tế
bào với môi tr ờng trong
THẢO LUẬN 2 phỳt
Trang 13Cơ thể
Tế bào Máu N ớc mô
O 2
Chất dinh d ỡng
CO 2
Chất thải Chất thải
O 2
Chất dinh d ỡng
Chất thải
Cơ quan bài tiết
Phổi
Môi tr ờng trong
4 Sự trao đổi chất giữa tế bào và môi tr ờng trong biểu hiện nh thế nào?
Chất thải
Trang 14Chất dinh dưỡng và O2 đ
ợc sử dụng cho các hoạt
động sống, đồng thời cỏc
sản phẩm phân huỷ đ a đến các cơ quan hụ hấp, bài tiết
để thải ra ngoài Sự TĐC ở
tế bào thông qua môi tr ờng trong
Trang 15C¬ thÓ
TÕ bµo
M¸u
C¬ thÓ
TÕ bµo
ChÊt
dinh
d ìng
N íc m«
Thøc ¨n, n íc,
muèi kho¸ng ¤xi trong kh«ng khÝ
ChÊt dinh d ìng
O 2
N¨ng l îng CO 2
CO 2
ChÊt th¶i
ChÊt th¶i ChÊt th¶i
C¬ quan bµi tiÕt
Phæi
CO 2
M«i tr êng trong
Trang 161.Trao đổi chất ở cấp độ
cơ thể được thể hiện
như thế nào?
2.Trao đổi chất ở cấp độ
tế bào được thể hiện
như thế nào?
3.Nếu 1 trong 2 cấp độ
ngừng lại sẽ dẫn đến
III Mối quan hệ giữa trao đổi chất ở cấp độ cơ thể với trao đổi chất ở cấp độ tế bào:
Trang 17Bài tập 1: Khoanh tròn câu đúng nhất trong các câu sau:
1 Máu và n ớc mô vận chuyển đến tế bào những chất gì?
a Prôtêin
b Khí CO2 và muối khoáng.
c Các chất dinh d ỡng và O 2 .
d Cả a và b.
* Kiểm tra đánh giá
Trang 18Bài tập 1: Khoanh tròn câu đúng nhất trong các câu sau:
* Kiểm tra đánh giá
2 Sự trao đổi chất ở cấp độ tế bào được thể hiện như thế nào ?
a)Teỏ baứo nhaọn chaỏt dinh dửụừng vaứ O 2 tửứ maựu.
b)Teỏ baứo toồng hụùp chaỏt hửừu cụ ủaởc trửng tửứ nhửừng
chaỏt ủụn giaỷn vaứ tớch luừy naờng lửụùng.
c) Teỏ baứo phaõn giaỷi chaỏt hửừu cụ giaỷi phoựng naờng lửụùng vaứ thaỷi nhửừng chaỏt khoõng caàn thieỏt ra moõi trửụứng d)Caỷ a, b vaứ c.
Trang 193 Những chất nào được mỏu và nước mụ
vận chuyển đến tế bào ?
a) Caực chaỏt dinh dửụừng vaứ oõxi.
b) Khớ cacboõnic vaứ muoỏi khoaựng.
c) Proõteõin, gluxit vaứ caực chaỏt thaỷi.
d) Caỷ a vaứ b.
* Kiểm tra đánh giá
Trang 20Bµi tËp 2: Dùa vµo
h×nh vÏ h·y ghi tªn
c¸c chÊt mµ c¬ thÓ
lÊy vµo vµ th¶i ra
m«i tr êng, thay cho
c¸c sè 1, 2, 3.?
0 2
- Thøc ¨n.
- N íc.
- Muèi kho¸ng
C0 2