bài giang hệ thống tuần hoàn trong cơ thể

HỆ THỐNG TUẦN HOÀNSỰ BIẾN ĐỔI TUẦN HOÀN CÁC TÍNH CHẤT CỦA CÁC NGUYÊN TỐ HÓA HỌC... Nghiên cứu tia X Tìm ra sự liên hệ giữa điện tích hạt nhân và tính chất các nguyên tố.. Định luật tuần

HỆ THỐNG TUẦN HOÀN

SỰ BIẾN ĐỔI TUẦN HOÀN CÁC TÍNH CHẤT CỦA CÁC NGUYÊN TỐ HÓA HỌC

Vì sao phải sắp xếp các nguyên tố

theo hệ thống?

các nguyên tố

điều chế các nguyên tố mới.

Các cách sắp xếp

Cách sắp xếp của Mendeleev

nguyên tử

Dành 4 chỗ trống cho 4 nguyên tố chưa được phát hiện:

44, 68, 72, & 100

Một số ngoại lệ

Giải thích các ngoại lệ

Moseley, Henry Gwyn Jeffreys

1887–1915, nhà vật lý người Anh.

Nghiên cứu tia X

Tìm ra sự liên hệ giữa điện tích hạt nhân và tính chất các nguyên tố.

Giải quyết được những vướng mắc của định luật tuần hoàn Mendeleev.

Định luật tuần hoàn mới

Các nguyên tố được sắp xếp thứ tự

nhân

 1s 2s 2p 3s 3p 4s 3d 4p 5s 4d 5p 6s 5d 4f 6p

 Nguyên tố A : có điện tử cuối ở vân đạo s và p

 Nguyên tố B : có điện tử cuối ở vân đạo d

I A II A III B IV B V B VI B VII B VIII B I B II B III A IV A V A VI A VII A VIII A

* Designates that **Lanthanum Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu

all isotopes are Series 140.12 140.91 144.24 * 145 150.36 151.96 157.25 158.93 162.51 164.93 167.26 168.93 173.04 174.97 radioactive 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103

P e r i o d i c T a b l e o f t h e

E l e m e n t s

Hệ THống Tuần Hoàn

 Hàng ngang : chu kỳ

đủ

 Các nguyên tố trong cùng chu kỳ có cùng số lớp vỏ electron.

1 2 3 4 5 6 7

 Cột dọc : Nhóm

có tính chất tương tự.

8A 0

 Các nguyên tố ở nhóm A có số electron hóa trị = số electron lớp vỏ ngoài cùng

= số thứ tự nhóm

Các nguyên tố nhóm B (các nguyên tố chuyển

vỏ ngoài cùng + số electron ở phân lớp d kế

Lưu ý:

nhóm 8B gồm 3 cột (ứng với số

electron hóa trị = 8, 9, và 10)

actinide ) thuộc nhóm 3B

 Nhóm 1A : kim loại Kiềm

 Nhóm 7A: nhóm Halogen

 Nhóm 8A: (nhóm 0) khí trơ

1 s 1 chu kì I, phân nhóm 1A

1s 2 2 s 1 chu kì II, phân nhóm 1A

1s 2 2s 2 2p 6 3 s 1 chu kì 3, phân nhóm 1A

1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 6 4 s 1 chu kì 4, phân nhóm 1A

 *Nguyên tố chuyển tiếp (B)

sát ngoài cùng (4s và 3d) = 3 – 7 thì đó là số thứ tự của nhóm

 2/ nếu điện tử lớp ngoài cùng và

sát ngoài cùng (4s và 3d) = 8,9,10

 3/ nếu điện tử lớp ngoài cùng và

sát ngoài cùng (4s và 3d) = 11, 12 thì đó là số thứ tự của nhóm= số

He 2

Ne 10

Ar 18

Kr 36

Xe 54

 Electron đang được điền vào vào phân lớp S.

He (thuộc nhóm khí trơ)

s2

s1 Các nguyên tố S

Kim loại chuyển tiếp – nguyên tố d

Nguyeân toá P p1 p2 p3 p4 p5 p6

Nguyeân toá F

f1 f2 f3 f4 f5 f6 f7 f8 f9 f10 f11 f12 f13 f14

Viết tắt cấu hình electron dựa

vào hệ thống tuần hoàn

Nguyên tắc

gần nhất [trong ngoặc vuông].

 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 1

SỰ BIẾN ĐỔI TUẦN HOÀN CÁC TÍNH CHẤT CỦA CÁC NGUYÊN TỐ HÓA HỌC

Các tính chất cần lưu ý

Bán kính nguyên tử

thước của nguyên tử ?”

• Đám mây electron không có giới

hạn xác định

Bán kính nguyên tử = ½ khoảng cách giữa

Bán kính

Các loại bán kính

 Bán kính kim loại

 Số liệu bán kính có thể tra cứu từ các sổ tay hóa học.

Quy luật biến đổi

 Mức năng lượng

• Electron ở phân lớp có năng lượng

càng cao thì càng xa hạt nhân

 Điện tích hạt nhân Z (số proton)

• Z càng lớn, tác dụng hút electron

của hạt nhân càng mạnh

tăng (n tăng)

n mạnh hơn của

Z nên bán kính tăng.

H Li Na K Rb

Chu kỳ

• Cùng số phân lớp (n không đổi)

• Z tăng

• Bán kính giảm

Năng lượng ion hóa

 Năng lượng cần cung cấp để bứt electron ra khỏi nguyên tử hay ion

ở trạng thái khí.

lên 1 đơn vị.

nhất.

Năng lượng ion hóa

lượng ion hóa thứ 2

I3> I2 > I1

Ntử I1 I2 I3

HHeLiBeBCN

O

F Ne

Các yếu tố ảnh hưởng

 Z : Z tăng  I tăng.

 n : n tăng  I giảm

hòa có năng lượng thấp, để đạt tới các cấu hình này chỉ cần I nhỏ.

Hiệu ứng chắn

trong có tác dụng che chắn các

electron bên ngoài khỏi tác dụng của hạt nhân.

lớn, I càng nhỏ

Quy luật biến đổi trong nhóm

 I1 giảm khi đi từ trên xuống

dưới trong một phân nhóm

• n tăng

• Hiệu ứng chắn tăng.

Quy luật biến đổi trong chu kỳ

có :

n giống nhau.

Cùng hiệu ứng chắn.

Z tăng từ đầu đến cuối chu kỳ

I 1 tăng từ đầu đến cuối chu kỳ.

bán bão hòa.

I 1

He

H

Ái lực electron

Năng lượng của quá trình thêm 1 electron vào một nguyên tử trung hòa ở thế khí.

Cl(g) + e  Cl(g) E = -349 kJ/mol

E có giá trị càng âm chứng tỏ nguyên tử càng

dễ nhận electron

E dương thể hiện quá trình nhận electron

không được thuận lợi.

Ne(g) + e  Ne (g) E = 40 kJ/mol

Quy luật biến đổi

từ đầu đến cuối chu kỳ

một phân nhóm

 Lưu ý một số trường hợp ngoại lệ: khi nguyên tử có cấu hình electron quá bền, khả năng nhận thêm

electron là khó xả ra   E dương

Ái lực electron

Sự hình thành ion

nguyên tử trung hòa bị mất electron.

thước nhỏ hơn nguyên tử trung hòa của nguyên tố đó.

Sự hình thành ion

nguyên tử nhận elctron

nguyên tử trung hòa

Ion đẳng điện tử

Kích thước ion đẳng điện tử

Độ âm điện

Độ âm điện

 Thể hiện khả năng hút cặp electron liên kết của một nguyên tử

electron

electron.

Quy luật biến đổi

thang Pauling

Phân loại nguyên tố

Năng lượng ion hóa , độ âm điện

Ái lực electron TĂNG

Bán kính nguyên tử