giáo án địa lý 7 bài 1 dân số

kiến thức: Trình bày được quá trình phát triển và tình hình gia tăng dân số thế giới, nguyên nhân và hậu quả của nó.. Giới thiệu bài mơi: Các em có biết hiện nay trên Trái Đất có bao nh

Bài 1 DÂN SỐ

I Mục tiêu :

1 kiến thức:

Trình bày được quá trình phát triển và tình hình gia tăng dân số thế giới, nguyên nhân và hậu quả của nó

2 Kỹ năng:

Đọc biểu đồ tháp tuổi và biểu đồ gia tăng dân số, biết cách xây dựng tháp tuổi

3 Thái độ:

Có ý thức về chính sách kế hoạch hóa gia đình đúng đắn

II Chuẩn bị:

1 Giáo viên:

- Giáo án

- Biểu đồ gia tăng dân số thế giới từ đầu công nguyên đến năm 2050 (tự vẽ)

- Biểu đồ gia tăng dân số địa phương tự vẽ (nếu có )

- Tranh vẽ 3 dạng tháp tuổi

2 Học sinh:

Đọc và tìm hiểu kỹ bài trước ở nhà

III Hoạt động dạy và học :

1 Ổn định lớp : (1p)

- Kiểm tra sĩ số: Lớp 7/1: ; Lớp 7/2:

2 Kiểm tra bài cũ : (4p)

Kiểm tra sự chuẩn bị của HS về dụng cụ dạy học

3 Giới thiệu bài mơi:

Các em có biết hiện nay trên Trái Đất có bao nhiêu người sinh sống làm sao biết được trong số đó có bao nhiêu nam , bao nhiêu nữ , bao nhiêu trẻ bao nhiêu già

Hoạt động 1

? Bằng cách nào ta biết được dân số của một nước

hoặc một địa phương ?

HS Điều tra dân số

GV Hướng dẫn Cho HS quan sát hình 1.1

? Hãy cho biết số trẻ em từ 0 - 4 tuổi ở mỗi tháp

khoảng bao nhiêu bé trai và bao nhiêu bé gái ?

HS phân tích

? Hình dạng của 2 tháp tuổi khác nhau như thế

nào ?

HS Tháp thứ nhất đáy rộng, thân hẹp đỉnh nhọn,

còn tháp thứ hai đáy hẹp thân rộng đỉnh nhọn

? Tháp tuổi như thế nào thì tỉ lệ người trong độ

tuổi lao động nhiều ?

HS Thân tháp mở rộng

GV diễn giảng

- Tháp tuổi là biểu hiện cụ thể về ds của một địa

15p 1 Dân số, nguồn lao động

- Các cuộc điều tra dân số cho biết tình hình dân số, nguồn lao động … của một địa phương, một nước

phương

- Tháp tuổi cho ta biết các độ tuổi của dân số, số

Nam , Nữ, số người trong độ tuổi dưới tuổi lao

động (là màu xanh lá cây),trong độ tuổi lao động

(là màu xanh biển), trên tuổi lao động (là màu cam)

- Tháp tuổi cho biết nguồn lao động hiện tại và

trong tương lai của 1 địa phương

- Hình dạng cho ta biết dân số trẻ(ở tháp thứ

nhất), dân số già ở (tháp thứ hai)

Hoạt động 2

Gv cho HS quan sát hình 1.2 :

? Tình hình dân số thế giới từ đầu thế kỉ XIX đến

cuối XX như thế nào?

HS tăng nhanh

? Dân số bắt đầu tăng nhanh vào năm nào ? Tăng

vọt vào năm nào ?

HS tăng nhanh từ năm 1804, tăng vọt từ năm 1960

đường biểu diễn dốc đứng

? Vì sao từ năm 1960 trở lại đây dân số thế giới lại

tăng nhanh như thế?

HS: Do kinh tế xã hội phát triển, y tế tiến bộ ; còn

8p

- Dân số được biểu hiện cụ thể bằng một tháp tuổi

2 Dân số thế giới tăng nhanh trong thế kỉ XIX và thế kỉ XX :

những năm đầu công nguyên tăng chậm do dịch

bệnh, đói kém, chiến tranh

Hoạt động 3

GV cho HS hiểu thế nào là tỉ lệ (hay tỉ suất) sinh, tỉ

lệ tư

GV hướng dẫn HS đường xanh là tỉ lệ sinh, đường

đỏ là tỉ lệ tử và phần tô màu hồng là tỉ lệ gia tăng

dân số (khoảng cách giữa đường xanh và đường đỏ

)

? Khoảng cách giữa tỉ lệ sinh và tỉ lệ tử năm

1950, 1980 , 2000 ?

HS khoảng cách thu hẹp  dân số tăng chậm ; còn

khoảng cách mở rộng  dân số tăng nhanh

GV cho HS quan sát biểu đồ 1.3 và 1.4 :

? Trong giai đoạn 1950 đến 2000 nhóm nước nào

có tỉ lệ gia tăng dân số cao hơn ? Tại sao ?

HS nhóm nước đang phát triển tăng cao hơn  các

nước này lâm vào tình trạng bùng nổ dân số (dân

số tăng nhanh đột ngột, tỉ lệ sinh hàng năm cao hơn

21%o , trong khi đó tỉ lệ tử giảm nhanh

? Tỉ lệ sinh năm 2000 các nước đang phát triển là

bao nhiêu ? Các nước phát triển là bao nhiêu ?

HS Nước đang phát triển là 25%o, các nước phát

15p

- Dân số thế giới tăng nhanh trong hai thế kỉ gần đây

- Các nước đang phát triển

có tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên cao hơn các nước phát triển

3 Sự bùng nổ dân số :

triển là 17%o

? Đối với các nước có nền kinh còn đang phát triển

mà tỉ lệ sinh còn quá cao thì hậu quả sẽ như thế

nào?

HS làm kinh tế chậm phát triển, đói kém, nhà ở,

học hành, y tế, tệ nạn

? Để kiềm chế nạn bùng nổ dân số thì các nước

này đã có biện pháp gì?

HS Thực hiện các chính sách dân số

? hãy nêu sự hiểu biết của bản thân về chính sách

dân số ở VN?

HS Thực hiện chính sách kế hoạch hoá gia đình “

Dù trai hay gái chỉ hai là đủ )

- Bùng nổ dân số là do dân

số tăng nhanh và tăng đột biến ở nhiều nước châu Á, Phi, Mĩ Latinh

- Nguyên nhân do tỉ lệ sinh cao hơn tỉ lệ tử , nên dẫn đến hậu quả là kinh tế chậm phát triển, đói rách, bệnh tật, mù chữ, thiếu nhà ở, sinh ra tệ nạn xã hội …

- Các chính sách dân số và phát triển kinh tế - xã hội đã góp phần hạ thấp tỉ lệ gia tăng dân số ở nhiều nước

4 Củng cố: (5p)

- Tháp tuổi cho ta biết nhưng đặc điểm gì của dân số ?

- Bùng nổ dân số xảy ra khi nào ? Nguyên nhân, hậu quả và hướng giải

quyết ?

5 Hướng dẫn, dặn dò về nhà :(1p)

- Về nhà học bài, làm bài tập 2 trang 6 và chuẩn bị bài 2