TẠP HUÁN GVCN

• Biết cách giải tỏa cảm xúc và kiểm soát ,làm chủ cảm xúc, • Có thể vận dụng được kỹ thuật kiểm soát/làm chủ cảm xúc của bản thân trong các tình huống thực tiễn để tránh làm tổn thương

TËp huÊn

SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO T¹O Qu¶ng nam

Phó Ninh,ngµy 6,7 h¸ng 10 n¨m 2011

NĂM HỌC 2011-2012

GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG

MODULE 5:

KỸ NĂNG ỨNG PHÓ VỚI CĂNG THẲNG VÀ QUẢN LÝ CẢM XÚC CỦA BẢN THÂN

B gi¸o D C VÀ ÀO T O Ộ Ụ Đ Ạ

VỤ GD TRUNG HỌC - CHƯƠNG TRÌNH PHÁT TRIỂN GD TRUNG HỌC

MỤC TIÊU

• Nhận biết được những biểu hiện của sự căng

thẳng,một số tình huống tạo nên căng thẳng ,tác động của nó từ đó xây dựng kỹ năng kiềm chế

• Có thái độ tích cực đối với những tình huống gây căng thẳng ,tìm ra những cách ứng phó tích cực trong tình huống gây căng thẳng.

• Biết cách giải tỏa cảm xúc và kiểm soát ,làm chủ cảm xúc,

• Có thể vận dụng được kỹ thuật kiểm soát/làm chủ cảm xúc của bản thân trong các tình huống thực tiễn để tránh làm tổn thương HS

• Nhận biết được những biểu hiện của sự căng

thẳng,một số tình huống tạo nên căng thẳng ,tác động của nó từ đó xây dựng kỹ năng kiềm chế

• Có thái độ tích cực đối với những tình huống gây

căng thẳng ,tìm ra những cách ứng phó tích cực trong tình huống gây căng thẳng.

• Biết cách giải tỏa cảm xúc và kiểm soát ,làm chủ

cảm xúc,

• Có thể vận dụng được kỹ thuật kiểm soát/làm chủ

cảm xúc của bản thân trong các tình huống thực tiễn để tránh làm tổn thương HS

MỜI THẦY CÔ THAM KHẢO TÌNH HUỐNG SAU

• Trong giờ môn Vật lý ,khi cô giáo đang giảng bài ,em Hồng Loan vẫn ngồi dưới lớp nghịch ngợm,mất tập trung.Cô giáoThủy đã nhiều lần nhắc nhở ,nhưng

Loan vẫn phớt lờ,thậm chí còn cười đùa rất vô

duyên.

Không kiềm chế được nữa cô đập bàn quát: “Em

Loan! Không học thì ra ngoài ngay ,đừng có cái kiểu láo tôm ,láo cá như thế trong lớp học”

Trong tiếng ồn ào của lớp học,tiếng Hồng Loan vang lên rõ mồn một: “Tiên sư đứa nào chửi tao”

Cô Thủy lặng người!

• Trong giờ môn Vật lý ,khi cô giáo đang giảng bài ,em

Hồng Loan vẫn ngồi dưới lớp nghịch ngợm,mất tập trung.Cô giáoThủy đã nhiều lần nhắc nhở ,nhưng

Loan vẫn phớt lờ,thậm chí còn cười đùa rất vô

duyên.

Không kiềm chế được nữa cô đập bàn quát: “Em

Loan! Không học thì ra ngoài ngay ,đừng có cái kiểu láo tôm ,láo cá như thế trong lớp học”

Trong tiếng ồn ào của lớp học,tiếng Hồng Loan vang lên rõ mồn một: “Tiên sư đứa nào chửi tao”

Cô Thủy lặng người!

Hoat động 1 Nhận biết căng thẳng và hậu quả không kiểm soát được cảm xúc

Biểu hiện về cảm xúc, cơ thể và hành

vi nào xuất hiện trong tình huống căng thẳng?

g

củ a

th ái

?

4/ Những tác

nhân gây

trạng thái

căng thẳng?

4/ Những tác

nhân gây

trạng thái

căng thẳng?

Tình huống gây căng thẳng (stress) là những

sự việc, vấn đề xảy ra trong cuộc sống, trong mối quan hệ phức tạp giữa con người, những thay đổi của môi trường tự nhiên tác động đến con người và gây ra cảm xúc mạnh, phần lớn

là tiêu cực Tình huống gây căng thẳng luôn tồn tại trong cuộc sống

2 Biểu hiện cảm xúc và cơ thể trong tình huống căng thẳng:

2 Biểu hiện cảm xúc và cơ thể trong tình huống căng thẳng:

Nhữn g

dấu

hiệu

sinh lí

của c ơ

thể

Cảm xúc

Nhận thức

Những dấu hiệu hành vi

3 Ảnh

hưởng

của căng

thẳng

Khi căng thẳng ,con người xuất hiện cảm xúc ,hành vi có thể mang tính tích cực,nhưng chủ yếu mang tính tiêu cực

Một số cảm xúc tiêu cực thể hiện như : Buồn rầu ,bực tức ,cáu giận,thất vọng

bi quan,lo sợ mặc cảm ,nghi ngờ ,giảm nhiệt tình và tính hài hước

Đặc biệt cảm giác tức giận có thể dao động từ cáu tiếc ,nóng mặt cho đến nổi khùng khó kiểm soát hành vi

Trong khi đó cảm xúc tích cực thể hiện

ở sự quyết tâm,hy vọng ,biết chấp nhận,vượt khó

Mời thầy cô tham khảo tình huống sau:

• Mặc dù đã biết KH thanh tra CM của PGD,nhưng khi HT thông báo phải hoàn tất HSđể đoàn TT về trường làm việc trong tuần tới thì cô Hà vô cùng lo lắng vì công việc đang bề bộn,các loại sổ sách,GA đang còn thiếu ,trong khi đó mẹ chồng và con đang

ốm Từ lúc nghe tin đoàn TT sẽ về làm việc tại

trường vào đầu tuần tới cô Hà cảm thấy miệng

đắng ngắt ,không ăn và không ngủ được và cũng không được việc,mọi thứ rối bời….

Theo thầy cô có cách nào để căng thẳng không xảy ra đối với cô Hà ?

• Mặc dù đã biết KH thanh tra CM của PGD,nhưng khi HT thông báo phải hoàn tất HSđể đoàn TT về trường làm việc trong tuần tới thì cô Hà vô cùng lo lắng vì công việc đang bề bộn,các loại sổ sách,GA đang còn thiếu ,trong khi đó mẹ chồng và con đang

ốm Từ lúc nghe tin đoàn TT sẽ về làm việc tại

trường vào đầu tuần tới cô Hà cảm thấy miệng

đắng ngắt ,không ăn và không ngủ được và cũng không được việc,mọi thứ rối bời….

Theo thầy cô có cách nào để căng thẳng không xảy ra đối với cô Hà ?

Hoạt động 2 Cách phòng ngừa

và giải tỏa căng thẳng

• Làm thế nào chúng ta có thể hạn chế tình huống

căng thẳng trong cuộc sống?

• Nếu chúng ta không nhận dạng được cảm xúc tiêu cực, thì cảm xúc tiêu cực đó có tự mất đi không?

Nếu cảm xúc tiêu cực ứ đọng lại trong lòng, thì

chuyện gì sẽ xảy ra?

• Làm thế nào để có thể thoát ra khỏi sự căng thẳng/ cảm xúc tiêu cực?

• Làm thế nào để mọi người luôn có suy nghĩ tích cực trước vấn đề nảy sinh?

• Làm thế nào chúng ta có thể hạn chế tình huống

căng thẳng trong cuộc sống?

• Nếu chúng ta không nhận dạng được cảm xúc tiêu

cực, thì cảm xúc tiêu cực đó có tự mất đi không?

Nếu cảm xúc tiêu cực ứ đọng lại trong lòng, thì

chuyện gì sẽ xảy ra?

• Làm thế nào để có thể thoát ra khỏi sự căng thẳng/

cảm xúc tiêu cực?

• Làm thế nào để mọi người luôn có suy nghĩ tích cực

trước vấn đề nảy sinh?

KẾT LUẬN HOẠT ĐỘNG 2

Áp lực cuộc sống (xã hội, công việc, gia đình )

• Căng thẳng =

Nội lực bản thân

• Để giảm căng thẳng thì cần phải tăng cường:

- Kỹ năng giảm áp lực cuộc sống, tăng nội lực

(quản lí thời gian, quản lí sự thay đổi, kỹ năng lập

kế hoạch, suy nghĩ tích cực, tập trung vào những gì mình kiểm soát được )

- Một số yếu tố hỗ trợ (thể dục, thể thao, làm những việc mình yêu thích, chế độ ăn uống, ngủ, nghỉ

ngơi )

Áp lực cuộc sống (xã hội, công việc, gia đình )

• Căng thẳng =

Nội lực bản thân

• Để giảm căng thẳng thì cần phải tăng cường:

- Kỹ năng giảm áp lực cuộc sống, tăng nội lực

(quản lí thời gian, quản lí sự thay đổi, kỹ năng lập

kế hoạch, suy nghĩ tích cực, tập trung vào những gì mình kiểm soát được )

- Một số yếu tố hỗ trợ (thể dục, thể thao, làm những việc mình yêu thích, chế độ ăn uống, ngủ, nghỉ

ngơi )

KẾT LUẬN HOẠT ĐỘNG 2

• Cần biết cách phòng tránh để ít rơi vào trang thái căng thẳng

• Cần chủ động nhận biết căng thẳng và cảm xúc

tiêu cực……

• Nếu chúng ta không nhận ra cảm xúc đó sẽ không biết cách để giải tỏa

• Trong một tình huống căng thẳng có thể lựa chọn cách ứng phó khác nhau.Một số cách giải tỏa tích cực có thể là :

Giải tỏa bằng hành động,bằng suy nghĩ tích cực

hoặc luyện thở ……

• Cần biết cách phòng tránh để ít rơi vào trang thái căng thẳng

• Cần chủ động nhận biết căng thẳng và cảm xúc

tiêu cực……

• Nếu chúng ta không nhận ra cảm xúc đó sẽ không biết cách để giải tỏa

• Trong một tình huống căng thẳng có thể lựa chọn cách ứng phó khác nhau.Một số cách giải tỏa tích cực có thể là :

Giải tỏa bằng hành động,bằng suy nghĩ tích cực

hoặc luyện thở ……

KẾT LUẬN HOẠT ĐỘNG 2

• Tham khảo ví dụ sau:

Tình huống: Một HS hay có những hành vi làm GVCN khó chịu,hôm nay lại nghỉ học không có lý do:

GV suy nghĩ:

1.Thật là vô KL,nghỉ học mà không xin phép Chắc lại nghỉ học để đàn đúm với đám bạn bè lêu lổng đây.

2 Có thể hôm nay cậu ấy bị làm sao,mà gia đình cậu ấy không nhờ được ai xin phép giúp chăng?

Tâm trạng của GVCN:

- Tức giận,phải có hình phạt thỏa đáng khi cậu ấy đến lớp

- Lo lắng cho HS

• Tham khảo ví dụ sau:

Tình huống: Một HS hay có những hành vi làm GVCN khó chịu,hôm nay lại nghỉ học không có lý do:

GV suy nghĩ:

1.Thật là vô KL,nghỉ học mà không xin phép Chắc lại nghỉ học để đàn đúm với đám bạn bè lêu lổng đây.

2 Có thể hôm nay cậu ấy bị làm sao,mà gia đình cậu ấy không nhờ được ai xin phép giúp chăng?

Tâm trạng của GVCN:

- Tức giận,phải có hình phạt thỏa đáng khi cậu ấy đến lớp

- Lo lắng cho HS

KẾT LUẬN HOẠT ĐỘNG 2

Hoạt động 3 Quản lí cảm xúc

trong một số tình huống

Tình huống1,…

trên bảng viết

và vẽ những

điều ám chỉ

mình ? ?

??

Tình h uống

2,…thấy

HS viết kiế

n nghi nha trương đôi

thầy dạy la chính mình

?

Tình h uống

2,…thấy

HS viết kiế

n nghi nha trương đôi

thầy dạy la chính mình

?

Tình huống 3

trong ngăn bàn của mình có một con chuột chết ?

Tình huống 3

trong ngăn bàn của mình có một con chuột chết ?

Tình huống 4

HS trong lớp copy tài liệu

… khiến chiếc laptop

của cô bị lỗi win ?

Tình huống 4

HS trong lớp copy tài liệu

… khiến chiếc laptop

của cô bị lỗi win ?

KẾT LUẬN HOẠT ĐỘNG 3

• Hiểu ra cơn tức giận của mình là bước đầu tiên

trong việc đề phòng và kiềm chế tức giận

• Dù trong bất kỳ tình huống nào thì Gv cũng cần

bình tĩnh ,linh hoạt để tìm phương án xử lý tối ưu

nhất Điều quan trọng là cần phân biệt cảm xúc và hành vi.Cảm xúc tức giận là bình thường ,tự nhiên với con người kể cả người lớn và trẻ em Nhưng tức giận kèm theo hành vi làm tổn thương người khác là k/thể chấp nhận được,xét cả về đạo đức và pháp lý

• Trong t/huống bị sốc một mặt GV áp dụng các BP

giải tỏa căng thẳng ,mặt khác tăng cường ý chí để

kiểm soát cảm xúc,không cáu giận ,bị kích động để đảm bảo MT học tập bình an cho mọi HS

• Hiểu ra cơn tức giận của mình là bước đầu tiên

trong việc đề phòng và kiềm chế tức giận

• Dù trong bất kỳ tình huống nào thì Gv cũng cần

bình tĩnh ,linh hoạt để tìm phương án xử lý tối ưu

nhất Điều quan trọng là cần phân biệt cảm xúc và hành vi.Cảm xúc tức giận là bình thường ,tự nhiên với con người kể cả người lớn và trẻ em Nhưng tức giận kèm theo hành vi làm tổn thương người khác là k/thể chấp nhận được,xét cả về đạo đức và pháp lý

• Trong t/huống bị sốc một mặt GV áp dụng các BP

giải tỏa căng thẳng ,mặt khác tăng cường ý chí để

kiểm soát cảm xúc,không cáu giận ,bị kích động để đảm bảo MT học tập bình an cho mọi HS

KẾT LUẬN HOẠT ĐỘNG 3

Tham khảo sơ đồ sau:

Chúc các thầy cô sức khỏe

va thanh công!