0,50 II Dựa vào ba sự kiện quan trọng sau đây: Chiến thắng Việt Bắc 1947, chiến thắng Biên giới 1950 và chiến thắng Điện Biên Phủ 1954, anh chị hãy làm sáng tỏ các bước phát triển của
Trang 1bộ giáo dục và đào tạo
-
đề chính thức
Đáp án – thang điểm
đề thi tuyển sinh Đại học, Cao đẳng năm 2004
- Môn: Lịch sử, Khối C
(Đáp án - Thang điểm có 4 trang)
I Những bài học kinh nghiệm của Cách mạng tháng Tám
(1945).
2,0 điểm
1 Nắm vững ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, kết hợp
đúng đắn, sáng tạo nhiệm vụ dân tộc và dân chủ, đưa nhiệm vụ
chống đế quốc và tay sai lên hàng đầu, nhằm tập trung lực lượng
để thực hiện cho kì được yêu cầu cấp bách của cách mạng là giải
phóng dân tộc, giành độc lập, tự do cho Tổ quốc
0,75
2 Đánh giá đúng và biết tập hợp, tổ chức lực lượng các giai cấp
cách mạng, trong đó công nông là đội quân chủ lực Trên cơ sở
khối liên minh công nông, biết khơi dậy tinh thần dân tộc trong
mọi tầng lớp nhân dân, tập hợp mọi lực lượng yêu nước và tiến bộ
trong mặt trận dân tộc thống nhất rộng rãi, phân hoá và cô lập cao
độ kẻ thù rồi tiến lên đánh bại chúng.
0,75
3 Nắm vững và vận dụng sáng tạo quan điểm bạo lực cách mạng và
khởi nghĩa vũ trang, kết hợp đấu tranh vũ trang với đấu tranh
chính trị; kết hợp chiến tranh du kích, đấu tranh chính trị và khởi
nghĩa từng phần ở nông thôn với đấu tranh chính trị và khởi nghĩa
ở đô thị để khi có thời cơ thì phát động toàn dân khởi nghĩa giành
chính quyền
0,50
II
Dựa vào ba sự kiện quan trọng sau đây: Chiến thắng Việt Bắc
(1947), chiến thắng Biên giới (1950) và chiến thắng Điện Biên
Phủ (1954), anh (chị) hãy làm sáng tỏ các bước phát triển của
cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của nhân dân ta
5,0 điểm
1 Chiến thắng Việt Bắc 1947(1,50 điểm)
a Sau khi quân ta rút khỏi các đô thị, thực dân Pháp, tuy đã kiểm
soát được nhiều địa bàn quan trọng, nhưng vẫn chưa thực hiện
được âm mưu đánh nhanh thắng nhanh Cuộc chiến tranh có nguy
cơ kéo dài Thu - đông 1947, thực dân Pháp tiến công lên Việt
Bắc nhằm tiêu diệt cơ quan đầu não của cuộc kháng chiến và phần
lớn bộ đội chủ lực của ta, từ đó thúc đẩy việc thành lập chính
quyền bù nhìn và nhanh chóng kết thúc chiến tranh
b Từ ngày 7 tháng 10 năm1947, địch huy động 12.000 quân chia
thành nhiều mũi (đường thuỷ, đường bộ, nhảy dù) tiến công lên
Việt Bắc
Thực hiện chỉ thị của Thường vụ Trung ương Đảng "Phải phá
tan cuộc tấn công mùa đông của giặc Pháp", sau 75 ngày chiến
0,25
0,50
Trang 2đấu (từ ngày 7 tháng 10 năm 1947 đến ngày 19 tháng 12 năm
1947) chiến dịch Việt Bắc toàn thắng Đại bộ phận quân địch đã
rút khỏi địa bàn này Trong chiến dịch, ta đã tiêu diệt một lực
lượng lớn quân địch và phá huỷ nhiều phương tiện chiến tranh
(hơn 6.000 tên bị loại khỏi vòng chiến đấu, 16 máy bay bị bắn rơi,
11 tàu chiến, ca nô bị đánh chìm )
c Với chiến thắng Việt Bắc, cơ quan đầu não kháng chiến của ta
được bảo vệ an toàn
Quân đội ta không những không bị tiêu diệt mà đã trưởng thành
và được trang bị thêm nhiều vũ khí Sau chiến thắng, so sánh lực
lượng giữa ta và địch bắt đầu thay đổi theo chiều hướng có lợi cho
ta
Với chiến thắng Việt Bắc, quân dân ta đã đánh bại hoàn toàn
chiến lược đánh nhanh thắng nhanh của địch, buộc chúng phải
chuyển sang đánh lâu dài với ta
0,75
2
Chiến thắng Biên Giới 1950 (1,50 điểm)
a Qua mấy năm kháng chiến, quân dân ta đã thu được nhiều
thắng lợi to lớn trên tất cả các mặt trận Từ cuối năm 1949 đến
giữa năm 1950, tình hình thế giới có nhiều chuyển biến quan
trọng có lợi cho cuộc kháng chiến của ta Để tranh thủ những điều
kiện thuận lợi, phá thế bị bao vây bên trong và bên ngoài, đưa
cuộc kháng chiến bước sang giai đoạn phát triển mới, Trung ương
Đảng chủ trương mở chiến dịch Biên giới nhằm khai thông biên
giới Việt - Trung để mở rộng đường liên lạc với các nước xã hội
chủ nghĩa; củng cố và mở rộng căn cứ địa Việt Bắc; tiêu diệt một
bộ phận quan trọng sinh lực địch
b Đây là chiến dịch lớn nhất của quân dân ta kể từ ngày đầu
kháng chiến chống Pháp đến lúc đó Gần 3 vạn bộ đội và hơn 12
vạn dân công tham gia chiến dịch
Sau hơn 1 tháng chiến đấu (từ ngày 16 tháng 9 năm1950 đến
ngày 22 tháng 10 năm 1950), chiến dịch Biên giới đã giành được
thắng lợi to lớn: Diệt và bắt sống 8.300 tên địch, thu hàng ngàn
tấn vũ khí; giải phóng tuyến biên giới dài 750 km với 35 vạn dân
c Trong chiến dịch Biên giới, lần đầu tiên nhiều đơn vị bộ đội
phối hợp tác chiến, đánh địch trên một chiến trường rộng, diệt gọn
nhiều tiểu đoàn cơ động tinh nhuệ của địch
Tuyến biên giới Việt - Trung từ Cao Bằng đến Đình Lập được
khai thông; "Hành lang Đông - Tây" của địch bị chọc thủng; thế
bao vây của địch cả trong và ngoài đối với căn cứ địa Việt Bắc bị
phá vỡ Từ đó, cách mạng Việt Nam có điều kiện mở rộng liên lạc
quốc tế
Với chiến thắng Biên giới, ta đã giành được quyền chủ động về
chiến lược trên chiến trường chính (Bắc Bộ) Từ đó về sau, quân
dân ta mở nhiều chiến dịch tiến công, đánh tiêu diệt địch với quy
mô ngày càng lớn
0,25
0,50
0,75
Trang 33
Chiến thắng Điện Biên Phủ 1954 (2,0 điểm)
a Sau 8 năm chiến đấu, ta đã lớn mạnh về mọi mặt và có đủ điều
kiện đẩy mạnh cuộc kháng chiến đến thắng lợi hoàn toàn Ngược
lại, Pháp đang sa lầy trong cuộc chiến tranh Đông Dương Cuộc
chiến tranh lâu dài, tốn kém đã làm cho thực dân Pháp gặp nhiều
khó khăn và ngày càng phụ thuộc vào Mĩ Trước tình hình đó,
được sự thoả thuận của Mĩ, Pháp đã đề ra kế hoạch Nava với hi
vọng "chuyển bại thành thắng" trong vòng 18 tháng
Pháp xây dựng Điện Biên Phủ thành một tập đoàn cứ điểm mạnh
nhất Đông Dương, một pháo đài "bất khả xâm phạm", sẵn sàng
"nghiền nát" bộ đội chủ lực ta Điện Biên Phủ trở thành tâm điểm
của kế hoạch Nava
b Thực hiện chủ trương của Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí
Minh, quân dân ta khẩn trương vào chiến dịch với tinh thần "Tất
cả cho tiền tuyến, tất cả để chiến thắng!" Hầu hết các đại đoàn bộ
đội chủ lực và hơn 26 vạn dân công đã được huy động cho chiến
dịch
Điện Biên Phủ là một chiến dịch tiến công địch liên tục gồm 3
đợt:
Đợt 1 (từ ngày 13 đến ngày 17 tháng 3 năm 1954): Ta tiêu diệt
cứ điểm Him Lam và toàn bộ phân khu phía Bắc
Đợt 2 (từ ngày 30 tháng 3 đến ngày 26 tháng 4 năm 1954): Ta
tấn công các cứ điểm phía đông của phân khu trung tâm, khép
chặt vòng vây quanh khu trung tâm Mường Thanh
Đợt 3 (từ ngày 1 đến ngày 7 tháng 5 năm 1954): Ta đánh chiếm
các cao điểm còn lại phía đông và tổng công kích vào khu trung
tâm Bộ tham mưu tập đoàn cứ điểm bị bắt, gần một vạn quân địch
ra hàng
c Sau 56 ngày đêm chiến đấu, ta đã giành được thắng lợi to lớn:
Tiêu diệt và bắt sống toàn bộ lực lượng địch ở tập đoàn cứ điểm
gồm 16.200 tên, bắn rơi và phá huỷ 62 máy bay, thu toàn bộ vũ
khí, phương tiện chiến tranh
Chiến thắng Điện Biên Phủ đã đập tan kế hoạch Nava, nỗ lực
cuối cùng của thực dân Pháp và can thiệp Mĩ ở Đông Dương
Chiến thắng Điện Biên Phủ đã đi vào lịch sử dân tộc như một Bạch
Đằng, Chi Lăng, Đống Đa của thế kỉ XX
Thắng lợi quân sự quyết định ở Điện Biên Phủ đã đưa phái đoàn
chính phủ Việt Nam dân chủ cộng hoà đến hội nghị Giơnevơ với
tư thế đại biểu cho một dân tộc chiến thắng Hiệp định Giơnevơ
được kí kết; các nước tham dự đã cam kết tôn trọng các quyền dân
tộc cơ bản của Việt Nam, Lào, Campuchia
Chiến thắng Điện Biên Phủ cùng với hiệp định Giơnevơ, đã chấm
dứt cuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp và can thiệp Mĩ
ở Đông Dương Cách mạng Việt Nam bước sang thời kì mới
Miền Bắc được hoàn toàn giải phóng và chuyển sang giai đoạn
cách mạng xã hội chủ nghĩa, làm hậu phương vững chắc cho cuộc
0,50
0,50
1,00
Trang 4kháng chiến chống Mĩ cứu nước
III
Anh (chị) hãy trình bày những thành tựu (từ sau Chiến tranh
thế giới thứ hai đến năm 1991) của cuộc cách mạng khoa học-
kĩ thuật lần thứ hai của nhân loại
3,0 điểm
1 Trước hết, trong lĩnh vực khoa học cơ bản, con người đã thu được
những thành tựu hết sức to lớn, đánh dấu những bước nhảy vọt
chưa từng có trong lịch sử toán học, vật lý học, hóa học, sinh vật
học, tiêu biểu như phát minh ra sóng điện từ, tia rơnghen và hiện
tượng phóng xạ, khởi thảo thuyết lượng tử và thuyết tương đối
học,
0,50
2 Thứ hai, các nhà khoa học đã có những phát minh lớn về công cụ
sản xuất mới, đặc biệt là sự ra đời của máy tính, máy tự động và
hệ thống máy tự động, “người máy” (rôbôt) Ngày nay rôbôt đã
đảm nhiệm những công việc mà con người không thể hoặc không
nên làm
0,50
3 Thứ ba, con người đã tìm ra những nguồn năng lượng mới hết sức
phong phú và vô tận như năng lượng nguyên tử, năng lượng nhiệt
hạch, năng lượng mặt trời, Năng lượng nguyên tử và năng lượng
mặt trời đang được con người sử dụng ngày càng phổ biến, và
trong một tương lai không xa, nó sẽ thay thế dần nhiệt điện và
thủy điện
0,50
4 Thứ tư, sáng chế ra những vật liệu mới trong tình hình vật liệu tự
nhiên đang cạn kiệt dần trong thiên nhiên, tiêu biểu như chất
pôlime (chất dẻo) đang có một vị trí rất quan trọng trong đời sống
và sản xuất công nghiệp
0,25
5 Thứ năm, là cuộc “cách mạng xanh” trong nông nghiệp Nhờ tác
động tổng hợp của các ngành khoa học, nhất là sinh vật học, hóa
học, nông nghiệp đang tiến những bước nhảy vọt Nhờ cuộc “cách
mạng xanh” này, con người đã tìm ra những phương hướng để có
thể khắc phục được nạn đói ăn, thiếu thực phẩm kéo dài nhiều thế
kỉ
0,50
6 Thứ sáu, con người đã đạt những tiến bộ thần kì trong các lĩnh
vực giao thông vận tải và thông tin liên lạc (máy bay siêu âm
khổng lồ, tàu hỏa chạy tới 300km/giờ, tàu chở dầu 1 triệu tấn, vệ
tinh nhân tạo, những phương tiện thông tin liên lạc và phát sóng
truyền hình hiện đại, )
0,50
7 Ngoài ra, con người còn có thành tựu kì diệu trong chinh phục vũ
trụ, phục vụ cuộc sống con người (thám hiểm mặt trăng, tàu con
thoi, nhận những thông tin về Sao Kim, Sao Hỏa , )
0,25