VAN 8-ki I-2011.doc

Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữLiên kết các đoạn văn trong văn bản Từ ngữ địa phơng và biệt ngữ xã hội Miêu tả và biểu cảm trong văn bản tự sự Đánh nhau với cối xay gió Tình thái từ Lu

Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

Liên kết các đoạn văn trong văn bản

Từ ngữ địa phơng và biệt ngữ xã hội

Miêu tả và biểu cảm trong văn bản tự sự

Đánh nhau với cối xay gió

Tình thái từ

Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với với miêu tả và biểu cảm Chiếc lá cuối cùng

Chơng trình địa phơng (phần Tiếng Việt)

Lập dàn ý cho bài văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm

Hai cây phong

Viết bài Tập làm văn số 2

Nói quá

Ôn tập truyện kí Việt Nam

Thông tin về ngày trái đất năm 2000

Nói giảm, nói tránh

Kiểm tra Văn

Luyện nói: Kể chuyện theo ngôi kể kết hợp với miêu tả và biểu cảmCâu ghép

Tìm hiểu chung về văn bản thuyết minh

Dấu ngoặc đơn và dấu hai chấm

Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh

Ôn luyện về dấu câu

Kiểm tra Tiếng Việt

Thuyết minh một thể loại văn học

- Giáo dục tình nhân ái bạn bè, yêu mến thầy cô mái trờng.

4.Trọng tâm: H/s Cảm nhận đợc tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật

“tôi” ở buổi tựu trờng đầu tiên trong đời

b

chuẩn bị

G/v: Giáo án, tranh minh họa

H/s: ôn lại kiến thức về kiểu văn bản nhật dụng đã học ở lớp 7

c

lên lớp

1 ổ n định tổ chức

2 k iểm tra bài cũ

Trong các văn bản đã học ở lớp 7 dới đây, văn bản nào là kiểu văn bản nhật dụng?

A Cổng trờng mở ra

B Cuộc chia tay của những con búp bê

C Sống chết mặc bay

D Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu

3 Bài mới G/v giới thiệu bài mới.

Hoạt động 1 : Hớng dẫn

h/s đọc, chú thích, bố cục

- G/v nêu yêu cầu đọc,

giọng chậm, hơi buồn, lắng

sâu; chú ý giọng nói của

-1911 - 1988, quê ở Huế Từ năm 1933 vào nghề dạy học và bắt đầu viết văn, làm thơ

H/s tự hỏi đáp

I Đọc, chú thích.

1 Tác giả :( 1911-1988) ở Huế

Từ năm 1933 vào nghề dạy học và bắt đầu viết văn, làm thơ

2 Văn bản :

In trong tập ''Quê mẹ '' 1941

(Học sinh yếu)

? Câu chuyện đợc kể theo

trình tự bố cục ntn? Câu

chuyện đợc kể theo trình tự

thời gian của buổi tựu trờng

(theo dòng hồi tởng của

nhân vật '' tôi'')

? Truyện đợc kể theo ngôi

thứ mấy ? Tác dụng của ngôi

buổi tựu trờng của tác giả

đ-ợc khơi nguồn từ thời điểm

nào? Quang cảnh ra sao?

G/v: Thời điểm gợi nhớ:

cuối thu (hàng năm) - ngày

khai trờng.

- Cảnh thiên nhiên: lá

rụng nhiều, mây bàng bạc.

- Cảnh sinh hoạt: mấy em

bé rụt rè cùng mẹ đến trờng.

? Kỉ niệm về buổi tựu

tr-ờng đợc diễn tả theo trình tự

thời gian giữa quá khứ và

hiện tại Chuyện đã xảy ra từ

bao năm rồi mà dờng nh vừa

chú thích

Truyện đợc kể theo ngôi thứ I

Ngôi kể này giúp cho ngời

kể chuyện dễ dàng bộc lộ cảm xúc, tình cảm của mình một cách chân thực nhất

Đọc thầm, trả

lời

Diễn tả theo trình tự thời gian: từ hiện tại

mà nhớ về quá

khứ

Cảm thấy trang trọng,

đứng đắn Vừa muốn thử sức muốn khẳng

định mình khi xin mẹ đợc cầm bút, thớc nh các

II

đ ọc- hiểu văn bản.

1

Diễn biến tâm trạng và cảm giác nhân vật ''tôi'' trong buổi tựu tr

ờng.

a, Khơi nguồn kỉ niệm.

+ Cuối thu (hàng năm) - ngày khai trờng

+ Cảnh thiên nhiên: lá rụng nhiều, mây bàng bạc

+ Cảnh sinh hoạt: mấy em bé rụt

rè cùng mẹ đến trờng

- Trình tự : + Từ hiện tại quá khứ

+ Các từ láy diễn tả tâm trạng,

cảm xúc: nao nức, mơn man, tng bừng, rộn rã.

* Đó là những cảm giác trong sáng nảy nở trong lòng

b Trên con đ ờng cùng mẹ tới tr - ờng

- Con đờng này tôi đã quen đi lại

chi tiết chứng tỏ tâm trạng

(nhân vật ''tôi'' trên con đờng

cùng mẹ tới trờng) hồi hộp,

cảm giác ngỡ ngàng của

nhân vật ''tôi'' khi cùng mẹ đi

trên đờng tới trờng?

? Em có nhận xét gì về sự

thay đổi trong tâm trạng

nhân vật ''tôi'' khi cùng mẹ đi

rong chơi, thả diều ngoài

đồng nữa, cho nên ''tôi'' cảm

thấy tất cả dờng nh trang

nhiên của một đứa bé lần

đầu tiên đợc đến trờng Tất

giác của nhân vật ''tôi'' khi

đến trờng nghe ông đốc gọi

? Vì sao khi nghe ông đốc

gọi tên h/s nhân vật ''tôi'' lại

- Ngôi trờng vừa xinh xắn vừa oai nghiêm khác thờng lòng tôi

đâm ra lo sợ vẩn vơ.

- Nghe gọi đến tên tôi giật mình

và lúng túng tâm trạng hồi hộp, lo lắng.

Hs thảo luận theo nhóm

Háo hức

c Tâm trạng và cảm giác của ''tôi'' khi đến tr ờng và khi nghe ông

đốc gọi tên và phải rời bàn tay mẹ

bất giác dúi đầu vào lòng mẹ

nức nở khóc? Em có cảm

thấy chú bé này là ngời yếu

đuối hay không?

- G/v giảng: Khi nghe ông

đốc gọi đến tên thì bất giác

dúi đầu vào lòng mẹ khóc

trạng và cảm giác của ''tôi''

khi bớc vào chỗ ngồi lạ lùng

ntn ?

Câu hỏi thảo luận nhóm :

N1: Tại sao ở phần cuối

truyện tác giả đa hình ảnh''

con chim liệng bay cao'' có

Nhìn chỗ ngồi của mình thật kĩ rồi tự lạm nhận

đó là chỗ của riêng mình sau

đó nhìn ngời bạn mới cha quen mà

đã thấy quyến luyến Tất cả đó

là sự biến đổi rất

tự nhiên trong tâm lí nhân vật

Có thể chỗ ngồi kia, ngời bạn mới

ấy sẽ là nơi mà mình gắn bó, gần gũi trong suốt cả

năm học

Hs tự do thảo luận theo nhóm

Cử đại diện trả

lời

d Tâm trạng và cảm giác của nhân vật ''tôi'' khi ngồi vào chỗ của mình và đón nhận giờ học đầu tiên.

- Nhìn bao quát xung quanh thấy cái gì cũng mới lạ và hay hay

- Tự lạm nhận chỗ ngồi đó là chỗ của riêng mình

- Nhìn ngời bạn mới cha quen mà

đã thấy quyến luyến

* Đó là sự biến đổi rất tự nhiên trong tâm lí nhân vật

truyện rất tự nhiên và bất

ngờ Dòng chữ '' Tôi đi học ''

nh mở ra một thế giới, một

khoảng không gian mới, một

giai đoạn mới trong cuộc đời

đứa trẻ Dòng chữ chậm

chạp, nguệch ngoạc đầu tiên

trên trang giấy trắng tinh là

niềm tự hào, khao khát trong

tuổi thơ của con ngời và

dòng chữ cũng thể hiện rõ

chủ đề của truyện ngắn này.

- G/v bổ sung, sửa chữa và

chốt lại vấn đề đã nêu

- Các phụ huynh đều

chuẩn bị chu đáo cho con

em trong buổi tựu trờng đầu

tiên, đều trân trọng tham dự

buổi lễ này Có lẽ các vị

cũng đang lo lắng hồi hộp

cùng con em mình

- Ông đốc là hình ảnh ngời

thầy, ngời lãnh đạo nhà

tr-ờng rất từ tốn, hiền hậu bao

dung đối với h/s.

- Thầy giáo trẻ với gơng

mặt tơi cời đón h/s vào lớp

cũng là một ngời vui tính

th-ơng yêu h/s.

Lắng nghe

Trả lời, nhận xét, bổ sung

Lắng nghe

Lắng nghe

2 Thái độ, cử chỉ của ng ời lớn

đối với các em.

- Các bậc phụ huynh: Chuẩn bị chu đáo cho con em trong buổi tựu trờng đầu tiên, đều trân trọng tham

dự buổi lễ này

- Ông đốc: Là hình ảnh ngời thầy, ngời lãnh đạo nhà trờng rất từ tốn, hiền hậu bao dung đối với h/s

- Thầy giáo trẻ: Gơng mặt tơi cời

đón h/s vào lớp cũng là một ngời vui tính thơng yêu h/s

* Trách nhiệm, tấm lòng của nhà trờng, gia đình đối với các em h/s

Là những dấu ấn tốt đẹp, những kỉ niệm trong sáng, ấm áp không thể phai nhoà trong kí ức tuổi thơ, giúp các em tự tin, vững vàng hơn Đó còn là môi trờng giáo dục ấm áp, nơi nuôi dỡng tâm hồn trí tuệ và tình cảm của những thế hệ tơng lai của đất nớc.

G/v: Những h/ả về ngời

lớn cho thấy trách nhiệm,

tấm lòng của nhà trờn, gia

đình đối với các em h/s Đây

qua ''''Họ nh con chim con ''

Hs đọc ghi nhớ

Hs thảo luận làm theo nhóm Yêu cầu: Có thể nêu cảm nghĩ về một đoạn văn hoặc cả bài

- Cảm xúc chân

thực, thiết tha.

- Nên chọn những chi tiết sâu sắc, ấn tợng nhất.

III Tổng kết.

a Đặc sắc nghệ thuật :

+ Truyện ngắn đợc bố cục theo dòng hồi tởng, cảm nghĩ của nhân vật ''tôi'' theo trình tự thời gian của buổi tựu trờng

+ Sự kết hợp hài hoà giữa kể, miêu tả với bộc lộ cảm xúc, tâm trạng

b Sức cuốn hút của tác phẩm :

- Tình huống truyện '' buổi đầu tiên đi học '' có dấu ấn sâu đậm, chứa đựng cảm xúc thiết tha

- Sự quan tâm chăm sóc trìu mến yêu thơng của những ngời lớn đối với các em h/s trong buổi đầu tiên

đi học

- Hình ảnh thiên nhiên, ngôi trờng

và các h/ả so sánh giàu sức gợi cảm

khai giảng lần đầu tiên ?

* Nhân vật chính thể hiện chủ yếu ở phơng diện nào?

A Lời nói C Ngoại hình

B Tâm trạng D Cử chỉ

* Câu nào không nói lên tâm trạng hồi hộp?

A Con đờng này tôi đã quen đi lại lắm lần, nhng lần này tự nhiên thấy lạ

B Cũng nh tôi, mấy bạn học trò bỡ ngỡ nép bên ngời thân

C Lần ấy trờng đối với tôi là một nơi xa lạ

D Trong lúc ông ta đọc tên từng ngời, tôi thấy nh quả tim tôi ngừng đập

5 H ớng dẫn HS tự học ở nhà:

Học bài theo nội dung đã ghi

Xem và trả lời các câu hỏi 3, 4, 5/9

+ Tâm trạng nhân vật tôi khi vào lớp

  IV

H

ớng dẫn về nhà

- Học bài theo nội dung phần ghi nhớ

+ cảm nhận đợc tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật ''tôi'' ở buổi tựu

trờng đầu tiên trong đời

+ Thấy đợc ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi d vị trữ tình man mác của Thanh

Tịnh

- Soạn bài : '' Trong lòng mẹ ''

- Đọc trớc bài Tiếng Việt : Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

  

Ngày soạn : 16/8/2010

Ngày giảng :18/8/2010 Bài 1- Tiết 2-văn bản

TOÂI ẹI HOẽC (tiếp)

(thanh tịnh)

1

ổ n định tổ chức: GV nhắc nhở HS trật tự.

2 Kiểm tra bài cũ:

* Tôi đi học của Thanh Tịnh viết theo thể loại nào? (3đ)

A Bút kí C Tiểu thuyết

B Truyện ngắn trữ tình D tuỳ bút

* Khi đến trờng, tôi có cảm giác gì? (7đ)

- Trong sân trờng đông ngời, ai cũng vui tơi, sạch sẽ khi nghe gọi tên vào lớp, tôi giật mình, lúng túng, dìu đầu vào lòng mẹ, khóc nức nở, cha bao giờ thấy xa mẹ nh lần này

HS trả lời, GV nhận xét, ghi điểm

3 Giảng bài mới:

theo nhóm Cử đại diện trình bày

? Gọi h/s đọc nhẩm đoạn cuối

cùng Hãy phân tích tâm trạng và

cảm giác của ''tôi'' khi bớc vào chỗ

ngồi lạ lùng ntn ?

Câu hỏi thảo luận nhóm :

N1: Tại sao ở phần cuối truyện

tác giả đa hình ảnh'' con chim

liệng bay cao'' có ý nghĩa gì? -

gọi h/s các nhóm thảo luận và trình

bày

- G/v giảng: Hình ảnh “ một con

chim non liệng đến '' có ý nghĩa

t-ợng trng sự nuối tiếc quãng đời

tuổi thơ tự do nô đùa, thả diều đã

chấm dứt để bớc vào giai đoạn mới

rất tự nhiên và bất ngờ Dòng chữ ''

Tôi đi học '' nh mở ra một thế giới,

HS nhận xét, bổ sung, trả lời

Lắng nghe

Trả lời, nhận xét,

bổ sung

2 Thái độ, cử chỉ của ng

ời lớn đối với các em.

- Các bậc phụ huynh: Chuẩn bị chu đáo cho con

em trong buổi tựu trờng

đầu tiên, đều trân trọng tham dự buổi lễ này

- Ông đốc: Là hình ảnh ngời thầy, ngời lãnh đạo nhà trờng rất từ tốn, hiền hậu bao dung đối với h/s

- Thầy giáo trẻ: Gơng mặt tơi cời đón h/s vào lớp cũng là một ngời vui tính thơng yêu h/s

* Trách nhiệm, tấm lòng của nhà trờng, gia đình

đối với các em h/s Là những dấu ấn tốt đẹp, những kỉ niệm trong sáng,

ấm áp không thể phai nhoà trong kí ức tuổi thơ, giúp các em tự tin, vững vàng hơn Đó còn là môi trờng giáo dục ấm áp, nơi nuôi dỡng tâm hồn trí tuệ

và tình cảm của những thế

hệ tơng lai của đất nớc.

trẻ Dòng chữ chậm chạp, nguệch

ngoạc đầu tiên trên trang giấy

trắng tinh là niềm tự hào, khao

khát trong tuổi thơ của con ngời và

dòng chữ cũng thể hiện rõ chủ đề

của truyện ngắn này.

- G/v bổ sung, sửa chữa và chốt

lại vấn đề đã nêu

- Các phụ huynh đều chuẩn bị

chu đáo cho con em trong buổi tựu

trờng đầu tiên, đều trân trọng tham

dự buổi lễ này Có lẽ các vị cũng

đang lo lắng hồi hộp cùng con em

mình

- Ông đốc là hình ảnh ngời thầy,

ngời lãnh đạo nhà trờng rất từ tốn,

hiền hậu bao dung đối với h/s.

- Thầy giáo trẻ với gơng mặt tơi

cời đón h/s vào lớp cũng là một

ng-ời vui tính thơng yêu h/s.

G/v: Những h/ả về ngời lớn cho

thấy trách nhiệm, tấm lòng của nhà

trờn, gia đình đối với các em h/s

Đây thực sự là những dấu ấn tốt

đẹp, những kỉ niệm trong sáng, ấm

áp không thể phai nhoà trong kí ức

tuổi thơ, giúp các em tự tin, vững

''Họ nh con chim con ''

+ Sự kết hợp hài hoà giữa kể, miêu tả với bộc lộ cảm xúc, tâm trạng

ợc gắn với những cảnh sắc thiên

nhiên tơi sáng; trữ tình Những so

sánh này góp phần diễn tả cụ thể,

rõ ràng những cảm giác, ý nghĩ của

nhân vật ''tôi'' trong buổi đầu tien

đi học, góp phần tạo nên chất thơ

? Viết bài văn ngắn ghi lại ấn

t-ợng của em trong buổi khai giảng

lần đầu tiên ? ( Nhóm 2 )

Hs thảo luận làm theo nhóm

Yêu cầu: Có thể nêu cảm nghĩ về một

b Sức cuốn hút của tác

phẩm :

- Tình huống truyện '' buổi đầu tiên đi học '' có dấu ấn sâu đậm, chứa

đựng cảm xúc thiết tha

- Sự quan tâm chăm sóc trìu mến yêu thơng của những ngời lớn đối với các

em h/s trong buổi đầu tiên

đi học

- Hình ảnh thiên nhiên, ngôi trờng và các h/ả so sánh giàu sức gợi cảm của tác giả

c Ghi nhớ: (SGK)

IV Luyện tập.

Bài tập 1

IV H ớng dẫn về nhà

- Học bài theo nội dung phần ghi nhớ

+ cảm nhận đợc tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật ''tôi'' ở buổi tựu trờng đầu tiên trong đời

+ Thấy đợc ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi d vị trữ tình man mác của Thanh Tịnh

- Soạn bài : '' Trong lòng mẹ ''

+ Tóm tắt truyện

+ Tác giả tác phẩm

+ Cuộc đối thoại giữa bé Hồng và bà cô

- Đọc trớc bài Tiếng Việt : Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

Ngày soạn : 17/8/2010

Ngày giảng :

18/8/2010 Tiết : 3 tiếng việt

cấp độ khái quátCUÛA NGHểA Tệỉ NGệếcủa nghĩa từ ngữ

Giúp HS

1 Kiến thức:- Hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ

khái quát của nghĩa từ ngữ

2 Kĩ năng:- Rèn t duy nhận thức về mối quan hệ giữa cái chung – riêng

3 Thái độ:- Giáo dục HS yêu quý sự giàu đẹp của TV

4 Trọng tâm : H /s h iểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp

độ

khái quát của nghĩa từ ngữ

Giúp h/s : - Hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp

độ khái quát của nghĩa từ ngữ.

- Thông qua bài học, rèn luyện t duy trong việc nhận thức mối quan hệ giữa cái chung và cái riêng, về phạm vi nghĩa rộng và hẹp.

2 Kiểm tra bài cũ.

ở lớp 7 các em đã học về từ đồng nghĩa và từ trái nghĩa Em hãy nhắc lại một số ví

dụ về từ đồng nghĩa, từ trái nghĩa ?

3 Bài mới GV giới thiệu bài.

Ơ lớp 7 chúng ta đã học về 2 mối quan hệ về nghĩa của từ: Quan hệ đồng nghĩa và quan hệ trái nghĩa Tiết này chúng ta sẽ tìm hiểu bài Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ để hiểu về 1 mối quan hệ khác về nghĩa của từ, đó là mối quan hệ bao hàm

hơn hay hẹp hơn nghĩa của từ

thú, chim, cá Tại sao ?

(Học sinh yếu)

? Nghĩa của từ thú rộng hay

hẹp hơn nghĩa của từ ''voi, hơu

'' Từ chim rộng hay hẹp hơn

nghĩa củatừ ''tu hú, sáo'' Từ cá

rộng hay hẹp hơn nghĩa của từ

''cá rô,cá thu ''.Vì sao ?

? Các từ '' thú, chim, cá''rộng

hơn nghĩa của những từ nào?

Đồng thời hẹp hơn nghĩa của

những từ nào ?

Hs quan sát sơ đồ

HS trả lời, nhận xét, bổ sung

HS trả lời, nhận xét, bổ sung

HS trả lời, nhận xét, bổ sung

Vì phạm vi nghĩa của từ động vật bao hàm nghĩa của ba từ'' thú, chim, cá ''

hú '' và có phạm vi nghĩa hẹp hơn từ ''động vật ''

3 Kết luận:

- Một từ nngữ có nghĩa rộng khi

HS làm bài tập 1.

Làm cá nhân

phạm vi nnghĩa của nó bao hàm phạm

vi nghĩa của một từ ngữ khác

- Một từ có nghĩa hẹp khi phạm vi nghĩa đợc bao hàm trong phạm vi nghĩa của một từ ngữ khác

- Một từ ngữ có thể vừa có nghĩa rộng, vừa có nghĩa hẹp vì tính chất rộng, hẹp của nghĩa từ ngữ chỉ là tơng

đối

* Ghi nhớ (SGK)

II Luyện tập: Bài tập 1

a Y phục Quần áo

quần dài, quần đùi áodài,áo sơ mi

b Vũ khí Súng Bom

súng trờng,đại bác bom bi,ba càngBài tập 2

a Chất đốt c Thức ăn e

Đánh

b Nghệ thuật d Nhìn

4.Củng cố:Giới thiệu bài:

Bài tập 3 : Chia hai nhóm Nhóm nào nhanh, chính xác ( 3 từ trở lên ) nhóm đó

thắng

a, Xe cộ: xe đạp; xe máy; ô tô

b, Kim loại: sắt; đồng; chì; thiếc

c, Hoa quả: cam; chanh; chuối; mít

d, Họ hàng: chú; dì; cô; bác

e, Mang: xách; khiêng; gánh

Bài tập 4 : Loại bỏ những từ không thuộc phạm vi nghĩa của mỗi nhóm từ ngữ :

a, Thuốc lào b, Thủ quỹ c, Bút điện d, Hoa tai

b, Thủ quỹ d, Hoa tai

Bài tập 5: Ba động từ thuộc một phạm vi nghĩa: khóc, nức nở, sụt sùi

1 Kiến thức:- Nắm đợc chủ đề của VB, tính thống nhất về chủ đề của VB.

2 Kĩ năng:- Rèn kĩ năng viết VB đảm bảo tính thống nhất về chủ đề, biết xác định

và duy trì đối tợng trình bày, chọn lựa, sắp xếp các phần cho VB tập trung nêu bật ý kến, cảm xúc của mình

3 Thái độ:- Giáo dục HS tính cẩn thận trong khi nói và viết.

4 Trọng tâm: - Nắm đợc chủ đề của VB, tính thống nhất về chủ đề của VB,vận

dụng trọng quá trình tạo lập văn bản

B chuẩn bị.

GV: SGK + Giáo án + Bảng phụ + VBT

HS: SGK + Tập ghi + VBT + Xem bài trớc

C Phơng pháp dạy học:

Phơng pháp gợi mở, phơng pháp nêu vấn đề

Giúp h/s : - Nắm đ ợc chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn bản

- Biết viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ đề; biết xác định, lựa chọn, sắp xếp các phần trong văn bản nhằm nêu bật ý kiến, cảm xúc của mình

2 k iểm tra bài cũ

3 b ài mới Giới thiệu bài :

Chúng ta đã đợc tìm hiểu rất nhiều văn bản Vậy chủ đề trong văn bản là gì? Tại sao trong văn bản phải đảm bảo tính thống nhất về chủ đề Để trả lời cho những câu hoỉo ấy chúng ta cùng tìm hiểu bài học

lại những kỉ niệm sâu sắc nào

trong thời thơ ấu của mình ?

Sự hồi tởng ấy gợi lên những

ấn tợng gì trong lòng tác giả ?

? Hãy nêu lên chủ đề của

? Để tái hiện những kỉ niệm

về ngày đầu tiên đi học, tác

giả đãđặt nhan đề của văn bản

và sử dụng từ ngữ câu ntn ?

? Tìm các từ ngữ, các chi

tiết nêu bật cảm giác mới lạ

Hs đọc thầm văn bản

Tác giả nhớ lại kỉ niệm về buổi đầu tiên

đi học Sự hồi tởng ấy gợi lên cảm giác bâng khuâng, xao xuyến không thể nào quên

về tâm trạng náo nức, bỡ ngỡ của nhân vật'' tôi'' trong buổi tựu trờng.

Đọc ghi nhớ 1

- Hôm nay tôi đi học

- Hằng năm

cứ vào cuối thu lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trờng

- Hai quyển vở mới đang ở trên tay tôi đã

bắt đầu thấy nặng

- Tôi bặm tay ghì thật chặt, nhng một quyển vở cũng xệch ra và

I Chủ đề của văn bản.

* Chủ đề của văn bản: Những kỉ niệm sâu sắc về buổi tựu trờng đầu tiên

- Nhan đề '' Tôi đi học '' giúp chúng

ta hiểu ngay nội dung của văn bản nói về chuyện đi học

+ Các câu đều nhắc đến những kỉ niệm của buổi tựu trờng đầu tiên trong đời

- Khi cùng mẹ tới trờng :

Con đờng quen đi lại lắm lần nay thấy lạ, cảnh vật xung quanh đều

ờng, khi cùng các bạn vào lớp

?

G/v: Tất cả các chi tiết trên

đều tập trung khắc họa tâm

bày vấn đề theo thứ tự nào?

Theo em có thể thay đổi trật

Trả lời

Đọc thông tin phần ghi nhớ

Đọc yêu cầu bài tập 1

Trả lời, bổ sung, nhận xét

Trả lời, nhận xét

làm ra vẻ nh một học trò thực sự '' tay bặm ghì hai quyển sách, đòi mẹ cầm bút thớc ''

- Khi quan sát ngôi trờng : cao ráo

sạch sẽ hơn các nhà trong làng, xinh xắn, oai nghiêm, sân rộng đâm ra

lo sợ vẩn vơ Nghe trống thúc thấy chơ vơ, toàn thân run run, đợc mọi ngời nhìn thì tỏ ra lúng túng, nghe gọi tên mình thì giật mình, lúng túng

- Khi xếp hàng vào lớp; thấy nặng

nề, dúi đầu vào lòng mẹ khóc nức nở

- Trong lớp học: cảm thấy xa mẹ

nhớ nhà

3 Kết luận:

* Văn bản có tính thống nhất về chủ đề khi chỉ nói tới chủ đề đã xác

định, không xa rời hay lạc sang chủ

đề khác

* Để viết đợc một văn cần xác

định rõ chủ đề của văn bản Chủ đề của văn bản đợc thể hiện trong đề bài, đề mục, trong quan hệ giữa các phần của văn bản và ở các từ ngữ then chốt lặp đi lặp lại

4 Bài học (SGK)

III Luyện tập.

Bài 1 - Văn bản nói về cây cọ ở vùng sông Thao quê hơng của tác giả

- Thứ tự trình bày: miêu tả hình dáng cây cọ, sự gắn bó của cây cọ với tuổi thơ tác giả, tác dụng của cây

cọ, tình cảm gắn bó của cây cọ với ngời dân sông Thao

- Khó thay đổi đợc trật tự sắp xếp vì các ý này đã rành mạch, liên tục.+ Chủ đề: Vẻ đẹp và ý nghĩa của rừng cọ quê tôi

+ Chủ đề đợc thể hiện qua nhan đề của văn bản, các ý miêu tả hình dáng, sự gắn bó của cây cọ với tuổi thơ tác giả, tác dụng của cây cọ và tình cảm giữa cây với ngời

Trả lời, nhận xét.

Hs thảo luận nhóm và cử đại diện trình bày

Đại diện nhóm trình bày

- Có những ý lạc chủ đề: c, g

- Có những ý hợp với chủ đề nhng do cách diễn đạt cha tốt nên thiếu sự tập trung vào chủ đề: b,e

a, Cứ mùa thu về, mỗi lần thấy các

em nhỏ xốn xang

b, Cảm thấy con đờng'' thờng đi lại lắm lần'' tự nhiên cũng thấy lạ, cảnh vật đều thay đổi

c, Muốn thử sức mình bằng việc tự mang sách vở nh một cậu học trò thực sự

d, Cảm thấy ngôi trờng vốn qua lại nhiều lần cũng có nhièu biến đổi

e, Lớp học và những ngời bạn mới trở nên gần gũi, thân thơng

4 Củng cố và luyện tập:GV treo bảng phụ

* Chủ đề của VB là gì?

A Là một luận điểm lớn đợc triển khai trong VB

B Là đối tợng mà VB nói tôi, là t tởng, tình cảm thể hiện trong VB

C Là sự lặp đi lặp lại một số từ ngữ trong VB

* Tính thông nhất về chủ đề của VB thể hiện ở chổ nào?

- Chuẩn bị bài: Trong lòng mẹ -Bố cục của văn bản.

a

mục tiêu :

Giúp HS

1 Kiền thức:- Hiểu đợc tình cảnh đáng thơng và nổi đau tinh thần của bé Hồng,

cảm nhận đợc tình yêu thơng mãnh liệt của bé đối với mẹ

- Bớc đầu hiểu đợc văn hồi kí và đặc sắc của thể văn này qua ngòi bút của Nguyên Hồng

2 Kĩ năng:- Rèn kĩ năng cảm thụ và phân tích những đoạn văn xuôi giàu chất trữ

tình, cảm xúc

3 Thái độ:- Giáo dục HS lòng yêu kính cha mẹ.

4 Trọng tâm : Thấy đ ợc tình cảnh đáng th ơng và nổi đau tinh thần của bé Hồng,

cảm nhận đợc tình yêu thơng mãnh liệt của bé đối với mẹ

Phơng pháp đọc sáng tạo, phơng pháp gợi mở, phơng pháp nêu vấn đề

Giúp h/s: - Hiểu đợc tình cảnh đắng thơng và nỗi đau tinh thần của nhân vật chú bé Hồng, cảm nhận đợc tình yêu thơng mãnh liệt của chú đối với mẹ

- Hiểu đợc những đặc sắc của thể văn hồi kí qua cách viết của nhà văn Nguyên Hồng; lối tự truyện chân thành, truyền cảm, thấm đợm chất trữ tình

1 ổ n định tổ chức

2 k iểm tra bài cũ

H1: Phân tích tâm trạng và cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật''tôi''trong buổi tựu trờng

B Có sự kết hợp hài hoà giữa các phơng thức tạo lập văn bản nh tự sự, miêu tả, biểu cảm

C Tình huống truyện chứa đựng chất thơ kết hợp với việc sử dụng các hình ảnh so sánh giàu chất trữ tình

D Cả A,B,C đều đúng

3 Bài mới G/v giới thiệu bài mới.

Những ngày thơ ấu là tập hồi kí viết về tuổi thơ cay đắng cũa tác giả Từ cảnh ngộ

và tâm sự của chú bé Hồng – nhân vật chính – tác giả còn cho thấy bộ mặt lạnh lùng của 1 xã hội chỉ trọng đồng tiền, đầy những thành kiến cổ hủ, thói nhỏ nhen,

độc ác của đám thị dân tiểu t sản khiến cho tình máu mủ ruột thịt cũng thành khô

héo Tác phẩm gồm 9 chơng“Trong lòng mẹ” là chơng 4 của tập hồi kí, chúng ta sẽ tìm hiểu

- Các từ ngữ, h/ả, lời nói của bà

cô đọc với giọng đay đả, bộc lộ

sắc thái châm biếm, cay nghiệt

Đọc thông tin sgk

- Là nhà văn lớn của nền văn học VN

3 Tác phẩm:

Chơng 4 của tác phẩm

* Bố cục:

P1: Từ đầ ngời ta hỏi đến chứ: Cuộc đối thoại giữa ngời cô và chú bé Hồng ý nghĩ, cảm xúc của bé Hồng về ngời mẹ

P2: Còn lại: Cuộc gặp gỡ giữa hai mẹ con bé Hồng

II Đọc - hiểu văn bản.

1 Nhân vật bà cô

? Ngay ở phần đầu truyện bà cô

xuất hiện với cử chỉ ''cời hỏi''bé

Hồng Vậy cử chỉ và nội dung câu

hỏi có thể hiện đợc tình yêu thơng

của bà cô với đứa cháu hay không?

? Em hiểu '' cời rất kịch ''có

nghĩa là gì ? (Học sinh yếu)

- G/v: Rất kịch: giống nh đóng

kịch trên sân khấu, nhập vai, biểu

diễn nghĩa là rất giả dối Bà cô

c-ời, hỏi ngọt ngào, dịu dàng nhng

không có ý định tốt đẹp mà đang

có dắp tâm xấu đối với ngời cháu

của mình.

Câu hỏi thảo luận:

? Sau lời từ chối của bé Hồng

cuộc đối thoại tởng chừng chấm

dứt, nhng ngời cô đâu đã chịu

buông tha Vậy bà hỏi lại bé Hồng

nhữg gì? Nét mặt và thái độ của bà

thay đổi ra sao Hãy phân tích ?

* Cô tôi hỏi luôn, giọng vẫn ngọt:

hai con mắt long lanh nhìn cháu

chằm chặp Lời nói và cử chỉ càng

chứng tỏ sự giả dối và độc ác của bà

Bà vẫn tiếp tục đóng kịch, tiếp tục

diễu cợt, lôi kéo đứa cháu đáng thơng

vào một trò chơi độc ác đã dàn tính

sẵn.

* Cô tôi liền vỗ vai tôi cời mà nói

rằng'' Mày dại quá ''Rõ ràng cử chỉ

ấy không chỉ lộ rõ sự giả dối, độc ác

mà còn chuyển sang chiều hớng

châm chọc , nhục mạ Quả không gì

cay đắng hơn khi vết thơng lòng lại

bị chính ngời cô ruột của mình săm

soi, hành hạ Hai tiếng'' em bé ' mà

cô tôi ngân dài ra

* Cô tôi vẫn cứ tơi cời kể các

chuyện cho tôi nghe Tình cảnh túng

xa và cũng chẳng khá giả gì,

đã lâu rồi chú bé không đợc gặp mẹ

Lẽ thờng, câu hỏi đó sẽ đợc trả

lời rằng có, nhất

là đối với chú bé vốn đã thiếu thốn tình yêu th-

ơng ấp ủ Nhng vốn nhạy cảm, nặng tình thơng yêu và lòng kính mến mẹ chú bé Hồng lập tức nhận ra những ý nghĩ cay độc trong giọng nói

và trên nét mặt khi cời rất kịch của

Hs thảo luận nhóm

Trả lời, nhận xét

Hs lắng nghe

- Ngời cô ''cời hỏi'' chứ không phải lo lắng, nghiêm nghị hỏi lại, không phải là âu yếm hỏi lại

- Cô tôi hỏi luôn, giọng vẫn ngọt, hai con mắt long lanh nhìn cháu chằm chặp Lời nói

và cử chỉ càng chứng tỏ sự giả dối và độc ác của bà

- Cô tôi liền vỗ vai tôi cời

mà nói rằng'' Mày dại quá ''

- Hai tiếng “em bé” mà cô tôi ngân dài ra

quẫn, dáng vẻ gầy guộc, rách rới của

* Cô tôi bỗng đổi giọng, vỗ vai ,

nhìn vào mặt tôi nghiêm nghị Cử chỉ

và lời nói tiếp theo của bà cô phải

chăng là sự thay đổi đấu pháp tấn

công Dờng nh đã đánh đến miếng

đòn cuối cùng bà ta muốn làm cho

đứa cháu đau khổ hơn , thê thảm hơn

nữa Khi thấy đứa cháu đau đớn,

phẫn uất đến đỉnh điểm, bà ta mới tỏ

ra ngậm ngùi, xót thơng ngời đã mất

Đến đây sự giả dối, thâm hiểm mà

trơ trẽn của ngời cô đã phơi bày toàn

bộ.

Đó là ngời đàn bà lạnh lùng, độc

ác, thâm hiểm Đó là hình ảnh mang

ý nghĩa tố cáo hạng ngời sống tàn

nhẫn, khô héo cả tình máu mủ ruột

thịt trong xã hội thực dân, nửa phong

kiến lúc bấy giờ.

? Hãy cho biết hoàn cảnh sống

hiện tại của chú bé Hồng?

?Diễn biến tâm trạng của bé Hồng

khi lần lợt nghe những câu hỏi và

thái độ cử chỉ của bà cô ntn?

Hs trả lời, nhận xét, bổ sung

- Mẹ bỏ nhà tha hơng cầu thực, gần năm trời không có tin tức gì ?

- Hồng phải sống với bà cô

trong sự cô đơn, buồn tủi

- Tình cảnh túng quẫn, dáng

vẻ gầy guộc, rách rới của mẹ chú bé đợc ngời cô miêu tả một cách tỉ mỉ với vẻ thích thú

rõ rệt

- Cô tôi bỗng đổi giọng, vỗ vai , nhìn vào mặt tôi nghiêm nghị, phải chăng là sự thay đổi

đấu pháp tấn công

* Đó là ngời đàn bà lạnh lùng, độc ác, thâm hiểm Đó

là hình ảnh mang ý nghĩa tố cáo hạng ngời sống tàn nhẫn, khô héo cả tình máu mủ ruột thịt trong xã hội thực dân, nửa nửa phong kiến lúc bấy giờ

4 Củng cố và luyện tập:

GV treo bảng phụ

* Nhân vật bà cô hiện lên trong cuộc trò chuyện Với Hồng là ngời nh thế nào?

C Là ngời có tính cách tiêu biểu cho ngời phụ nữ từ xa đến nay.

(D) Gồm A – B

* Qua cuộc trò chuyện với ngời cô, bé Hồng là ngời nh thế nào?

- Yêu thơng mẹ, căm ghét cổ tục đã đày đoạ mẹ

D H ớng dẫn về nhà

- Học thuộc ghi nhớ

- phân tích diễn biến tâm trạng bé Hồng trong đoạn trích

- Soạn bài mới:

2 Kiểm tra bài cũ:

* Những ngày của nguyên Hồng viết theo thể loại nào? (3đ)

A Bút kí B Truyện ngắn C Hồi kí D Tiểu thuyết

* Phân tích thái độ bé Hồng khi trò chuyện với cô? Bé Hồng là ngời NTN? (7đ)

- Hồng cúi đầu không đáp

-Cháu không muốn vào, cuối năm thế ào mợ cháu cũng về

- Lòng thắt lại, khoé mắt cay cay, cời dai trong tiếng khóc, khóc không ra tiếng

- Bé Hồng rất thơng mẹ, căm ghét cổ tục đã đày đoạ mẹ

3 Giảng bài mới:

Giới thiệu bài

Tiết trớc chúng ta đã tìm hiểu cuộc đối thoại giữa bé Hồng và bà cô Tiết này

chúng ta đi vào tìm hiểu hình ảnh bé Hồng khi gặp mẹ và ở trong lòng mẹ

Hoạt động G/v Hoạt động H/s ND cần đạt

Chia nhóm thảo luận:

N1: Khi nghe câu hỏi đầu tiên của

ngời cô''Hồng! Mày có muốn vào

Thanh Hoá ''

N2: Lời hỏi thứ hai của ngời cô

N3: Khi nghe ngời cô kể về tình

cảnh tội nghiệp của mẹ mình

- Gọi HS trả lời

N1: Mới đầu nghe ngời cô hỏi , lập

tức trong kí ức chú bé sống dậy hình

ảnh ngời mẹ với vẻ mặt rầu rầu và sự

hiền từ Từ ''cúi đầu không đáp rồi cời

và từ chối dứt khoát là một phản ứng

thông minh xuất phát từ sự nhạy cảm

và lòng tin yêu ngời mẹ của chú bé Bé

Hồng đã sớm nhận ra những ý nghĩ

cay độc trong giọng nói và trên nét

mặt của ngời cô mình.

N2: Trớc những câu hỏi, lời khuyên

nh xát muối vào lòng nhng lại chứa

đầy sự mỉa mai, nhục mạ của ngời cô,

lòng bé Hồng càng thắt lại vì đau đớn,

vì tủi nhục, xúc động vì thơng mẹ,

th-ơng thân khiến khoé mắt em đã cay

cay, rồi'' nớc mắt ròng ròng rớt xuống

hai bên mép, chan hoà đầm đìa ở cằm

và cổ'' Nỗi đau xót tức tởi đang

dâng lên trong lòng.

N3: Tâm trạng đau đớn, uất ức của

chú bé dâng đến cực điểm khi nghe

ngời cô cứ tơi cời kể về tình cảnh tội

nghiệp của mẹ mình Nguyên Hồng

Những câu nói cuối cùng bày tỏ sự

ngậm ngùi của bà ta đối với ngời anh

ruột cũng chỉ là lời vuốt đuôi, giả

nhân giả nghĩa mà thôi.

Hs thảo luận theo nhóm, cử

đại diện trình bày.

Lắng nghe

Hs thảo luận, lắng nghe

2 Tình yêu th ơng của chú bé Hồng đối với ng ờimẹ

a Tâm trạng của bé Hồng khi lần l ợt nghe những câu hỏi và thái độ

cử chỉ của bà cô

- Mới đầu từ từ ''cúi đầu không đáp rồi cời và từ chối dứt khoát

- Những câu hỏi tiếp theo lòng bé Hồng càng thắt lại vì đau đớn, vì tủi nhục, xúc động vì thơng

mẹ, thơng thân khiến khoé mắt em đã cay cay, rồi'' n-

ớc mắt ròng ròng rớt xuống hai bên mép, chan hoà đầm đìa ở cằm và cổ''

- Tâm trạng đau đớn, uất

ức của chú bé dâng đến cực điểm khi nghe ngời cô

cứ tơi cời kể về tình cảnh tội nghiệp của mẹ mình

hình ảnh so sánh độc đáo Em hãy thử

hình dung tâm trạng bé Hồng lúc đó

ra sao và tác dụng của biện pháp so

sánh ấy ?

Giáo viên giảng: -Tiếng gọi ''Mợ ơi !

'' bối rối, mừng tủi , xót xa, đau đớn, hi

vọng Chỉ là bóng của một ngời trông

giống mẹ thôi nhng bé Hồng đã cất tiếng

gọi vang lên giữa đờng thể hiện niềm

khao khát gặp mẹ đang cháy lên trong

tâm hồn non nớt của đứa trẻ mồ côi.

- Hình ảnh so sánh ở đây chỉ mang

tính giả định nhng lại rất độc đáo phù

hợp với việc bộc lộ tâm trạng thất vọng

rồi đến tuyệt vọng của bé Hồng Tột cùng

G iảng : Giọt n ớc mắt lần này khác

hẳn với lần trớc(khi trả lời bà cô)dỗi

hờn mà hạnh phúc, tức tởi mà mãn

nguyện.

- Cảm giác sung sớng đến cực điểm

của đứa con khi ở trong lòng mẹ đợc

Nguyên Hồng diễn đạt bằng những

rung động rất tinh tế, cảm nhận bằng

nhiều giác quan.

+ Cảm nhận gơng mặt mẹ, đôi mắt,

nớc da, hai gò má.

+ Cảm giác ấm áp, êm dịu mơn

man khắp da thịt

+ Hơng thơm: hơi quần áo, mùi

trầu nhai: vừa lạ lùng, vừa gần gũi

Tất cả là hình ảnh về một

thế giới đang bừng nở, hồi sinh, một

thế giới dịu dàng kỉ niệm và ấm áp

tình mẫu tử.

G bình: Chú bé Hồng bềnh trôi

trong cảm giác vui sớng, rạo rực,

* Có đặt cái thất vọng cùng cực trớc khi chết khát nh vậy mới thấy niềm vui sớng, hạnh phúc trần gian vô

hạn của đứa con

đang khao khát tình mẹ, đợc gặp

mẹ và đợc nằm trong lòng mẹ.

Lắng nghe

Hs thảo luận, nêu vấn đề

Hs thảo luận,

b Tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ

- Cuống cuồng đuổi theo

xe mẹ, thở hồng hộc, ríu cả chân lại, oà khóc nức nở

- Cảm giác sung sớng

đ-ợc Nguyên Hồng diễn đạt bằng những rung động rất tinh tế, cảm nhận bằng nhiều giác quan:

+ Cảm nhận gơng mặt

mẹ, đôi mắt, nớc da, hai gò má

+ Cảm giác ấm áp, êm dịu mơn man khắp da thịt.+ Hơng thơm: hơi quần

áo, mùi trầu nhai: vừa lạ lùng, vừa gần gũi

Tất cả là hình

ảnh về một thế giới đang bừng nở , hồi sinh, một thế giới dịu dàng kỉ niệm và

ấm áp tình mẫu tử

không mảy may nghĩ ngợi gì Những

lời cay độc của ngời cô, những tủi cực

vừa qua bị chìm đi giữa dòng cảm xúc

miên man ấy.

Câu hỏi thảo luận: Có ý kiến cho

rằng đoạn văn cuối bài tả lại cảm giác

trong lòng mẹ của bé Hồng là một

đoạn văn hay, một bài ca chân thành,

cảm động về tình mẫu tử thiêng liêng,

bất diệt? ý kiến của em ra sao?

Hoạt động 3: Hớng dẫn h/ s tổng kết

? Qua đoạn trích, hãy chứng minh

rằng văn Nguyên Hồng giàu chất trữ

tình ?

? Qua phần tìm hiểu ( chơng truyện )

đoạn trích em hiểu thế nào là hồi kí ?

Gọi h/s đọc phần ghi nhớ / sgk ?

(Học sinh yếu)

Hoạt động 4: Hớng dẫn luyện tập.

?Có nhà nghiên cứu nhận định

Nguyên Hồng là nhà văn của phụ nữ

và nhi đồng Qua đoạn trích''Trong

mẹ Đó là những giây phút thần tiên hạnh phúc đẹp nhất của con ngời

Ngời mẹ, trong lòng đứa con trở nên vĩ đại biết bao

Đợc sống trong lòng mẹ những sầu

đau, phiền muộn, tủi hổ dờng nh tan biến hết chỉ còn lại tình mẫu tử thiêng liêng, bất diệt.

Hs đọc ghi nhớ

Học sinh thảo luận, chuẩn bị ở nhà

III Tổng kết.

+ Chất trữ tình

+ Tình huống và nội dung câu chuyện

+ Diễn biến tâm trạng của chú bé Hồng trong suốt đoạn trích

- Các hình ảnh thể hiện tâm trạng, các so sánh gây sinh động và ấn tợng

- Kết hợp nhuần nhuyễn giữa kể với bộc lộ cảm xúc

- Lời văn ( nhất là phần cuối chơng ) đợc viết trong dòng cảm xúc dạt dào

* Hồi kí là một thể của

kí, ở đó ngời viết kể lại những chuyện, những điều chính mình đã trải qua, đã chứng kiến.

* Em hiểu gì về bé Hồng qua đoạn trích?

A Là một chú bé chịu nhiều nổi đau mất mát

B Là chú bé dễ xúc động, tinh tế, nhạy cảm

C Là chú bé có tình yêu thơng vôbờ bến với mẹ

1.Kiến thức:- Hiểu thế nào là tr ờng từ vựng, biết xác lập các tr ờng từ vựng đơn giản

Bớc đầu hiểu đợc mối liên quan giữa trờng từ vựng với các hiện tợng ngôn ngữ đã học: đồng nghĩa, trái nghĩa, ẩn dụ, hoán dụ, giúp ích cho việc học văn và làm văn.…

2 Kĩ năng:- Rèn cho HS kĩ năng nói viết đúng TV.

3 Thái độ: - Giáo dục HS yêu quý sự giàu đẹp của TV.

4 Trọng tâm : Nắm đ ợc khái niệm tr ờng từ vựng, biết xác lập các tr ờng từ vựng đơn

giản, hiểu đợc mối liên quan giữa trờng từ vựng với các hiện tợng ngôn ngữ đã học:

đồng nghĩa, trái nghĩa, ẩn dụ, hoán dụ

b chuẩn bị.

GV: SGK + Giáo án + Bảng phụ + VBT

HS: SGK + Tập ghi + VBT + Xem bài trớc

c Phơng pháp dạy học:

Phơng pháp gợi mở, phơng pháp nêu vấn đề

Giúp h/s:- Hiểu đợc thế nào là trờng từ vựng, biết cách xác lập các trờng từ vựng

đơn giản

- Bớc đầu hiểu đợc mối liên quan giữa trờng từ vựng với các hiện tợng nngôn ngữ

đã học nh đồng nghĩa, trái nghĩa, ẩn dụ, hoán dụ nhân hoá

- Rèn luyện kĩ năng lập trờng từ vựng và sử dụng trong nói, viết

2 Kiểm tra bài cũ.

a Khi nào một từ ngữ đợc coi là có nghĩa rộng? Khi nào một từ ngữ đợc coi là có nghĩa hẹp? Lấy ví dụ minh họa ?

b từ nào có nghĩa bao hàm phạm vi nghĩa của các từ sau đây: h/s, sinh viên, giáo viên, bác sĩ, kĩ s, luật s, nông dân, công nhân, nội trợ

A Con ngời C Nghề nghiệp

B Môn học D Tính cách.

3 Bài mới giới thiệu bài.

Tất cả những từ h/s, sinh viên, bác sĩ đều bị bao hàm trong từ nghề nghiệp Những từ đó đều có điểm chung về nghĩa, nằm trong một trờng từ vựng Vậy trờng từ vựng là gì? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay

Hoạt động 1: Hình thành cho

h/s khái niệm trờng từ vựng

G chép đoạn văn bảng phụ Yêu

Bài tập nhanh: Hãy đặt tên

tr-ờng từ vựng cho dãy từ dới đây:

nồi, chảo, bếp, đũa nấu

- Trờng từ vựng là tập hợp các từ có ít nhất một nét

Hs đọc ghi nhớ

Dụng cụ nấu nớng

Trả lời

Hs điền các dãy từ phù hợp theo gợi ý sgk

khác nhau đợc không ?

G/v: Treo bảng phụ ghi sẵn VD:

Trờng mùi vị:; cay

con ngời ? (Học sinh yếu)

G/v: Trong đoạn văn tác giả đã

Có thể tập hợp những từ khác nhau trong một trờng từ vựng

Hs quan sát ví dụ

Nhân hoá

con chó Vàng của lão Hạc có suy nghĩ, hành

động nh con ời.

ng Suy nghĩ của con ngời: t-ởng, ngỡ

- Hành động của con ngời:

mừng, chực

- Cách xng hô: cậu

- Làm tăng thêm tính nghệ thuật của ngôn

từ và khả năng diễn đạt cho bài văn

Trờng từ vựng ''ngời ruột thịt'':

thầy, mẹ, cô

a Dụng cụ

đánh bắt thuỷ sản

d Trong thơ văn, trong cuộc sống ngời ta thờng dùng cách chuyển trờng từ vựng làm tăng sức gợi cảm

Khứu giác: mũi, thơm thính

Thínhgiác:tai, nghe, điếc, rõ Bài 5:

a Lới ( N1)

- Trờng dụng cụ đánh bắt thuỷ sản: lới, nơm, vó, câu

vựng nào sang trờng từ vựng nào?

? Trong đoạn thơ sau, tác giả đã

chuyển các từ in đậm từ trờng từ

vựng nào sang trờng từ vựng nào ?

của chân

d Trạng thái tâm lí

e Tính cách

g Dụng cụ để viết (đồ dùng học tập)

Trả lời, nhận xét, bổ sung

- Trờng các hoạt động săn bắt của con ngời: lới, bẫy, bắn,

c Tấn công: ( N3 )

- Trờng tự bảo vệ bằng sức mạnh của chính mình: tấn công, phòng thủ, cố thủ

- Trờng các chiến lợc, chiến thuật hoặc phơng án tác chiến: phản công, tấn công, tổng tấn công

C Là tập hợp tất cả các từ có chung về nghĩa

* Từ: trao đổi, mua bán, sản xuất xếp vào trờng từ vựng nào?

A Hoạt động kinh tế C Hoạt động van hoá

B Hoạt động chính trị D Hoạt động xã hội

5 H ớng dẫn HS tự học ở nhà:

- Học thuộc ghi nhớ

Làm Bt4, 5, 6/VBT

Xem trớc bài “Từ tợng hình, từ tợng thanh”: Trả lời các câu hỏi SGK

bài bố cục của văn bản

+ Đặc điểm công dụng của từ tợng thanh

+ Đặc điểm công dụng của từ tợng hình

T hái độ: - Giáo dục HS biết yêu t ơng mẹ, quý trọng thầy cô.

4 Trọng tâm : Nắm vững bố cục VB, đặc biệt là cách sắp xếp các nội dung trong

Phơng pháp tái tạo, phơng pháp gợi mở, phơng pháp nêu vấn đề

giúp h/s: - Nắm đợc bố cục văn bản, đặc biệt là cách sắp xếp các nội dung trong phần thân bài

- Biết xây dựng bố cục văn bản mạch lạc, phù hợp với đối tợng và nhận thức của ngời đọc

2 Kiểm tra bài cũ.

- Chủ đề của văn bản là gì? Một văn bản có tính thống nhất về chủ đề phải đảm bảo những yêu cầu gì?

3 Bài mới Giới thiệu bài.

Trong tiết trớc chúng ta đã đợc tìm hiểu về chủ đề của văn bản Vậy chủ đề của văn bản có liên quan gì đến bố cục của văn bản Bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu về mối quan hệ ấy và ôn tập lại bố cục trong văn bản

Hoạt động 1: Hớng dẫn

ôn tập lại bố cục của văn

I Bố cục của văn bản

1 Ví dụ

? Qua việc phân tích hãy

cho biết bố cục của văn

bản gồm mấy phần?

Nhiệm vụ của từng phần?

Mối quan hệ giữa các phần

Hãy chỉ ra diễn biến tâm

trạng của cậu bé trong

phần thân bài?

Hs đọc văn bản

Nhận xét cách đọc

Trả lời, nhận xét, bổ sung

Trả lời, nhận xét, bổ sung

Trả lời, nhận xét, bổ sung

ở trong lòng mẹ.

Trả lời, nhận xét, bổ sung

- Các sự việc nói về

2 Nhận xét Chia làm ba phần:

P1:Từ đầu không màng danh lợi Giới thiệu về Chu Văn AnP2: Tiếp không cho vào thăm Công lao, uy tín, tính cách của Chu Văn An

P3: Còn lại Tình cảm của mọi ngời đối với Chu Văn An

- Các phần luôn gắn bó chặt chẽ với nhau, phần trớc là tiền đề cho phần sau, phần sau là sự nối tiếp phần trớc

- Các phần đều tập trung làm

rõ chủ đề của văn bản là''Ngời thầy đạo cao đức trọng''

Bố cục của văn bản gồm 3 phần: MB, TB, KB Mở bài có nhiệm vụ nêu ra chủ đề của văn bản Thân bài có nhiệm vụ làm

rõ nội dung mà chủ đề nêu ra Kết bài tổng kết chủ đề của văn bản.Có quan hệ chặt chẽ với nhau để tập trung làm rõ chủ đề của văn bản

II Cách bố trí, sắp xếp nội dung phần thân bài của văn bản.

-Phần thân bài của văn bản kể về

2 sự kiện: cảm xúc của tác giả

trong thời điểm hiện tại và hồi

ức về buổi đầu tiên đi học.

- Sự hồi tởng về buổi đầu tiên

đi học đợc sắp xếp theo trình tự

thời gian, cảm xúc khi cùng mẹ

trên đờng đến trờng, cảm xúc khi

đứng trong sân trờng, cảm xúc khi rời bàn tay mẹ bớc vào lớp học và bắt đầu buổi học đầu tiên

+ Cảm xúc trong thời điểm hiện tại của tác giả đợc sắp xếp

? Khi tả ngời, vật, con

bản ''Ngời thầy đạo cao ''

nêu các sự việc để thể hiện

chủ đề

''Ngời thầy đạo cao đức

trọng'' Hãy cho biết trình

tự sắp xếp các sự việc ấy?

? Qua bài tập trên hãy

cho biết cách sắp xếp nội

dung phần thân bài của

đạo đức, đợc học trò kính trọng

Trả lời, nhận xét

Đọc ghi nhớ

Các nhóm lần lợt trình bày

MB: Nêu khái quát tình cảm của chú bé Hồng đối với mẹ.

TB: - Hình ảnh đáng

th-ơng của chú bé Hồng và

sự khoa khát tình yêu

th-ơng của mẹ.

- Sự cay nghiệt của bà cô

và phản ứng quyết liệt của chú bé Hồng trớc thái độ của bà cô khi nói về mẹ mình.

- Tả ngời, vật, con vật theo trình tự thời gian, theo quan hệ tình cảm, cảm xúc, quan hệ chủ thể - bộ phận

- Tả phong cảnh: sắp xếp theo thứ tự không gian

* Nội dung phần thân bài thờng

đợc sắp xếp theo thứ tự tuỳ thuộc vào kiểu văn bản, chủ đề văn bản, ý đồ giao tiếp của ngời viết

- Các ý trong phần thân bài ờng sắp xếp theo trình tự thời gian, không gian, sự phát triển của sự việc

N2: b, Trình bày theo thứ tự thời

gian: về chiều, lúc hoàng hôn

Bài 2:

- Niềm sung sớng hạnh phúc của

bé Hồng khi đợc ở trong lòng mẹ

4 Củng cố và luyện tập: GV treo bảng phụ.

* Các ý trong phần TB của VB thờng xếp theo trình tự nào?

A Không gian C Sự phát triển của sự việc hay mạch suy luận

5 H ớng dẫn HS tự học ở nhà:

- học thuộc phần ghi nhớ.Làm BT1, VBT

Xem bài “Xây dựng đoạn văn trong VB”: Trả lời các câu hỏi SGK

+ Từ ngữ và câu trong đoạn văn

+ Cách trình bày ND đoạn văn

- chuẩn bị bài mới: tức nớc vỡ bờ

D H ớng dẫn về nhà

- học thuộc phần ghi nhớ

- Làm tiếp bài tập 3

- chuẩn bị bài mới:

Xây dựng đoạn văn trong văn bản

1 Kiến thức:- thấy rõ bộ mặt tàn ác, bất nhân của xã hội đơng thời và tình cảnh đau

thơng của ngời nông dân Cảm nhận đợc quy luật: Có áp bức, có đấu tranh Nắm đợc

NT đặc sắc của truyện

2 Kĩ năng: - Rèn kĩ năng đọc, cảm thụ VB.

3 Thái độ: - Giáo dục HS căm ghét bộ mặt của bọn quan lại PK, thơng cảm với nỗi

đau của ngời nông dân

4 Trọng tâm : :- T hấy rõ bộ mặt tàn ác,bất nhân của giai cấp thốnh trị trong xã hội PK đ -

ơng thời và tình cảnh đau thơng của ngời nông dân.Nắm đợc NT đặc sắc của truyện

b chuẩn bị.

GV: - G/v: ảnh chân dung Ngô Tất Tố, tác phẩm'' Tắt đèn''- Giáo án

- H/s: Bài soạn, đọc và tóm tắt tác phẩm'' Tắt đèn''

c Phơng pháp dạy học:

Phơng pháp đọc sáng tạo, phơng pháp gợi mở, phơng pháp nêu vấn đề

x hội cũ ã

+ Thấy đ ợc vẻ đẹp tâm hồn và sức sống tiềm tàng của ng ời phụ nữ nông dân.

2 Kiểm tra bài cũ

? Phân tích tâm trạng của bé Hồng khi nằm trong lòng mẹ?

? Em hiểu gì về chú bé Hồng qua đoạn trích'' Trong lòng mẹ''?

A Là chú bé phải chịu nhiều nỗi đau mất mát

B Là chú bé dễ xúc động, tinh tế và nhạy cảm

C Là chú bé có tình thơng yêu vô bờ đối với mẹ

D Cả A, B, C đều đúng

3 Bài mới: Giới thiệu bài.

Ngô Tất Tố là một trong những nhà văn xuất sắc nhất của trào lu văn học hiện thực trớc cách mạng Đề tài trong các tác phẩm văn học của ông chủ yếu viết về ngời nông

dân, cho nên ông đợc mệnh danh là'' nhà văn của nông dân''.'' Tắt đèn'' là tác phẩm

tiêu biểu trong sự nghiệp văn học của Ngô Tất Tố Tác phẩm đã phản ánh đợc những nỗi cơ cực, khốn khổ của ngời nông dân trong vụ thuế ở làng quê đồng bằng Bắc Bộ

Hoạt động 1: Hớng dẫn h/s

đọc, tìm hiểu chú thích, bố cục

- G/v nêu yêu cầu đọc: rõ ràng,

chú ý lời đối thoại của các nhân

vật G đọc mẫu Gọi h/s đọc tiếp

- Gọi h/s đọc chú thích*

? Nêu ngắn gọn về tác giả, tác

phẩm ?

- G/v:'' Tắt đèn'' là tác phẩm

tiêu biểu trong sự nghiệp văn

học của Ngô Tất Tố, đồng thời

là một trong những tác phẩm

tiêu biểu nhất của trào lu văn

học hiện thực trớc cách mạng.''

Tắt đèn'' đợc Vũ Trọng Phụng

gọi là'' một thiên tiểu thuyết có

luận đề xã hội hoàn toàn

phụng sự dân quê, một áng văn

có thể gọi là kiệt tác tòng lai

Hs nối

nhau đọc tiếp văn bản Nhận xét phầ đọc của bạn

( 1893 - 1954 ) quê ở Đông Anh

- Đề tài trong các sáng tác của ông chủ yếu viết về ngời nông dân

- Đoạn trích nằm ở chơng XVIII của tác phẩm

cha từng thấy''.

- Cho h/s kiểm tra chú thích

bằng cách hỏi - đáp

(Học sinh yếu)

( Hs giải thích dựa vào SGK)

Gọi h/s tóm tắt lại đoạn trích

? Trong tình thế ấy chị Dậu

mong muốn điều gì ?

thế'' tức nớc đầu tiên'' đợc tác giả

xây dựng và dồn tụ Qua đây thấy

rõ tình yêu thơng của chị Dậu đối

với chồng mình Chính tình thơng

yêu này và quyết định phần lớn

thái độ và hành động của chị trong

đoạn tiếp theo.

? Em hiểu'' cai lệ'' có nghĩa là

gì? Tên cai lệ có mặt ở làng

Đông Xá với vai trò gì?

? Khi đến nhà chị Dậu, tên cai

lệ đợc miêu tả ntn? Lời nói, cử

- Tình thế của chị Dậu trong buổi sáng sớm:

+ Vụ thuế đang trong thời điểm gay gắt nhất: quan sắp về tận làng để đốc thuế, bọn tay sai xông vào tận nhà để đánh trói, đem ra đình cùm kẹp

+ Chị Dậu phải bán con, bán chó, cả

gánh khoai nhng vẫn không đủ tiền để nộp cả xuất su cho

em chồng đã chết từ năm ngoái.

+ Anh Dậu đang

ốm đau rề rề vẫn có thể bị bắt trói, đánh

đập, hành hạ bất cứ lúc nào.

ở làng Đông Xá, cai lệ đợc coi

là tên tay sai đắc lực của quan phủ, giúp quan tróc nã

những ngời nghèo cha nộp đủ tiền s-

u thuế Có thể nói

II Đọc - hiểu văn bản.

1 Tình thế của gia đình chị Dậu khi bọn tay sai xông

đến

+ Tiền su thuế cha trả đợc.+ Anh Dậu ốm có thể bị bắt

- Tình thế thật thê thảm đáng thơng và nguy cấp

2 Nhân vật cai lệ

- Cai lệ: viên cai chỉ huy một tốp lính, là chức quan thấp nhất trong quân đội thực dân phong kiến

- Đại diện cho nhà nớc phong kiến

* Khi đến nhà anh Dậu:

- Cử chỉ, hành động của cai

bộc lộ ra sao?

G/v: Hắn cứ nhằm vào anh

Dậu mà không bận tâm đến việc

hôm qua anh ốm nặng tởng chết

Hắn bỏ ngoài tai mọi lời van

xin, trình bày lễ phép có lí có

tình của chị Dậu Trái lại, hắn

nh-ng tại sao hắn lại có quyền đánh

trói ngời vô tội vạ nh vậy?Qua

nhân vật cai lệ em hiểu ntn về

chế độ xã hội đơng thời?

- G/v: Có thể nói, tên cai lệ vô

danh không chút tình ngời là

hiện thân đầy đủ nhất, rõ nét

nhất của xã hội thực dân phong

nào? Quá trình ấy diễn ra ntn?

Phân tích sự biến chuyển thái độ

chị Dậu từ cách xng hô đến nét

mặt, cử chỉ, hành động?

G/v: Trớc thái độ hống hách,

đe dọa, sỉ nhục chị Dậu cố ''van

xin tha thiết '' Bọn tay sai hung

mạc, quen nhẫn nhục khiến chị

chỉ biết van xin rất lễ phép, cố

khơi gợi chút từ tâm, lòng thơng

ngời của ông cai.

một kĩ thuật thành thạo và sự say mê

Trả lời, nhận xét, bổ sung

- Cai lệ chỉ là gã

tay sai mạt hạng nhng núp dới bóng quan phủ hắn tha

hồ tác oai tác quái

Hắn hung dữ, sẵn sàng gây tội ác mà không hề chùn tay, cũng không hề bị ngăn chặn vì hắn

đại diện cho'' nhà

nớc'' nhân danh ''phép nớc'' để

hành động.

Hs thảo luận

Cử đại diện trình bày

Lắng nghe, nhận xét, bổ sung

phắt cái dây thừng và chạy

sầm sập đến chỗ anh Dậu, bịch luôn vào ngực chị Dậu, tát vào

3 Nhân vật chị Dậu.

- Ban đầu: Van xin tha thiếtXng hô: Cháu - ông

- Tiếp đó: Cự lại bằng lí lẽXng hô: Ông - tôi

- Cuối cùng: Quật lại hai tên tay sai

Xng hô: Bà - mày

- Thoạt đầu chị cự lại bằng lí lẽ

''chồng tôi đau ốm ông không đ ợc

phép hành hạ'' Chị không viện đến

pháp luật mà chỉ nói cái lí đơng

nhiên, cái đạo lí tối thiểu của con

ng-ời Chị đã thay đổi cách xng hô tôi-

ông nh một ngời ngang hàng.

- Cái nghiến răng và câu nói buột

ra từ miệng ngời đàn bà vốn rất hiền

dịu ấy cho thấy cơn giận đã lên đến

đỉnh cao, không nghĩ gì đến thân

phận, đến hoàn cảnh, chị Dậu đã

quát lại ông cai bằng lời lẽ nanh nọc,

đanh đá và thách thức báo hiệu hành

động bạo lực tất yếu phải xảy ra ''

lẳng cho một cái ngã nhào ra thềm''.

? Theo em, do đâu mà chị Dậu

Trả lời, nhận xét, bổ sung

- Đoạn trích đã

diễn tả tâm trạng chị Dậu từ chỗ cam chịu, van xin tên cai

lệ cho đến khi vùng dậy quật ngã tên cai

lệ và ngời nhà lí ởng Ngòi bút hiện thực NTT đã cho ta thấy quy luật: có áp bức, có đấu tranh, tức n ớc thì vỡ bờ

tr-Trong tác phẩm mặc

dù NTT cha chỉ ra

đ-ợc con đờng đấu tranh CM là tất yếu của quần chúng bị

áp bức những bằng cảm quan hiện thực nhà văn đã cảm nhận

đợc xu thế'' tức nớc

vỡ bờ ''và sức mạnh

và sức mạnh của nó.

Trả lời, nhận xét

Đọc ghi nhớ

* Nguyên nhân: Lòng căm tức, tình yêu thơng chồng

Mộc mạc, hiền dịu,

đầy lòng vị tha, khiêm nhờng, nhẫn nhục, chịu đựng Có sức mạnh tiềm năng.

III/ Tổng kết.

-Nội dung

- nghệ thuật(SGK)

IV Luyện tập.

Thảo luận, trả

lời

ra cho ngời nông dân cách đấu tranh CM nhng ông đã làm toát lên cái chân lí hiện thực của cuộc sống: tức n ớc ắt vỡ bờ, ở đâu có

áp bức ở đó có đấu tranh và con

đ ờng tự giải phóng cứu lấy mình

là một con đ ờng tất yếu của ng ời nông dân dới chế độ cũ Hành

động liều mạng vùng lêncủa chị Dậu đã khơi dậy cho những ngời nông dân đang sống trong cảnh lầm than, cực khổ trớc CM ý thức sâu sắc hơn về nhân phẩm, giá trị của mình.

Hoạt động 1: Hớng dẫn h/s đọc, tìm hiểu chú thích, bố cục.

- G/v nêu yêu cầu đọc: rõ ràng, chú ý lời đối thoại của các nhân vật G đọc mẫu Gọi h/s đọc tiếp

- Gọi h/s đọc chú thích*

? Nêu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm ?

- G/v:'' Tắt đèn'' là tác phẩm tiêu biểu trong sự nghiệp văn học của Ngô Tất Tố,

đồng thời là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất của trào lu văn học hiện thực

tr-ớc cách mạng.'' Tắt đèn'' đợc Vũ Trọng Phụng gọi là'' một thiên tiểu thuyết có luận

đề xã hội hoàn toàn phụng sự dân quê, một áng văn có thể gọi là kiệt tác tòng lai cha từng thấy''.

- Cho h/s kiểm tra chú thích bằng cách hỏi - đáp

(Học sinh yếu)

( Hs giải thích dựa vào SGK)

Gọi h/s tóm tắt lại đoạn trích

? Tìm bố cục của văn bản?

Hoạt động 2: Hớng dẫn h/s đọc - hiểu văn bản.

- Yêu cầu HS đọc thông tin sgk

? Khi bọn tay sai xông vào nhà chị Dậu, tình thế của chị ntn?

? Trong tình thế ấy chị Dậu mong muốn điều gì ?

G/v: Chị Dậu ngời đàn bà đảm đang, nghèo xác xơ này còn biết làm gì hơn ngoài

sự lo lắng, hi vọng cơ may đến để làm sao bảo vệ đợc ngời chồng đang ốm nặng.

? Có thể gọi đoạn này 1 cách hình ảnh là thế tức n ớc đầu tiên đợc không?

G/v: Tình thế này có thể coi là thế'' tức nớc đầu tiên'' đợc tác giả xây dựng và dồn tụ Qua

đây thấy rõ tình yêu thơng của chị Dậu đối với chồng mình Chính tình thơng yêu này và quyết định phần lớn thái độ và hành động của chị trong đoạn tiếp theo.

? Em hiểu'' cai lệ'' có nghĩa là gì? Tên cai lệ có mặt ở làng Đông Xá với vai trò gì?

? Khi đến nhà chị Dậu, tên cai lệ đợc miêu tả ntn? Lời nói, cử chỉ, hành động của y

đối với anh Dậu, bản chất, tính cách của y bộc lộ ra sao?

G/v: Hắn cứ nhằm vào anh Dậu mà không bận tâm đến việc hôm qua anh ốm nặng

tởng chết Hắn bỏ ngoài tai mọi lời van xin, trình bày lễ phép có lí có tình của chị Dậu Trái lại, hắn đã đáp lại chị Dậu bằng những lời lẽ thô tục, hành động đểu cáng, hung hãn, táng tận lơng tâm.

? Chỉ là tên tay sai mạt hạng nhng tại sao hắn lại có quyền đánh trói ngời vô tội vạ

nh vậy? Qua nhân vật cai lệ em hiểu ntn về chế độ xã hội đơng thời?

- G/v: Có thể nói, tên cai lệ vô danh không chút tình ngời là hiện thân đầy đủ nhất,

rõ nét nhất của xã hội thực dân phong kiến đơng thời.

G nêu câu hỏi h/s thảo luận theo nhóm:

? Chị Dậu đối phó với bọn tay sai để bảo vệ chồng bằng cách nào? Quá trình ấy diễn ra ntn? Phân tích sự biến chuyển thái độ chị Dậu từ cách xng hô đến nét mặt, cử chỉ, hành động?

G/v: Trớc thái độ hống hách, đe dọa, sỉ nhục chị Dậu cố ''van xin tha thiết '' Bọn

tay sai hung hãn đang nhân danh ''phép nớc''''ngời nhà nớc'' để ra tay, còn chồng chị chỉ là kẻ cùng đinh đang có tội nên chị phải van xin.

Bởi vì chị luôn biết rõ thân phận mình là hạng thấp cổ bé

họng, cùng với bản tính mộc mạc, quen nhẫn nhục khiến chị chỉ biết van xin rất lễ phép, cố khơi gợi chút từ tâm, lòng thơng ngời của ông cai.

- Thoạt đầu chị cự lại bằng lí lẽ ''chồng tôi đau ốm ông không đ ợc phép hành hạ'' Chị không viện đến pháp luật mà chỉ nói cái lí đơng nhiên, cái đạo lí tối thiểu của con ng-

ời Chị đã thay đổi cách xng hô tôi- ông nh một ngời ngang hàng.

- Cái nghiến răng và câu nói buột ra từ miệng ngời đàn bà vốn rất hiền dịu ấy cho thấy cơn giận đã lên đến đỉnh cao, không nghĩ gì đến thân phận, đến hoàn cảnh, chị Dậu đã quát lại ông cai bằng lời lẽ nanh nọc, đanh đá và thách thức báo hiệu hành

động bạo lực tất yếu phải xảy ra '' Mày trói ''.

- Với tên cai lệ'' lẻo khoẻo'' vì nghiện ngập, chị chỉ cần một động tác'' túm lấy cổ hắn, ấn dúi ra cửa'' làm y không kịp trở tay ngã'' chỏng quèo'' trên mặt đất.

- Đến tên ngời nhà lí trởng, cuộc đọ sức có dai dẳng hơn một chút, nhng cũng không lâu hắn bị chị'' túm tóc lẳng cho một cái ngã nhào ra thềm''.

? Theo em, do đâu mà chị Dậu lại có sức mạnh đến nh vậy?

? Qua đoạn trích em có nhận xét gì về tính cách nhân vật chị Dậu?

? Sau khi tìm hiểu đoạn trích em hiểu gì về nhan đề'' Tức nớc vỡ bờ '' Theo em cách

đặt tên nh vậy có thoả đáng không? Vì sao?