Quản trị mạng lan wan căn bản

mạng ngang hàng• là một nhóm máy được nối với nhau và có quyền hạn xử lý cũng như yêu cầu ngang nhau • thường thích hợp cho các nhóm làm việc tối đa 10-15 máy tính • mỗi máy tính giữ 2

tính được nối với nhau thông qua môi

trường truyền dẫn (đường truyền) theo

một cấu trúc nào định trước nhằm mục

đích trao đổi thông tin và chia sẽ tài

nguyên máy tính

GIỚI THIỆU VỀ MẠNG MÁY TÍNH

Mục đích

• Sử dụng chung tài nguyên (resource

sharing): Tài nguyên máy tính là những

thiết bị máy tính, phần mềm, không gian

đĩa.

• Chia sẽ thông tin

• Tạo ra môi trường truyền thông mạnh giữa nhiều

người sử dụng trên phạm vi địa lý rộng

– Viết thư
1 tháng

– Viết mail
1 phút

Lợi ích (tt)

• Nâng cao chất lượng và hiệu quả khai thác thông tin:

- Đáp ứng những nhu cầu của hệ thống ứng dụng kinh

doanh hiện đại

- Cung cấp sự thống nhất giữa các dữ liệu

- Tăng cường năng lực xử lý nhờ kết hợp các bộ phận phân tán

- Tăng cường truy nhập tới các dịch vụ mạng khác nhau đang được

cung cấp trên thế giới.

• Tiết kiệm chi phí:

– chi phí thiết bị và

– bảo dưỡng của mạng máy tính thấp hơn

CÁC THÀNH PHẦN CỦA MẠNG

Máy tính nguồn Máy tính đích

tiếp giữa các máy tính

T nguồn, T đích Lớp ngang hàng

Sự kết nối ngang hàng Giao thức tại lớp T Luật mà lớp T nguồn kết

nối được với T đích

GIAO THỨC TẠO KẾT NỐI GIỮA HAI MÁY TÍNH

T S

N

T S

N

Mô hình tập trung

server workstation

Mô hình phân tán

server

Mô hình cộng tác

server workstation

Host centric

• dùng trong mô hình tính toán tập trung

• toàn bộ các chức năng ứng dụng đều đặt ở

máy chủ, các máy tính còn lại trên mạng chỉ

đóng vai trò là terminal , máy tính gửi yêu

cầu

file serve

• có các file dùng chung, hệ thống file tập

trung, có thể là các file cơ sở dữ liệu nhu

foxpro, access

• (cũng tương tự như mô hình tập trung)

mạng ngang hàng

• là một nhóm máy được nối với nhau và có quyền

hạn xử lý cũng như yêu cầu ngang nhau

• thường thích hợp cho các nhóm làm việc tối đa

10-15 máy tính

• mỗi máy tính giữ 2 vai trò

– client khi cung cấp yêu cầu cho máy khác

– server nhận yêu cầu từ máy khác và xư lý yêu cầu đó

• không cần có dịch vụ (service)

mạng ngang hàng

• tự mỗi user sẽ quản lý tài nguyên trên máy

cục bộ của mình không cần người quản trị

• dữ liệu của mỗi người được lưu trên mỗi

máy nên khó trong việc backup dữ liệu

của toàn bộ hệ thống

• các dịch vụ thường sử dụng mạng ngang

hàng như: print , file dơn giản,…

• hệ thống mạng với cở sở dữ liệu tập trung ,

hệ thống này thừơng được cài với một hệ

quản trị cơ sở dữ liệu nhu SQL server,

Oracle…

Hệ thống mạng

Yêu cầu Kết quả

CÁC MÔ HÌNH THIẾT KẾ MẠNG

Mạng nội bộ được thiết kế :

•Thực hiện trên 1 vùng địa lý giới hạn

•Cho phép có nhiều truy xuất trên một đường truyền băng thông rộng

•Quản lý mạng một cách riêng biệt với quyền quản trị mạng nội bộ

•Cung cấp một kết nối liên tục cho các tài nguyên dịch vụ nội bộ

•Cho phép kết nối các thiết bị dặt gần nhau

Các thiết bị

Mạng nội bộ (lan) và các thiết bị

Mạng diện rộng (Wan) và các thiết bị

Các thiết bị

Mạng diện rộng được thiết kế :

•Thực hiện trên 1 vùng địa lý rộng lớn

•Cho phép có nhiều truy xuất các serial interface với tốc độ thấp

•Cung cấp kết nối liên tục hay gián đoạn

•Cho phép kết nối các thiết bị dặt xa nhau thậm chí cả toàn cầu

MẠNG MAN

Vùng lưu trữ dữ liệu trên mạng

mạng riêng ảo (VPN)

Mô hình ví dụ kết nối VPN của một công ty

thông qua internet

Một số công nghệ sử dụng cho VPN

INTRANET VÀ EXTRANET VPN

Băng thông là gì?

• Băng thông là đại lượng đo lưu lượng dữ

liệu được truyền trên 1 đơn vị thời gian

Tại sao cần quan tâm đến băng thông (bandwidth)

• Băng thông phụ thuộc vào các thiết bị và các kỹ thuật

mạng

• Băng thông không có miễn phí

• Đáp ứng được nhu cầu phát triển cao

• là thước đo đánh giá hoạt động của mạng

Bandwidth giống như độ rộng của đường ống nước

Các thiết bị mạng thì giống như các máy bơm, các

van, các mối nối , các ngã rẽ chia nước

Packet thì giống như nước

So sánh kỹ thuật về ống nước với bandwidth

Bandwidth giống như độ rộng ,số lượng lane trrên đường

Các thiết bị mạng thì giống như ngã rẽ, tính hiệu đèn, các bảng hiệu lệnh, bản đồ…

Packet thì giống như các phương tiện lưu thông trên đường

So sánh mạng lưới giao thông với bandwidth

Bandwidth giống như bandwidth tương tự của sóng âm

Các thiết bị mạng thì giống như điện thoại, radio AM/FM, đĩa CD, CDrom…

Packet thì giống như các âm nhạc

So sánh hệ thống âm thanh với bandwidth

Đơn vị của bandwidth Viết tắt Giá trị

Các nhân tố ảnh hưởng đến lưu

• Mô hình thiết kế của mạng

• Kiểu dữ liệu truyền dẫn trên mạng

• Thời điểm trong ngày

Thời gian truyền dẫn

• Download tốt nhất

– T=S/BW

• Download bình thường

– T=S/P

Với T(s) là thời gian truyền dẫn file

S(bit) độ lớn tính của file

Bw (bit/s) : bandwidth theo lý thuyết tình từ nguồn đến

đích

• Bandwidth là số thông tin được truyền trên

mạng trong 1 khoảng thời gian nhất định

Mô hình OSI-TCP/IP

Bài 2

Phân tích các lớp mạng một số câu

hỏi như sau :

Cái gì sẽ được lưu chuyển Đối tựơng lưu chuyển là gì

Lưu chuyển trên môi trường nào Lưu chuyển dựa trên những luật nào MỘT SỐ CÂU HỎI KHI QUAN TÂM ĐẾN CÁC LỚP MẠNG

Mạng Chuyển

cái gì Vật truyền dẫn (dạng khác ) Các luật truyền dẫn Môi trường truyền dẫn

Cấp nước Nước Nước nóng,

nước nguội, nước uống được, nước thải

Đóng mở van nước, bơm, ống nước, kênh

Giao thông Phương

tiện xe cộ Xe hơi, xe tải, xe gắn máy, xe

đạp…

Luật giao thông, phép lịch sự, văn minh trên đường

Đường bộ, đường cao tốc , cầu,Bưu chính Đồ vật Thư, bưu

phẩm,kiện hàng…

Các luật về cách đóng gói , đính kèm

Bưu điện, xe chở thư, người đưa thư…

Điện thoại Thông tin Giọng nói, âm Luật sử dụng điện Dây điện thoại, sóng

Điện, mạng, cáp quang…

Mô hình OSI (open system interconection)

Lợi ích của mô hình OSI

Dễ dàng cho việt kết nối về kỹ

thuật (cho phép nhiều thiết bị khác

nhau và phầm mềm khác nhau co

thể kêt nối dễ dàng)

Đảm bảo cơ sở cho từng tầng phát

triển riêng biệt ,không cho việc

thay đổi kỹ thuật của tầng này làm

• Tầng 7: Tầng ứng dụng (Application layer)

• Tầng ứng dụng là tầng gần với người sử dụng nhất Nó cung cấp phương tiện cho người dùng truy nhập các thông tin và dữ liệu trên mạng thông qua chương trình ứng dụng

Tầng này là giao diện chính để người dùng tương tác với chương trình ứng dụng, và qua đó với mạng Một số ví dụ về các ứng dụng trong tầng này bao gồm Telnet , Giao thức

truyền tập tin FTP và Giao thức truyền thư điện tử SMTP

• [ sửa] Tầng 6: Tầng trình diễn (Presentation layer)

• Tầng trình diễn biến đổi dữ liệu để cung cấp một giao diện tiêu chuẩn cho tầng ứng dụng Nó thực hiện các tác vụ như mã hóa dữ liệu sang dạng MIME , nén dữ liệu, và các thao

tác tương tự đối với biểu diễn dữ liệu để trình diễn dữ liệu theo như cách mà chuyên viên phát triển giao thức hoặc dịch vụ cho là thích hợp Chẳng hạn: chuyển đổi tệp văn bản

từ mã EBCDIC sang mã ASCII , hoặc tuần tự hóa các đối tượng(object serialization) hoặc các cấu trúc dữ liệu(data structure) khác sang dạng XML và ngược lại.

• [ sửa] Tầng 5: Tầng phiên (Session layer)

• Tầng phiên kiểm soát các (phiên) hội thoại giữa các máy tính Tầng này thiết lập, quản lý và kết thúc các kết nối giữa trình ứng dụng địa phương và trình ứng dụng ở xa Tầng

này còn hỗ trợ hoạt động lưỡng truyền(duplex) hoặc đơn truyền(half-duplex) và thiết lập các qui trình đánh dấu điểm hoàn thành (checkpointing) - giúp việc phục hồi truyền

thông nhanh hơn khi có lỗi xảy ra, vì điểm đã hoàn thành đã được đánh dấu - trì hoãn (adjournment), kết thúc (termination) và khởi động lại (restart) Mô hình OSI uỷ nhiệm cho

tầng này trách nhiệm "ngắt mạch nhẹ nhàng" (graceful close) các phiên giao dịch (một tính chất của giao thức kiểm soát giao vận TCP ) và trách nhiệm kiểm tra và phục hồi

phiên, đây là phần thường không được dùng đến trong bộ giao thức TCP/IP

• [ sửa] Tầng 4: Tầng giao vận (Transport Layer)

• Tầng giao vận cung cấp dịch vụ xuyên dụng chuyển dữ liệu giữa các người dùng tại đầu cuối, nhờ đó các tầng trên không phải quan tâm đến việc cung cấp dịch vụ truyền dữ liệu

đáng tin cậy và hiệu quả Tầng giao vận kiểm soát độ tin cậy của một kết nối được cho trước Một số giao thức có định hướng trạng thái và kết nối (state and connection

orientated) Có nghĩa là tầng giao vận có thể theo dõi các gói tin và truyền lại các gói bị thất bại Một ví dụ điển hình của giao thức tầng 4 là TCP Tầng này là nơi các thông điệp

được chuyển sang thành các gói tin TCP hoặc UDP

• [ sửa] Tầng 3: Tầng mạng (Network Layer)

• Tầng mạng cung cấp các chức năng và qui trình cho việc truyền các chuỗi dữ liệu có độ dài đa dạng, từ một nguồn tới một đích, thông qua một hoặc nhiều mạng, trong khi vẫn

duy trì chất lượng dịch vụ(quality of service) mà tầng giao vận yêu cầu Tầng mạng thực hiện chức năng định tuyến , điều khiển lưu lượng(flow control), phân đoạn và hợp đoạn

(segmentation/desegmentation), kiểm soát lỗi(error control) Các thiết bị định tuyến(router) hoạt động tại tầng này — gửi dữ liệu ra khắp mạng mở rộng, làm cho liên mạng trở

nên khả thi (còn có thiết bị chuyển mạch(switch) tầng 3, còn gọi là chuyển mạch IP) Đây là một hệ thống định vị địa chỉ lôgic (logical addressing scheme) – các giá trị được

chọn bởi kỹ sư mạng Hệ thống này có cấu trúc phả hệ Ví dụ điển hình của giao thức tầng 3 là giao thức IP

• [ sửa] Tầng 2: Tầng liên kết dữ liệu (Data Link Layer)

• Tầng liên kết dữ liệu cung cấp các phương tiện có tính chức năng và quy trình để truyền dữ liệu giữa các thực thể mạng, phát hiện và có thể sửa chữa các lỗi trong tầng vật lý nếu

có Cách đánh địa chỉ mang tính vật lý, nghĩa là địa chỉ ( địa chỉ MAC) được mã hóa cứng vào trong các thẻ mạng (network card) khi chúng được sản xuất Hệ thống xác định địa

chỉ này không có đẳng cấp (flat scheme) Chú ý: Ví dụ điển hình nhất là Ethernet Những ví dụ khác về các giao thức liên kết dữ liệu (data link protocol) là các giao thức HDLC ;

ADCCP dành cho các mạng điểm-tới-điểm hoặc mạng chuyển mạch gói(packet-switched networks) và giao thức Aloha cho các mạng cục bộ Trong các mạng cục bộ theo tiêu

chuẩn IEEE 802 , và một số mạng theo tiêu chuẩn khác, chẳng hạn FDDI , tầng liên kết dữ liệu có thể được chia ra thành 2 tầng con: tầng MAC(Media Access Control - Điều

khiển Truy nhập Đường truyền) và tầng LLC(Logical Link Control - Điều khiển Liên kết Lôgic) theo tiêu chuẩn IEEE 802.2

• Tầng liên kết dữ liệu chính là nơi các cầu nối(bridge) và các thiết bị chuyển mạch (switches) hoạt động Kết nối chỉ được cung cấp giữa các nút mạng được nối với nhau trong

nội bộ mạng Tuy nhiên, có lập luận khá hợp lý cho rằng thực ra các thiết bị này thuộc về tầng 2,5 chứ không hoàn toàn thuộc về tầng 2.

• [ sửa] Tầng 1: Tầng vật lý (Physical Layer)

• Tầng vật lý định nghĩa tất cả các đặc tả về điện và vật lý cho các thiết bị Trong đó bao gồm bố trí của các chân cắm(pin), các hiệu điện thế , và các đặc tả về cáp nối(cable) Các

thiết bị tầng vật lý bao gồm Hub , bộ lặp(repeater), thiết bị tiếp hợp mạng(network adapter) và thiết bị tiếp hợp kênh máy chủ(Host Bus Adapter)- (HBA dùng trong mạng lưu

trữ(Storage Area Network)) Chức năng và dịch vụ căn bản được thực hiện bởi tầng vật lý bao gồm:

• Thiết lập hoặc ngắt mạch kết nối điện(electrical connection) với một phương tiện truyền thông(transmission medium)

• Tham gia vào quy trình mà trong đó các tài nguyên truyền thông được chia xẻ hiệu quả giữa nhiều người dùng Chẳng hạn giải quyết tranh chấp tài nguyên(contention) và điều

khiển lưu lượng

• Điều biến(modulation), hoặc biến đổi giữa biểu diễn dữ liệu số(digital data) của các thiết bị người dùng và các tín hiệu tương ứng được truyền qua kênh truyền thông

(communication channel)

• Cáp (bus) SCSI song song hoạt động ở tầng cấp này Nhiều tiêu chuẩn khác nhau của Ethernet dành cho tầng vật lý cũng nằm trong tầng này; Ethernet nhập tầng vật lý với tầng

liên kết dữ liệu vào làm một Điều tương tự cũng xảy ra đối với các mạng cục bộ như Token ring , FDDI và IEEE 802.11

1 Physical Truyền nhị phân (bit)

Dây cáp, các thiết bị kết nối, điện thế, tốc độ truyền Điều khiển kết nối trực tiếp và truy xuất thiết bịĐảm bảo truyền dữ liệu tin cậy trên thiết bị truyền dẫnĐánh địa chỉ vật lý, các hình dạng của mạng, báo lổi, và điều khiển dòng

Đánh Địa chỉ mạng logic và xác định đường đi cho gói tinCác phương pháp chuyển mạnh gói…

Kết nối bên trong hostThiết lập , điều khiển và ngắt các phiên làm việc giữa các ứng dụng

Biểu diễn dữ liệuĐảm bảo dữ liệu có thể nhận ra(đọc được ) tại hệ thống nhận

Định dạng dữ liệuCấu trúc dữ liệuQui định các cú pháp cho tầng ứng dụng

Xử lý mạng cho các ứng dụngCung cấp những dịch vụ mạng cho các xử lý ứng dụng (như mail, truyền file, truy nhập từ xa)

Đảm bảo kết nối đến đíchQuan tâm đến việc truyền dẫn giữa các hostTruyền dữ liệu tin cậy

Thiết lập duy trì và huỷ các kết nốiKiểm tra lổi và điều khiển dòng phục hồi thông tin

2 Datalink

MAC(media access control)

LLC(logical link control)

Các giao thức của TCP/IP

So sánh giữa mô hình OSI và TCP/IP

Mô hình TCP/IP

Bài 3

• TCP/IP là một hệ thống giao thức - một tập hợp các

giao thức hỗ trợ việc lưu truyền trên mạng Và lời giải

đáp cho câu hỏi: "Giao thức là gì?" m hiểu

– TCP/IP là gì,

– Hoạt động ra sao và

– Nó bắt nguồn từ đâu?

Giao thức

• Giao thức là những qui tắc qui định được đặt ra

trước để khi trao đổi thông tin đối tượng được trao

đổi có thể hiểu nhau được

• Ví dụ:

– ngôn ngữ giao tiếp

– Lời nói theo từng thứ tiếng

– Khẩu hình (người câm)

– Các cử chỉ

– Qui tắc trao đổi trong mạng máy tính

– TCP/IP, IPX/SPX,

giao thức TCP/iP

• Bộ giao thức TCP/IP, ngắn gọn là TCP/IP ( tiếng Anh :

Internet protocol suite hoặc IP suite hoặc TCP/IP protocol

suite - bộ giao thức liên mạng),

• Định nghĩa :TCP/IP là một bộ các giao thức truyền thông

cài đặt chồng giao thức mà Internet và hầu hết các mạng

máy tính thương mại đang chạy trên đó

• Bộ giao thức này được đặt tên theo hai giao thức chính của

nó là TCP (tranmission control protocol) và IP (internet

protocol ) Chúng cũng là hai giao thức đầu tiên được định

nghĩa.

•

• bộ giao thức TCP/IP có thể được coi là một tập

hợp các tầng, mỗi tầng giải quyết một tập các vấn

đề có liên quan đến việc truyền dữ liệu, và cung

được định nghĩa rõ ràng dựa trên việc sử dụng các

dịch vụ của các tầng thấp hơn

• Về mặt lôgic, các tầng trên gần với người dùng

hơn và làm việc với dữ liệu trừu tượng hơn, chúng

dữ liệu thành các dạng mà cuối cùng có thể được

So sánh giữa mô hình OSI và TCP/IP

Lịch sử

• Vào cuối những năm 1960 và đầu 1970, Trung

tâm nghiên cứu cấp cao (Advanced Research

Projects Agency - ARPA) thuộc bộ quốc phòng

Mỹ (Department of Defense - DoD) được giao

trách nhiệm phát triển mạng ARPANET bao

gồm mạng của những tổ chức quân đội, các

trường đại học và các tổ chức nghiên cứu và

được dùng để hỗ trợ cho những dự án nghiên

cứu khoa học và quân đội

Lịch sử

• Vào năm 1975, cuộc thử nghiệm thông

nối hai mạng lưới TCP/IP, giữa Stanford

và UCL đã được tiến hành Vào tháng 11

năm 1977, một cuộc thử nghiệm thông

nối ba mạng lưới TCP/IP, giữa Mỹ, Anh

và Na-uy đã được chỉ đạo Giữa năm

1978 và 1983, một số những bản mẫu của

TCP/IP đã được thiết kế tại nhiều trung

tâm nghiên cứu

Lịch sử

• Đầu những năm 1980, một bộ giao thức mới

được đưa ra làm giao thức chuẩn cho mạng

ARPANET và các mạng của DoD mang tên

DARPA Internet protocol suit, thường được

gọi là bộ giao thức TCP/IP hay còn gọi tắt

Protocol/Internet Protocol).

Các giao thức của TCP/IP

Mô hình mã hóa dữ liệu của UDP

Network Access

• Tầng liên kết - phương pháp được sử dụng để chuyển các gói tin từ tầng mạng

tới các máy chủ (host) khác nhau - không hẳn là một phần của bộ giao thức

TCP/IP, vì giao thức IP có thể chạy trên nhiều tầng liên kết khác nhau Các

quá trình truyền các gói tin trên một liên kết cho trước và nhận các gói tin từ

một liên kết cho trước có thể được điều khiển cả trong phần mềm điều vận

thiết bị(device driver) dành cho cạc mạng, cũng như trong phần sụn

(firmware) hay các chipsetchuyên dụng Những thứ đó sẽ thực hiện các chức

năng liên kết dữ liệuchẳng hạn như bổ sung một tín đầu(packet header) để

chuẩn bị cho việc truyền gói tin đó, rồi thực sự truyền frame dữ liệu qua một

môi trường vật lý

• Đối với truy nhập Internet qua modemquay số, các gói IP thường được truyền

bằng cách sử dụng giao thức PPP Đối với truy nhập Internet băng thông rộng

(broadband) như ADSLhay modem cáp, giao thức PPPoEthường được sử

dụng Mạng dây cục bộ (local wired network') thường sử dụng Ethernet, còn

mạng không dây cục bộ thường dùng chuẩn IEEE 802.11 Đối với các mạng

diện rộng(wide-area network), các giao thức thường được sử dụng là PPPđối

với các đường T-carrierhoặc E-carrier, Frame relay, ATM(Asynchronous

Transfer Mode), hoặc giao thức packet over SONET/SDH(POS)

Network Access

• Tầng liên kết còn có thể là tầng nơi các gói tin được chặn (intercepted)

để gửi qua một mạng riêng ảo (virtual private network) Khi xong việc,

dữ liệu tầng liên kết được coi là dữ liệu của ứng dụng và tiếp tục đi

xuống theo chồng giao thức TCP/IP để được thực sự truyền đi Tại đầu

nhận, dữ liệu đi lên theo chồng TCP/IP hai lần (một lần cho mạng

riêng ảo và lần thứ hai cho việc định tuyến).

• Tầng liên kết còn có thể được xem là bao gồm cả tầng vật lý - tầng là

kết hợp của các thành phần mạng vật lý thực sự ( hub , các bộ lặp

(repeater), cáp mạng , cáp quang , cáp đồng trục (coaxial cable), cạc

mạng , cạc HBA (Host Bus Adapter) và các thiết bị nối mạng có liên

quan: RJ-45, BNC, etc), và các đặc tả mức thấp về các tín hiệu (mức

hiệu điện thế , tần số , v.v ).

Tầng mạng -network

• tầng mạng giải quyết các vấn đề dẫn các gói tin

qua một mạng đơn Một số ví dụ về các giao thức

ARPANET

chức năng mới đã được bổ sung cho tầng này, đó

nguồn đến mạng đích Nhiệm vụ này thường đòi

Tầng mạng -network

• Trong bộ giao thức liên mạng, giao thức IP thực hiện nhiệm vụ cơ bản

dẫn đường dữ liệu từ nguồn tới đích IP có thể chuyển dữ liệu theo yêu

cầu của nhiều giao thức tầng trên khác nhau; mỗi giao thức trong đó

được định danh bởi một số hiệu giao thức duy nhất: giao thức ICMP

(Internet Control Message Protocol) là giao thức 1 và giao thức IGMP

(Internet Group Management Protocol) là giao thức 2.

• Một số giao thức truyền bởi IP, chẳng hạn ICMP (dùng để gửi thông

tin chẩn đoán về truyền dữ liệu bằng IP) và IGMP (dùng để quản lý dữ

liệu đa truyền (multicast)), được đặt lên trên IP nhưng thực hiện các

chức năng của tầng liên mạng, điều này minh họa một sự bất tương

thích giữa liên mạng và chồng TCP/IP và mô hình OSI Tất cả các giao

thức định tuyến, chẳng hạn giao thức BGP (Border Gateway

Protocol ), giao thức OSPF , và giao thức RIP (Routing information

protocol| ), đều thực sự là một phần của tầng mạng, mặc dù chúng có

thể có vẻ thuộc về phần trên của chồng giao thức

Transport-Tầng giao vận

không phụ thuộc vào mạng bên dưới, kèm theo

kiểm soát lỗi (error control), phân mảnh

truyền thông điệp trực tiếp hay kết nối các ứng

dụng tại tầng giao vận có thể được phân loại như

• Tầng giao vận có thể được xem như một cơ chế

vận chuyển thông thường, nghĩa là trách nhiệm

của một phương tiện vận tải là đảm bảo rằng hàng

hóa/hành khách của nó đến đích an toàn và đầy

đủ.

• Tầng giao vận cung cấp dịch vụ kết nối các ứng

TCP và UDP Do IP chỉ cung cấp dịch vụ phát

chuyển nỗ lực tối đa (best effort delivery), tầng

giao vận là tầng đâu tiên giải quyết vấn đề độ tin

• TCP là một giao thức định hướng kết nối Nó giải quyết nhiều vấn đề độ tin cậy để cung

cấp một dòng byte đáng tin cậy(reliable byte stream):

• dữ liệu đến đích đúng thứ tự

• sửa lỗi dữ liệu ở mức độ tối thiểu

• dữ liệu trùng lặp bị loại bỏ

• các gói tin bị thất lại/loại bỏ được gửi lại

• có kiểm soát tắc nghẽn giao thông dữ liệu

• Tuy các giao thức định tuyến động (dynamic routing protocol) khớp về kỹ thuật với tầng

giao vận trong bộ giao thức TCP/IP (do chúng chạy trên IP), nhưng chúng thường được

xem là một phần của tầng mạng Một ví dụ là giao thức OSPF(số hiệu giao thức IP là

89)

• Giao thức mới hơn, SCTP(Stream Control Transmission Protocol|), cũng là một cơ chế

giao vận định hướng kết nối"đáng tin cậy" Giao thức này định hướng dòng

(stream-oriented), chứ không định hướng byte như TCP, và cung cấp nhiều dòng đa công

(multiplexed) trên một kết nối Nó còn hỗ trợ multi-homed, trong đó một đầu của kết nối

có thể được đại diện bởi nhiều địa chỉ IP(đại diện cho nhiều giao diện vật lý), sao cho,

nếu một giao diện vật lý thất bại thì kết nối vẫn không bị gián đoạn Giao thức này ban

đầu được phát triển dành cho các ứng dụng điện thoại (để vận chuyển SS7trên giao thức

IP), nhưng nó cũng có thể được sử dụng cho các ứng dụng khác

UDP

• UDP là một giao thức datagram phi kết nối Cũng như IP,

nó là một giao thức nỗ lực tối đa hay "không đáng tin cậy"

Vấn đề duy nhất về độ tin cậy mà nó giải quyết là sửa lỗi

dữ liệu (dù chỉ bằng một thuật toán tổng kiểm yếu) UDP

thường được dùng cho các ứng dụng như các phương tiện

truyền thông theo dòng (streaming media) chứa âm thanh

và hình ảnh, v.v , trong đó, vấn đề gửi đến đúng giờ có vai

trò quan trọng hơn độ tin cậy, hoặc cho các ứng dụng truy

vấn/đáp ứng đơn giản như tra cứu tên miền , trong đó, phụ

phí của việc thiết lập một kết nối đáng tin cậy lớn một cách

không cân xứng.

Một số giao thức khác -transport

• Giao thức DCCP hiện đang được phát triển bởi IETF (Internet

Engineering Task Force ) Nó cung cấp nội dung điều khiển lưu lượng

của TCP, trong khi đối với người dùng, nó giữ bề ngoài như mô hình

dịch vụ datagram của UDP.

• Cả TCP và UDP được dùng cho một số ứng dụng bậc cao (high-level)

Các ứng dụng tại các địa chỉ mạng cho trước được phân biệt bởi cổng

TCP hay UDP của nó Theo quy ước, các cổng "nổi tiếng" được liên

kết với một số ứng dụng cụ thể (Xem Danh sách cổng TCP và UDP )

• RTP (Real-time Transport Protocol - giao thức giao vận thời gian

thực) là một giao thức datagram được thiết kế cho dữ liệu thời gian

thực (real-time), chẳng hạn hình và tiếng được truyền theo dòng

(streaming audio and video) RTP là một giao thức tầng phiên sử dụng

định dạng gói tin UDP làm căn bản Tuy nhiên, nó được đặt vào tầng

giao vận của chồng giao thức TCP/IP.

Tầng ứng dụng

giữa các nút trong một mạng

• Giao tiếp xảy ra trong tầng này là tùy theo các ứng dụng cụ thể và dữ liệu được truyền từ

chương trình, trong định dạng được sử dụng nội bộ bởi ứng dụng này, và được đóng gói

theo một giao thức tầng giao vận

• Do chồng TCP/IP không có tầng nào nằm giữa ứng dụng và các tầng giao vận, tầng ứng

dụng trong bộ TCP/IP phải bao gồm các giao thức hoạt động như các giao thức tại tầng

viện lập trình

• Dữ liệu thực để gửi qua mạng được truyền cho tầng ứng dụng, nơi nó được đóng gói

theo giao thức tầng ứng dụng Từ đó, dữ liệu được truyền xuống giao thức tầng thấptại

tầng giao vận

• Hai giao thức tầng thấp thông dụng nhất là TCPvà UDP Mỗi ứng dụng sử dụng dịch vụ

của một trong hai giao thức trên đều cần có cổng Hầu hết các ứng dụng thông dụng có

các cổng đặc biệt được cấp sẵn cho các chương trình phục vụ(server)(HTTP- Giao thức

truyền siêu văn bản dùng cổng 80; FTP- Giao thức truyền tệp dùng cổng 21, v.v ) trong

khi các trình khách(client) sử dụng các cổng tạm thời(ephemeral port).

• mạng Internet tổ chức chỉ có một cấp, các

mạng máy tính dù nhỏ, dù to khi nối vào

Internet đều bình đẳng với nhau

• mỗi một khách hàng hay một máy chủ (

Host ) hoặc Router đều có một địa chỉ

internet duy nhất mà không được phép trùng

với bất kỳ ai

• Để địa chỉ không được trùng nhau cần phải có cấu

trúc địa chỉ đặc biệt quản lý thống nhất

• Tổ chức của Internet gọi là Trung tâm thông tin

mạng Internet - Network Information Center (

NIC ) chủ trì phân phối, NIC chỉ phân địa chỉ

mạng ( Net ID ) còn

• địa chỉ máy chủ trên mạng đó ( Host ID ) do các

Tổ chức quản lý Internet của từng quốc gia một tự

phân phối

Cấu trúc địa chỉ IP

• Địa chỉ IP đang được sử dụng hiện tại

(IPv4) có 32 bit chia thành 4 Octet ( mỗi

Octet có 8 bit, tương đương 1 byte ) cách

đếm đều từ trái qua phải bít 1 cho đến bít

32, các Octet tách biệt nhau bằng dấu chấm

(.)

• X.X.X.X

• Với x :0-255

Các lớp địa chỉ IP