Chăm sóc sức khỏe sinh sản Le Thi Thanh Van.
Trang 1Chăm sóc sức khỏe
sinh sản
Le Thi Thanh Van
Trang 2Sinh lý phụ khoa
S c kh e sinh s n S c kh e sinh s n ứứ ỏỏ ảả
Các giai đo n sinh lý Các giai đo n sinh lý ạạ
Sinh lý kinh nguy tSinh lý kinh nguy tệệ
PhPhươương pháp tránh thaing pháp tránh thai
Đau b ng kinh Đau b ng kinh ụụ
Viêm nhi m sinh d c Viêm nhi m sinh d c ễễ ụụ
B nh lý tu i ti n mãn kinh , mãn kinh B nh lý tu i ti n mãn kinh , mãn kinh ệệ ổ ềổ ề
Trang 3S c kh e sinh s n ứ ỏ ả
S c kh e sinh s n ứ ỏ ả
1978 Alma-Ata : quy n con ng1978 Alma-Ata : quy n con ngềề ườ ượườ ượi đi đ c chăm c chăm sóc s c kh e và nh n m nh s c kh e ph n ứ ỏ ấ ạ ứ ỏ ụ ữ
sóc s c kh e và nh n m nh s c kh e ph n ứ ỏ ấ ạ ứ ỏ ụ ữ
1994 Cairo đ nh nghĩa SKSS: Tr ng thái tho i 1994 Cairo đ nh nghĩa SKSS: Tr ng thái tho i ịị ạạ ảả mái v th ch t , tinh th n và xã h i c a t t ề ể ấ ầ ộ ủ ấ
mái v th ch t , tinh th n và xã h i c a t t ề ể ấ ầ ộ ủ ấ
c nh ng gì liên quan t i ho t đ ng và ch c ả ữ ớ ạ ộ ứ
c nh ng gì liên quan t i ho t đ ng và ch c ả ữ ớ ạ ộ ứ
năng c a b máy sinh s n ch không ph i là ủ ộ ả ứ ả
năng c a b máy sinh s n ch không ph i là ủ ộ ả ứ ả
không có b nh hay khuy t t t c a b máy đó ệ ế ậ ủ ộ
không có b nh hay khuy t t t c a b máy đó ệ ế ậ ủ ộ
Trang 4Các bi n pháp chăm sóc SKSS ệ
Các bi n pháp chăm sóc SKSS ệ
K thu t, d ch v nâng cao ch t lK thu t, d ch v nâng cao ch t lỹỹ ậậ ịị ụụ ấ ượấ ượng SKSSng SKSS
Làm cho con ngLàm cho con ngườười có đ i s ng tình d c th a i có đ i s ng tình d c th a ờ ốờ ố ụụ ỏỏ mãn và an toàn , có kh năng sinh s n,t do ả ả ự
mãn và an toàn , có kh năng sinh s n,t do ả ả ự
quy t đ nh ế ị
quy t đ nh ế ị
Quy n c nam và n đQuy n c nam và n đềề ảả ữ ượữ ược thông tin và ti p c thông tin và ti p ếế
c n các bi n pháp k ho ch hóa gia đìnhđ ậ ệ ế ạ ể
c n các bi n pháp k ho ch hóa gia đìnhđ ậ ệ ế ạ ể
đi u hòa m c sinh s n không trái v i pháp ề ứ ả ớ
đi u hòa m c sinh s n không trái v i pháp ề ứ ả ớ
lu t ậ
lu t ậ
Trang 5Các giai đo n sinh lý ạ
Các giai đo n sinh lý ạ
Ho t đ ng c a bu ng tr ng: Kinh nguy t ạ ộ ủ ồ ứ ệ
Ho t đ ng c a bu ng tr ng: Kinh nguy t ạ ộ ủ ồ ứ ệ
Bào thai và thai nhi: Th i kỳ thai nghén – làm Bào thai và thai nhi: Th i kỳ thai nghén – làm ờờ
m an toàn ẹ
m an toàn ẹ
TrTrướước d y thì : Tr em và tu i h c đc d y thì : Tr em và tu i h c đậậ ẻẻ ổ ọổ ọ ườường ng ( <9t)
V thành niên: (9-19t)V thành niên: (9-19t)ịị
Ho t đ ng sinh d c 15-49tHo t đ ng sinh d c 15-49tạ ộạ ộ ụụ
Tu i già, ngTu i già, ngổổ ườười cao tu i i cao tu i ổổ
Trang 6N i dung c a SKSS ộ ủ
N i dung c a SKSS ộ ủ
Tình d cTình d cụụ
K ho ch hóa gia đình K ho ch hóa gia đình ếế ạạ
S c kh e ph n và làm m an toàn S c kh e ph n và làm m an toàn ứứ ỏỏ ụ ữụ ữ ẹẹ
Nhi m khu n sinh s n và b nh lây truy n qua Nhi m khu n sinh s n và b nh lây truy n qua ễễ ẩẩ ảả ệệ ềề
đường tình d cụ
đường tình d cụ
Phá thai
Vô sinh
Trang 7Sinh lý Kinh nguy t ệ
Sinh lý Kinh nguy t ệ
Ra máu âm đ o do bong niêm m c t cuing Ra máu âm đ o do bong niêm m c t cuing ạạ ạ ửạ ử
Có chu kỳ
Vòng kinh có phóng noãn
Vòng kinh không phóng noãn
Tính ch t kinh nguy t khác nhau t ng cá th Tính ch t kinh nguy t khác nhau t ng cá th ấấ ệệ ừừ ểể
Ph thu c n i ti t, đi u ki n s ng, thay đ i Ph thu c n i ti t, đi u ki n s ng, thay đ i ụụ ộộ ộ ếộ ế ềề ệ ốệ ố ổổ môi trường tình c mả
môi trường tình c mả
Trang 8R i lo n kinh nguy t ố ạ ệ
R i lo n kinh nguy t ố ạ ệ
Có thai
Rong kinh rong huy t Rong kinh rong huy t ếế
Vô kinh
Đau b ng kinh Đau b ng kinh ụụ
Trang 9S c kh e v thành niên ứ ỏ ị
S c kh e v thành niên ứ ỏ ị
S phát tri n th ch t S phát tri n th ch t ựự ểể ểể ấấ
Thay đ i sinh lý Thay đ i sinh lý ổổ
Thay đ i tâm lý : tính đ c l p, nhân cách, tình Thay đ i tâm lý : tính đ c l p, nhân cách, tình ổổ ộ ậộ ậ
c m , trí tu ả ệ
c m , trí tu ả ệ
Trang 10Chăm sóc SKSS tu i v thành niên ở ổ ị
Chăm sóc SKSS tu i v thành niên ở ổ ị
Thông tin giáo d c truy n thông Thông tin giáo d c truy n thông ụụ ềề
Giáo d c gi i tính Giáo d c gi i tính ụụ ớớ
X trí b t thX trí b t thửử ấấ ườường ng
Khó khăn khi ti p c n v n đ SKSSKhó khăn khi ti p c n v n đ SKSSếế ậậ ấấ ềề
Trang 11Các bi n pháp tránh thai ệ
Các bi n pháp tránh thai ệ
Tránh thai t m th i và tránh thai vĩnh vi n ạ ờ ễ
Bao cao su
Thu c di t tinh trùng Thu c di t tinh trùng ố ố ệ ệ
Màng ngăn ÂĐ, mũ CTC
Cho con bú
D ng c t cung D ng c t cung ụ ụ ụ ử ụ ử
Trang 12Nhi m khu n đ ễ ẩ ườ ng sinh s n ả
Nhi m khu n đ ễ ẩ ườ ng sinh s n ả
Vô sinh
Thai nghén b nh lý : GEU, thai ch t l u, s y Thai nghén b nh lý : GEU, thai ch t l u, s y ệệ ế ưế ư ảả thai , đ non , thai ch m phát tri n trong t ẻ ậ ể ử
thai , đ non , thai ch m phát tri n trong t ẻ ậ ể ử
cung , nhi m khu n s sinh ễ ẩ ơ
cung , nhi m khu n s sinh ễ ẩ ơ
Ung th CTC Ung th CTC ưư
Lây truy n HIV, giang mai, l u c u Lây truy n HIV, giang mai, l u c u ềề ậ ầậ ầ
Trang 13HIV và thai nghén
Chăm sóc không phân bi t kỳ thChăm sóc không phân bi t kỳ thệệ ịị
Đi u tr b nh nhi m trùng c h i Đi u tr b nh nhi m trùng c h i ềề ị ệị ệ ễễ ơ ộơ ộ
Không nên có thai , có thai nên n o thai Không nên có thai , có thai nên n o thai ạạ
Qu n lý thai nghén ch t ch Qu n lý thai nghén ch t ch ảả ặặ ẽẽ
Thu c ch ng virusThu c ch ng virusốố ốố
Tôn tr ng nguyên t c vô khu n trong khi đ Tôn tr ng nguyên t c vô khu n trong khi đ ọọ ắắ ẩẩ ẻẻ
M l y thai, gi m can thi p, th thu t trong khi M l y thai, gi m can thi p, th thu t trong khi ổ ấổ ấ ảả ệệ ủủ ậậ
Trang 14HIV và thai nghén
T m cho thai ngay sau khi đ T m cho thai ngay sau khi đ ắắ ẻẻ
Không cho con bú
Đ phòng nhi m trùng s sinh , lây truy n Đ phòng nhi m trùng s sinh , lây truy n ềề ễễ ơơ ềề viêm ph i trong 18 tháng ổ
viêm ph i trong 18 tháng ổ
Tránh lây lan cho ng oi thân và gia đình Tránh lây lan cho ng oi thân và gia đình ừừ
Chăm sóc c ng đ ng Chăm sóc c ng đ ng ộộ ồồ
Trang 15N o phá thai an toàn ạ
N o phá thai an toàn ạ
Các phương pháp
Các phương pháp
Hút đi u hòa kinh nguy tHút đi u hòa kinh nguy tềề ệệ
N o hút thai trong 3 tháng đ uN o hút thai trong 3 tháng đ uạạ ầầ
Đ t túi nĐ t túi nặặ ướước gây s y thaic gây s y thaiẩẩ
Phá thai b ng thu c Phá thai b ng thu c ằằ ốố
Trang 16Đi u tr vô sinh ề ị
Đi u tr vô sinh ề ị
Đ nh nghĩa vô sinh Đ nh nghĩa vô sinh ịị
T l vô sinh : 8-10%T l vô sinh : 8-10%ỷ ệỷ ệ
Vô sinh do nam 40%
Vô sinh do n 40%Vô sinh do n 40%ữữ
Vô sinh không rõ nguyên nhân 20%
PhPhươương pháp h tr sinh s n : ch ng viêm –ng pháp h tr sinh s n : ch ng viêm –ỗ ợỗ ợ ảả ốố phóng noãn- b m IUI- N i soi, m vi ph u- ơ ộ ổ ẫ
phóng noãn- b m IUI- N i soi, m vi ph u- ơ ộ ổ ẫ
Trang 17Kh i u sinh d c n ố ụ ữ
Kh i u sinh d c n ố ụ ữ
Lành tính và ác tính
vú
CTC
Niêm m c t cung Niêm m c t cung ạ ửạ ử
Bu ng tr ng Bu ng tr ng ồồ ứứ
Trang 18Đi u tr r i lo n th i kỳ mãn ề ị ố ạ ờ
Đi u tr r i lo n th i kỳ mãn ề ị ố ạ ờ
kinh
Đi u tr tinh th n Đi u tr tinh th n ềề ịị ầầ
Dùng li u pháp n i ti t thay th Dùng li u pháp n i ti t thay th ệệ ộ ếộ ế ếế
V sinh và chăm sóc ngV sinh và chăm sóc ngệệ ườười mãn kinh và cao i mãn kinh và cao
tu i : lao đ ng , ngh ng i, sinh ho t t p th , ổ ộ ỉ ơ ạ ậ ể
tu i : lao đ ng , ngh ng i, sinh ho t t p th , ổ ộ ỉ ơ ạ ậ ể
dưỡng sinh
dưỡng sinh
Ch d ăn u ng : gi m lipid đ gi m nguy c Ch d ăn u ng : gi m lipid đ gi m nguy c ế ộế ộ ốố ảả ể ảể ả ơơ
x v a đ ng m ch ơ ữ ộ ạ
x v a đ ng m ch ơ ữ ộ ạ
Tình d c Tình d c ụụ
T v n v SKSS cho ngT v n v SKSS cho ngư ấư ấ ềề ườười cao tu i i cao tu i ổổ