nuôi con bằng sữa mẹ

Tính đa dạng của sữa mẹSữa mẹ gồm có: - Sữa non - Sữa trưởng thành... So sánh sữa non với sữa trưởng thànhThời gian bài - Vitamin A - Tế bào bạch cầu - Yếu tố phát triển - Có tác dụng xổ

Nu«i con b»ng s÷a mÑ

1 Tính đa dạng của sữa mẹ

Sữa mẹ gồm có:

- Sữa non

- Sữa trưởng thành

So sánh sữa non với sữa trưởng thành

Thời gian bài

- Vitamin A

- Tế bào bạch cầu

- Yếu tố phát triển

- Có tác dụng xổ nhẹ

Tuần 2 sau đẻ

- Sữa đầu: Chất dinh dưỡng và nước

- Sữa cuối: Chất béo

2 Gi¸ trÞ vµ lîi Ých cña viÖc nu«i con b»ng s÷a mÑ

Giúp bà mẹ chậm có thai và bảo

vệ sức khoẻ cho bà mẹ

Tăng cường mối quan hệ tình cảm

mẹ con

Giá trị và lợi ích của sữa mẹ

1 Có đủ năng lượng, chất dinh dưỡng cần thiết, phù hợp trẻ:

- 1 lít: 600 - 700 calo

- Tỷ lệ đạm, mỡ, đường cân đối, dễ tiêu hoá và hấp thu

- Muối khoáng tỷ lệ thích hợp thoả mãn nhu cầu của trẻ:

- Tỷ lệ Canxi/ Phospho thích hợp

- Lượng sắt cao và dễ hấp thu hơn sữa bò

Giá trị và lợi ích của sữa mẹ

2 Tính kháng khuẩn, chống dị ứng:

- Nhiều Vitamin A

- Bú trực tiếp, sạch sẽ, vô khuẩn

- IgA hoạt động tại ruột chống lại vi khuẩn, vi rút

- Lactoferin: Protein gắn sắt không cho vi khuẩn lấy sắt

- Lyzozym: men có tác dụng diệt vi khuẩn

- Tế bào Lympho sản xuất ra IgA, Interferon

- Đại thực bào sản xuất ra Lyzozym và Lactoferin

- Đại thực bào có thể thực bào nấm và vi khuẩn (Gram âm)

- Yếu tố Bifidus: ngăn cản vi khuẩn gây bệnh phát triển

- IgA và đại thực bào tác dụng chống dị ứng

Giá trị và lợi ích của sữa mẹ

3 Thuận tiện và đỡ tốn kém:

- Không tốn tiền mua sữa,dụng cụ pha chế

- Không mất công chế biến

4 Tăng cường tình cảm mẹ con:

- Mẹ cho con bú thường âu yếm, nâng niu con

- Trẻ thấy vui vẻ, bình yên, thoải mái

- Tình cảm mẹ con được hình thành và gắn bó

- Trẻ phát triển khoẻ mạnh

- Mẹ cảm thấy hạnh phúc và bớt nhọc nhằn

5 Sinh đẻ kế hoạch và bảo vệ sức khoẻ cho mẹ:

- Co hồi tử cung tốt và cầm máu sau đẻ

- Hạn chế được quá trình rụng trứng

- Hạn chế viêm tắc, áp xe vú, ung thư vú

Nguy hiÓm nu«i con ¨n nh©n t¹o

* §èi víi con:

- DÔ bÞ tiªu ch¶y, NKHH, SDD, thiÕu Vitamin A

Sự khác nhau giữa sữa mẹ và sữa bò

tiêu hoá mỡ

Dễ hấp thu

Đủ Đủ

Quá nhiều khó tiêu hoá Thiếu những a xít béo cần thiết, không có men Lipase tiêu hoá mỡ Khó hấp thu

Không đủ vitamin A, C

Cần thêm Không

3 Cách bà mẹ cho trẻ bú đúng

3.1 Thời gian cho trẻ bú

* Thời điểm cho trẻ bú:

Bú sớm trong vòng

30 phút đến

1 giờ đầu sau đẻ

3.1.Thêi gian cho trÎ bó

* Thêi gian b÷a bó

- Cho bó bÊt cø lóc nµo trÎ

©u yÕm vuèt ve con

- Bông trÎ s¸t vµo bông mÑ

đối diện với vú, mũi trẻ

đối diện với núm vú

- Thân trẻ

thật sát vào thân bà mẹ

- Thân trẻ

được đỡ toàn bộ

Bài tập tư thế bú đúng

Tư thế bú sai Tư thế bú đúng

3.3 Cách giúp trẻ ngậm bắt vú

- Chạm núm vú vào môi trẻ

- Chờ cho đến khi miệng trẻ mở rộng

- Nhanh chóng đưa miệng trẻ vào vú sao

cho môi dưới hướng ra ngoài

3.4 DÊu hiÖu trÎ ngËm b¾t vó tèt

4 dÊu hiÖu ngËm b¾t vó

DÊu hiÖu ngËm b¾t vó tèt

DÊu hiÖu ngËm b¾t vó

Bµi tËp dÊu hiÖu trÎ ngËm b¾t vó

TrÎ 3 NgËm b¾t vó kh«ng tèt

TrÎ 4 NgËm b¾t vó tèt

DÊu hiÖu ngËm b¾t vó tèt

DÊu hiÖu b÷a bó cã hiÖu qu¶

DÊu hiÖu b÷a bó cã hiÖu qu¶

- NÐt mÆt hµi lßng vµ tho¶i m¸i sau b÷a bó

* Hái c¶m gi¸c cña mÑ:

- MÑ c¶m thÊy s÷a ®ang ®­îc mót ra

- Kh«ng thÊy ®au ë vó vµ nóm vó

- Vó mÒm h¬n sau khi cho trÎ bó

Bµi tËp: trÎ 5

Bµi tËp: TrÎ 6

B¶o vÖ nguån s÷a mÑ

1 Gi¶i phÉu vó khi cho con

Bảo vệ nguồn sữa mẹ

1 Đảm bảo cho bú đúng, bú thường xuyên:

- Mút bú kích thích bài tiết Prolactin tác dụng tăng tạo sữa

- Cho trẻ bú cả ban đêm

- Mút bú kích thích bài tiết Oxytocin tống sữa ra xoang sữa

- Tránh ứ đọng sữa hạn chế yếu tố ức chế tạo sữa

2 Xây dựng cho bà mẹ niềm tin có đủ sữa nuôi con

3 Bổ xung thức ăn cho bà mẹ:

- ăn đủ số và chất, tăng10 - 12 kg

- Uống thêm nước: đường, nước quả, nước sôi

- Hạn chế dùng thuốc như: thuốc ngủ,Tetraxyclin, Quinolon

Bảo vệ nguồn sữa mẹ

4 Sinh đẻ có kế hoạch:

- ảnh hưởng đến sức khoẻ của mẹ

- Sự bài tiết sữa kém

5 Lao động hợp lý, sinh hoạt điều độ:

- Tạo điều kiện đủ thời gian cho con bú

- Lao động phù hợp với sức khoẻ

- Ngủ nhiều

6 Chăm sóc 2 bầu vú:

- Đầu vú tụt vào trong hoặc quá to

- Khi bị viêm, nứt, áp xe vú

- Động viên bà mẹ

- Kéo dãn hai bên quầng vú thì núm vú sẽ lồi ra

- Sau đó nhẹ nhàng kéo núm vú và quầng vú lên

- Núm vú co giãn dễ thì mẹ cho trẻ ngậm sâu vào quầng thâm

* Đề phòng:

- Trước mang thai vê đầu vú 2 lần/ ngày, 5 phút/ lần

Núm vú tụt vào

+ Tiếp tục cho bú đúng phương pháp.

+ Trẻ không bú được vắt sữa cho trẻ ăn bằng thìa.+ Vắt sữa để tránh ứ đọng sữa

+ Đắp khăn ấm lên vú

+ Mẹ đau giảm đau bằng thuốc

+ Viêm vú cho mẹ kháng sinh

+ áp xe phải chích dẫn lưu, kháng sinh

Vú căng tức

- Xoa nhẹ vú cã t¾c tia s÷a

- Cho bú bên vú tắc tia sữa trước, giúp trẻ bú lâu hơn bên đó

Vắt sữa

- Rửa sạch cốc đựng sữa và cốc cho trẻ ăn

- Rửa tay sạch sẽ

- Đặt khăn nóng, ẩm lên 2 vú trước khi vắt 5 phút

- Xoa 2 vú từ ngoài và trong núm vú để kéo sữa xuống vú

DÊu hiÖu ngËm b¾t vó

Bảo quản sữa mẹ sau khi vắt

- Dựng cốc cú miệng rộng và nắp đậy chặt

- Luộc sụi cốc trong 10 phỳt

- Ghi ngày giờ vắt sữa

- Bảo quản 60-120 ml/ cốc (đủ 1 lần ăn)

- Bảo quản:

19 -22 độ C : giữ được trong 10 giờ

Tủ đông lạnh -18 độ: giữ được 3 tháng