Kiến thức HS biết được: - Thành phần, tính chất của thuỷ tinh, đồ gốm, xi măng: phương pháp sản xuất các loại vật liệu trên từ nguồn nguyên liệu có trong tự nhiên 2.. Kỹ năng - Sử dụng,
Trang 1§ 18 CÔNG NGHIỆP SILICAT
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức HS biết được:
- Thành phần, tính chất của thuỷ tinh, đồ gốm, xi măng: phương pháp sản
xuất các loại vật liệu trên từ nguồn nguyên liệu có trong tự nhiên
2 Kỹ năng
- Sử dụng, bảo quản đồ dùng các vật liệu thuỷ tinh, đồ gốm, xây dựng như xi
măng
II Phương pháp
- Trực quan, đàm thoại, nêu vấn đề kết hợp với gợi mở
III Chuẩn bị:
- Hình ảnh liên quan đến ngành sản xuất thuỷ tinh, đồ gốm, xi măng
- Sơ đồ lò quay sản xuất xi măng
IV Tiến trình giảng dạy
1 Ổn định lớp
2 Bài mới Cho HS xem 1 vài hình ảnh liên quan đến thuỷ tinh, đồ gốm, xi
măng, từ đó dẫn dắt để vào bài mới
Hoạt động 1 Thành phần hoá học và
tính chất của thuỷ tinh thông thường
Cho HS xem hình ảnh 1 số vật các vật
đó làm bằng gì?
Cho HS nghiên cứu SGK kết hợp với
hiểu biết thực tế cho biết:
+ Thành phần hoá học của thuỷ tinh?
+ Thuỷ tinh có tính chất, ứng dụng và
A THUỶ TINH
I Thành phần hoá học và tính chất của thuỷ tinh thông thường
Thành phần hoá học của thuỷ tinh:
Na2O.CaO.6SiO2
Tính chất: không có nhiệt độ nóng chảy xác
định
Ứng dụng: làm chai, lọ, cửa kính
Nguyên tắc sản xuất: nấu chảy hỗn hợp cát
Trang 2nguyên tắc như thế nào?
Hoạt động 2 Một số loại thuỷ tinh khác
Gv đặt vấn đề:
+ Ngoài thuỷ tinh thông thường còn có các
loại thuỷ tinh nào khác?Hãy kể tên các loại
thuỷ tinh đó?
Cho HS hoạt động theo nhóm để thảo
luận nội dung cần điền vào bảng sau:
Th
uỷ
tin
h
Ka
li
Th
uỷ tin
h ph
a
lê
Th
uỷ tin
h thạ
ch an
h
Th
uỷ tin
h mà
u
Thàn
h
phần
T\ch
ất
U\dụ
ng
trắng, đá vôi, và sôđa ở 14000 C
II Một số loại thuỷ tinh khác
Thuỷ tinh Kali
Thuỷ tinh pha lê
Thuỷ tinh thạch anh
Thu
ỷ tinh màu Thành phần Thay
sôđa băng
K2CO3
Chứa nhiều PbO2
chủ yếu
là SiO2
Thê
m 1
số oxit:
Cr2
O7
CoO T\chất t0 hoá
mềm &
t0nc cao
dễ nóng chảy &
trong suốt
t0 hoá mềm cao,
hệ số
nở nhiệt nhỏ,
Có nhiề
u màu khác nhau
Trang 3 Cho đại diện HS từng nhóm lên trình
bày kết quả trên bảng
GV nhận xét, bổ sung và kết luận
Cho HS xem 1 số hình ảnh về ứng dụng
của thuỷ tinh
Hoạt động 3 Đồ gốm
Trên cơ sở cho HS nghiên cứu SGK &
liên hệ thực tế, GV đặt vấn đề:
+ Đồ gốm là gì? Được chia ra làm mấy
loại?
+ Cho Vd về gốm xây dựng, gốm kỹ thuật
& gốm dân dụng?
khôn
g bị nứt khi nóng
và lạnh đột ngột U\dụng *Làm
đụng cụ thí nghiệm
* Lăng kính,
Làm
đồ pha
lê
Làm các vật chịu nhiệt
Làm các vật thuỷ tinh
có màu sắc khác nhau
B ĐỒ GỐM
Trang 4Hoạt động 4 Gạch, ngói
Cho HS nghiên cứu SGK & hiểu biết trả
lời câu hỏi:
+ Nguyên liệu?
+ Cách tiến hành?
Cho HS khác nhận xét, GV nhẫn xét, bổ
sung và kết luận
Cho HS xem hình ảnh 1 số loại ngói
Hoạt động 5 Sành, sứ
Cho HS hoàn thành nội dung bảng sau(
chuẩn bị ở nhà)
Đồ gốm là vật liệu được chế tạo chủ yếu từ
đất sét và cao lanh
Gốm xây dựng Phân loại: Gốm kỹ thuật Gốm dân dụng
I Gạch, ngói
Nguyên liệu: Đất sét, cát và nước
Cách tiến hành:
Nhào đất sét, cát và nước thành khối dẻo Sau đó tạo hình, sấy khô và nung ở t0 :
900-10000C
II Sành, sứ
Sành Sứ
Trang 5Sành Sứ
T\chất
Nguyê
n liệu
s\xuất
Cách
tiến
hành
GV n\xét bài của từng nhóm & kết luận
GV cho HS xem hình ảnh 1 số đồ vật
làm bằng sành, sứ & 1 số địa điểm s\xuất
đồ gốm ở nước ta
T\chất Cứng,
gõ kêu, màu xám hoặc nâu
Cứng, xốp, màu trắng,
gõ kêu
Nguyên liệu s\xuất
Đất sét Cao
lanh, fenspat, thạch anh Cách
tiến hành
Nung đất sét ở
t0=1200
-13000C
Sau đó tạo 1 lớp men mỏng ở
bề mặt
Nung h2 nguyên liệu 2 lần:
*Lần1: nung ở
10000C, sau đó trắng men
&trang trí
*Lần 2: nung ở
14000-
14500C
Trang 6Hoạt động 6 Thành phần hoá học
Cho HS xem chất bột xi măng + SGK, từ
đó cho biết:
+Trạng thái, màu sắc?
+ Thành phần hoá hoc?
+ Ứng dụng?
Hoạt động 7 phương pháp sản xuất
Cho HS nghiên cứu SGK & cho biết:
+Nguyên liệu?
+Cách tiến hành & biện pháp kỹ thật trong
sản xuất xi măng?
Cho HS xem sơ đồ clanhke và mô tả sự
vận hành của lò
Hoạt động 8 Quá trình đông cứng của xi
măng
GV đặt câu hỏi:
Trong xây dựng, xi măng được sử dụng
như thế nào?
Quá trình đông cứng xi măng có đặc
C XI MĂNG
I Thành phần hoá học
Trạng thái:Là chất bột mịn, màu lục xám
Thành phần hoá học:
3CaO.SiO2 ; 2CaO.SiO2; 3CaO.Al2O3
Ứng dụng: Làm vật liệu xây dựng
II Phương pháp sản xuất
Nguyên liệu:
Đá vôi + đất sét (SiO2 ) + 1 ít quặng sắt
Cách tiến hành:
1400-16000C
Nguyên liệu Clanhke
ở lò quay nghiền
Trang 7điểm gì?
Để bảo dưỡng công trình xây dựng ta
phải làm gì?
Xi măng
III Quá trình đông cứng của xi măng
Quá trình đông cứng của xi măng là sự kết hợp các hợp chất có trong xi măng với nước tạo nên những tinh thể hiđrat đan xen vào nhau
thành những khối cứng và bền
3 Củng cố GV trình chiếu các bài tập trắc nghiệm cho HS củng cố lại bài học
4 Dặn dò
*BTVN:Các bài tập 2,3,4/trang 83 SGK
*Chuẩn bị bài luyện tập
+Thạch cao + Chất phụ gia