Kiến thức: - Học sinh mô tả được thí nghiệm lai hai cặp tính trạng của Menđen.. - Biết phân tích kết quả thí nghiệm lai 2 cặp tính trạng của Menđen.. - Hiểu và phát biểu được nội dung qu
Trang 1Sinh học lớp 9 - Tiết 4 - Bài 4: lai hai cặp tính trạng
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
- Học sinh mô tả được thí nghiệm lai hai cặp tính trạng của Menđen
- Biết phân tích kết quả thí nghiệm lai 2 cặp tính trạng của Menđen
- Hiểu và phát biểu được nội dung quy luật phân li độc lập của Menđen
- Giải thích được khái niệm biến dị tổ hợp
2 Kĩ năng:
- Kĩ năng tự tin khi trình bày các ý kiến trước nhóm ,tổ, lớp
- Kĩ năng lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ / ý tưởng, hợp tác trong hoạt động nhóm
Trang 2- Kĩ năng tìm kiém và xử lí thông tin khi đọc SGK, quan sát sơ đồ lai để tìm hiểu về phép lai 2 cặp tính trạng
- Phát triển tư duy lí luận như phân tích, suy đoán kết quả thí nghiệm lai hai cặp tính trạng, dùng sơ đồ lai
để giải thích phép lai, luyện viết sơ đồ lai
- Rèn kĩ năng phân tích kết quả thí nghiệm
II CHUẨN BỊ
- Tranh phóng to hình 4 SGK
- Bảng phụ ghi nội dung bảng 4
III PHƯƠNG PHÁP
- Đàm thoại
- Tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh, nêu vấn đề và giải quyết vấn đề
- Động não
- Vấn đáp – tìm tòi
- Trực quan
Trang 3- Dạy học nhóm.- Làm việc với sách giáo khoa
IV HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC
1 Ổn định tổ chức
- Kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ
- Muốn xác định được kiểu gen của cá thể mang tính trạng trội cần làm gì?
- Tương quan trội lặn có ý nghĩa gì trong thực tiễn sản xuất ?
- Kiểm tra bài tập 3, 4 SGK
3 Bài học
Hoạt động 1: Thí nghiệm của Menđen ( 20-22'') Mục tiêu: Học sinh:
- Trình bày được thí nghiệm lai hai cặp tính trạng của Menđen
- Biết phân tích kết quả thí nghiệm từ đó phát triển thành quy luật phân li độc lập
Trang 4Hoạt động của
GV
Hoạt động của HS Nội dung
- Yêu cầu HS
quan sát hình 4
SGk, nghiên cứu
thông tin và trình
bày thí nghiệm
của Menđen
- Từ kết quả, GV
yêu cầu HS hoàn
thành bảng 4
Trang 15
(Khi làm cột 3
GV có thể gợi ý
cho HS coi 32 là 1
phần để tính tỉ lệ
các phần còn lại)
- HS quan sát tranh nêu được thí nghệm
- Hoạt động nhóm
để hoàn thành bảng
- Đại diện nhóm lên bảng điền
1: Thí nghiệm của Menđen
Trang 5- GV treo bảng
phụ gọi HS lên
điền, GV chốt lại
kiến thức
Kiểu
hình F2
Số hạt
Tỉ lệ kiểu hình
F2
Tỉ lệ từng cặp tính trạng ở F2
Vàng,
trơn
Vàng,
nhăn
Xanh,
trơn
Xanh,
nhăn
315
101
108
32
9
3
3
1
Vàng 315+101 416 3 Xanh 108+32 140 1 Trơn 315+108 423 3 Nhăn 101+32 133 1
=
=
=
=
Trang 6- GV phân tích
cho HS thấy rõ tỉ
lệ của từng cặp
tính trạng có mối
tương quan với tỉ
lệ kiểu hình ở F2
cụ thể như SGK
- GV cho HS làm
bài tập điền từ vào
chỗ trống Trang
15 SGK
- Yêu cầu HS đọc
kết quả bài tập, rút
ra kết luận
- Căn cứ vào đâu
Menđen cho rằng
các tính trạng
màu sắc và hình
- HS ghi nhớ kiến thức
9 vàng, trơn: 3 vàng, nhăn: 3 xanh, trơn: 1 xanh, nhăn
= (3 vàng: 1 xanh)(3 trơn: 1 nhăn)
- HS vận dụng kiến thức ở mục 1 điền đựoc cụm từ
“tích tỉ lệ”
- 1 HS đọc lại nội dung SGK
- HS nêu được:
căn cứ vào tỉ lệ
Kết luận:
1 Thí nghiệm:
- Lai bố mẹ khác nhau về hai cặp tính trạng thuần chủng tương phản
P: Vàng, trơn x Xanh, nhăn
F1: Vàng, trơn Cho F1 tự thụ phấn
F2: cho 4 loại kiểu hình
Tỉ lệ phân li kiểu hình ở F2:
9 vàng, trơn
Trang 7dạng hạt đậu di
truyền độc lập?
kiểu hình ở F2 bằng tích tỉ lệ của các tính trạng hợp thành nó
3 vàng, nhăn
3 xanh, trơn
1 xanh, nhăn
= Tỉ lệ kiểu hình
ở F2 bằng tích tỉ lệ của các tính trạng hợp thành nó => các cặp tính trạng
di truyền độc lập với nhau
Hoạt động 2: Biến dị tổ hợp (10-12')
Mục tiêu: HS nắm được khái niệm và ý nghĩa của
biến dị tổ hợp
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Nội dung
- Yêu cầu HS - HS nêu được; 2: Biến dị tổ
Trang 8nhớ lại kết quả
thí nghiệm ở F2
và trả lời câu
hỏi:
- F 2 có những
kiểu hình nào
khác với bố mẹ?
- GV đưa ra khái
niệm biến dị tổ
hợp
2 kiểu hình khác bố mẹ là vàng, nhăn và xanh, trơn
(chiếm 6/16)
- HS đọc
hợp Kết luận:
- Biến dị tổ hợp
là sự tổ hợp lại các tính trạng của bố mẹ
- Chính sự phân
li độc lập của các cặp tính trạng đã đưa đến
sự tổ hợp lại các tính trạng của P làm xuất hiện kiểu hình khác
P
* Kết luận chung: SGK
4 Củng cố (3-5')
Trang 9- Phát biểu nội dung quy luật phân li?
- Biến dị tổ hợp là gì? Nó xuất hiện ở hình thức sinh sản nào?
5 Hướng dẫn học bài ở nhà
- Học bài và trả lời câu hỏi SGK
- Kẻ sẵn bảng 5 vào vở bài tập
- Đọc trước bài 5