ĐO LƯỜNG CHI PHÍ SINH HOẠT potx

Trang 1

24

Chi phí Sinh ho t

Bài gi ng c a TS Ph m Th Anh

pham.theanh@yahoo.com

• L m phát ph n ánh tình tr ng gia t ng c a m c giá chung trong n n kinh t

• T l l m phát là ph n tr m thay i c a m c giá chung so v i th i k tr c

Ch s Giá Tiêu dùng

• Ch s giá tiêu dùng (CPI) là m t th c o v

chi phí chung c a hàng hoá và d ch v c

mua b i m t ng i tiêu dùng i n hình

• T ng C c Th ng kê công b CPI hàng tháng

• Nó c s d ng giám sát nh ng thay i

c a chi phí sinh ho t theo th i gian

Ch s Giá Tiêu dùng

• Khi CPI t ng, m t gia ình i n hình ph i chi tiêu nhi u h n duy trì m c s ng c

Ch s giá tiêu dùng c tính nh th nào

giá c nào là quan tr ng nh t i v i m t ng i

tiêu dùng i n hình

• T ng c c Th ng kê (GSO) xác nh gi hàng hoá

và d ch v th tr ng mà ng i tiêu dùng i n hình

mua.

• Hàng tháng GSO th c hi n các cu c i u tra ng i

tiêu dùng xác nh tr ng s cho giá c c a nh ng

hàng hoá và d ch v này.

• Xác nh giá: Xác nh giá c a m i hàng hoá

và d ch v trong gi hàng t i m i th i i m

Trang 2

• Tính chi phí c a gi hàng: S d ng s li u v

giá tính chi phí c a gi hàng hoá và d ch v t i

các th i i m khác nhau

• Ch n m t n m c s và tính ch s :

• Ch n m t n m là n m c s , coi ó là n m g c

so sánh v i các n m khác.

• Tính ch! s b"ng cách chia giá c a gi hàng trong

m t n m nào ó cho giá c a n m c s và nhân v i

100

• Tính t l l m phát: T l l m phát và ph n

tr m thay i c a ch! s giá so v i th i k

tr c

• T l l m phát

•T l l m phát c tính nh sau:

CPI nam 2-CPI nam 1

Ty le lam phat trong nam 2= 100

CPI nam 1 ×

B ng 1: M t ví d v cách tính Ch s Giá Tiêu dùng và T

l L m phát

4 cu n sách, 2 chi c bút

B c 1: i u tra ng i tiêu dùng xây d ng gi hàng hoá c nh

l L m phát

4$

3$

2003

3$

2$

2002

2$

1$

2001

Giá bút Giá sách

N m

B c 2: Tìm giá c a m i hàng hoá m i n m

Trang 3

l L m phát

3$*4 sách + 4$*2 bút = 20$

2003

2$*4 sách + 3$*2 bút = 14$

2002

1$*4 sách + 2$*2 bút = 8$

2001

N m

B c 3: Tính chi phí c a gi hàng m i n m

l L m phát

(20$/8$)*100 = 250 2003

(14$/8$)*100 = 175 2002

(8$/8$)*100 = 100 2001

N m

B c 4: L a ch n n m c s (2001) và Tính ch s giá tiêu dùng c a m i n m

l L m phát

(250 – 175)*100/175 = 43%

2003

(175 - 100)*100/100 = 75%

2002

N m

B c 5: S d ng Ch s giá tiêu dùng tính T l l m phát so v i n m tr c

• Tính ch! s giá tiêu dùng và t l l m phát: M t

ví d khác

• N m c s là 2002.

• Chi phí c a gi hàng hoá trong n m 2002 là $1.200.

• Chí phí c a gi hàng này trong n m 2004 là $1.236.

• CPI = ($1.236/$1.200) × 100 = 103.

• Giá c ã t ng 3% t# n m 2002 n n m 2004.

Gi hàng CPI bao g m nh ng gì?

16%

Th c ph m

và u ng

17%

i l i

Ch m sóc y t

6%

6% 4% 4%

41%

Nhà 6%

Giáo d c và

Liên l c

Nh ng v n o l ng chi phí sinh ho t

• CPI là m t th c o chính xác c a nh ng hàng hoá c l a ch n c u thành m t gi hàng i n hình, tuy nhiên nó không ph i là m t th c o hoàn h o v chi phí sinh ho t

Trang 4

• L ch thay th

• S xu t hi n c a nh ng hàng hóa m i

• Nh ng thay i v ch t l ng không o l ng

c

• L ch thay th

• Gi hàng hoá không thay i ph n ánh ph n ng

c a ng i tiêu dùng i v i nh ng thay i c a giá

c t ng i.

• Ng i tiêu dùng chuy n sang tiêu dùng nh ng hàng hoá

tr nên r$ m t cách t ng i.

• Ch! s giá ã phóng i s gia t ng c a chí phí sinh ho t khi không tính n s thay th này.

• S xu t hi n c a nh ng hàng hoá m i

• Gi hàng hoá không ph n ánh s thay i c a s c

mua do có s xu t hi n c a nh ng s n ph%m m i.

• Nh ng s n ph%m m i d&n n s l a ch n a d ng h n,

và làm cho 'ng ti n có giá h n.

• Ng i tiêu dùng c n ít ti n h n duy trì m c s ng tr c

ây.

• Nh ng thay i v ch t l ng không o l ng c

• N u ch t l ng c a m t m(t hàng t ng t# n m này qua n m khác, giá tr c a 'ng ti n t ng, th)m chí khi giá c a m(t hàng ó không i.

• N u ch t l ng c a m t m(t hàng gi m t# n m này qua n m khác, giá tr 'ng ti n gi m, th)m chí khi giá c a hàng hoá ó không i.

• T ng C c Th ng kê c g*ng i u ch!nh giá c a c theo ch t l ng c nh, tuy nhiên r t khó xác nh

c nh ng chênh l ch này.

• L ch thay th , s xu t hi n c a hàng hoá m i,

và nh ng thay i v ch t l ng không o

l ng c khi n cho CPI phóng i chi phí

sinh ho t th)t

• V n này là quan tr ng b i vì nhi u ch ng trình

c a chính ph s d ng CPI i u ch!nh cho nh ng

thay i c a m c giá chung.

• CPI phóng i l m phát kho ng 1% m i n m.

Ch s i u ch nh GDP và Ch s giá tiêu dùng

• Ch! s i u ch!nh GDP c tính nh sau:

GDP

GDP danh nghia

Trang 5

• T ng C c Th ng kê c ng tính các ch! s giá

khác:

• Ch! s cho các khu v c khác nhau cùng m t n c.

• Ch s giá s n xu t, o l ng chi phí c a m t gi

hàng hoá và d ch v i n hình mua b i m t doanh

nghi p ch không ph i ng i tiêu dùng.

• Các nhà kinh t và các nhà ho ch nh chính sách theo dõi c ch! s i u ch!nh GDP và ch!

s giá tiêu dùng xem giá c ang t ng nhanh

th nào

• Có hai s khác bi t quan tr ng gi a hai ch! s này

• Ch s i u ch nh GDP ph n ánh giá c a m i

hàng hoá và d ch v s n xu t trong n c, trái

l i

• …ch s giá tiêu dùng ph n ánh giá c a m i

hàng hoá và d ch v mua b i ng i tiêu dùng.

• Ch s giá tiêu dùng so sánh giá hi n hành c a

m t gi hàng c nh v i giá c a gi hàng ó

trong n m c s (hi m khi GSO thay i gi hàng)

• …trái l i ch s i u ch nh GDP so sánh giá

hi n hành c a hàng hoá và d ch v ang s n

xu t ra v i giá c a nh ng hàng hoá và d ch v

ó trong n m c s

Hình 2: Hai th c o l m phát

% n m

15

CPI

GDP deflator

10

5

i u ch nh nh h ng c a l m phát i v i

các bi n s kinh t

• Các ch! s giá c s d ng i u ch!nh nh

h ng c a l m phát khi so sánh các l ng ti n

t i các th i i m khác nhau

Trang 6

L ng ti n t i các th i i m khác nhau

• Hãy chuy n i ti n l ng c a Babe Ruth trong

n m 1931 sang 'ng ôla c a n m 2001:

2001 1931

Muc gia nam 2001 Luong Luong

Muc gia nam 1931 177

$80.000

15, 2

$931.579

= ×

=

B ng 2 Nh ng b phim n i ti ng nh t m i th i i,

i u ch nh theo l m phát

Ch s hoá

• Khi m t l ng ti n nào ó c i u ch!nh t

ng theo l m phát, thì l ng ti n ó c g i

là c ch s hoá theo l m phát

Lãi su t th c t và lãi su t danh ngh a

• Ti n lãi ph n ánh kho n thanh toán trong t ng lai cho m t giao d ch ti n trong quá kh

• Lãi su t danh ngh alà lãi su t niêm y t và

không c i u ch!nh theo l m phát

• Nó là lãi su t mà ngân hàng chi tr

• Lãi su t th c t là lãi su t danh ngh+a i u

ch!nh theo nh h ng c a l m phát

• B n vay $1.000 trong m t n m

• Lãi su t danh ngh+a là 15%

• L m phát trong n m ó là 10%

Lãi su t th c t = Lãi su t danh ngh a

– T l l m phát

= 15% - 10% = 5%

Trang 7

Hình 3: Lãi su t th c t và danh ngh a

1965

Lãi su t

% n m

15

Real interest rate

10

5

0

–5

1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000

Nominal interest rate

• Ch! s giá tiêu dùng so sánh chi phí hi n hành

c a m t gi hàng hoá và d ch v so v i chi phí

c a gi hàng ó trong n m c s

• Ch! s này c s d ng o l ng m c giá chung trong n n kinh t

• Ph n tr m thay i c a CPI o l ng t l l m phát

• Ch! s giá tiêu dùng là m t th c o không

hoàn h o chi phí sinh ho t vì ba lý do: l ch

thay th , s xu t hi n c a hàng hoá m i, và

nh ng thay i ch t l ng không o l ng

c

• Do nh ng v n o l ng, CPI phóng i t l

l m phát kho ng 1% m t n m

• Ch! s i u ch!nh GDP khác v i CPI b i vì nó bao g'm hàng hoá và d ch v c s n xu t ra

ch không ph i hàng hoá và d ch v c tiêu dùng

• Ngoài ra, CPI s d ng m t gi hàng c nh, trong khi ch! s i u ch!nh GDP t ng thay

i nhóm hàng hoá và d ch v theo th i gian khi thành ph n c a GDP thay i

• Các con s tính b"ng ti n t i các th i i m khác

nhau không th so sánh v i nhau v s c mua

• Nhi u i u lu)t và các h p 'ng t nhân s

d ng các ch! s giá i u ch!nh nh h ng

c a l m phát

• Lãi su t th c t b"ng v i lãi su t danh ngh+a tr#

i t l l m phát

Định dạng
Số trang	7
Dung lượng	887,89 KB