Viện công nghệ sinh học
Trang 1B Nội Dung
Lớp CNSH_k50 đã được đi thăm quan: Trung tâm công Nghệ Sinh học thuộc Viện Công nghệ sinh học Việt Nam, Viện Vi sinh vật và Công Nghệ sinh học thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, Trung tâm công nghệ cao Hải Phòng, Trung tâm nghiên cứu ứng dụng khoa học và sản xuất Lâm Nông Nghiệp Quảng Ninh, Trung tâm Công nghệ sinh học thực vật Thuộc viện Di truyền Nông
nghiệp,Thực tập tại bộ môn Công nghệ sinh học phân tử ở trường Đại học Nông Nghiệp I_ Hà Nội
PHẦN I: Thăm Quan
1 1.Viện công nghệ sinh học (IBT) - thuộc Viện khoa học
và công nghệ Việt Nam
(thăm quan vào Sáng ngày 14/4/2008)
Trụ sở: Nhà A10, 18 Hoàng Quốc Việt, Cầu Giấy, Hà Nội
Thành lập ngày 16/9/1993
Trang thiết bị được đầu tư từ 1991 – 1995 Năm 2001 – 2005 đầu tư một số phòng thí nghiệm trọng điểm
Trang webt: www IBT.AC.vn
Viện trưởng hiện nay của Viện là GS.TS Lê Trần Bình 1.1 Tổ chức và nhân lực:
Tổ chức:
- Với 22 phòng thí nghiệm trong 5 lính vực chính, 1 trại thực nghiệm và
1 đơn vị 35,
5 lĩnh vực chính:
+Sinh học phân tử và khoa học công nghệ gen + Công nghệ tế bào thực vật
+ Công nghệ tế bào động vật +Vi sinh học _ công nghệ vi sinh + Công nghệ sinh học và Enzyme
- phòng thí nghiệm
Trang 2+ Phòng thí nghiệm trọng điểm Công nghệ gen
+Công nghệ tế bào động vật
+ Công nghệ Gen động vật
+Các chất hoạt tính sinh học
+Sinh học tế bào sinh sản
+ Công nghệ sinh học tảo
+ Công nghệ phôi
+Công nghệ sinh học môi trường
+Công nghệ sinh học enzyme
+ Công nghệ lên men
+ Kỹ thuật di truyền
+ Di truyền vi sinh vật
+Miễn dịch
+Vi sinh vật học phân tử
+ Vi sinh vật dầu mỏ
+ Quang sinh học
+ Hóa sinh thực vật
+Công nghệ tế bào thực vật
+ Di truyền tế bào thực vật
+ Hóa sinh protein
Trang 3+ Vi sinh vật đất
+ Trại thực nghiệm sinh học
Liên hiệp khoa học sản xuất công nghệ sinh học và môi trường.
Nhân sự:
Hiện tại Viện có 322 cán bộ bao gồm 1 Giáo sư, 17 Phó giáo sư, 65 Tiến sĩ, 68 Thạc sĩ, 171 cử nhân và kĩ thuật viên
1.2 Chức năng, nhiệm vụ:
o Nghiên cứu các vấn đề khoa học, công nghệ thuộc các lĩnh vực: công nghệ gen, công nghệ tế bào, công nghệ sinh hoá, công nghệ vi sinh;
o Phối hợp với các cơ quan nghiên cứu và các cơ quan sản xuất trong nước tổ chức triển khai, ứng dụng các kết quả nghiên cứu vào sản xuất và đời sống, thực hiện chuyển giao công nghệ tiên tiến thuộc các lĩnh vực trên từ nước ngoài vào Việt Nam;
o Tham gia đào tạo cán bộ nghiên cứu khoa học - công nghệ về Công nghệ sinh học;
o Tổ chức hợp tác quốc tế trong các lĩnh vực Công nghệ sinh học;
công nghệ, triển khai ứng dụng, chuyển giao công nghệ tiên tiến thuộc các lĩnh vực nghiên cứu của Viện;
o Quản lý đội ngũ cán bộ, cơ sở hạ tầng và các tài sản khác của Viện
Các hoạt động chính của Viện tập trung vào các ngành công nghệ mũi nhọn:
Trang 4CNSH nông nghiệp CNSH trong Y tế CNSH trong Bảo vệ môi trường
Các sản phẩm nghiên cứu chính của Viện bao gồm: các kít chẩn đoán,
vắc xin, các loại thuốc có nguồn gốc tự nhiên, các giải pháp xư lý ô nhiễm môi trường và nguồn nước, các giống cây trồng, vật nuôi chất lượng cao
CNSH thực vật: Nuôi cấymô,Cây chuyển gen,Vấn đề an toàn sinh học,Ngiên cứu giống lúa chịu bệnh, Đu đủ chuyển gen có khả năng kháng bệnh virus đốm vòng hiện nay vẫn đang trồng trong nhà lưới chưa đưa ra môi trường (vẫn đang trong quá trình thử nghiệm, Bông chuyển gen Bt có khả năng kháng sâu bệnh, côn trùng…
Công nghệ tế bào động vật được ưu tiên phát triển: Chuyển phôi ở dê, bò,Kháng thể đơn dòng, Nghiên cứu Chuyển gen ở cá, Gen tăng trưởng tăng khả năng phát triển của cá
Trong y học:
Tạo được bộ kít để chuẩn đoán để chuẩn đoán các bệnh khác nhau ở người: bệnh viêm gan B, cúm gà H5N1, bệnh sốt rét
bệnh đốm trắng tôm
Tạo prôtein tái tổ hợp có hoạt tính y dược
Phân lập protêin có khả năng bất hoạt Ribôxôm
Công nghệ nấm men để thương mại sản phẩm
- Những sản phảm chứng nhận cho thương mại hoá :Biolatovil, piuriamin, polyfa, Microcom, Mỉcomix, hệ số biến dị gạo DR3,
- một số sản phẩm dùng để phá án: Naturenz, chuẩn đoán WSSV, xác định 2,4
- D trong đất và nước và sản phẩm nông nghiệp, Raviton, lọc dầu …
- Dịch vụ: xác định thành phần amino axit, giải trình tự gene, xác định vi khuẩn, đào tạo trong sinh học phân tử, tham khảo và đưa ra lời khuyên trong việc thiết lập phòng thí nghiệm sinh học phân tử…
Các tạp chí: Tạp chí sinh học, tạp chí khoa học công nghệ , tạp chí công
nghệ sinh học,…
Một và đề tài dự án hướng nghiên cứu:
Nghiên cứu hệ gen của các nhóm dân tộc thiểu số
Nghiên cứu protein huyết thanh ở người Nghiên cứu vi sinh vật học tạo chế phẩm làm phân bón thuốc trừ sâu
Nghiên cứu tạo cây trồng vật nuôi biến đổi gen Nuôi cấy phôi động vật và tế bào thực vật Nghiên cứu tạo vacxin tái tổ hợp
Trang 5Nghiên cứu tìm kiếm dược phẩm ví dụ : nhu cầu về cây thuốc, tìm kiếm các chất có hoạt tính để sử dụng trong y dược
2 Viện vi sinh vật và công nghệ sinh học (Institute of Microbiology and Biotechnology) thuộc Đại Học Quốc gia Hà Nội (Chiều ngày 14/4/2008)
Địa điểm: nhà E2 , 144 Xuân thuỷ - Cầu giấy – Hà Nội
Thành lập ngày 24-5-2007
Trang webt: Biotechvnu.edu.vn
Lãnh đạo Viện:
Viện trưởng: TS Dương Văn Hợp Phó viện trưởng:TS Nguyễn Huỳnh Minh Quyên
2.1 Tổ chức và nhân sự
Tổ chức:
Các phòng thí nghiệm:
PTN lên men và phát triển sinh phẩm (Fermentation and bio-product development laboratory)
PTN đông khô (freeze – drying lab) PTN công nghệ enzyme và protein (enzyme and technology lab) PTN công nghệ giống gốc nấm
PTN di truyền phân tử (kĩ thuật dấu vân tay) PTN công nghệ Tảo và sinh học môi trường Bảo tàng giống chuẩn VSV Việt Nam
Nhân sự: có 5 Giáo sư, 8 tiến sỹ, 8 thạc sỹ, và 12 cử nhân, Nghiên
cứu sinh và học viên cao học: 20, Nhân viên hành chính 6 người
2.2 Chức năng, nhiệm vụ
- Nghiên cứu khoa học: Nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng
và triển khai trong các lĩnh vực vi sinh vật và công nghệ sinh học
Trang 6- Đào tạo: Tổ chức đào tạo bậc sau đại học và thực hiện những nhiệm vụ đào tạo khác do Giám đốc ĐHQGHN giao
- Tư vấn dịch vụ khoa học - công nghệ trong lĩnh vực vi sinh vật và công nghệ sinh học
- Sản xuất thử nghiệm và chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực vi sinh vật và công nghệ sinh học
- Các hướng nghiên cứu chính:
+ Đa dạng sinh học VSV
+ Enzyme và protein
+ Các ứng dụng sinh học phân tử
+ Phát triển sinh phẩm
+ Các sản phẩm chính:
+ Chế phẩm VS dùng trong lĩnh vực môi trường
+ Chế phẩm Vi sinh và enzyme dùng trong chăn nuôi gia súc và thủy sản
+Sản phẩm enzyme và kít dùng trong nghiên cứu sinh học phân tử
- Các lĩnh vực hoạt động chính
+ Đa dạng sinh học và bảo tồn đa dạng sinh học
+ Khảo sát, xây dựng và lưu giữ các ngân hàng gene động vật, thực vật, vi sinh vật
+ Quản lý tổng hợp tài nguyên môi trường
+ Quản lý bền vững các hệ sinh thái
+ Khai thác hợp lý và lâu bền các nguồn lợi sinh vật
+ Quan trắc và kiểm soát chất lượng môi trường bằng chỉ thị sinh học
+ Nghiên cứu các chất có hoạt tính sinh học và khả năng áp dụng của chúng
+ Sinh học phân tử và áp dụng chúng trong phân loại sinh học, sản xuất và đời sống
Trang 7+ nghiên cứu và ứng dụng Công nghệ sinh học( Công nghệ tế bào, công nghệ gen, công nghệ Enzyme,…)
- Các thành tựu, sản phẩm ứng dụng :
+ Chuyển giao công nghệ và phát triển sinh phẩm thay thế sản phẩm nhập ngoại
+ Chọn lọc các vi sinh vật cố định đạm để sản xuất phân bón vi sinh…
+ Xác định huyết thống
+ kỹ thuật di truyền vân tay
+ Nghiên cứu sản xuất T4 ADN ligaza…
3 Trung tâm công nghệ cao Hải Phòng (Sáng ngày
16/4/2008)
Địa chỉ: Mỹ Đức _ Kiến An _ Hải Phòng
Thành lập:11/5/2005
3.1 Cơ cấu các khu vực sản xuất của trung tâm
Tổng thể tích: 7728 m2 phân làm 3 nhà:
+ Nhà 1: 3696 m2
+ Nhà 2: hơn 2000 m2
+ Nhà 3:hơn 3000m2
- Bao gồm: +khu nhà lưới
+ Khu nhà kính
+ Khu nuôi cấy mô
+ Khu vườn ươm
+ Khu trồng cây ăn quả
+ Ngoài đồng ruộng
Ngoài ra trung tâm còn có khu xử lý nước riêng, nước được xử lý 2 lần, lần 1 xử lý lắng đọng, lần 2 làm sạch
3.2 Một số thành tựu trong sản xuất
- Được nhiều ban lãnh đạo đến thăm quan, có cả Đại sứ quán Israden đến thăm
Trang 8- Trong nhà lưới ứng dụng sản xuất thành công: Cà chua, dưa chuột, Hoa ly sạch
3.2.1 Sản xuất Cà chua trong nhà lưới, nhà kính
- Tưới nhỏ giọt đồng bộ Nước sông được xử lý sơ bộ qua máy trộn cùng với phân bón, dinh dưỡng chưa ở bể lọc Sau đố bơm vào nhà kính, nhà lưới có van tự động
+ Có 4 khu tưới chia làm 2 thể loại:
Vòi tưới phun mưa 70 lit/1ha để cách mạt đất 30cm
Tưới nhỏ giọt bù áp 8 lit/ha khoảng cách giữa lỗ này và lỗ khác là 8cm
Ngày tưới 2 lần: sáng khoảng 8h, chiều khoảng 5 h
- Nhiệt độ: có hệ thống đo lượng gió, lượng mưa Có hệ thống làm mát bằng nước hoặc bằng quạt lưu Mùa hè nóng có thể phun liên tục nước
- Giá thể: sơdừa, tro núi lửa…
- Thống xử lý vô trùng: chủ yếu dùng foocmôn
- Sử dụng hệ thống dây treo
- bảo quản bằng nhà lạnh
Bên cạnh đó khai thác sử dụng thêm cây ớt ngọt
Năng suất: 1ha thu được 250 – 300 tấn cà chua Cà chua chính vụ
có thể thu trong 6 tháng Cà chua tháng 7, tháng 8 có thể bán được 12000đồng/1kg giá thường ổn định
Giống cà chua chủ yếu nhập từ Israden Cà chua chịu nhiệt, chịu rét….có thể sản xuất chính vụ và trái vụ
Thị trường: trường học mầm non đưa đến tận nơi, Các đoàn thể lơn, than quảng ninh….Đặc biệ không bán qua đại lý
3.2.2 Sản xuất cây Dưa chuột trong nhà kính, nhà lưới
Hệ thống trồng tương tự như cà chua Nhưng trồng được khoảng 3 tháng thì làm dây leo để dưa có thể bám vào đó tiết kiệm diện tích
Trang 9Giống F1 của Israden Năng suất: 250 tấn/ha Dưa chuột chính vụ
có thể thu trong 3 tháng
3.2.3 Trồng hoa lily
Cuối năm 2005 trồng hoa li ly ở tronmg nhà lưới, nhà kính
- Ngnuyên tắc trồng: Bán thuỷ canh, tưới nhỏ giọt, phân bón, dinh dưỡng đồng đều, giá thể: tro núi lửa, sơ dừa Sản xuất bầu riêng biệt
3.2.4 Trồng cây ăn quả ngoài vườn
Ví dụ: Xoài, khế, nhãn, Hồng Xiêm ….Diện tích trồng 1.5ha vườn ươm
Có hệ thống tưới nhỏ giọt cho cây bố mẹ đầu dòng Tưới phun mưa: 70 lit/h Thời gian tưới 8h – 11h.Tưới 3 khu vực có 3 hệ thống van 1, 2, 3 một van tưới 1 giờ
- Phục vụ trồng cây phân tán của cây ăn quả, cải tạo cây bố mẹ
4 Trung tâm nghiên cứu ứng dụng khoa học và sản xuất Lâm – Nông nghiệp Quảng Ninh (Chiều ngày 16/4/2008)
- Được thành lập năm 1999
- Trung tâm gồm 80 người trong đó có 1 tiến sĩ và 36 cán bộ kĩ sư, đôị ngũ công nhân lành nghề
- Sản xuất lâm nghiệp là 5 ha
- Nuôi cấy mô là 220 m2
- Hiện có 8 – 10 triệu cây giống
4.1 - Cơ sở vật chất:
Có 3 phòng: 1 phòng sản xuất hoa, 2 phòng sản xuất cây lâm nghiệp: Bạch đàn, keo
Có 2 phòng để nghiên cứu: phòng nuôi cấy mô, phòng cấy vô trùng
- Quy mô nuôi cấy mô: một cách kiên hoàn Quy mô công nghiệp Nhà nuôi cấy gồm 2 tầng Tầng 1: hấp môi trường, khử bằng hơi Tầng 2: phòng cấy và phòng nuôi, cấy xong thì chuyển ngay xang phòng
Trang 10nuôi Nhà này được bố trí theo kiểu vòng tròn, thang xoắn ốc, nhà kính như vậy sẽ tiết kiệm được điện do tận dụng được ánh sáng
4.2 Các lĩnh vực hoạt động chính
- Sản xuất nuôi cấy mô: Đồng tiền, phăng, ly, hồng môn, lan hồ điệp, cúc, khoai tây sạch bệnh, bạch đàn, keo lai, ngô… chủ yếu là sản xuất cây giống nuôi cấy mô cây bạch đàn
- Nuôi cấy mô Bạch đàn: Cấy phần ngọn, để rễ Cắt phần ngọn lấy panh gắp ra, phần thân vẫn để trong môi trường để tự mọc Cho thêm cytokinin vào phần thân rễ còn lại để kích thích ra chồi, tái sử dụng + Cắt cây ra rễ: Mật độ: 35 cây/bình, chiều cao: 2,5cm, đường kính thân lá đồng đều nhau, cây có 1 nhánh
+ phần ngọn cấy 15 – 20 ngày ra rễ phơi nắng sau đó trồng ra vườn
PHẦN II: Thực hành II.1
THỰC TẬP TẠI KIẾN AN (HẢI PHÒNG):
Trung tâm đi theo 2 mảng:- Nông ngiệp
- Lâm nghiệp NÔNG NGHIỆP:
Sản xuất Dưa Chuột 60 ngày và bán với giá 10000đ/kg
Sản xuất rau - củ - quả an toàn
Trang 11Một số kết quả hoạt động tiếp nhận và chuyển giao công nghệ nhà kính Sawtooth Israel, Trồng rau và hoa công nghệ cao:
Tổng diện tích nhà lưới: 7728m2, chia thành 3 nhà:
Nhà kính số 1: 3696m2
Nhà kính số 2: 2016m2
Nhà kính số 3: 2016m2
Công trình này khởi công ngày 16/3/2005 và khánh thành vào ngày 11/5/2005
Nó điều khiển tiểu vi khí hậu và có hệ thống tưới phun kết hợp với máy tính
Đã thành công trên cây dưa chuột, hoa lily, cà chua
+ Với Cà chua : sử dụng giá thể trơ không cần đất và khi hết đợt thu hoạch có thể đem giá thể rửa sạch
Năng suất cà chua đạt 250 – 300 tấn/ha
Sử dụng giống ngắn hạn để trồng
Ngoài ra trong nhà kính còn trồng ớt ngọt
Vụ đàu tiên đạt 250 tấn/ ha/năm
+ Trồng hoa lily:
sử dụng bán thủy canh
Hệ thống giá thể và tưới nhỏ giọt Ixaren
Trồng trên các bầu riêng biệt với giá thể xơ dừa và tàn tro núi lửa (lấy từ Nghệ An)
Dưa Chuột và Cà Chua ở trung tâm đã được công nhận là rau sạch
Thị trường cung cấp rau của trung tâm gồm:
Các trường mầm non cụ thể là 20 trường
Các siêu thị
Cung ứng cho các bữa ăn tập thể lớn
Nhà máy sản xuất than Quảng Ninh
Trung tâm không bán qua các đại lý
Các thiết bị trong nhà kính: Phun mù
Có bộ cảm ứng nhiệt độ VD: Thời điểm tham quan thì nhiệt độ trong nhà kính là 34.5oC và độ ẩm là 58%
Có quạt lưu: sử dụng khi độ ẩm trng nhà lưới cao
Tỷ lệ của giá thể: xơ dừa chiếm 60% và còn lại là tro tàn núi lửa
LÂM NHIỆP:
Sử dụng nguồn nước từ sông Đa Độ rồi đem lọc và tưới
Tưới nhỏ giọt cho bố mẹ đầu dòng và hệ thống tưới phun mưa cho các vườn ươm
Tưới phun mưa với độ cao 1m và bán kính tưới là 3m
TRUNG TÂM NGHIÊN CỨU ỨNG DỤNG KHOA HỌC VÀ SẢN XUẤT LÂM NÔNG NGHIỆP QUẢNG NINH
Được thành lập năm 1999
Trung tâm gồm 80 ngươi trong đó có 1 tiến sĩ và 36 cán bộ kĩ sư
Trang 12Giống 8 – 10 triệu cây
Cơ sở vật chất:- Sản xuất lâm nghiệp là 5 ha
- Nuôi cấy mô là 220 m2
Đang phát triển sản xuất giống hoa lan, hoa lily, khoai tây và đồng tiền
Trung tâm sản xuất giống theo nhu cầu đặt hàng VD: Hiện nay trung tâm đang nuôi cấy mô để sản xuất giống Bạch đàn để cung cấp vào Nam
+ Sản xuất giông Bạch đàn:
Nuôi cấy mô với khả năng bình không bị nhiễm là 40%
Công nhân làm việc trong buồng cấy mới học trình độ trung cấp, họ chủ yếu mới học các thao tác
Một ngày mỗi công nhân có thể cấy tối thiểu được 35 bình và có người cấy được 60 bình
Có nhà kính để huân luyện cây Đem cây ra vườn ươm trồng mỗi cây trong 1 bầu, saub 2-3 tháng có thể bán được cây đợt đầu khi cây cao được 25-30 cm và trong giai đoạn vườn ươm thì 1 ngày tưới 2-3 lần
Viện trưởng hiện nay của Viện là GS.TS Lê Trần Bình 1