Thơ đề Vịnh của Danh-hiền các Triều-đại ppt

Trống vang ngoài năm núi, Cờ phất vượt muôn trùng.. Thơ của Thẩm-Thuyên-Kỳ khi bị biếm sang Hoan-Châu 2 bài Bài thứ 1 Nghe đồn Giao-Chỉ quận, Nam với Quán-Hung liên5 Ngày lạnh chia mùa

Thơ đề Vịnh của Danh-hiền các Triều-đại

Thơ của Lục-Sĩ-Hoành tặng Thứ-Sử Giao-Chỉ là Cổ-Bí tự Công-Chân 3

Cố-Hầu gặp buổi thịnh,

Hoạn lộ lướt thanh phong

Phiên-Hậu 4 từng vua giúp,

Nam-Châu lại ruỗi giong

Trống vang ngoài năm núi,

Cờ phất vượt muôn trùng

Dù nhỏ, nên lánh trọc,

Chẳng to, cũng lập công

Non cao chi ngại vượt,

Bể cả chỉ quanh vòng

Buồn bã xem diều liệng,

Cờ về nhướng cổ trông

Thơ của Thẩm-Thuyên-Kỳ khi bị biếm sang Hoan-Châu (2 bài)

Bài thứ 1

Nghe đồn Giao-Chỉ quận,

Nam với Quán-Hung liên5

Ngày lạnh chia mùa ít,

Mặt trời bổ bóng thiên

Úy-Đà từng dựng nước,

Sĩ-Nhiếp đã xa miền

Làng xóm liên nhà ở,

Ngư diêm nối nghiệp truyền

Người Giao dâng trĩ múa 6,

Tướng Hán ngắm diều lên7

Đầu bắc sườn non quẩy,

Gió nam mặt biển rền

Biệt ly bao quản tháng,

Râu tóc đã kinh niên

Thân thuộc than phần số,

Vợ con cắt nợ duyên

Mộng àn, hồn bối rối,

Sầu chất, bệnh triền miên

Thôi chớ muôn hàng lệ,

Lòng chẳng thấu Hoàng-thiên

(Vượt bể vào Long-Biên)

Bài thứ 2

Từ trước nghe đồng trụ,

Một năm vừa trải qua

Đất Lâm-ấp chẳng biết,

Trời đạo-minh còn xa

Bao thuở nhuần mưa móc,

Bên trời cách Kinh-hoa

Nhớ ai lụy chan chứa,

Tợ suối Nhật-Nam sa

Thơ của Quyền-Đức-Dư đưa chân Đô-Hộ Bùi-Thái

Bổng đeo Giao-Chỉ ấn,

Bằng bối tạm chia tay

Quan nhiệm dù xa cách

Chúa lo mừng được thay

Chu-Diên đường khuất khúc,

Phỉ-túy bay liền bầy

Thuyền đội vượt sóng biển,

Sinh kỳ cuốn khói mây,

Cõi xa vén màn thấy,

Hang núi khói hương bay

Bắc-Việt mừng yên vỗ,

Nam-huân sách đức dày

Bạn thân than tạm biệt,

Công lạ chờ có ngày

Ý-dĩ quà bên ấy,

Ngày về, dám phiền ai

Thơ của Bì-Nhật-Hưu chê Đô-Hộ Lý-Trác làm việc quan tàn bạo, nhân dân phản loạn

Phương nam chẳng triệu-hồi đô-hộ,

Khiến Giao-Châu một độ ngửa nghiêng

Kể từ ba bốn năm liền,

Trung-nguyên nhục nhã liên miên lắm hồi

Kẻ nhu nhược thụt lùi trước trận,

Người oai hùng mấy bận dùng binh

Quân-nhu hao tốn sinh-linh,

Mấy tay chiếu-tướng mặc tình kiếm ăn

Nạo xương-tủy nhân-dân quá-mức,

Để đem làm lương-thực quân-nhân

Hứa-Xương hùng hổ tướng-quân,

Hơn người oai võ mười phần hiên ngang

Mạnh như gió, kéo sang muôn kỵ,

Biến thành thây lấp bí giòng sông

Có người sống sót hồi tông,

Muôn nhà trông thấy hãi hùng khóc than

Tiếng ai oán lan tràn thôn dã,

Khí căm hờn đầy cả núi hang

Ngọn cờ tiếng trống bẽ bàng,

Ai mà nghe thất cho đang tấm lòng?

Biết ai mà thở than cùng?

Dĩnh-Xuyên cổ-lục mấy trùng xa xa

Bài đàn Việt-Thường của Hàn-Dũ

Mưa phải thì,

Vận tốt tươi,

Nào ta có ý gì với ai?

Từ thuở Thành-Chu,

Chăm chỉ gian lao,

Mở mang bờ cõi,

Lưu truyền đời sau

Ngày nay Thánh-hoàng,

Ngự trị bốn phương

Oai linh lừng lẫy

Ai dám khinh thường

Nhà không bỏ trống,

Ruộng có người cày

Việt-Thường thần phục,

Bốn bể vui vầy

Thơ của Hứa-Hồn làm khi lên lầu Úy-Đà

Hạng, Lưu đương mãng đuổi hươu Tần 8,

Hoàng-ốc nghênh ngang chốn hải-tân

Cậy sức Nhâm-Ngao từng dựng nước,

Nghe lời Lục-Giả lại xưng thần

Thơ Lý-Sinh tiễn bạn đi Lĩnh-Nam

Xa khơi non nước cõi Giao-Châu,

Thương kẻ năm tàn ruổi vó câu

Bên biển Tạ-Công ngời chất bạc,

Trên đài vua Việt thoáng nhìn trâu

Lều tranh vượn hú trăng soi sáng,

Nhà đá cây già khói tỏa thu

Ngảnh mặt Trường-An nửa vạn dặm,

Gốc đồng bóng mát chớ yêm lưu

Thơ của Trương-Tịch chơi núi tặng thầy tu quận Nhật-Nam

Trong núi một sư già,

Cửa tùng khép mưa sa

Dở kinh trên lá chuối,

Rủ áo dưới bông la 9

Xây đá mới đào giếng,

Phá rừng tự trồng trà,

Hải-nam có khách đến,

Trăm tiếng thổ, hỏi nhà

Thơ của Tư-Mã để đền thờ Phục-Ba

Biển Nam ban lệnh Hán,

Rừng Uất đuổi binh Mường

Đồng-trụ chia biên-giới,

Hoàng-kim cống quân-vương

Ý gian-thần đã trải,

Lòng báo-quốc ai thương

Lam-chướng đành trôi giạt,

Trung dũng một hòm xương

Tăng-Uyên-Tử khách-ngụ An-Nam, thấy Tiến-Phụng-Sứ về, khẩu chiếm bốn câu

An-nam ai bảo xa xăm,

Kế-Châu có kẻ hằng năm đi về

Giang-Nam, Giang-Bắc bạn bè,

Ba năm thư-tín, chẳng hề gửi thăm

An-Nam Chí-Lược Quyển Đệ Thập Lục Chung

Chú thích:

1 Dịch là nách, một bên, viên là tòa nhà Dịch viên là hai tòa Trung-Thơ và Môn-Hạ ở hai bên cung điện nhà vua Chưa rõ tác giả của Dịch-Viên-Tùng-Chí là ai

2 Sử-Thông do Lưu-Trí-Cơ đời Đường soạn, có 20 quyển, chia ra nội thiên

và ngoại thiên nói về nguồn gốc và đắc thất của sử sách

3 Ở quyển thứ 8 chép là Công-Trực

4 Phiên Hậu là những tước vương gần với Thiên Vương

5 Nước người Mán có tục xuyên hông

6 Đời nhà Đường, người Việt đem chim địch (trĩ) vào chầu và múa

7 Mã Viện đời Đông-Hán khi qua đánh Trưng Trắc chưa yên, dưới thì nước lụt, trên thì mây mù, ngửa mặt thấy diều bay sà xuống nước, có ý buồn nhớ quê hương

8 Lưu Bang và Hạng Vũ nổi lên tranh thiên hạ của nhà Tần ví như giành nhau một con hươu

9 Bông đằng la