- Gđ1: Tăng áp lực trong tủy xương- trào tủy xương vào trong máu.. Thể điển hình theo qui tắc số 3 của Frederick Denis: BC phổi do sốc xuất hiện sau 3 giờ; Do TMMDM sau 3 ngày; Do tắc mạ
Trang 1HỘI CHỨNG TMMDM
I SINH LÝ BỆNH:
Diễn ra 3 gđ
- Gđ1: Tăng áp lực trong tủy xương- trào
tủy xương vào trong máu
Thời điểm xuất hiện TMMDM Có thể:
Rất sớm: Vài giờ sau CT Đó là thể siêu
cấp tính
Vào ngày thứ 3 sau CT Thể điển hình
theo qui tắc số 3 của Frederick Denis: BC phổi
do sốc xuất hiện sau 3 giờ; Do TMMDM sau 3
ngày; Do tắc mạch phổi do khí sau 3 tuần
đầy đủ
Vấn đề là phải phát hiện BC sớm, ở gđ khoảng tỉnh mới hy vọng điều trị hiệu quả
II CÁC YẾU TỐ GIÚP CHO TMMDM TĂNG NẶNG:
1 Máu tụ của gãy xương nhiều làm tăng áp lực trong ống tủy xương
Trang 2 Gãy xương không được bất động
tốt.hoặc xử trí thô bạo( đóng đinh nội tủy sớm
24h đầu)
2 BN có các bệnh về hô hấp kèm theo
3 BN bị choáng CT, đa thương…
III CHẨN ĐOÁN PHÁT HIỆN SỚM HC
TMMDM:
Các triệu chứng LS kinh điển:
Cho phép khẳng định chắc chắn TMMDM song
quá muộn khó cứu sống nạn nhân
Phải phát hiện sớm TMMDM, ở gđ khoảng
tỉnh, khi chưa có tr/c ls chắc chắn Có thể :
Dựa vào mức độ trầm trọng của gãy
xương Nguy cơ dể bị TMMDM
Các tiêu chuẩn chẩn đoán sớm của một
số tác giả sau
1 LOUP (1975):
DH TK nhẹ: Nhức đầu , lơ mơ, dãy dụa
Sốt cao , trên 3805 , không có căn nguyên rõ rệt
Phải làm ngay các XN : đếm HC, TC, đo PO2 động mạch
Nếu có trị số như sau , phải coi là có TMMDM:
Thiếu máu kéo dài dù đã truyền bù máu đầy đủ lượng máu mất
TC < 100.000/mm3
2 Gurd (1970):
- Nhóm DH lớn:
Trang 3 Đốm XH dưới da
Po2 < 60 mmHg
- Nhóm DH nhỏ:
Mạch nhanh > 110 l/p
Sốt cao > 3805
Nghẽn mạch võng mạc ( soi đáy mắt )
Nếu có 1 DH lớn + 4 DH nhỏ = TMMDM
IV ĐIỀU TRỊ:
Hiện nay chưa có thuốc nào điều trị hiệu quả.Hồi sức, Thở oxy, Nếu khó thở nhiều cho giúp thở.Phát hiện sớm điều trị tr/c là chính.Tốt nhất là dự phòng điều trị chống sốc, sơ cứu tốt gãy xương
Gây tê ổ gãy, bất động tốt xương gãy
Không đóng đinh nội tủy sớm, thận trọng trong thay chỏm nhân tạo
Dùng corticoit liều cao:pred:9mg/kg; methyl: 7,5mg/kg