Trình bày được các triệu chứng lâm sàng và cận lâm sàng của hội chứng kém hấp thu 2.. Kể được một số nguyên nhân thường gặp của hội chứng kém hấp thu Nội dung I.. ĐẠI CƯƠNG Hội chứng k
Trang 1HỘI CHỨNG KÉM HẤP THU
Mục tiêu
1 Trình bày được các triệu chứng lâm sàng và cận lâm sàng của hội chứng kém hấp thu
2 Kể được một số nguyên nhân thường gặp của hội chứng kém hấp thu
Nội dung
I ĐẠI CƯƠNG
Hội chứng kém hấp thu biểu hiện tình trạng suy giảm một phần hoặc hoàn toàn chức năng hấp thu của ống tiêu hóa Chẩn đoán hội chứng kém hấp thu thường không khó khăn nhưng việc chẩn đoán nguyên nhân thường phức tạp
II TRIỆU CHỨNG LÂM SÀNG
- Gầy sút mặc dù vẫn còn cảm giác ngon miệng
- Đi chảy
- Chướng bụng
Trang 2- Huyết áp thấp: do thiếu nước và suy dưỡng
- Các triệu chứng lâm sàng và sinh học của thiếu vitamin: do hậu quả của kém hấp thu kéo dài
- Thiếu máu: do kém hấp thu sắt, B 12 và acide folic
- Chảy máu
- Cơn tetanie: do thiếu calci
- Yếu cơ: do suy dưỡng, hạ Kali máu
- Quáng gà: do thiếu vitamine A
- Viêm đa dây thần kinh ngoại biên: do thiếu vitamine B12 và B1
III XÉT NGHIỆM
Các dấu hiệu sinh học gián tiếp
- Thiếu máu, Fe huyết thanh giảm, folate và vitamin B12 giảm
- Calci máu giảm
- Tỷ prothrombin giảm
- Albumin máu giảm
Trang 3- Cholesterol máu giảm
Các thăm dò chức năng hấp thu
- Định lượng mỡ trong phân: > 6 g/24 giờ
- Trắc nghiệm D-Xylose: < 250 mg/l vào lúc 2giờ
- Trắc nghiệm Schilling kèm yếu tố nội < 10%
IV CÁC NGUYÊN NHÂN CHÍNH CỦA HỘI CHỨNG KÉM HẤP THU
Bảng 1: Các nguyên nhân thường gặp của hội chứng kém hấp thu:
Trước tế bào ruột (lòng ruột)
Viêm tụy mạn, ung thư tụy
Tắc mật, dò mật
Tăng sinh vi khuẩn ruột
Phim bụng không chuẩn bị, siêu âm hoặc chụp cắt lớp
Xét nghiệm gan, siêu âm
Tét thở, chụp lưu chuyển ruột
Trang 4Tế bào ruột
Bệnh coeliac
Thiếu immunoglobulin
Nhiễm giardia
Bệnh Whipple
Thương tổn ruột: bệnh Crohn, cắt ruột, dò
ruột, u lympho
Sinh thiết tá tràng
Định lượng Ig
Xét nghiệm ký sinh trùng
Tiền sử, bệnh sử
Chụp lưu chuyển ruột, nội soi
Sau tế bào ruột
Dãn bạch mạch tiên phát hoặc thứ phát
Xét nghiệm hình thái, sinh thiết, độ thanh lọc alpha-1-antitrypsin
1 Bệnh Coeliac
Là nguyên nhân thường gặp nhất của hội chứng kém hấp thu ở người lớn và trẻ
em
Bệnh do một tình trạng bất dung nạp của niêm mạc ống tiêu hóa với các mảnh protein trong gluten của ngũ cốc, nhất là gliadine
Trang 5Biểu hiện bằng đi chảy mạn tính, hội chứng thiếu các chất dinh dưỡng (thiếu máu, loãng xương, đau xương ), kèm theo một số biểu hiện ngoài tiêu hóa như đau khớp, viêm da dạng hec pét, một số biểu hiện tự miễn khác
Chẩn đoán bằng nội soi và sinh thiết niêm mạc tá tràng, chụp lưu chuyển ruột non chủ yếu để phát hiện các biến chứng như loét hoặc u lympho
Điều trị chủ yếu bằng tiết thực không có gluten
2 Bệnh Whipple
Được xem là do nhiễm trùng loại Tropheryma whippleii
Triệu chứng phối hợp một hội chứng kém hấp thu với các triệu chứng ngoài ống tiêu hóa như viêm đa khớp, sốt, các triệu chứng thần kinh
Chẩn đoán dựa vào sinh thiết niêm mạc tá-hỗng tràng
Bệnh thường đáp ứng với điều trị kháng sinh
3 Tăng sinh vi khuẩn ruột
Yếu tố làm dễ thường là bất thường giải phẫu ruột (quai mù, hẹp khu trú hoặc túi thừa đại tràng) hoặc bất thường chức năng (xơ cứng bì, giả tắc ruột mạn tính, không có acid chlohydric)
Chẩn đoán dựa vào tét thở với gluco
Trang 6Đi chảy thường giảm đi khi điều trị kháng sinh
4 Suy tụy ngoại tiết
Thường do viêm tụy mạn, hiếm hơn là ung thư tụy, cắt bỏ tụy
