TIÊU CHẢY NHIỄM KHUẨN CẤP - Cấp cứu thực hành I/ CÁC THỦ TỤC PHẢI TIẾN HÀNH: - Khám lâm sàng, hỏi quá trình bệnh lý.. - Cảnh giác với các nguyên nhân gây bệnh dịch thương hàn, lị trực
Trang 1TIÊU CHẢY NHIỄM KHUẨN CẤP -
Cấp cứu thực hành
I/ CÁC THỦ TỤC PHẢI TIẾN HÀNH:
- Khám lâm sàng, hỏi quá trình bệnh lý
- Cấy phân, cấy máu nếu sốt, soi phân trực tiếp
- Xét nghiệm sinh hóa, đặc biệt là các điện giải
- Cảnh giác với các nguyên nhân gây bệnh dịch (thương hàn, lị trực trùng, tả)
II/ CÁC THỦ THUẬT CẦN THỰC HIỆN:
- Đặt cathete tĩnh mạch trung tâm, đo áp lực tĩnh mạch trung tâm, nếu có trụy mạch
- Đặt ống thông bàng quang để theo dõi lượng nước tiểu
- Đặt 1 chậu hứng phân
Trang 2- Làm bilan theo dõi lượng nước mất đi (nước tiểu), dịch nôn và tiêu chảy lượng dịch uống vào hoặc lượng dịch truyền vào tĩnh mạch
a Mất nước vừa dưới 3% trọng lượng cơ thể: huyết áp còn bình thường, mạch
90-100, hơi khát nước
b Mất nước nặng 3-6% trọng lượng cơ thể: huyết áp hạ, mạch 100-120, khát nước
rõ
c Mất nước nguy kịch 6-9% trọng lượng cơ thể: trụy mạch, vô niệu, lơ mơ Chú ý đến cơ địa và người có tuổi
III/ TIẾN HÀNH HỒI PHỤC NƯỚC VÀ ĐIỆN GIẢI: (bệnh nhân nặng và
nguy kịch)
A Trong 3 giờ đầu:
Hồi phục 50% lượng nước ước tính đã mất đi
1 Lượng nước cần truyền:
2ml/kg cơ thể/giờ cho 1/100 trọng lượng cơ thể mất đi
Ví dụ: BN nặng 50 kg, mất nước 6% trọng lượng cơ thể, lượng nước mất 3l
Phải cho trong 3h đầu 2ml x 6 x 3h x 50kg = 1800ml
Trang 32 Loại dịch:
Ringer Lactat là tốt nhất, nếu không có thì thay thế bằng:
a 2 lít đầu: 1 lít glucose 5% có 8g/l natri clorua, 1g kali clorua, 1g calci clorua, 0,5 lít natribicarbonat 14 phần nghìn
b Nếu phải tiếp tục thì 2 lít sau cho: 1 lít glucose 5%, 0,5 lít natribicarbonat 14 phần nghìn, 0,5 lít Haesteril, huyết tương
B Sau 3 giờ:
1 Làm lại bilan mất dịch và bù dịch:
Trả lại 50% dịch bù còn lại, cộng với:
- Lượng dịch mới mất từ khi bắt đầu hồi sức
- Lượng nước tiểu
2 Thời gian bù:
Trong vòng 9 giờ tiếp theo và 12 giờ tiếp theo
3 Nếu có sốt và ra nhiều mồ hôi:
Mỗi độ tăng từ 15-25% số lượng dịch cần bù
Trang 4IV/ NẾU CÓ NHIỄM KHUẨN, CHO THÊM KHÁNG SINH:
Nghi ngờ:
- Salmonella: cloramphenicol, ampicillin, bactrim
- Tả, shigella: cloramphenicol, oxytetracyclin, sulfaguanidin, bactrim
- Tụ cầu: peflacin, pristinamycin, vancomycin
- Amib, trichomonas: metronidazol, tetracyclin
- Kháng sinh chống nấm: nystatin, fungizon, amphotericin B
V/ CÁC THUỐC VÀ CÁC BIỆN PHÁP KHÁC:
- Không cho uống thuốc cầm tiêu chảy
- Mất nước vừa: nên cho uống dung dịch oresol