CONTINOUS RENAL REPLACEMENT THERAPY- CRRT Liệu pháp thay thế thận liên tục Tập hợp các phương thức lọc máu ngoài cơ thể dành cho các bệnh nhân có huyết động không ổn định Nhằm lọc bỏ m
Trang 1CÁC PHƯƠNG THỨC CỦA
LIỆU PHÁP THAY THẾ THẬN
LIÊN TỤC (CRRT)
BS Nguyễn Thị Hồng Lan
Trang 2SƠ LƯỢC LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA
Trang 3MỘT SỐ KỸ THUẬT LỌC MÁU
(thường dùng trong HSCC và chống độc)
Thẩm phân phúc mạc (Peritoneal Dialysis - PD),
Thận nhân tạo (thẩm tách máu ngắt quãng ngoài cơ thể –
Intermittent HemoDialysis – IHD),
Liệu pháp thay thế thận liên tục (Continous Renal Replacement Therapy – CRRT)
Trang 4CONTINOUS RENAL REPLACEMENT
THERAPY- CRRT
(Liệu pháp thay thế thận liên tục)
Tập hợp các phương thức lọc máu ngoài cơ thể dành cho các bệnh nhân có huyết động không ổn định
Nhằm lọc bỏ một cách liên tục, từ từ các chất độc (nội sinh hoặc ngoại sinh), dịch và điện giải trong một thời gian dài (gần giống như thận tự nhiên)
Trang 5CƠ CHẾ LỌC – LÀM SẠCH MÁU
Khuếch tán (diffuse) – thẩm tách ( dialysis): vận chuyển các chất hòa tan qua màng bán thấm nhờ sự chênh lệch về nồng độ các chất hòa tan
Siêu lọc (ultrafiltration): vận chuyển nước qua màng bán thấm nhờ sự chênh lệch áp lực
Đối lưu (convection): vận chuyển nước kéo theo một phần các chất hòa tan qua màng bán thấm → lọc bỏ nước và các chất hòa tan
Trang 6CẤU TRÚC MÀNG LỌC
Cấu trúc cắt ngang
Các lỗ của màng
Cấu trúc cắt dọc
Hiệu quả lọc phụ thuộc
Cấu trúc màng
Màng có hệ số siêu lọc cao ( high-flux)
Màng có hệ số siêu lọc thấp (low-flux)
Tốc độ dòng máu
Trang 7CÁC PHƯƠNG THỨC CỦA CRRT
Hemofiltration (siêu lọc máu):
SCUF ( slow continous ultrafiltration- siêu lọc liên tục tốc độ chậm) CAVH ( lọc động - tĩnh mạch liên tục)
CVVH ( lọc tĩnh - tĩnh mạch liên tục)
Hemodialysis (thận nhân tạo - thẩm tách máu):
CAVHD (thẩm tách động - tĩnh mạch liên tục)
CVVHD (thẩm tách tĩnh - tĩnh mạch liên tục)
Hemodiafiltration (siêu lọc thẩm tách máu):
CAVHDF ( lọc thẩm tách động - tĩnh mạch liên tục)
CVVHDF (lọc thẩm tách tĩnh - tĩnh mạch liên tục)
CVVHFD (thẩm tách tốc độ cao tĩnh - tĩnh mạch liên tục)
Hemoperfusion ( lọc hấp phụ - HP)
Plasma Exchange ( thay huyết tương - TPE)
Trang 10Tình hình sử dụng các phương thức lọc máu trong suy thận cấp tại Trung Quốc -BS Edison Xu (khoa thận học – BV RuiJing
Thượng Hải)
Trang 11KẾT LUẬN
CRRT- Kỹ thuật thường quy tại ICU
Khởi đầu chỉ dành cho bệnh nhân suy thận
Hiện nay chỉ định ngày càng mở rộng → cứu sống nhiều bn trước đây không còn hy vọng
Từ những phương thức đơn giản, nhờ sự phát triển của
KHKT, sự ra đời của catheter 2 nòng và những thế hệ máy mới → nhiểu phương thức mới
Tùy tình trạng bệnh nhân → lựa chọn phương thức khác nhau Vấn đề tồn tại
Chi phí/ hiệu quả
Kỹ thuật quá mới mẻ
Y học chứng cớ
Trang 12TÀI LIỆU THAM KHẢO
Vai trò của lọc máu với liệu pháp thay thế thận liên tục trong HSCC và chống độc – BS Đỗ Quốc Huy ( trưởng khoa HSTC- BV Nhân Dân 115) Các lựa chọn trong lọc máu nhân tạo – BS Phạm Văn Bùi ( trưởng khoa thận học- BV Nhân Dân 115)
Màng lọc và dịch lọc trong CRRT- BS Ngô Bá Minh
Technical & practical aspects of using CRRT- BS Edison Xu (khoa thận học – BV RuiJing Thượng Hải)
CRRT & Prisma Concept, Continuous renal replacement therapy –
Gambro Renal Product
Blood Purification in Intensive Care- C Ronco, R Bellomo, G La Greca
Trang 13Xin chân thành cám ơn sự theo
dõi của quý đồng nghiệp
Trang 14KHUẾCH TÁN
Trang 15ĐỐI LƯU
Trang 16Máu đi qua màng lọc có tính
thấm cao nhờ sự chênh lệch áp
lực thủy tĩnh → loại bỏ nước và
các chất độc hòa tan trong
nước ( cytokin, IL,… có TLPT
trung bình hoặc lớn ( > 1200
daltons)
Một thiết bị đặc biệt sẽ nhận
biết sự thiếu hụt thể tích tuần
hoàn → bù dịch thay thế
Trang 17HEMODIALYSIS
(thận nhân tạo - thẩm tách máu)
Dòng máu từ bn Dịch thải
NỒNG ĐỘ THẤP NỒNG ĐỘ CAO
Dòng máu đến bn Dịch thẩm tách
Máu được đưa ra tiếp xúc với
dịch thẩm tách qua màng bán
thấm nhờ sự chênh lệch nồng
độ sẽ lọc bỏ các chất hòa tan
Lấy bỏ các chất hòa tan trong
nuớc có trọng lương phân tử
nhỏ ( < 300 daltons)
Không hiệu quả đối với chất
độc gắn với protein và TLPT
trung bình hoặc lớn
Trang 18(lọc máu hấp phụ)
Máu được “tưới - perfusion”
qua những mao quản là những
cột than hoạt tính (Activated
charcoal filter), các chất độc
gắn với protein và hòa tan
trong lipid sẽ được hấp phụ
vào các cột than hoạt này
Trang 19TPE-THERAPEUTIC PLASMA EXCHANGE
(thay huyết tương)
Sử dụng một loại màng lọc đặc biệt để tách huyết
tương ra khỏi máu toàn phần
Để duy trì thể tích dịch, một loại dịch thay thế đặc
biệt với nhiều thành phần khác nhau hoặc huyết tương mới sẽ thay thế huyết tương được lọc bỏ
Trang 20Kiểm soát cân bằng dịch
Không cần dịch thẩm tách, không cần
dịch thay thế
UF rate 2-3l/ ngày
Chỉ định
Quá tải dịch
Suy tim sung huyết
Dòng máu đi (Access) Dòng máu về (Return)
Dịch thải (Effluent)
Trang 21Cần nhiều dịch thay thế
Ưùng dụng lâm sàng
Quá tải dịch, suy tim sung huyết
Suy thận cấp
Crush syndrome
SIRS (chấn thương, bỏng, NKH, suy đa
Dịch thay thế (Replacement)
Dòng máu đi (Access) Dòng máu về (Return)
Dịch thải (Effluent)
Trang 22(thẩm tách máu tĩnh - tĩnh mạch liên tục)
Mục tiêu
Lọc bỏ nước và các chất hòa tan qua cơ chế khuếch tán
Kiểm soát cân bằng dịch
Cần dịch thẩm tách, không cần dịch thay thế
Cài đặt
UF rate 2-7l/ 24giờ (300ml/giờ)
Blood flow rate 10 -180ml/phút
Dialysate flow rate 15 – 45ml/p
Ưùng dụng lâm sàng
Suy thận cấp
Nhiễm toan chuyển hóa
Rối loạn điện giải
Dòng máu đi (Access) Dòng máu về (Return)
Dịch thải (Effluent) Dịch thẩm tách
(Dialysate)
Trang 23(siêu lọc thẩm tách máu tĩnh - tĩnh mạch liên
tục)
Mục tiêu
Lọc bỏ nước, chất hoà tan qua cơ chế khuếch tán và đối lưu - siêu lọc
Kết hợp giữa CVVH và CVVHD → cần dịch thẩm tách và dịch thay thế Cài đặt
UF rate 12- 20l/24giờ
Blood flow rate 10- 180ml/p
Dialysate flow rate 15- 45ml/p
Ưùng dụng lâm sàng
Quá tải dịch, suy tim sung huyết
Suy thận cấp
Crush syndrome
SIRS (chấn thương, bỏng, NKH, suy đa tạng)
Dịch thẩm tách (Dialysate)
Dịch thay thế (Replacement)
Dòng máu đi (Access) Dòng máu về (Return)
Dịch thải (Effluent)