Bài 12 Tiết 19 Sử 8

Hoàn cảnh: - Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng - Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó BÀI 12 - TIẾT 19: NHẬT BẢN GIỮA THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX Tình hình đó đặt Nhật Bản đứng trư

Kiểm tra bài cũ

Nối cột I với cột II cho phù hợp với nội dung đã học

I Tên nước thuộc địa, phụ thuộc

1 Việt Nam, Lào, Cam-pu-chia

2 Trung Quốc

3 Ấn Độ, Mã Lai, Miến Điện

4 Phi-lip-pin

5 Xiêm

II Tên nước thực dân

A Anh, Pháp, Đức, Mĩ, Nhật, Nga

B Anh

C Pháp

D Anh, Pháp

E Tây Ban Nha, Mĩ

?

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

BÀI 12 - TIẾT 19: NHẬT BẢN GIỮA THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX

Tình hình đó đặt Nhật Bản đứng trước 2 sự lựa chọn :

- Hoặc tiếp tuc duy trì chế độ phong kiến mục nát để trở thành miếng mồi cho thực đân phương Tây

- Hoặc canh tân để phát triển đất nước

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

+ Kinh tế : Thống nhất tiền tệ

Xoá bỏ độc quyền ruộng đất của giai cấp phong kiến

Phát triển kinh tế

tư bản chủ nghĩa ở nông thôn

Phát triển giao thông liên lạc

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

BÀI 12 - TIẾT 19: NHẬT BẢN GIỮA THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

+ Kinh tế : Mở đường cho kinh tế tư bản

chủ nghĩa phát triển + Chính trị: Chế độ nông nô được

bãi bỏ Đưa quý tộc tư sản hoá

và đại tư sản lên năm chính quyền

Chính sách giáo dục bắt buộc

+ Xã hội :

Xoá bỏ chế độ phong kiến Mạc Phủ, tạo ra một chính phủ mới

Chú trọng nội dung khoa học – kĩ thuật trong

chương trình giảng dạy

Tạo ra một lớp người vừa có trình độ vừa có tay nghề cao góp phần đắc lực trong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước

+Quân sự: Chế độ nghĩa vụ thay cho

chế độ trưng binh Chú trọng công nghiệp đóng tàu, sản xuất vũ khí

Quân đội vững mạnh đủ sức bảo vệ tổ quốc trước

sự nhòm ngó của tư bản phương Tây

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh

vực: kinh tế, chính trị, xã hội, quân

sự …

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

3 Kết quả và ý nghĩa

- Nước Nhật trở thành một nước tư bản

công nghiệp

- Thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa

Câu hỏi thảo luận:

Theo em Duy tân Minh Trị có phải là cách mạng tư sản không? Vì sao?

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh vực:

kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự …

- Là một cuộc cách mạng tư sản

Vì:

+Xoá bỏ rào cản của chế độ phong kiến + Mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển ở Nhật

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

3 Kết quả và ý nghĩa

- Nước Nhật trở thành một nước tư bản

công nghiệp

- Thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh vực:

kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự …

? Vì sao kinh tế Nhật lại phát triển mạnh mẽ như vậy

- Nhờ số tiền và của cải cướp được sau chiến tranh Trung Nhật

- Nhờ cải cách

 Công ty độc quyền Mít-xưi:

+ Lúc đầu là một hãng buôn ra đời vào thế kỷ 17, ngày càng phát triển và cho vay lãi Vì tích cực ủng hộ Nhật Hoàng nên được nhiều đặc quyền Vào đầu thế

kỷ XX nó đã nắm nhiều ngành kinh tế lớn, quan trọng như: khai mỏ, dệt… nó chi phối đời sống xã hội Nhật đến mức như một nhà báo kể lại: “Anh có thể đi đến Nhật trên chiếc tàu thuỷ của hãng xưi, tàu chạy bằng than đá của Mít-xưi, cập bến của Mít-Mít-xưi, sau đó đi tàu điện của Mít-xưi, đọc sách do Mít-xưi xuất bản, dưới ánh sáng bóng điện do

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

BÀI 12 - TIẾT 19: NHẬT BẢN GIỮA THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

3 Kết quả và ý nghĩa

- Nước Nhật trở thành một nước tư bản

công nghiệp

- Thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh vực:

kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự …

II Nhật Bản chuyển sang chủ nghĩa

đế quốc.

2 Chính sách đối ngoại:

- Xâm lược và bành trướng lãnh thổ

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

3 Kết quả và ý nghĩa

- Nước Nhật trở thành một nước tư bản

công nghiệp

- Thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh vực:

kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự …

2 Chính sách đối ngoại:

- Xâm lược và bành trướng lãnh thổ

III Cuộc đấu tranh của nhân dân lao động Nhật Bản

1 Nguyên nhân:

- Do bị bóc lột nặng nề

+ Công nhân làm việc từ 12 đến 14h/

ngày + Nông dân tô thuế nặng, giá sinh hoạt đắt đỏ

+ Các tầng lớp lao động khác đời sống cũng tương tự

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

BÀI 12 - TIẾT 19: NHẬT BẢN GIỮA THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

3 Kết quả và ý nghĩa

- Nước Nhật trở thành một nước tư bản

công nghiệp

- Thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh vực:

kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự …

II Nhật Bản chuyển sang chủ nghĩa

đế quốc.

2 Chính sách đối ngoại:

- Xâm lược và bành trướng lãnh thổ

III Cuộc đấu tranh của nhân dân lao động Nhật Bản

1 Nguyên nhân:

- Do bị bóc lột nặng nề

2 Các cuộc đấu tranh:

- Đấu tranh của công nhân

- Đấu tranh của nông dân

- Đấu tranh của các tầng lớp lao động khác

Năm 1907

57 cuộc bãi công

- Thời gian: Liên tục

- Số lượng: Nhiều cuộc đấu tranh

- Hình thức: Phong phú

I Cuộc Duy Tân Minh Trị.

1 Hoàn cảnh:

- Chế độ phong kiến suy yếu, khủng hoảng

- Bị các nước tư bản phương tây nhòm ngó

2 Nội dung cải cách:

Tháng 1/1868 Thiên Hoàng Minh Trị

tiến hành cải cách :

3 Kết quả và ý nghĩa

- Nước Nhật trở thành một nước tư bản

công nghiệp

- Thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa

- Cải cách tiến hành trên nhiều lĩnh vực:

kinh tế, chính trị, xã hội, quân sự …

2 Chính sách đối ngoại:

- Xâm lược và bành trướng lãnh thổ

III Cuộc đấu tranh của nhân dân lao động Nhật Bản

1 Nguyên nhân:

- Do bị bóc lột nặng nề

2 Các cuộc đấu tranh:

- Đấu tranh của công nhân

- Đấu tranh của nông dân

- Đấu tranh của các tầng lớp lao động khác

3 Kết quả:

Bài tập

Câu 1: Hãy chọn câu nhận xét đúng về cuộc Duy tân Minh Trị trong các câu trả lời dưới đây.

A Là cuộc đấu tranh chống ngoại xâm do Thiên Hoàng Minh Trị lãnh đạo

B Là một cuộc cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới

C Là cuộc cách mạng tư sản

D Là một cuộc cải cách theo khuynh hướng dân chủ tư sản

Câu 2: Chọn một đặc điểm đúng về chủ nghĩa đế quốc Nhật trong các đặc điểm dưới đây.

A Chủ nghĩa đế quốc thực dân

B Chủ nghĩa đế quốc quân phiệt

C Chủ nghĩa đế quốc phong kiến quân phiệt

D Các tập đoàn công nghiệp khổng lồ