chương2:nước và đời sống thực vật

Vai trò của n ớc đối với cây và đặc tr ng chung của sự trao đổi n ớc ở trong cây Vai trò: N ớc là  Thành phần cơ bản của cơ thể thực vật  Là môi tr ờng cho tất cả các quá trình trao đổ

líp­sinh­ho¸­k14­

­­­

Gi¸o viªn h íng dÉn:NguyÔn ThÞ ¸nh TuyÕt

Nhãm sinh viªn thùc hiÖn:

NguyÔn ThÞ Thanh Mai

Lý ThÞ Sao

Lý ThÞ Mai

1. Vai trò của n ớc đối với cây và đặc tr ng chung của sự trao đổi

n ớc ở trong cây

Vai trò: N ớc là

 Thành phần cơ bản của cơ thể thực vật

 Là môi tr ờng cho tất cả các quá trình trao đổi chất

 Tham gia trực tiếp vào nhiều phản ứng hoá sinh

=>N ớc bảo đảm tiến trình của quá trình trao đổi chất, sự t ơng tác

giữa các bộ phận khác nhau trong cơ thể, mối liên hệ giữa cơ thể với môi tr ờng.N ớc có vai trò tuyệt diệu nh vậy là nhờ n ớc

có cấu trúc và tính chất đặc biệt

1.1 CÊu tróc cña ph©n tö n íc

Hai liªn kÕt hi®ro – oxi néi ph©n tö t¹o nªn mét gãc

104,5

1.2.1 C¸c d¹ng n íc trong tÕ bµo vµ vai trß cña

+ các mạch dẫn…

Liên kết với các thành phần khác Vẫn giữ được tính chất lý, hóa, sinh học bình thường của nước.

Làm dung môi Điều hòa nhiệt Tham gia một số quá trình TĐC

Đảm bảo độ nhớt của chất nguyên sinh Giúp QT TĐC diễn ra bình thường

Liên kết với các phần tử khác trong tế bào.

Mất các đặc tính lý, hóa, sinh học của nước.

Đảm bảo độ bền vững của hệ thống keo trong chất

nguyên sinh của tế bào.

1.2 Sù ph©n bè cña n íc trong tÕ bµo

thuéc vµo ®iÒu kiÖn ngo¹i

c¶nh, tuæi vµ loµi c©y

VÝ dô: C©y h íng d ¬ng víi:

-L îng n íc trong l¸ 81%

-L îng n íc trong th©n lµ 88 %

-L îng n íc trong rÔ 71%

u

2.1- R - c quan hút n 2.1- R - c quan hút n ễ ơ ễ ơ ướ ủ ướ ủ c c a cây c c a cây

R hút đ R hút đ ễ ễ ượ ượ c n c n ướ ướ c nh h th ng lông hút v i s l c nh h th ng lông hút v i s l ờ ệ ố ờ ệ ố ớ ố ượ ớ ố ượ ng ng

r t l n Lông hút có c u t o phù h p v i ch c năng hút n r t l n Lông hút có c u t o phù h p v i ch c năng hút n ấ ớ ấ ớ ấ ạ ấ ạ ợ ợ ớ ớ ứ ứ ướ ướ c c

- Thành t bào m ng, không th m cutin - Thành t bào m ng, không th m cutin ế ế ỏ ỏ ấ ấ

- Ch có m t không bào trung tâm l n - Ch có m t không bào trung tâm l n ỉ ỉ ộ ộ ớ ớ

- Áp su t th m th u r t cao do ho t đ ng hô h p c a r m nh - Áp su t th m th u r t cao do ho t đ ng hô h p c a r m nh ấ ấ ẩ ẩ ấ ấ ấ ấ ạ ộ ạ ộ ấ ấ ủ ễ ạ ủ ễ ạ

R có kh năng đâm sâu, lan r ng, phân nhánh R có kh năng đâm sâu, lan r ng, phân nhánh ễ ễ ả ả ộ ộ

R có kh năng h R có kh năng h ế ế ả ả ướ ướ ng n ng n ướ ướ c, h c, h ướ ướ ng hóa ng hóa

Hình thái rễ

Rễ hấp thụ nước qua 3 giai đoạn kế tiếp:

a- Gđ nước từ đất vào lông hút.

b- Gđ nước từ lông hút vào mạch gỗ của rễ.

c- Gđ nước đẩy từ mạch gỗ của rễ lên mạch gỗ của thân

* Con đường hấp thụ nước ở rễ

Cây hút được nước ở dạng tự do và dạng liên kết không chặt.

a) Gđ nước từ đất vào lông hút :

Cây hút được nước ở dạng tự do và

b) Gđ nước từ lông hút vào mạch gỗ của rễ:

 Có 2 con đường vận chuyển nước:

+ Qua thành tế bào-gian bào + Qua các tế bào sống

(Chất nguyên sinh-không bào)

2.2 Các điều kiện ảnh h ởng tới sự

hấp thụ n ớc vào rễ

 Nhiệt độ

 Oxi trong đất

 Hàm l ợng n ớc và nồng độ dung dịch đất

2.3 Qu¸ tr×nh hÊp thô n íc

- Con đườ ng v n chuy n n c trong c©y ậ ể ướ

Trong giai o¹n qua hÖ m ch d n c a th©n đ ạ ẫ ủ

- N c v n chuy n th©n ch y u qua m ch g ướ ậ ể ở ủ ế ạ ỗ

t r lªn l¸ ừ ễ

- Tuy nhiªn n c c ng cã th v n chuy n theo ướ ũ ể ậ ể chi u tõ trªn xuèng ë m¹ch r©y ề

- N c c ng cã th v n chuy n ngang t m ch ướ ũ ể ậ ể ừ ạ

g n m ch r©y hoÆc ng îc l¹i ỗđế ạ

 Quá trình vận chuyển nước ở thân thực hiện

được do sự phối hợp giữa:

Cơ chế bảo đảm sự vận chuyển nước ở thân:

+ Lực hút của lá (do quá trình thoát hơi nước:

3 Sù tho¸t h¬i n íc

3.1 Vai trß cña tho¸t h¬i n íc

vËn chuyÓn liªn tôc dßng n íc

tõ tÕ bµo l«ng hót rÔ lªn l¸

CO2 khuyÕch t¸n vµo l¸

ngµy n¾ng nãng

c¸c ion kho¸ng ë rÔ

H¬i n íc tho¸t ra vµ CO2 khuyÕch t¸n vµo l¸ cïng diÔn

ra qua khÝ khæng

3.2 Các chỉ tiêu đánh giá sự thoát hơi

n ớc

Cường độ thoỏt h i nơ ước (g nước/dm^2 lỏ.h)

Cường độ thoỏt h i nơ ước (g nước/dm^2 lỏ.h)

H s thoỏt h i nệ ố ơ ước(g nước/1g ch t khụ)ấ

H s thoỏt h i nệ ố ơ ước(g nước/1g ch t khụ)ấ

Hi u su t thoỏt h i nệ ấ ơ ước (g ch t khụ/1kg nấ ước)

Hi u su t thoỏt h i nệ ấ ơ ước (g ch t khụ/1kg nấ ước)

3.3 Lá là cơ quan thoát hơi n ớc

 3.3.1 Cấu tạo của lá thích nghi với chức năng thoát hơi n ớc

- Lá của số lớn các loài thực vật có lớp cutin bao phủ Lớp cutin biến đổi theo thành phần và độ dày

- Để tiếp xúc với khí quyển có các khí khổng Khí khổng có khả năng đóng và mở là một trong những thích nghi tuyệt vời của lá

CÊu t¹o cña khÝ khæng

Khí khổng đóng

Khí khổng mở

(A) : Khí khổng nhóm thực vật 1 lá mầm (cỏ).

(B) : Khí khổng nhóm thực vật 2 lá mầm (C) : Kính hiển vi quét

3.3.2 Các con đ ờng thoát hơi n ớc

thoát hơi n ớc chủ yếu xảy ra ở

cả lá non và lá tr ởng thành)

 Cơ chế đóng mở của khí khổng

lỗ khí mở

 Con đ ờng thoát hơi n ớc qua cutin

-Các lá con non và lá cây d ới bóng râm có lớp cutin mỏng bao phủ, l ợng hơi n ớc khuyếch tán qua cutin khá mạnh, t ơng đ ơng với c ờng độ thoát hơi n ớc qua khí khổng

-ở các lá tr ởng thành lớp cutin dày, l ợng hơi n ớc khuyếch tán qua cutin chỉ bằng 1/10-> 1/20 thoát hơi n ớc qua khí khổng

Thank for your listening!