Ngam trang_ Di duong

Chính trong hoàn cảnh đặc biệt, lòng yêu thiên nhiên nói riêng, vẻ đẹp tâm hồn của Bác nói chung càng bộc lộ rõ.. Nay, Hồ Chí Minh lại ngắm trăng trong một hoàn cảnh đặc biệt: trong tù/

TiÕt 85

Ng¾m tr¨ng - §i ® êng

( TrÝch : NhËt kÝ trong tï )

Hå ChÝ Minh

-Phạm Duy Tuấn 01295194388 Trường THCS Nghĩa Hưng

I/ Tìm hiểu chung VB

Em biết gì về cuộc đời và sự nghiệp của Hồ Chí Minh?

Hoàn cảnh ra đời của tập “Nhật kí trong tù”?

1 Tác giả: Hồ Chí Minh

2 Tác phẩm:

- Hoàn cảnh sáng tác:

- Từ T8/1942 đến T 8/ 1943 tại

nhà lao thuộc tỉnh Quảng Tây – Trung Quốc

Giới thiệu vài nét về tập thơ

“ Nhật kí trong tù”?

- Tập thơ gồm 133 bài thơ viết bằng chữ Hán

II/ Đọc – Phân tích VB

Đọc phần phiên âm, dịch nghĩa, dịch

thơ?

“Ngắm trăng” là bài thơ tiêu

biểu thể hiện tình yêu thiên

nhiên của Hồ Chí Minh Bài

thơ viết về một cuộc ngắm

trăng thật đặc biệt: ngắm

trăng trong nhà tù Chính

trong hoàn cảnh đặc biệt,

lòng yêu thiên nhiên nói

riêng, vẻ đẹp tâm hồn của

Bác nói chung càng bộc

lộ rõ

Ngắm trăng

Giới thiệu vài nét về bài thơ

“ Ngắm trăng”

Trong tù không r ợu cũng không hoa Cảnh đẹp đêm nay, khó hững hờ

Phiên âm:

Ngục trung vô tửu diệc vô hoa Đối thử l ơng tiêu nại nh ợc hà?

Đọc hai câu thơ đầu, Bác ngắm trăng trong hoàn cảnh nào?

1 Hoàn cảnh ngắm trăng

- Trong tù – không r ợu, không hoa

- Cảnh đẹp – khó hững hờ

Vọng nguyệt, đối nguyệt, khán minh nguyệt

là một thi đề khá phổ biến trong thơ x a

Thi nhân x a gặp đêm trăng đẹp th ờng

đem r ợu uống tr ớc hoa để th ởng trăng

Có r ợu, có hoa thì sự th ởng trăng mới

thật mĩ mãn, m ời phần thú vị Ng ời ta

th ờng chỉ ngắm trăng khi tâm hồn

thảnh thơi, th thái

Nay, Hồ Chí Minh lại ngắm trăng trong một hoàn cảnh đặc biệt: trong tù/ không r ợu/ không hoa

Cuộc sống tàn bạo, dã man chốn ngục tù làm gì có

r ợu, có hoa để Bác th ởng trăng Tâm hồn yêu thiên nhiên bỗng chốc gặp trở ngại…

Đối chiếu phần phiên âm, dịch nghĩa với phần dịch thơ

em thấy có gì đáng chú ý?

Trong phiên âm, câu thơ thứ hai là một câu hỏi thể hiện sự xốn xang, bối rối rất nghệ sỹ của Hồ Chí Minh tr ớc cảnh đêm trăng đẹp không có r ợu, có hoa, trong chốn ngục tù hôi hám này Trong tù thì biết làm thế nào để có cuộc ngắm trăng thực sự, do

đó Ng ời càng bứt rứt, bối rối Ng ời chiến sỹ cách mạng vĩ đại, lão luyện ấy vẫn là một con ng ời yêu thiên nhiêu một cách say mê và hồn nhiên đã rung

động mãnh liệt tr ớc cảnh đêm trăng đẹp, dù đang

“thân thể ở trong lao”

-> Hoàn cảnh tù đầy, khắc nghiệt ,

tâm hồn nghệ sĩ say mê cái đẹp

Ng êi ng¾m tr¨ng soi ngoµi cöa sæ Tr¨ng nhßm khe cöa ng¾m nhµ th¬

Phiªn ©m

Nh©n h íng song tiÒn kh¸n minh nguyÖt NguyÖt tßng song khÝch kh¸n thi gia

2 T×nh yªu tr¨ng cña B¸c Hå:

kÕt thÓ hiÖn cuéc v ît ngôc vÒ tinh thÇn cña B¸c.

Nªu nhËn xÐt cña em?

Th¶o luËn nhãm lín – 3 phót

Câu thơ là minh chứng rõ nét cho câu

“thân thể ở trong lao/ tinh thần ở ngoài

lao”. “Nhân” ở trong lao, “nguyệt” ở

ngoài trời, song sắt nhà tù chính là

rào cản về vật chất nh ng không cản

đ ợc tâm hồn yêu trăng của ng ời tù

Đây không phải là cuộc v ợt ngục tinh thần duy nhất của ng ời tù cách mạng Hồ Chí Minh để tìm

đến vầng trăng tri kỉ Bác cũng đã từng “Lòng theo

Chú ý kết cấu Nhân…khán minh nguyệt

Nguyệt…khán thi gia

Mặc cho không r ợu cũng không hoa,

Bác vẫn có trọn vẹn một đêm th ởng

trăng theo ý muốn Cả ng ời và trăng

đều tìm đến giao hòa cùng nhau, ngắm

nhau say đắm

Cấu trúc đối của hai câu thơ chữ Hán đã làm nổi bật “tình cảm song ph ơng” mãnh liệt của cả ng ời và trăng Biện pháp nghệ thuật nhân hóa đã khiến vầng trăng nh có hồn, từ ngoài khe cửa nhìn ngắm nhà thơ Trăng đã “khán thi gia” chứ không phải chỉ là “ngắm” một

ng ời tù bình th ờng, đó sự giao hòa giữa những tâm hồn tri kỉ Ng ời và trăng đã thực

sự là tri kỉ của nhau

Chú ý kết cấu Nhân…khán minh nguyệt

Nguyệt…khán thi gia

Mối giao hoà thân thiết, tri kỉ giữa ng ời và trăng

⇒ Chất Thép của ng ời chiến sĩ: Đây là cuộc v ợt ngục về tinh thần của ng ời tù CM.

-> Phép đối, nghệ thuật nhân hoá

Qua c¸ch“ng¾m tr¨ng” cña ng êi tï c¸ch m¹ng, em c¶m nhËn g× vÒ

t thÕ cña B¸c?

H íng ra tr¨ng

Phong th¸i ung dung lµm chñ hoµn c¶nh

T×nh yªu thiªn nhiªn H íng tíi ¸nh s¸ng tù do

Hãy chỉ ra màu sắc cổ điển và

hiện đại trong bài thơ ?

Cổ điển

- Đề tài : vọng nguyệt

-Thi liệu: r ợu, hoa, nguyệt

- Phong thái: ung dung tự tại,

giao hoà với thiên nhiên

Hiện đại

Mang tinh thần hiện đại: Một hồn thơ thép, lạc quan, luôn

h ớng tới ánh sáng

III/ Tổng kết:

1 Nghệ thuật:

- Thể thơ tứ tuyệt giản dị, hàm súc

- Bài thơ vừa cổ điển, vừa hiện đại.

III/ Tổng kết:

2 Nội dung:

Bài thơ giúp em hiểu thêm những gì về Bác kính yêu?

Ghi nhớ: sgk/38

Ngắm trăng vừa thể hiện tình cảm thiên nhiên

đặc biệt sâu sắc, mạnh mẽ vừa cho thấy sức

mạnh tinh thần to lớn của ng ời chiến sỹ vĩ

đại Hồ Chí Minh Đằng sau những câu thơ ấy

lại là một tinh thần thép mà biểu hiện ở đây

là sự tự do nội tại, phong thái ung dung, v ợt

hẳn lên sự nặng nề, tàn bạo

của ngục tù

Bài thơ cũng cho thấy những nét đặc sắc trong phong cách thơ trữ tình Hồ Chí Minh: vừa có màu sắc cổ

điển vừa mang tinh thần hiện đại; vừa giản dị hồn nhiên vừa hàm súc d ba…

IV/ LuyÖn tËp:

- Häc thuéc bµi th¬

- Ph©n tÝch 2 c©u th¬ kÕt