BỆNH Ở THỦY SẢN

I.NHỮNG HIỂU BIẾT CHUNG VỀ BỆNH ĐỘNG VẬT THỦY SẢN• 1.Các nguyên nhân dẫn đến tôm cá bị bệnh • Môi trường nước • • Mầm bệnh • Vật chủ tôm, cá... f.Khí amoniac• Amoniac được tạo thành do c

TRƯỜNG CĐSP BÌNH PHƯỚC

KHOA TỰ NHIÊN

LỚP K11 CÔNG NGHỆ

Danh sách nhóm thực hiện 1.NGUYỄN THỊ HOÀNG2.KHA THỊ SEN

I.NHỮNG HIỂU BIẾT CHUNG VỀ BỆNH ĐỘNG VẬT THỦY SẢN

• 1.Các nguyên nhân dẫn đến tôm cá bị bệnh

• Môi trường nước

•

• Mầm bệnh

• Vật chủ( tôm, cá)

1.1 Môi trường nước

a.Nhiệt độ nước

Cá là động vật biến nhiệt Nhiệt độ cơ thể phụ thuộc rất nhiều vào nhiệt độ của môi trường nước mà chúng sống

-Mỗi loài cá có ngưỡng chịu nhiệt độ khác nhau, nếu nhiệt độ vượt quá giới hạn cho phép có thể làm cho chúng bị

b.Độ pH của nước

• Độ pH của nước có ảnh hưởng rất lớn đến đời sống của cá.

• Khi pH< 5 hoặc pH>9.5 sẽ làm cho cá yếu hoặc chết

• - pH thích hợp 6.5- 8.5

c.Hàm lượng oxi hòa tan

• Lượng oxi hòa tan tối thiểu đối với cá nuôi trong ao là 3mg/l

• cá nuôi trong lồng bè 5mg/l

• Khi hàm lượng oxi hòa tan thấp kéo dài sẽ làm cho cá bị sốc, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của cá,đến tỉ lệ

sống, tăng trưởng và phát dục của

d.Hàm lượng khí cacbonic

• Trong nước bình thường có hàm

lượng cacbonic tự do khoảng 1.5-5 mg/l

• Nếu hàm lượng cacbonic tăng cao đến 25mg/l có thể gây độc cho cá.

e.Khí clo

• Clo xuất hiệ khi nước bị nhiễm

bẩn,từ các chất thải của nhà máy,xí nghiệp.

Nồng độ clo cho phép là

0,03mg/l Khi hàm lượng clo tăng cao đến 0.2-0.3 mg/l cá sẽ bị chết rất nhanh.

f.Khí amoniac

• Amoniac được tạo thành do chất thải của các nhà máy hóa chất và sự phân giải chất hữu

cơ trong nước

• ở môi trường càng kiềm thì amoniac càng

bền vững và gây độc cho cá

• g Khí sulfua hydro

• Nồng độ cho phép là 0.02mg/l.Khi hàm lượng H2S là 1-3mg/l nước có mùi hôi và cá bị yếu và chết hàng loạt

1.2 Mầm bệnh

• Mầm bệnh là các yếu tố hữu sinh gây bệnh cho tôm, cá.Tôm, cá bị bệnh khi trong môi

trường nước có đủ nhiều các mầm bệnh

• -Nhóm gây bệnh truyền nhiễm:virut, vi

khuẩn, nấm.

• -Nhóm gây bệnh kí sinh:động vật nguyên

sinh, giun sán, đỉa…

• -Nhóm sinh vật gây tổn thương cho tôm, cá: côn trùng nước, rong tảo,cá dữ, rắn , chim rái

1.3 / Vật chủ

• Tôm, cá là những vật chủ trong ao

đầm.Tùy trạng thái cơ thể yếu hay khỏe của tôm, cá mà các yếu tố môi trường

và mầm bệnh có thể gây ra những ảnh hưởng xấu hoặc tấn công gây bệnh.

2.Mối quan hệ giữa các yếu tố gây

bệnh cho tôm, cá

Môi trường 1

Mầm bệnh 2

Vật nuôi 3

2+3

Vật nuôi 3

Mầm bệnh 2

Môi trường 1

1+2

Vật

Mầm bệnh 2

Môi trường 1

1+3

Môi trường 1

1+2

1+3 2+3

Mầm bệnh 2

Vật nuôi 3

a)

b)

bệnh

3 Cách chẩn đoán bệnh của tôm, cá

• a Kiểm tra hiện trường

• b.Kiểm tra cơ thể tôm, cá

1.BỆNH LỞ LOÉT

-Tác nhân gây bệnh

do nấm Alphanomyces invadans phat triển len lỏi ăn sâu vào trong thịt cá.Ngoài ra còn có những tác nhân gây bệnh khác như Vi rút vi

khuẩn

►-Triệu chứng.Trên thân cá bênh có các vết lở loét ăn sâu vào cơ thể cá và gây cho cá chết hàng loạt

►-Phòng và trị bệnh

►-Phòng bệnh Áp dụng các biện pháp phòng bệnh tổng hợp

►-Trị bệnh bón 4-5kg vôi /100m3 nước ao

B ỆNH ĐỐM ĐỎ Ở CÁ TRẮM CỎ

► - Tác nhân gây bệnh

► Bệnh do các lồi vi khuẩn Aeromonas di động, bao gồm A.hydrophyla, A.caviae, A.sorbria

CÁ BỊ BỆNH

►Triệu chứng

►- Đầu tiên cá kém ăn hoặc bỏ ăn, nổi lờ đờ trên mặt nước, vẩy bong ra, da màu tối xẫm, cá mất nhớt, hậu môn viêm đỏ lồi ra ngoài, xuất huyết trên thân, quanh miệng hay ở các gốc vây, các đốm đỏ ăn sâu vào cơ, cá có mùi tanh đặc

trưng

►-Mùa mắc bệnh

►- Bệnh xuất hiện quanh năm nhưng thường gặp nhất là vào mùa xuân và mùa thu ở miền Bắc

và mùa mưa ở miền Nam

►- Bệnh viêm ruột cá trắm cỏ có điều kiện nhất định, môi trường nước và thức ăn không sạch

sẽ gây bệnh cho cá

► - Trị bệnh:

► + Cá giống tắm bằng Oxytetracycline, Streptomycine nồng độ 20–50g/m3 nước trong 1giờ, tuỳ vào phản ứng của cá mà có thể giảm thời gian tắm.

► + Cá thịt dùng kháng sinh trộn vào thức ăn, dùng

thuốc KN-04-12 liều dùng 4g/kg cá/ngày, cho ăn liên tục trong 5–7 ngày Với kháng sinh từ ngày thứ 2 liều dùng giảm 1/2 so với ngày đầu.

► + Dùng rau sam rửa sạch bằng nước muối 3% cho ăn liên tục trong 6 ngày với liều dùng từ 1,5 – 3kg

rau/100kg cá Đối với cá giống thì cần băm nhỏ rồi cho cá ăn.

2.BỆNH XUẤT HUYẾT Ở CÁ TRẮM

CỎ

CÁ BỊ BỆNH XUẤT HUYẾT

► -Tác nhân gây bệnh

bệnh xuất hiện ở cá trắm cỏ, cỡ cá chủ yếu < 1 tuổi, gây tác hại rất

lớn ở các vùng nuôi tại miền Bắc

và khu vực Tây Nguyên.

►- Phân bố và lan truyền bệnh

►Bệnh xuất huyết do virus ở cá trắm

cỏ xảy ra ở rất nhiều nơi trên thế giới, nơi nào nuôi cá trắm cỏ, thì ở đó có

bệnh này

►- Bệnh có thể xảy ra ở 2 dạng:

►+ Dạng cấp tính:

►+ Dạng mãn tính:

► -Phòng và trị bệnh

► Áp dụng biện pháp phòng bệnh tổng hợp: vệ sinh

lồng, ao nuôi kỹ lưỡng trước khi nuôi, dùng vôi hoà vào nước và té đều xuống ao với nồng độ 2kg/100m2 (2 lần/tháng) để tiêu diệt mầm bệnh Vào mùa bệnh, nên dùng vitamin C bổ sung vào thức ăn cho cá, với liều lượng 30 mg/kg cá/ngày và cho ăn liên tục trong mùa phát bệnh.

► Mùa xuất hiện bệnh nên cho cá ăn thuốc KN-04-12, mỗi đợt cho ăn 3 ngày liên tục; liều lượng: cá giống 4g/kg cá/ngày, cá thịt 2g/kg cá/ngày.

► Loài cá dễ mắc bệnh

:chép,trôi,mè,bống

►Tác nhân gây bệnh:thích bào tử trùng thuộc giống MYXOBOLUS,THELOHANELLUS, HENNEGUYA

3.BỆNH THÍCH BÀO TỬ

TRIỆU CHỨNG : cá bơi lội không

bìnhthường,biểu hiện khó chịu

-Dị hình cong đuôi-Cá kém ăn-Mang cá có nhiều bào nang to và

hạt lấm tấm,màu trắng đục

►Phòng bệnh:

-Aùp dụng biện pháp phònh bệnh tổng hợp

-Tẩy dọn ao bằng vôi

-Khi phát hiện cá đã bị bệnh diệt toàn bộ cá,khử trùng ao,rắc vôi

►

Trị bệnh

Hiện nay chưa có thuốc điều trị

Tác nhân gây bệnh:

TRICHODINA,TRICHODINELL A,TRIPARTIELLA.cấu tạo dạng hình dĩa,nhìn nghiên có dạnh hình

chuông

5.Bệnh trùng bánh xe

Truøng kí sinh treân mang Truøng kí sinh treân da

Hình ảnh trùng bánh xe

► Hình trùng bánh xe bám trên da

Triệu chứng:-cá bệnh nhẹ ngứa gáy,gầy yếu.cá bệnh nặng có nhiều nhớt màu

trắng đục,mang bạc trắng sau đó chết

►Mùa mắc bệnh:mùa xuân và thu

►Phòng bệnh

►-áp dụng các biện pháp phòng bệnh tổng hợp

►Trị bệnh

►-tắm cho cá bằng nước muối

►-dùng đồng sulfat

►-dùng formalin để phun xuốngao hoặc tắm cho

6.Bệnh trùng quả dưa

►Loài cá dễ mắc bệnh:hầu hết tất cả loaì cá

Tác nhân gây bệnh

Là loài trùngquả dưa

ICHTHYOPHTHIRIUS

MULTIFILIIS.cấu tạo giống quả dưa

Triệu chứng

►cá ngứa gáy

►-có nhiều hạt lấm tấm nhỏmàu trắng đục

►-da mang cá có nhiều nhớt,màu sắc nhợt nhạt

►Phòng bệnh:Aùp dung các biện pháp phòng bệnh tổng hợp

►Trị bệnh:diệt ấu trùng

► -dùng formalin để phun xuống ao

7.BỆNH SÁN LÁ ĐƠN CHỦ

► Loài cá dễ mắc bệnh:hầu hết các loài cánuôi

► *Tác nhân gây bệnh:là sán lá đơn chủ thuộc giống dactylogyrus,gyrodactylus.Cấu tạo cơ thể nhỏ dài

► *triệu chứng:cá gầy yếu,bơi chậm chạp,da và mang

Hình dạng sán lá Sán lá trên mang

8.BỆNH TRÙNG MỎ NEO

►*Loài cá dễ mắc bệnh:hầu hết các loàicá nuôi

►*tác nhân gây bệnh:là trùng mỏ neo thuộc

Trùng mỏ neo trên đuôi cá

►Phòng và trị bệnh

►*phòng bệnh:-áp dụng các biện pháp tổng hợp

► -dùng lá xoan bón lót cho ao

►*trị bệnh:thay nước mới cho ao kết

hợp với bón vôi

►tắm cho cá bệnh bằng thuốc tím

►

9.BỆNH RẬN CÁ

►*Loài cá dễ mắc bệnh:hầu hết các loài cá nuôi

►*tác nhân gây bệnh:là rận cá Argulus.cấu

tạo:cơ thể dẹp,hình bầu dục

►*triệu chứng:cá ngứa gáy,bơi lung tung,bắt

mồi giảm

Rận cá Kí sinh trên thân cá

►Phòng và trị bệnh

►*phòng bệnh:áp dụng các biện pháp phòng bệnh tổng hợp

►*trị bệnh:tắm cho cá bằng thuốc tím với

nồng độ 10g/m3 trong 30phút

10.BỆNH NẤM THUỶ MI

►*Loài cá dễ mắc bệnh:rô phi,chép

►*tác nhân gây bệnh:do một số giống nấm như leptolegnia,aphanomyces,saprolegnia,achlia

►*triệu chứng:có các vùng trứng xám sau đó phát triển thành các búi trắng như bông

Cá bị nấm thuỷ mi

BỆNH Ở TÔM SÚ

1.BỆNH ĐÓNG RONG

 Biểu hiện của bệnh:Tôm lúc đó có màu khác

thường như có màu rong,màu bùn,màu trắng

đục.Tôm khó lột xác,bơi lờ đờ,nổi lên mặt nước hay tập trung ở bờ ao

chất hữu cơ lằng tụ),có nhiều nguyên sinh động vật,tảo bám.

2.BỆNH ĐỐM TRẮNG

 Biểu hiện của bệnh:Trên mình tôm có những đốm trắng ở mặt trong của vỏ đầu ngực,thân

và các phần phụ.Thân tôm có

thể có màu đỏ.Tôm bơi lờ đờ,nổi lên mặt

nước hay bám vào mé bờ,bắt mồi rất ít.

 Nguyên nhân:+Do siêu vi trùng đốm trắng gây nên

(là nguyên nhân phổ biến nhất)

là giáp xác(tôm cạp,cua,còng…)

 Cách phòng: +Để phòng bệnh cần chú ý:

lưới lọc để ngăn chặn tôm.tép.cua…vào ao nuôi

tạp,cua,còng tươi

3.BỆNH MBV (bệnh tôm còi)

 Biểu hiện của bệnh:-Thân tôm có màu xanh sẫm,mang có màu đỏ hoặc đen

ăn,ruột rỗng,tôm chậm lớn,năng suất thấp

Baculor gây bệnh ở gan,tụy,ruột tôm

nhiễm siêu vi trùng Baculor

yếu bằng cách gây sốc formol

4.BỆNH ĐEN MANG

 Biểu hiện của bệnh:Mang của tôm bị đen do đáy ao

và nước bị nhiễm bẩn,có nhiều khí độc.

khuẩn,nấm,nguyên sinh động vật.Khi tôm bị bệnh ở mang sẽ gây ảnh hưởng xấu nghiêm trọng đến hô hấp của tôm

trường nước trong sạch và không cho tôm ăn dư thừa thức ăn

3.1 Làm sạch môi trường nước và ao nuôi

• 3.1.1 Thiết kế xây dựng trạm trại

• 3.1.2 Tẩy dọn ao đầm trước khi thả tôm, cá giống

• 3.1.3 Khử trùng ao nuôi

• 3.1.4 Vệ sinh môi trường nuôi

3.2 Diệt các mầm bệnh

• 3.2.1 Tắm cho cá giống trước khi thả

• 3.2.2 Khử trùng thức ăn và nơi cá đến ăn

• 3.2.3 Khử trùng dụng cụ nuôi và đánh bắt cá

• 3.2.4 Diệt các mầm bệnh ở trên cạn

• 3.2.5 Chủ động dùng thuốc phòng bệnh trước mùa phát triển bệnh

3.3 Tăng sức đề kháng cho tôm, cá nuôi

• 3.3.1 Tôm, cá giống phải khoẻ mạnh, không bị xây xát, không bị dị hình

• 3.3.2 Không nên thả tôm, cá giống quá

nhỏ,mật độ quá dày

• 3.3.3 Tránh làm tôm, cá bị sốc

• 3.3.4 Cho tôm cá ăn đầy đủ và đều đặn

• 3.3.5 Trộn thuốc vào thức ăn để cho tôm,cá ăn phòng vàc trước mùa xuất hiện bệnh

• 3.3.6 Chọn giống tôm,cá có sức đề kháng cao

• NHỮNG VẤN ĐỀ LƯU Ý

TRỒNG THỦY SẢN

• - Ảnh hưởng đến sức khoẻ người trực tiếp sử

dụng

• - Ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm do dư

lượng hóa chất trong các sản phẩm thủy sản

• - Liên quan đến môi trường: Ảnh hưởng của hóa chất sử dụng đến chất lượng nước và bùn đáy ao (phú dưỡng hóa môi trường, gia tăng chất hữu cơ,

…), tác động đến cấu trúc và tính đa dạng sinh

học; tồn lưu trong môi trường, tác động đến hệ vi sinh vật trong môi trường và đưa đến các dòng vi khuẩn kháng thuốc

• - Sự thiếu hiểu biết trong việc sử dụng hóa

chất sẽ đưa đến việc để lại dư lượng hóa chất trong cơ thể đối tượng nuôi, hoặc sử dụng hoá chất không hiệu quả

• Do đó, để đạt hiệu quả cao khi sử dụng hóa

chất cần tuân thủ các yếu tố sau đây:

• - Chọn loại hóa chất dễ sử dụng, đơn giản

• - Hóa chất sử dụng phải có hiệu quả và tác

dụng nhanh

• - Hiệu quả kinh tế sau khi sử dụng hóa chất

4.1 Nguyên liệu, hoá chất

• Muối ăn ( NaCl )

4.2 MỘT SỐ CÂYTHUỐC THẢO MỘC

CỎ SỮA LÁ NHỎ

4.3 CÁCH DÙNG THUỐC

• 1.Tắm cho cá

• 2 Phun thuốc xuống ao

• 3.Bôi thuốc trực tiếp lên cơ thể

• 4 Ngâm dầm cây thuốc xuống ao

• 5 Treo túi thuốc

• 6 Trộn thuốc vào thức ăn cho cá

• 7.Tiêm thuốc cho cá