Giáo án vật lý lớp 6 - Tiết 24 pps

A.MỤC TIÊU: 1.Kiến thức: -Nhận biết được sự co dãn vì nhiệt khi bị ngăn cản có thể gây ra một lực rất lớn.. C2.Khi dãn nở vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thanh thép có thể gây ra lực rất lớn.

: Tiết 24:

MỘT SỐ ỨNG DỤNG CỦA SỰ NỞ VÌ NHIỆT

A.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

-Nhận biết được sự co dãn vì nhiệt khi bị ngăn cản có thể gây ra một lực rất lớn

-Mô tả được cấu tạo và hoạt động của băng kép

-Giải thích một số ứng dụng đơn giản về sự nở vì nhiệt

2 Kĩ năng:

-Phân tích hiện tượng để rút ra nguyên tắc hoạt động của băng kép

-Rèn kĩ năng quan sát, so sánh

3 Thái độ: Cẩn thận, nghiêm túc

B CHUẨN BỊ:

Các nhóm: Một băng kép và giá TN để lắp băng kép

-Một đèn cồn

Cả lớp: Một bộ dụng cụ TN hình 21.1

Cồn, bông.-Một chậu nước.- Khăn –Hình vẽ khổ lớn 21.2, 21.3, 21.5

C.PHƯƠNG PHÁP:

D.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

*H Đ.1: KIỂM TRA BÀI CŨ-TỔ CHỨC TÌNH HUỐNG HỌC TẬP (5 phút)

-Nêu kết luận về sự nở vì nhiệt của chất

rắn Chữa bài tập 20.2

-Cho HS quan sát hình 21.2 và hỏi:

Em có nhận xét gì về chỗ tiếp nối hai

đầu thanh ray xe lửa?

tại sao người ta phải làm như vậy?

-HS:

*H Đ.2: QUAN SÁT LỰC XUẤT HIỆN TRONG SỰ CO DÃN VÌ NHIỆT

(15 phút)

-GV tiến hành TN theo như hướng dẫn

trong SGK

I.Lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt

1 Thí nghiệm

-Bố trí TN như hình 21.1a

-Lắp chốt ngang, rồi vặn ốc để siết chặt thanh thép lại

-Điều khiển lớp thảo luận trả lời câu hỏi

C1, C2

-Hướng dẫn HS đọc câu hỏi C3, quan

sát hình 21.1b để dự đoán hiện tượng

xảy ra, nêu nguyên nhân

-GV làm TN kiểm tra dự đoán

-Điều khiển HS hoàn thành kết luận C4

Dùng bông tẩm cồn đốt thật nóng thanh thép

2.Trả lời câu hỏi:

C1 Thanh thép nở ra (dài ra)

C2.Khi dãn nở vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thanh thép có thể gây ra lực rất lớn

C3 Bố trí TN như hình 21.1b, rồi đốt nóng thanh thép Sao đó vặn ốc để siết chặt thanh thép lại Nếu dùng một khăn tẩm nước lạnh phủ lên thanh thép thì chốt ngang cũng bị gãy.Kết luận:

Khi co lại vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thanh thép có thể gây ra lực rất lớn

3.Rút ra kết luận:

C4: (1)-nở ra (2)-lực

(3)-vì nhiệt (4)-lực

*H Đ.3: VẬN DỤNG (7 phút)

-Cho HS quan sát hình 21.2, nêu câu

4 Vận dụng

C5: Chỗ tiếp nối hai đầu đường ray

hỏi C5 và chỉ định HS trả lời C5

-GV giới thiệu thêm phần “Có thể em

chưa biết” tr.67, để HS thấy được lực do

sự dãn nở vì nhiệt gây ra có thể là rất

lớn

-Tương tự cho HS quan sát hình 21.3,

nêu câu hỏi C6, chỉ định HS trả lời

-GV chuyển ý:

đường tàu hoả có để một khe hở Khi trời nóng, đường ray dài ra do đó nếu không để khe hở, sự nở vì nhiệt của đường ray sẽ bị ngăn cản, gây ra lực rất lớn làm cong đường ray

C6: Gối đỡ ở hai đầu cầu của một số cầu thép có cấu tạo không giống nhau Một đầu được đặt gối lên các con lăn, tạo điều kiện cho cầu dài ra khi nóng lên mà không bị ngăn cản

*H Đ.4: NGHIÊN CỨU VỀ BĂNG KÉP (10 phút)

-Giới thiệu cấu tạo của băng kép

-Hướng dẫn HS đọc SGK và lắp TN,

điều chỉnh vị trí của băng kép sao cho vị

trí băng kép ở vào khoảng 2/3 ngọn lửa

II Băng kép:

1.Quan sát thí nghiệm

-Hai thanh kim loại có bản chất khác nhau: Đồng và kẽm, được tán chặt vào nhau dọc theo chiều dài của thanh, tạo

đèn cồn

+Lần thứ nhất: Mặt đồng ở phía dưới

(H21.4a)

+Lần thứ hai: Mặt đồng ở phía trên

(H21.4b)

-Hướng dẫn HS thảo luận các câu hỏi

C7, C8, C9

thành một băng kép

-Hơ nóng băng kép:

+Mặt đồng ở phía dưới (H21.4a)

+Mặt đồng ở phía trên (H21.4b)

2.Trả lời câu hỏi

C7: Đồng và thép nở vì nhiệt khác nhau

C8: Khi bị hơ nóng, băng kép luôn luôn cong về phía thanh đồng Đồng dãn nở

vì nhiệt nhiều hơn thép nên thanh đồng dài hơn và nằm phía ngoài vòng cung

C9: Băng kép đang thẳng Nếu làm cho

nó lạnh đi thì nó có bị cong và cong về phía thanh thép Đồng co lại vì nhiệt nhiều hơn thép, nên thanh đồng ngắn hơn, thanh thép dài hơn và nằm phía ngoài vòng cung

*H Đ.5: (5 phút)

-Giới thiệu ứng dụng của băng kép

3.Vận dụng

Băng kép được sử dụng nhiều ở các thiết bị tự động đóng-ngắt mạch điện

-Cho HS quan sát hình 21.5, nêu sơ qua

cấu tạo của bàn là điện, chỉ rõ vị trí lắp

băng kép, ngoài ra giới thiệu thêm về 1

đèn có trong bàn là

-Dòng điện qua băng kép có tác dụng

làm nóng băng kép→hiện tượng gì sẽ

xảy ra với băng kép? Đèn có sáng

không? Mạch điện có dòng điện chạy

qua không?

-Ngoài ứng dụng băng kép trong bàn là,

em hãy cho ví dụ về các thiết bị sử dụng

băng kép để tự động đóng ngắt điện mà

em biết?

khi nhiệt độ thay đổi

C10: Khi đủ nóng, băng kép cong lại về phía thanh đồng làm ngắt mạch điện Thanh đồng nằm trên

*H Đ.6: CỦNG CỐ VÀ H.D.V.N (3 phút)

-Gọi 2 HS đọc phần ghi nhớ SGK

Về nhà: Làm các bài tập 21.1 đến 21.6

SBT

Ghi nhớ: SGK

RÚT KINH NGHIỆM: